I SAB/Łd 18/22

I SAB/Łd 18/22 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2023-02-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-12-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Agnieszka Krawczyk
Grzegorz Potiopa /sprawozdawca/
Paweł Janicki /przewodniczący/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
659
Hasła tematyczne
Przewlekłość postępowania
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 813
art. 63 ust. 1-2, art. 94 ust. 1
Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 2651
art. 122, art. 125, art. 187 par. 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.  Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Janicki, Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Krawczyk, Asesor WSA Grzegorz Potiopa (spr.), po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi H. Sp. z o.o. w R. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Naczelnika Łódzkiego Urzędu Celno- Skarbowego w Łodzi w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2018 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
H. Spółka z o.o. w R. (dalej także: spółka, strona lub skarżąca) wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania kontrolnego przez Naczelnika Łódzkiego Urzędu Celno - Skarbowego w Łodzi (dalej także: Naczelnik lub organ) w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczenia i wpłacenia podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2018 r.
Strona organowi zarzuciła naruszenie:
- art. 63 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2022 r. poz. 813 z późn. zm., dalej także: KAS) poprzez niezakończenie kontroli w ustawowym terminie i notoryczne, bezpodstawne przedłużanie terminu zakończenia kontroli, co powoduje negatywne konsekwencje dla spółki i ogranicza jej możliwość prowadzenia działalności gospodarczej, powodując nieuzasadnione negatywne konsekwencje ekonomiczne po stronie skarżącej spółki;
- art. 125 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 z późn. zm., dalej także: o.p.) w zw. z art. 94 ust. 1 KAS poprzez prowadzenie kontroli wbrew zasadzie wnikliwego i szybkiego działania przy wykorzystaniu się możliwie najprostszych środków, co wpłynęło na przewlekłość postępowania;
- art. 120 o.p. w zw. z art. 121 o.p. w zw. z art. 94 ust. 1 KAS poprzez prowadzenie kontroli w sposób przewlekły, a przez to niebudzący zaufania do organu podatkowego.
W związku z powyższym skarżąca wniosła o:
- rozpoznania sprawy w możliwie najkrótszym terminie, a więc poza kolejnością z uwagi na proceduralny charakter sprawy, przepis będący podstawą skargi i czas trwania obecnego postępowania.
- stwierdzenie, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Naczelnika ww. sprawach miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
- zobowiązanie Naczelnika do merytorycznego zakończenia postępowania w/w sprawach w terminie 7 dni od dnia doręczenia akt temu organowi.
- zobowiązania Naczelnika ustalenia osób winnych niezakończenia kontroli w terminie a w razie potrzeby podjęcie przez ten organ środków zapobiegających naruszaniu terminów kontroli celno - skarbowej w przyszłości zgodnie z dyspozycją art. 142 o.p.
- zasądzenie od organu na rzecz skarżącej wszelkich kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.
Strona w uzasadnieniu skargi wskazała, że wobec niej prowadzona jest kontrola celno - skarbowa na podstawie upoważnień wydanych przez Naczelnika Łódzkiego Urzędu Celno -Skarbowego w Łodzi z dnia 15 września 2020 roku nr:
- [...],
- [...],
- [...].
Jako termin zakończenia postępowania wskazano 3 miesiące od dnia doręczenia upoważnienia. Spółka odebrała powyższe upoważnienia w dniu 15 września 2020 roku.
Postanowieniem z dnia 7 grudnia 2020 roku wydanymi w ww. sprawach organ poinformował spółkę o tym, iż kontrole w w/w sprawach nie zostaną zakończone w terminie określonym w art. 63 ust. 1 KAS. Organ określił przewidywany termin zakończeni kontroli celno - skarbowej w w/w sprawach do dnia 16 marca 2021 roku.
Następnie postanowieniem z dnia 9 marca 2021 roku wydanym w powyższych sprawach organ ponownie poinformował, iż kontrole skarbowe w powyższych sprawach nie zostaną zakończone w terminie wskazanym w pismach z 7 grudnia 2020 roku. Organ po raz kolejny przedłużył termin kontroli tym razem do 16 kwietnia 2021 roku.
Kolejnym pismem z dnia 10 czerwca 2021 roku organ przedłużył kontrole celnoskarbowe do dnia 16 września 2021 roku.
O kolejnym przedłużeniu terminu zakończenia kontroli celno-skarbowej organ poinformował postanowieniem z dnia 8 września 2021 roku. Tym razem termin przedłużono do 17 grudnia 2021 roku.
Postanowieniami z dnia 14 grudnia 2021 roku organ ponownie przedłużył kontrolę celno-skarbową do dnia 18 marca 2022 roku.
W związku z przedłużającym się postępowaniem w dniu 22 grudnia 2022 r. pełnomocnik skarżącej skierował do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi za pośrednictwem Naczelnika ponaglenie trybie art. 141 o.p. w zw. z art. 94 ust. 1 pkt 1 KAS w którym, to wniósł o zobowiązanie organu rozpatrującego ww. sprawy do załatwienia sprawy, wyznaczając termin do zakończenia kontroli celno - skarbowej.
Mając na uwadze ponaglenie skierowane przez stronę w dniu 9 marca 2022 r. Dyrektor Izby Skarbowej Administracji Skarbowej w Łodzi wydał postanowienia, w którym odnosząc się do zarzutów wskazanych ponagleniu wskazał, iż prowadzone postępowanie przez Naczelnika Łódzkiego Urzędu Celno - Skarbowego w Łodzi jest prowadzone systematycznie i bez zbędnej zwłoki, stąd też w opinii Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi złożone przez pełnomocnika skarżącego ponaglenie uznał za bezzasadne.
Skarżąca podkreśliła, że w dniu 9 czerwca 2022 r. organ poinformował pełnomocnika skarżącej o kolejnym przedłużeniu terminu zakończenia kontroli celno-skarbowej postanowieniem z dnia 9 czerwca 2022 roku. Tym razem termin przedłużono do 16 września
Natomiast postanowieniami z dnia 16 września 2022 roku organ ponownie przedłużył kontrolę celno-skarbową do dnia 16 grudnia 2022 r.
W związku z powyższym skarżąca wskazała, że kontrola celno - skarbowa jest już prowadzona przez 2 lata (od 15 września 2020 r.) i była już kilkukrotnie przedłużana i jak wskazuje ostatnie postanowienie (z dnia 16 września 2022 r.) kontrola ta nadal Jest nie skończona, gdyż przedłużono Ją do 16 grudnia 2021 roku. Zważywszy na powyższe okoliczności podkreślić należy, iż w ocenie skarżącej postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 9 czerwca 2022 r. są bezzasadne.
W ocenie skarżącej postanowienia wydawane przez Naczelnika Łódzkiego Urzędu Celno-Skarbowego w Łodzi o przedłużeniu terminu do załatwienia sprawy w uzasadnieniu nie zawierają informacji - jaki jest powód dalszego prowadzenia kontroli, co ma być lub jest przedmiotem analizy, czy też jaki jeszcze stan faktyczny nie został ustalony i w jakim zakresie w związku z czym brak jest podstaw do przedłużania terminu. Zasadnie podnosi się w orzecznictwie sądów administracyjnych, że strona musi mieć możliwość zweryfikowania zachodzących przesłanek skutkujących wyznaczeniem nowego terminu załatwienia sprawy. Podobnej treści orzeczenie zapadło w wyroku WSA w Opolu z 15.09.2010 r., I SAB/Op 10/10, LEX nr 751890, w którym sąd stanął na stanowisku, że czynność zawiadomienia strony postępowania o nowym terminie załatwienia sprawy nie usprawiedliwia niedziałania organu, istotna jest bowiem przyczyna zwłoki, którą organ jest obowiązany wskazać o kolejne trzy miesiące.
Strona podkreśliła wymaga fakt, iż jej pełnomocnik już na początku kontroli wnosił o przeprowadzenie postępowania dowodowego, tj. przesłuchania Prezes spółki G. B., Jak również przejrzenia monitoringu spółki zabezpieczonego w toku kontroli oraz złożył wniosek o przesłuchanie w charakterze świadków nadawców przesyłek - klientów spółki, jak również o wystąpienie do D. sp. z o.o. z wnioskiem o nadesłanie zestawienia wszystkich listów przewozowych. Wszystkie te dowody zmierzały do wykazania, iż pieniądze zabezpieczone na rachunku spółki nie stanowią jej dochodu, lecz są własnością klientów-nadawców przesyłek pobraniowych, z których to spółka musi się rozliczyć z klientami.
Organ podatkowy przez bardzo długi czas zwlekał z przeprowadzeniem zgłoszonych przez pełnomocnika spółki dowodów. Dopiero w październiku 2021 roku rozpoczął przesłuchiwanie świadków. Musiał zatem minąć cały rok zanim organ podjął działania zmierzające do wyjaśnienia sprawy.
Strona podniosła, że wyrokiem z dnia 6 października 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w sprawie I SA/Łd 476/21 uchylił decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 25 marca 2021 roku w przedmiocie określenia przybliżonych kwot zobowiązań z tytułu podatku od towarów i usług za poszczególne okresy 2018 roku oraz przybliżonych odsetek za zwłokę a także zabezpieczenia na majątku spółki wykonania w/w zobowiązań.
Wyrokiem z dnia 6 października 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w sprawie I SA/Łd 477/21 uchylił decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 25 marca 2021 roku w przedmiocie określenia przybliżonych kwot zobowiązań z tytułu podatku od towarów i usług za poszczególne okresy 2019 roku oraz przybliżonych odsetek za zwłokę a także zabezpieczenia na majątku spółki wykonania w/w zobowiązań.
Wyrokiem z dnia 6 października 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w sprawie I SA/Łd 478/21 uchylił decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 25 marca 2021 roku w przedmiocie określenia przybliżonych kwot zobowiązań z tytułu podatku od towarów i usług za poszczególne okresy 2020 roku oraz przybliżonych odsetek za zwłokę a także zabezpieczenia na majątku spółki wykonania ww. zobowiązań.
Wszystkie te wyroki są już prawomocne i powinny być znane organowi.
W odpowiedzi na skargę Naczelnik Łódzkiego Urzędu Celno - Skarbowego w Łodzi wniósł o jej oddalenie. W ocenie organu czynności podejmowane w toku prowadzonego postępowania, były niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do prawidłowego jej rozstrzygnięcia. Naczelnik Łódzkiego Urzędu Celno - Skarbowego w Łodzi na bieżąco prowadził analizę pozyskiwanego sukcesywnie materiału dowodowego, czego dowodzą pisma, postanowienia i zestawienia stanowiące akta sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259, dalej także: P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a.) oraz na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (art. 3 § 2 pkt 9 P.p.s.a.).
Nadto należy zauważyć, że uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania sąd zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1 i § 1a P.p.s.a.). Ponadto - w myśl art. 149 § 2 P.p.s.a. - sąd, w przypadku, o którym mowa w art. 149 § 1 P.p.s.a., może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd ją oddala (art. 151 P.p.s.a.).
Dodatkowo wyjaśnić należy, że przedmiotowa skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 4 P.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Oznacza to, że w przypadku takiej skargi w obecnym stanie prawnym skierowanie jej do rozpoznania w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym nie jest uzależnione od wniosku strony.
Przewlekłość zachodzi, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie, nie pozostając jednocześnie w bezczynności, a podejmowane przez ten organ czynności procesowe nie charakteryzują się koncentracją, względnie mają charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. Przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego zaistnieje wówczas, gdy organowi będzie można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut przeprowadzania czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia. A contrario, nie sposób przypisać organowi przewlekłego prowadzenia postępowania w sytuacji, gdy podejmuje on wszelkie możliwe, a konieczne dla zakończenia postępowania działania, które jednakże z przyczyn niezależnych od organu nie przynoszą oczekiwanego skutku w postaci zakończenia postępowania administracyjnego.
Przewlekle jest prowadzone postępowanie, gdy czynności podejmowane są przez organ w dużym odstępie czasu, bądź wykonywane są czynności pozorne, powodujące, że formalnie organ nie jest bezczynny.
Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmuje zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy, które nie znajduje uzasadnienia w obiektywnych okolicznościach sprawy.
O przewlekłości postępowania nie świadczy natomiast wielokrotne przedłużenie terminu załatwienia sprawy, jeżeli jest to usprawiedliwione okolicznościami sprawy. Za każdym razem jednak nowy termin musi zostać konkretnie określony poprzez wskazanie okresu, do którego nastąpi załatwienie sprawy. Tak właśnie było w omawianej sprawie.
Zgodnie z art. 63 ust. 1 KAS kontrola celno-skarbowa powinna być zakończona bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w terminie 3 miesięcy od dnia jej wszczęcia.
W myśl art. 63 ust. 2 KAS, o każdym przypadku niezakończenia kontroli celno-skarbowej we właściwym terminie zawiadamia się na piśmie kontrolowanego, podając przyczyny przedłużenia terminu zakończenia kontroli celno-skarbowej i wskazując nowy termin jej zakończenia.
Stosownie do art. 94 ust. 1 KAS w zakresie nieuregulowanym do kontroli celno-skarbowej przepisy:
1) art. 3e, art. 12, art. 102 § 3, art. 135, art. 138, art. 139 § 4, art. 140 § 2, art. 141-143, art. 165b, art. 165c, art. 175-177,
2) działu IV rozdziałów 1, 2, 3a, 5, 6, 10, 11, z wyjątkiem art. 182-185, art. 189 § 3, art. 190 § 1, art. 193 § 6-8, art. 198 i art. 200, oraz rozdziałów 12, 14, 16, 22 i 23,
3) art. 281, art. 282a, art. 283 § 4 i 5, art. 284a § 5-6, art. 284ab § 1-3, art. 286 § 3, art. 286a § 1 i 2, art. 289, art. 290 § 4-6, art. 291a, art. 291d oraz działu VII
- Ordynacji podatkowej stosuje się odpowiednio.
Przedmiot niniejszej sprawy obejmuje prowadzenie postępowania kontrolnego w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczenia i wpłacenia podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2018 roku. Postępowanie w opisanym zakresie wszczęte zostało w dniu 15 września 2020 r. jednakże, jak wynika z akt sprawy, organ każdorazowo przedłużając termin zakończenia kontroli zawiadamiał o tym fakcie stronę, wskazując okoliczności uzasadniające takie przedłużenie oraz datę przewidywanego zakończenia kontroli. Postanowieniem:
- z dnia 07.12.2020 r. jako przyczynę przedłużenia terminu wskazano konieczność zebrania pełnego, obszernego materiału dowodowego oraz przeprowadzenia jego szczegółowej analizy (str. 26),
- z dnia 09.03.2021 r. jako przyczynę przedłużenia terminu wskazano konieczność zebrania pełnego materiału dowodowego, w tym danych umożliwiających identyfikację nadawców paczek (str. 315), po uprzednim pisemnym zawiadomieniu kontrolowanego o przyczynach
- z dnia 10.06.2021 r. jako przyczynę przedłużenia terminu wskazano konieczność zebrania pełnego materiału dowodowego, w tym dowodów z przesłuchania świadków (str. 1044),
- z dnia 08.09.2021 r. jako przyczynę przedłużenia terminu wskazano konieczność zebrania pełnego materiału dowodowego służącego ustaleniu okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i przeprowadzenia czynności dowodowych z przesłuchania świadków (str. 1560),
- z dnia 14.12.2021 r. jako przyczynę przedłużenia terminu wskazano konieczność przeprowadzenia kolejnych czynności dowodowych, w tym z przesłuchania świadków w celu ustalenia okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy (str. 2265),
- z dnia 14.03.2021 r. jako przyczynę przedłużenia terminu wskazano konieczność kontynuacji czynności dowodowych z przesłuchania świadków i składania wyjaśnień przez kontrahentów spółki, w celu ustalenia okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy (str. 2404),
- z dnia 09.06.2022 r. jako przyczynę przedłużenia terminu wskazano konieczność kontynuacji czynności dowodowych w celu ustalenia okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy oraz ustalenia faktycznego obrotu Spółki i wysokości podatku VAT należnego (str. 3308),
- z dnia 16.09.2022 r. jako przyczynę przedłużenia terminu wskazano konieczność kontynuacji czynności dowodowych w celu ustalenia okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy oraz ustalenia faktycznego obrotu Spółki i wysokości podatku VAT należnego (str. 3485).
Należy stwierdzić, że w toku prowadzonej kontroli celno-skarbowej sukcesywnie gromadzono materiał dowodowy w aktach sprawy umożliwiając pełnomocnikowi skarżącej zapoznanie się z poczynionymi ustaleniami. Z przysługującego prawa pełnomocnik skorzystał w dniach 13.09.2020 r., 25.02.2021r., 01.04.2021 r., 05.06.2021 r., 20.10.2022 r, co potwierdził własnoręcznym podpisem na wykazie akt osób zapoznanych z aktami w sprawie [...] (pierwsza karta bez numeru w segregatorze nr I).
Pełnomocnik strony w skardze sugeruje, że nie ma wiedzy w jakim celu gromadzony jest w sprawie materiał dowodowy. Pozostaje w sprzeczności jego z aktywnością w sprawie spółki. Jak sam podnosi już na początku kontroli wnosił o przeprowadzenie postępowania dowodowego, tj. przesłuchania Prezes spółki – G. B., jak również przejrzenia monitoringu spółki zabezpieczonego w toku kontroli oraz złożył wniosek o przesłuchanie w charakterze świadków nadawców przesyłek - klientów H. sp. z o.o., jak również o wystąpienie do D. sp. z o.o. z wnioskiem o nadesłanie zestawienia wszystkich listów przewozowych. Wszystkie te dowody w ocenie pełnomocnika strony zmierzały do wykazania, iż pieniądze zabezpieczone na rachunku spółki H. sp. z o.o. nie stanowią jej dochodu, lecz są własnością jej klientów – nadawców przesyłek pobraniowych, z których to spółka musi się rozliczyć z klientami.
Wskazać należy, że do dnia 5 grudnia 2022 r., tj. do dnia wydania dla H. Sp. z o.o. wyniku kontroli w zakresie przestrzegania przepisów prawa podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe od maja do grudnia 2018 r. przeprowadzone zostały dowody wnioskowane przez pełnomocnika skarżącej tj.:
- przesłuchano w dniach 07.10.2022 r. i 20.10.2022 r. w charakterze strony G. B. (str. 3597-3663),
- przesłuchano w charakterze świadków wytypowanych nadawców przesyłek:
- S. C. w dniu 31.08.2021 r. (str. 1532-1536),
- R. K. w dniu 31.08.2021 r. (str. 1538-1544),
- M. B. w dniu 28.10.2021 r. (str. 3932-3935),
- M. W. w dniu 25.11.2021 r. (str. 3944-3947),
- A. S. w dniu 02.12.2021 r. (str. 3948-3951),
- B. K. w dniu 10.12.2021 r. (str. 3955-3958),
- B. E. w dniu 20.12.2021 r. (str. 3959-3964),
- J. O. w dniu 01.02.2022 r. (str. 3968-3971),
- G. R. w dniu 02.02.2022 r. (str. 3972-3975),
- Ł. K. w dniu 04.02.2022 r. (str. 3976-3981),
- R. F. w dniu 07.02.2022 r. (str. 3982-3985),
- H. K. w dniu 21.04.2022 r. (str. 4016-4018),
- E. N. w dniu 27.04.2022 r. (str. 4019-4021),
- M. Z. w dniu 12,05.2022 r. (str. 4022-4024),
- G. S. w dniu 12.05.2022 r, (str. 4025-4027),
- K. B. w dniu 17.05.2022 r. (str. 4028-4030),
- A. R. w dniu 17.05.2022 r. (str. 4031-4033),
- R. S. w dniu 19.05.2022 r. (str. 4034-4036),
- M. S.-K. w dniu 24.05.2022 r. (str. 4037-4039),
- T. S. w dniu 26.05.2022 r. (str. 4040-4043),
- W. J. w dniu 26.05.2022 r. (str. 4044-4047),
- I. R. w dniu 26.05.2022 r, (str. 4048-4050),
- M. P. w dniu 04.07.2022 r. (str. 4051 -4054),
- A. P. w dniu 04.07.2022 r. (str. 4055-4058),
- Y. E. w dniu 05.07.2022 r. (str. 4059-4062),
- O. V. w dniu 05.07.2022 r. (str. 4063-4066),
- A. Y. w dniu 07.04.2022 r. (str. 4067-4071),
- A. W. w dniu 12.04.2022 r. (str. 4072-4075),
- M. J. w dniu 12.04.2022 r. (str. 4076-4080),
- R. M. w dniu 29.04.2022 r. (str. 4081-4083),
- T. B. w dniu 13.04.2022 r. (str. 4084-4087),
- K. K. w dniu 21.04.2022 r. (str. 4088-4090),
- K. K. w dniu 13.04.2022 r. (str. 4091-4094),
- wystąpiono o zestawienie listów przewozowych generowanych z systemu online D. Sp. z o.o. - korespondencja z dnia 11.10.2021 r. (str. 1782-1783),
- w zakresie przeprowadzenia dowodu z zapisów monitoringu, organ prowadzący postępowanie przygotowawcze poinformował pismem z dnia 10.01.2022 r. o przekazaniu zapisu do badań specjalistycznych (str. 2324).
W trakcie w kontroli celno-skarbowej ustalono, że podstawową działalnością strony było pośrednictwo w nadawaniu paczek doręczanych następnie przez D. Sp. z o.o. docelowym odbiorcom. Generalną zasadą współpracy nadawców paczek z H. Sp. z o.o. było posługiwanie się nieidentyfikowalnymi nickami/opisami. Uwzględniając wyjaśnienia pełnomocnika skarżącej, że działalność H. Sp. z o.o. sprowadzała się wyłącznie do świadczenia usług pośrednictwa w nadawaniu paczek, w toku kontroli celnoskarbowej podjęto czynności mające na celu przyporządkowanie nadanych paczek w opcji za pobraniem z rozliczeniami finansowymi, tj. potwierdzeniami wypłat pobranych kwot, przekazanych na rachunek bankowy H. Sp. z o.o. przez D. Sp. z o.o. Wobec niejednoznacznego sposobu dokumentowania transakcji z podmiotami nadającymi paczki (tj. posługiwania się przez te podmioty nieidentyfikowalnymi niekarni) organ podatkowy był zobligowany do ustalenia faktycznych podmiotów nadających paczki.
Zdaniem Sądu celem podjętych czynności było prawidłowe określenie zobowiązania w podatku VAT za miesiące od maja do grudnia 2018 r. dla H. Sp. z o.o., ponieważ jak dowiedziono w przeprowadzonym postępowaniu dowodowym skarżąca obok świadczenia usług pośrednictwa w nadawaniu paczek, uczestniczyła w procederze handlu własnymi towarami opartym na schemacie polegającym na nadawaniu paczek z wykorzystaniem nieidentyfikowalnych nicków. Organ miał prawo dojść do wniosku, że takie działanie miało na celu ukrycie faktycznego nadawcy jakim była H. Sp. z o.o. a w konsekwencji zaniżenie obrotów przez H. Sp. z o.o. z prowadzonej działalności handlowej.
Z uwagi na fakt, że prezes zarządu H. Sp. z o.o. jest jedynym dysponentem pieniędzy rozliczanych z nadawcami paczek z tytułu pobrań, organ zasadnie wzywał pełnomocnika skarżącej do identyfikacji podmiotów nadających paczki:
- pismem z dnia 05.02,2021 r. (str. 298-299),
- pismem z dnia 01.03.2021 r. (str. 305-314),
- pismem z dnia 10.05.2021 r. (str. 914),
- pismem z dnia 06.07.2021 r. (str. 1094-1099),
Wobec braku należytej współpracy pełnomocnika skarżącej w toku kontroli celno-skarbowej w zakresie identyfikacji nadawców paczek, organ podatkowy podjął szereg czynności (w postaci gromadzenia i analizy korespondencji, przesłuchań świadków i strony) wobec bezpośrednich kontrahentów spółki, tj.
- podmiotów, które złożyły wezwania do zapłaty nierozliczonych należności za paczki nadane za pośrednictwem skarżącej (str. 456-756),
- wytypowanych nadawców paczek (str. 456-756, 1134-1158, 1163-1240, 1306-1329, 1353-1432, 1555-1558, 1658-1663),
- podmiotów, na rzecz których H. wystawiła faktury sprzedaży usług (str. 2491-2803, 3194-3231, 3240-3245, 3254-3255, 3298-3299),
- odbiorców paczek (str. 2491-2803, 3194-3231, 3240-3245, 3254-3255, 3298-3299, 3532-3548),
- podmiotów identyfikowalnych na podstawie danych nadawcy z zestawień przekazanych przez D. Sp. z o.o. (str. 1861 i 1995)
- ustalonych na podstawie nr telefonów kontrahentów udostępnionych w toku kontroli celnoskarbowej (str. 3561-3571),
- podmiotów wynajmujących powierzchnie handlowe (str. 1090-1093, 1241-1276, 1561,2453, 3258-3259, 3285-3288),
- przesłuchania świadków (str. 1532-1547, 1963-1981, 2027-2060, 2227-2235, 2239-2259, 3881-4094),
- przesłuchania strony (str. 3597-3663).
Przychylając się do wniosku pełnomocnika spółki przeprowadzono w postępowaniu przygotowawczym dowód z przesłuchania odbiorców paczek. Protokoły z przesłuchań odbiorców:
- H. M. w dniu 01.02.2022 r. (str. 3965-3967),
- S. S. w dniu 08.02.2022 r. (str. 3986-3989),
- M. B. w dniu 01.03.2022 r. (str. 3990-3995),
- A. P. w dniu 02.03.2022 r. (str. 3996-4001),
- L. P. w dniu 09,03.2022 r. (str. 4002-4003),
- A. C. w dniu 10.03.2022 r. (str. 4004-4009),
- A. S. w dniu 10.03.2022 r. (str. 4010-4015),
- A. W. w dniu 12.04.2022 r. (str. 4072-4075)
włączono postanowieniem z dnia 16.11.2022 r. do akt kontroli celno-skarbowej.
Z akta sprawy wynika, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z dnia 13.10.2022 r., sygn. akt I SA/Łd 534/22, wydanym po rozpoznaniu skargi H. Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 13.05.2022 r. w przedmiocie określenia przybliżonych kwot zobowiązań w podatku VAT za poszczególne miesiące 2018 r. oraz przybliżonych kwot odsetek za zwłokę, a także zabezpieczenia na majątku spółki wykonania ww. zobowiązań zwrócił uwagę na czynności podejmowane przez organ podatkowy w zakresie identyfikacji nadawców wobec braku należytej współpracy skarżącej. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 06.12.2017 r. sygn. akt. I FSK 473/16 wskazał, że o tym czy organ należycie, a więc bez zbędnej przewlekłości prowadzi postępowanie podatkowe nie przesądza to, co zostanie zapisane w treści postanowień przedłużających termin załatwienia sprawy lecz to co faktycznie jest w tym postępowaniu realizowane i czy rzeczywiście wymagany jest do przeprowadzenia tego typu działań dalszy jeszcze czas.
W związku z powyższym Sąd nie podzielił zarzutów strony, że organ prowadził kontrolę celno-skarbową wbrew zasadzie wnikliwego i szybkiego działania przy wykorzystaniu możliwie najprostszych środków, co wpłynęło na przewlekłość postępowania.
Sąd zwraca uwagę, że najszybszym środkiem dowodowym byłaby aktywna współpraca pełnomocnika i skarżącej. Organ podatkowy w tym celu kilkukrotnie (do momentu kategorycznej odmowy dalszej współpracy - pismo Pełnomocnika z dnia 13.05.2021 r. (str. 1024) wzywał pełnomocnika i skarżącą do czynnego udziału w identyfikacji podmiotów nadających paczki.
W ocenie Sądu czas trwania kontroli celno-skarbowej nie wynika z opieszałości organu, a spowodowany jest przede wszystkim złożonością i stopniem skomplikowania przedmiotu kontroli oraz mnogością kontrahentów i dużym stopniem rozdrobnienia transakcji.
Pełnomocnik skarżącej powołując się w uzasadnieniu skargi na wyrok WSA w Łodzi z dnia 06.10.2021 r. sygn. akt I SA/Łd 476/21 i przytaczając argumentację wskazującą na niekonsekwencję w rozstrzygnięciach organów podatkowych I i II instancji, zupełnie kwestię uchylenia decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez organ II instancji. Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi został zobowiązany do przeprowadzenia wnikliwego postępowania dowodowego celem ustalenia w sposób prawidłowy przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego za okresy rozliczeniowe 2018 r.
W wyniku przeprowadzonego postępowania w dniu 13.10.2022 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi uchylił decyzję Naczelnika Łódzkiego Urzędu Celno-Skarbowego w Łodzi z dnia 18.11.2020 r. a następnie zmniejszył wysokość zobowiązań podatkowych. Po rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 13.10.2022 r. sygn. akt I SA/Łd 534/22 oddalił skargę H. Sp. z o.o.
Ponadto zaznaczenia wymaga, że skarżąca zarzucając, że organ celowo przedłuża kontrolę celnoskarbową nie wskazała jednak interesu prawnego, którym miałby kierować się organ podatkowy w celu świadomego przedłużania prowadzonej kontroli. Pełnomocnik ogranicza się w skardze do konsekwentnie powtarzanego zarzutu ogólnie rozumianej przewlekłości.
W związku z powyższym Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie nie doszło do przewlekłego prowadzenia postępowania w zakresie podatku od towarów i usług za niektóre miesiące 2018 r. Naczelnik, bowiem skutecznie i w sposób prawidłowy skorzystał z uprawnienia wynikającego z art. 63 ust. 2 KAS - przedłużenia terminu zakończenia kontroli celno-skarbowej. Wobec ustaleń poczynionych na podstawie akt sprawy, Sąd przyjął, że organ zawiadamiał skarżącą o każdym przypadku niezałatwienia sprawy we właściwym terminie podając przy tym przyczyny niedotrzymania terminu i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Wbrew zatem zarzutom skargi Naczelnik nie dopuścił się naruszenia art. 63 ust. 1 KAS bowiem mimo, iż – co nie ulega wątpliwości – nie zakończył w terminie ustawowym prowadzonej kontroli, to prawidłowo i zasadnie skorzystał z instytucji przedłużenia tego terminu.
Nie można zgodzić się też z zarzutem o notoryczne i bezpodstawne przedłużanie terminu zakończenia kontroli, wbrew bowiem opinii strony Naczelnik mógł skorzystać z prawa przedłużenia terminu prowadzonej kontroli, o ile wskazał przyczyny niedotrzymania terminu i podał nowy termin jej zakończenia, co też uczynił. Jak natomiast podkreśla się w orzecznictwie, z nałożonego na organy obowiązku zawiadamiania strony o przyczynach niedotrzymania terminu zakończenia kontroli nie wynika konieczność bieżącego informowania jej o tym jakie czynności zamierza on jeszcze podjąć czy jakie dowody pozyskać (tak też NSA w wyroku z 29 maja 2018 r., sygn. akt I FSK 453/18). Przepisy prawa gwarantują wprawdzie stronie czynny udział w postępowaniu, niemniej jednak nie oznacza to współudziału w planowaniu sposobu prowadzenia postępowania czy prawa do uzgadniania jakie czynności mają zostać przeprowadzone. W kolejnych postanowieniach wskazywano konkretne powody przedłużenia terminu zakończenia kontroli związane z realizowanymi wcześniej czynnościami zmierzającymi do ustalenia stanu faktycznego, czy działaniami analitycznymi na materiałach i dowodach już zgromadzonych. Stanowiło to wystarczające wskazanie stronie przyczyn uzasadniających przedłużenie czasu trwania kontroli celno-skarbowej.
Jak wynika z art. 125 o.p. w zw. z art. 94 ust. 1 pkt 2 KAS, organy podatkowe prowadząc postępowanie podatkowe, muszą działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Nie oznacza to jednak, że okoliczności faktyczne mają być badane w sposób pobieżny. Szybkość postępowania nie może być realizowana kosztem wnikliwości, w związku z czym obowiązek wnikliwego działania został wymieniony przez ustawodawcę na pierwszym miejscu. Taka postawa organu kontrolnego - ukierunkowana wyłącznie na szybkie załatwienie sprawy - stałaby także w sprzeczności z pozostałymi zasadami wynikającymi z przepisów Ordynacji podatkowej.
Zważywszy na pozycję organu w toku kontroli, którego określa się mianem "gospodarza" kontroli, decyduje on o zasadniczym kierunku kontroli oraz gromadzeniu materiału dowodowego. Z art. 122 oraz art. 187 § 1 o.p. wynika, że w toku postępowania organy podatkowe mają obowiązek podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. W orzecznictwie podkreśla się, że zaniedbanie organu, polegające na niedopełnieniu obowiązku zgromadzenia pełnego materiału dowodowego, jak również uproszczona ocena zebranego, niepełnego materiału dowodowego, jest wadą postępowania uzasadniającą uchylenie decyzji administracyjnej wydanej w wyniku takiego zaniedbania (por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 20 września 2018 r. sygn. akt I SAB/Lu 18/16). Zakończenie sprawy mimo niewyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności naruszałoby w sposób istotny zasady wypływające z art. 122 i art. 187 § 1 o.p.
Z tych względów Sąd uznał, że zarzuty podniesione w skardze są niezasadne. Zestawienie podjętych czynności, chronologia wydarzeń zachodzących w sprawie wskazują na jej wielowątkowy, rozległy i skomplikowany charakter, a ustalenie wszystkich faktów w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia, wymaga szczegółowego rozeznania stanu faktycznego, w tym poprzez zgromadzenie i rozpatrzenie kompletnego materiału dowodowego. Nie można zatem przypisać organowi bezczynności prowadzenia postępowania w sytuacji, gdy podejmuje on wszelkie możliwe, a konieczne dla zakończenia postępowania działania, które jednakże z przyczyn niezależnych od organu nie przynoszą oczekiwanego skutku w postaci zakończenia kontroli celno-skarbowej.
Z powyższych względów zarzuty skargi okazały się niezasadne i Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
lp