I SA/Gd 657/01
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę podatników na decyzję Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję o określeniu zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych, uznając zakwestionowane wydatki za niezasadnie zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.
Sprawa dotyczyła skargi R. i K. K. na decyzję Izby Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998 r. Organy podatkowe zakwestionowały zaliczenie przez podatnika do kosztów uzyskania przychodów wydatków na budowę domu jednorodzinnego, więźby dachowej oraz instalacji centralnego ogrzewania, uznając faktury i rachunki za nierzetelne lub niezwiązane z działalnością gospodarczą. Sąd administracyjny, po analizie materiału dowodowego, uznał stanowisko organów podatkowych za prawidłowe i oddalił skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał sprawę ze skargi R. i K. K. na decyzję Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998 r. Organy podatkowe stwierdziły zaniżenie dochodu z działalności gospodarczej o kwotę 180.286,30 zł, wynikające z nieobjęcia spisem z natury zakupionych kotłów oraz nieprawidłowego zaliczenia w ciężar kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z budową domu jednorodzinnego, więźby dachowej i instalacji centralnego ogrzewania. Skarżący zarzucali organom naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym dowolną ocenę dowodów i naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie. Sąd, analizując zebrany materiał dowodowy, uznał, że postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone wyczerpująco, a dowody poddano poprawnej ocenie. Sąd stwierdził, że wydatki zakwestionowane przez organy podatkowe (faktura nr 11/98, rachunek nr 17/98, faktura VAT nr 17/98) nie odzwierciedlały stanu faktycznego lub nie miały związku z działalnością gospodarczą, a ich zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów było niezasadne. Sąd podkreślił, że nie stanowią podstawy zapisów w księdze dowody księgowe niezgodne z rzeczywistym przebiegiem operacji gospodarczych. Wobec braku naruszenia prawa mającego wpływ na wynik sprawy, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, takie wydatki nie mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, ponieważ nie stanowią podstawy zapisów w księdze dowody księgowe, które nie są zgodne z rzeczywistym przebiegiem operacji gospodarczych, będąc nierzetelnymi.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo zakwestionowały zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów wydatków udokumentowanych fakturami i rachunkami, które nie odzwierciedlały stanu faktycznego lub nie miały związku z działalnością gospodarczą. Podkreślono, że dowody księgowe muszą być zgodne z rzeczywistym przebiegiem operacji gospodarczych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (9)
Główne
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 1
Ustawa z dnia 15 stycznia 2001 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Pomocnicze
O.p. art. 233 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 187
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 192
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 1
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 14 grudnia 1995 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów art. 11 § ust. 3 pkt 1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wydatki udokumentowane nierzetelnymi fakturami lub rachunkami, które nie odzwierciedlają rzeczywistego przebiegu operacji gospodarczych lub nie mają związku z działalnością gospodarczą, nie mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.
Odrzucone argumenty
Zarzuty skarżących dotyczące naruszenia przez organy podatkowe przepisów Ordynacji podatkowej w zakresie dowolnej oceny dowodów i naruszenia zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.
Godne uwagi sformułowania
Swobodna ocena dowodów nie oznacza samowoli organu podatkowego; aby bowiem ocenę dowodów można było uznać za prawidłową musi być przeprowadzona zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem określonych reguł tej oceny. nie stanowią podstawy zapisów w księdze takie dowody księgowe, które nie są zgodne z rzeczywistym przebiegiem operacji gospodarczych jaką dokumentują, będąc nierzetelnymi.
Skład orzekający
Bogusław Szumacher
przewodniczący
Ewa Kwarcińska
sprawozdawca
Zbigniew Romała
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie zakwestionowania przez organy podatkowe wydatków jako kosztów uzyskania przychodów z powodu nierzetelności dokumentów księgowych lub braku związku z działalnością gospodarczą."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z budową domu jednorodzinnego i innymi pracami budowlanymi, a także konkretnymi fakturami i rachunkami.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy typowych problemów z zaliczaniem wydatków do kosztów uzyskania przychodów w kontekście nierzetelnych dokumentów, co jest częstym zagadnieniem w praktyce podatkowej.
“Nierzetelne faktury jako pułapka dla podatników – jak sąd ocenił zaliczenie wydatków do kosztów?”
Dane finansowe
WPS: 60 410,6 PLN
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Gd 657/01 - Wyrok WSA w Gdańsku Data orzeczenia 2004-08-25 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2001-04-17 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku Sędziowie Bogusław Szumacher /przewodniczący/ Ewa Kwarcińska /sprawozdawca/ Zbigniew Romała Symbol z opisem 611 Podatki i inne świadczenia pieniężne, do których mają zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej, oraz egzekucja t Skarżony organ Izba Skarbowa Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Szumacher Sędziowie NSA Ewa Kwarcińska /spr./ NSA Zbigniew Romała Protokolant Elżbieta Cymanowska po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. i K. K. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 14 marca 2001 r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998 r. oddala skargę. Uzasadnienie I SA/Gd 657/01 UZASADNIENIE Izba Skarbowa, działając na podstawie art.. 233 § l pkt l ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, póz. 926 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania R. i K. małżonków K., utrzymała w mocy decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej z dnia 26 października 2000 r. w sprawie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998 r. w kwocie 60.410,60 zł, zaległości w tym tytule podatkowym w kwocie 56.036,60 zł oraz odsetek za zwłokę od tej zaległości w kwocie 33.162,90 zł. W uzasadnieniu wydanej decyzji Izba Skarbowa podała, że K. K. w 1998 r. prowadził działalność gospodarczą na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, pod firmą Przedsiębiorstwa Wielobranżowego "A" w S. G., wykonując usługi budowlano-montażowe, remontowe i instalacyjne w zakresie instalacji wodno-kanalizacyjnych, wodociągowych i centralnego ogrzewania. W wyniku kontroli, przeprowadzonej przez Inspektora Kontroli Skarbowej w przedsiębiorstwie podatnika, zakończonej protokołem z badania dokumentów i ewidencji z dnia 8 maja 2000 r., oraz wynikiem kontroli z dnia 29 maja 2000 r. stwierdzono zaniżenie dochodu z tytułu prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej w ramach PW "A" o kwotę 180.286,30 zł. Zaniżenie to powstało wskutek nie objęcia spisem z natury na dzień 31 grudnia 1998 r. zakupionych dwóch kotłów olejowych wraz z oprzyrządowaniem wycenionych na kwotę 12.286,30 zł (nie kwestionowane przez podatnika) oraz nieprawidłowym zaliczeniem w ciężar kosztów uzyskania przychodów następujących wydatków: 1) w kwocie 130.000,00 zł, wynikającej z faktury VAT nr 11/98 z dnia 22 grudnia 1998 r. wystawionej przez W. S., a dotyczącej budowy domu jednorodzinnego (leśniczówki) w W. N., 2) w kwocie 4.200,00 zł, wynikającej z rachunku nr 17/98 z dnia 3 grudnia 1998 r. wystawionego przez firmę "B" N. za wykonanie więźby dachowej w budynku mieszkalnym w W. N., 3) w kwocie 9.800,00 zł, wynikającej z faktury VAT nr 17/98 z dnia 4 grudnia 1998 r. wystawionej przez Zakład Stolarski "C" W. P. za wykonanie więźby dachowej na budynku hydroforni; 4) w kwocie 24.000,00 zł, wynikającej z rachunku nr 3/98 z dnia 29 kwietnia 1998 r. wystawionego przez Zakład Instalacji Sanitarnych i CO W. S. za wykonanie instalacji centralnego ogrzewania w budynku jednorodzinnym; wydatek ten nie miał bowiem żadnego związku przyczynowo-skutkowego z osiągniętym przychodem (nie kwestionowane przez podatnika), Wydatki wymienione pod pkt l) - 3) nie zostały zaliczone przez organy podatkowe w ciężar kosztów uzyskania przychodu z uwagi na niezgodność treści faktur i rachunku ze stanem rzeczywistym. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego, rozszerzonej w piśmie procesowym z dnia 2 sierpnia 2004. skarżący wnieśli o uchylenie decyzji Izby Skarbowej jako wydanej niezgodnie z prawem. Zarzuty skarżących skoncentrowały się na naruszeniu przez Izbę Skarbową przepisów ustawy Ordynacja podatkowa, a mianowicie: art. 191 poprzez dowolna ocenę dowodów zebranych w postępowaniu, - art. 121 § l poprzez naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, art. 187 i art. 122 poprzez powierzchowne rozpatrzenie materiału dowodowego, - art. 210 § 4 poprzez pominięcie w uzasadnieniu decyzji istotnych dla sprawy dowodów. Odpowiadając na skargę. Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie podtrzymując w całości swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo Izba podniosła, że podatnicy nie zarzucają organom podatkowym naruszeń przepisów prawa materialnego, a jedynie naruszenie przepisów w zakresie prowadzonego postępowania dowodowego. Przy czym zarzuty te sprowadzają się do wskazania odmiennej oceny materiału dowodowego. Izba Skarbowa zauważyła zatem, że zebrany materiał dowodowy podlega swobodnej ocenie organu podatkowego, przy czym organy podatkowe nie naruszyły granic tej swobody. Zgodnie z art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153/02, poz. 1271 ze zm. ) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153/02, poz. 1270 ). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Rozpatrując stan faktyczny i prawny sprawy Sąd stwierdza, że przedmiotowa skarga nie może być uwzględniona, jako że ocena przeprowadzonego postępowania oraz stanowisko organów podatkowych nie dają podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, jak również poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Wbrew zarzutom skargi w przeprowadzonym postępowaniu nie występują uchybienia mogące mieć wpływ na wynik sprawy, a zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem materialnym. I. Organ podatkowy prowadzący postępowanie musi dążyć do ustalenia prawdy materialnej i według swej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania ocenić wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych, wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne okoliczności ( wyrok NSA z dnia 8 lipca 1999 r. w sprawie III SA 5417/98, LEX 39706). Stosownie do przepisów Ordynacji podatkowej postępowanie dowodowe prowadzi w sprawie organ podatkowy, na którym ciąży obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego ( art. 187 Op ). Zebrane dowody podlegają przy tym swobodnej ocenie tego organu, zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 191 O.p. Swobodna ocena dowodów nie oznacza samowoli organu podatkowego; aby bowiem ocenę dowodów można było uznać za prawidłową musi być przeprowadzona zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem określonych reguł tej oceny. Podkreślić przy tym należy, że prawa strony w postępowaniu podatkowym gwarantowane są w omawianym zakresie zarówno przez zasady ogólne ( rozdział l działu 4 Ordynacji podatkowej ), jak też przez przepis art. 192 Ordynacji podatkowej. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji stwierdzić należy, iż organy podatkowe przeprowadziły postępowanie w sposób wyczerpujący. Uzyskane w ten sposób dowody poddane następnie zostały wnikliwej i poprawnej ocenie. Świadczy o tym motywacja zaskarżonej decyzji, dokonana w kontekście zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, która pozwala stwierdzić, iż rozumowanie organów podatkowych, w tym zwłaszcza organu odwoławczego, uwzględnia reguły postępowania podatkowego, a przy tym pozostaje w zgodzie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego; organ odwoławczy poddał bowiem swej ocenie wszystkie uzyskane dowody, po czym za pomocą logicznej, wspartej okolicznościami sprawy, argumentacji, wykazał bezpodstawność twierdzeń strony skarżącej. II. Wbrew stanowisku pełnomocnika strony skarżącej zawartym w uzupełnieniu skargi, stwierdzić należy, iż zasadnie zakwestionowano wydatki ad. l, 2 i 3 jako koszt uzyskania przychodu. Ad. 1) Skarżący, na podstawie zawartych z Nadleśnictwem [...] umów wybudował budynek leśniczówki w W. N., w związku z czym wykazał przychód w wysokości 232.194,08zł, co jest zgodne z dowodami źródłowymi i co zostało potwierdzone przez zamawiającego. Umowa zakończona została w dniu 6 listopada 1998r. Podwykonawcy skarżącego wystawili faktury i rachunki, za robociznę, w wysokości przewyższającej przychód ( 249.334,-zł ). Zakwestionowaną przez organy podatkowe faktura nr 11/98 na kwotę 130.000,-zł wystawił, jak wynika z treści rachunków i faktur wystawionych na rzecz skarżącego, główny podwykonawca Zakład Budowlany W. S. już po zakończeniu umowy o roboty budowlane tj. w dniu 22 grudnia 1998r. Jednak w tej kwestii wiodącą do ustaleń jest następująca okoliczność sprawy: z materiału dowodowego, w tym z dowodu przesłuchania w charakterze świadka W. S. oraz z przesłuchania skarżącego w charakterze strony, wynika, że wystawienie tej faktury (...) było wynikiem mylnej wyceny robocizny (...) dokonanej przez skarżącego przy wykonaniu ww. umowy; w toku postępowania W. S. i K. K. stwierdzili, że w ramach tej faktury firma W. S. wykonywała inne prace na zlecenie skarżącego ( stacja uzdatniania wody, modernizacja szkoły ), jednak stwierdzenia te nie zostały przez skarżącego potwierdzone żadnym dowodem, zaś faktura nr li/ 98 wystawiona została na usługę precyzyjnie określoną jako, cyt.: Budowa doku jednorodzinnego w W. N. Dalsze twierdzenia skarżącego, w tym zawarte w odwołaniu i skardze uznać należy jako dostosowane do dotychczasowych ustaleń dokonanych przez organy podatkowego w ramach toczącego się postępowania podatkowego (ta ocena Sądu dot. również ustaleń ad. 2) i 3). Tym samym uzasadnionym staje się ustalenie organu odwoławczego, iż zakwestionowana faktura nie odzwierciedla stanu faktycznego. Ad. 2) Do kosztów uzyskania przychodów skarżący zaliczył wydatek w wysokości 4.200,-zl za wykonanie więźby dachowej w budynku o jakim mowa w ad. l); wystawca rachunku nr 17/98 z dnia 3 grudnia 1998r. K. N. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą "B" N., przesłuchany w charakterze świadka stwierdził, iż prac wskazanych w rachunku nie wykonał i nie wystawił ww. rachunku. Zasadnie, zdaniem Sądu, nie uznano za koszt uzyskania przychodu wydatku bowiem stan faktyczny sprawy nie odzwierciedla faktycznego jego poniesienia. Ad. 3) Przesłuchany w charakterze świadka W. P., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą Zakład Stolarski "C" zaprzeczył aby wykonywał na rzecz skarżącego prace opisane w fakturze nr 17/98 z dnia 14 grudnia 1998r.; zeznał natomiast, iż na prośbę skarżącego przystawił na nie wypełnionym druku faktury VAT swoją pieczątkę i złożył na tym druku swój podpis. W. S. (ad. l ) ) zeznał, że wypełnił ten druk, w obecności skarżącego nazwą rzekomo wykonanej przez W. P. usługi ( wykonanie więźby dachowej na budynku hydroforni ) oraz kwotą netto i brutto. I w tej części zasadnie nie uznano za koszt uzyskania przychodu wydatku; stan faktyczny sprawy nie odzwierciedla bowiem faktycznego jego poniesienia. Dodatkowo wskazać należy, iż wyrokiem z dnia 27 lutego 2004r. WSA w Gdańsku, w sprawie I SA/Gd 2179/00 oddalił skargę skarżącego w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 1998r. Reasumując: Mając na uwadze treść § 11 ust. 3 pkt. l Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 14 grudnia 1995r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów ( Dz. U. Nr 148, póz. 720 ze zm. ) oraz art. 22 ust. l ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stwierdzić należy, iż nie stanowią podstawy zapisów w księdze takie dowody księgowe, które nie są zgodne z rzeczywistym przebiegiem operacji gospodarczych jaką dokumentują, będąc nierzetelnymi. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny, którego kognicja ustalona w art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, póz. 1269 ) ogranicza się do badania zaskarżonych decyzji pod względem ich legalności, a więc zgodności z powszechnie obowiązującym prawem materialnym i procesowym, nie stwierdzając naruszenia przy wydaniu zaskarżonej decyzji prawa mającego wpływ na wynik sprawy, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153/02, póz. 1270 ) skargę oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI