I SAB/Bd 7/26

I SAB/Bd 7/26 - Postanowienie WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2026-03-25
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2026-03-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Mirella Łent /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
658
6559
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 58 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Mirella Łent po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. Sp. z o.o. w G. na bezczynność Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu w przedmiocie nierozpoznania wniosków o płatność złożonych w ramach programu "Czyste Powietrze" postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na rzecz S. Sp. z o.o. w G. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem uiszczonego wpisu od skargi.
Uzasadnienie
Strona skarżąca wniosła skargę na bezczynność Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu (dalej też jako: WFOŚiGW) w przedmiocie nierozpoznania wniosków o płatność złożonych wniosków w ramach programu "Czyste Powietrze".
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu.
Na wstępie należy wyjaśnić, że przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy, Sąd w pierwszej kolejności obowiązany był ocenić dopuszczalność skargi. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej "p.p.s.a."), jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, wówczas podlega ona odrzuceniu.
Stosownie do art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa,
z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale
1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1131, 1423, 1820 i 1863), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane
w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego
i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia
14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Ponadto sądy administracyjne orzekają w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. (art. 3 § 2a p.p.s.a.) oraz w sprawach,
w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę (art. 3 § 3 p.p.s.a.), a także rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek
a organami administracji rządowej (art. 4 p.p.s.a.).
W niniejszej sprawie strona skarżąca złożyła skargę na bezczynność Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu w przedmiocie rozpoznania i rozliczenia wniosków o płatność złożonych w ramach programu "Czyste Powietrze".
W ocenie Sądu przedmiot skargi nie stanowi czynności (bezczynności), czy też aktu dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, które podlegają kontroli przez sądy administracyjne. Uprawnienie do otrzymania dofinansowania nie wynika bowiem wprost z przepisów prawa. Powstaje ona na skutek rozstrzygnięcia WFOŚiGW w zakresie rozpatrzenia wniosku o dofinansowanie przedsięwzięć w ramach Programu Priorytetowego "Czyste Powietrze". Czynności poprzedzające zawarcie umowy nie statuują zobowiązań Funduszu, a nadto nie są rozstrzygnięciem władczym, mają natomiast na celu ustalenie warunków dofinansowania. Działania podejmowane przez Fundusz w zakresie rozpatrzenia wniosku o dofinansowanie w ramach programu "Czyste Powietrze" mają charakter cywilnoprawny, który wynika z art. 411 ust. 8 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2025 r., poz. 647), czyli gospodarowanie środkami publicznymi wyłącznie w sferze cywilnoprawnej. A zatem nie są to czynności z zakresu administracji publicznej. W tym zakresie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny, który stwierdził, że udzielenie dopłaty w ramach programu "Czyste Powietrze" nie jest sprawą o charakterze administracyjnym (z zakresu działania administracji publicznej), ale sprawą o charakterze cywilnoprawnym. NSA wskazał, że skoro art. 411 ust. 8 prawa ochrony środowiska stanowi, że dotacji i pożyczek udziela się na podstawie umów cywilnoprawnych, to należy przyjąć, że przepis ten wyklucza podejmowanie decyzji w tym zakresie. Zresztą w całym rozdziale 4 działu II tytuł VII Prawa ochrony środowiska, regulującym sprawy funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej, nie przewidziano wydawania decyzji administracyjnych (postanowienie NSA z 12 marca 2021 r., I GSK 149/21, orzeczenia, których sygnatury przywołano w niniejszym postanowieniu są dostępne na stronie orzeczeń sądów administracyjnych: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Sam fakt, że WFOŚiGW wykonuje zadania publiczne wynikające z prawa ochrony środowiska i dysponuje środkami publicznymi nie przesądza o administracyjnoprawnym charakterze czynności dokonywanych w ramach wykonywania tych zadań. Nie wszystkie zadania z zakresu tradycyjnie podejmowanej administracji publicznej muszą być wykonywane w formach władczych, gdyż dopuszcza się w tym zakresie także formy cywilnoprawne, jak np. umowa (por. postanowienie NSA z 5 marca 2010 r., II OSK 390/09). Powyższe potwierdza treść załączonego do odpowiedzi na skargę Regulaminu naboru wniosków o dofinansowanie (k. 33), w szczególności chodzi o charakter działań opartych na oświadczeniach woli (§ 7 Regulaminu), czy poddanie sporów pod sąd powszechny (§ 12 ust. 4 Regulaminu).
Zatem, skoro ustawodawca w akcie prawnym rangi ustawowej wprost wskazuje na umowę jako formę prawną właściwą do udzielenia dofinansowania, oznacza to, że właśnie w tej – cywilnoprawnej sferze – pozostawiono sprawy, które w ten sposób uregulowano.
W tym stanie rzeczy skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt
1 p.p.s.a., o czym orzeczono w punkcie pierwszym sentencji postanowienia O zwrocie uiszczonego wpisu od skargi orzeczono w punkcie drugim na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.