I SA/WR 87/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA we Wrocławiu oddalił skargę podatnika w sprawie opodatkowania podatkiem od nieruchomości działki i budynku związanych z działalnością gospodarczą, uznając, że posiadanie nieruchomości przez przedsiębiorcę jest wystarczające do zastosowania wyższych stawek, nawet jeśli faktyczne użytkowanie jest utrudnione.
Skarżący, J.S., kwestionował opodatkowanie podatkiem od nieruchomości za 2016 r. działki nr [...] i posadowionego na niej budynku stawkami dla działalności gospodarczej. Argumentował, że katastrofa budowlana uniemożliwiła mu korzystanie z nieruchomości i prowadzenie działalności, co powinno skutkować opodatkowaniem niższymi stawkami. WSA we Wrocławiu oddalił skargę, stwierdzając, że zgodnie z obowiązującymi przepisami (art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w brzmieniu od 2016 r.), samo posiadanie nieruchomości przez przedsiębiorcę jest wystarczające do zastosowania wyższych stawek, chyba że zachodzą ściśle określone wyjątki, które w tej sprawie nie miały miejsca.
Sprawa dotyczyła opodatkowania podatkiem od nieruchomości za 2016 rok działki nr [...] wraz z budynkiem, należącej do przedsiębiorcy J.S. Skarżący twierdził, że z powodu katastrofy budowlanej na sąsiedniej działce nr [...] i wynikających z tego zakazów użytkowania, nie miał możliwości prowadzenia działalności gospodarczej na spornej nieruchomości, a dostęp do niej był utrudniony. W związku z tym domagał się opodatkowania nieruchomości stawkami dla gruntów i budynków pozostałych, a nie stawkami przewidzianymi dla działalności gospodarczej. Organy podatkowe, w tym Samorządowe Kolegium Odwoławcze, wielokrotnie rozpatrywały sprawę, ostatecznie utrzymując w mocy decyzję ustalającą zobowiązanie podatkowe według wyższych stawek. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uznał skargę za bezzasadną. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2016 r., za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uważa się grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy. Sąd wyjaśnił, że ustawodawca zdefiniował kryteria „związania” nieruchomości z działalnością gospodarczą, a jedynymi wyjątkami są te enumeratywnie wymienione w art. 1a ust. 2a, w tym wydanie ostatecznej decyzji organu nadzoru budowlanego nakazującej rozbiórkę. W tej sprawie taka decyzja nie została wydana. Sąd stwierdził, że okoliczności podnoszone przez skarżącego, takie jak utrudniony dostęp czy brak możliwości faktycznego prowadzenia działalności, nie mogły wpływać na kwalifikację nieruchomości jako związanej z działalnością gospodarczą w świetle obowiązujących przepisów. Sąd zauważył, że organ zastosował niższe stawki dla działki nr [...] (parking), uznając ją za niezwiązaną z działalnością gospodarczą ze względu na decyzję o zakazie użytkowania, jednakże nie było to zgodne z literalnym brzmieniem przepisów, które wymagały decyzji o nakazie rozbiórki. Niemniej jednak, w odniesieniu do działki nr [...] i budynku, sąd uznał stanowisko organów za prawidłowe.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, nieruchomość będąca w posiadaniu przedsiębiorcy podlega opodatkowaniu wyższymi stawkami podatku od nieruchomości, nawet jeśli faktyczne jej wykorzystanie do działalności gospodarczej jest utrudnione lub niemożliwe, o ile nie zachodzą ściśle określone ustawowe wyjątki.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na brzmieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, który stanowi, że za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uważa się grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy. Okoliczności faktyczne utrudniające użytkowanie nieruchomości nie są wystarczające do wyłączenia jej z tej kategorii, chyba że wydana została ostateczna decyzja organu nadzoru budowlanego nakazująca rozbiórkę.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (6)
Główne
u.p.o.l. art. 1a § ust. 1 pkt 3
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Przez grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej rozumie się grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a.
u.p.o.l. art. 2 § ust. 1 pkt 3
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
u.p.o.l. art. 1a § ust. 1 pkt 3
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
W brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2016 r. - nieruchomość nie była uznawana za związaną z działalnością gospodarczą, jeśli nie była i nie mogła być wykorzystywana do prowadzenia tej działalności - ze względów technicznych.
Pomocnicze
u.p.o.l. art. 1a § ust. 2a
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Określa wyjątki od zasady opodatkowania wyższymi stawkami, m.in. budynki mieszkalne, grunty związane z budynkami mieszkalnymi, budynki/budowle, co do których wydano decyzję ostateczną organu nadzoru budowlanego nakazującą rozbiórkę lub trwale wyłączono z użytkowania.
Prawo budowlane art. 67 § ust. 1
Ustawa - Prawo budowlane
Dotyczy decyzji organu nadzoru budowlanego nakazującej rozbiórkę obiektu i uporządkowanie terenu.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Posiadanie nieruchomości przez przedsiębiorcę jest wystarczające do zastosowania wyższych stawek podatku od nieruchomości, zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Okoliczności faktyczne utrudniające faktyczne użytkowanie nieruchomości nie wyłączają jej z kategorii związanej z działalnością gospodarczą, jeśli nie wydano decyzji o nakazie rozbiórki. Nieruchomość nie była przeznaczona na cele osobiste skarżącego.
Odrzucone argumenty
Katastrofa budowlana i brak dostępu do nieruchomości uniemożliwiają prowadzenie działalności gospodarczej, co powinno skutkować niższymi stawkami podatku. Nieruchomość nie była faktycznie wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej w 2016 r. Organy nie ustosunkowały się merytorycznie do opinii technicznych wskazujących na niemożliwość użytkowania nieruchomości i zagrożenie.
Godne uwagi sformułowania
sam fakt posiadania gruntu, budowli czy budynku przez przedsiębiorcę skutkuje uznaniem go za związany z prowadzeniem działalności gospodarczej niewykorzystywanie nieruchomości lub jej części do wykonywania działalności gospodarczej nie daje podstawy do tego, aby do wymiaru podatku nie miały zastosowania stawki przewidziane dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą w stanie prawnym obowiązującym po 1 stycznia 2016 r., okoliczności takie nie mogą powodować wyłączenia nieruchomości z kategorii opodatkowanych stawką najwyższą.
Skład orzekający
Piotr Kieres
przewodniczący
Kamila Paszowska-Wojnar
sprawozdawca
Maria Tkacz-Rutkowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opodatkowania nieruchomości przedsiębiorców podatkiem od nieruchomości, w szczególności w kontekście definicji nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą i wpływu faktycznych utrudnień w użytkowaniu na kwalifikację podatkową."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego od 1 stycznia 2016 r. i może być mniej bezpośrednio stosowalne do spraw sprzed tej daty. Kluczowe jest ustalenie, czy nieruchomość jest w posiadaniu przedsiębiorcy i czy nie zachodzą ściśle określone wyjątki.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak literalna wykładnia przepisów podatkowych może prowadzić do opodatkowania nieruchomości, które z przyczyn losowych nie są faktycznie wykorzystywane przez przedsiębiorcę. Jest to istotne dla właścicieli nieruchomości firmowych.
“Czy posiadanie nieruchomości przez firmę wystarczy do wyższych podatków, nawet gdy nie można z niej korzystać?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Wr 87/19 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2019-06-07 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2019-02-08 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Kamila Paszowska-Wojnar /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne Hasła tematyczne Podatek od nieruchomości Sygn. powiązane III FSK 1555/21 - Wyrok NSA z 2023-01-31 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku *Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2014 poz 849 art. 1a ust. 1 pkt 3, 1a ust. 2a, 2 ust. 1 pkt 3 Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Kieres, Sędziowie Sędzia WSA Kamila Paszowska-Wojnar (sprawozdawca), Sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Magdalena Dworszczak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 29 maja 2019 r. sprawy ze skargi J.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2016 r. oddala skargę w całości. Uzasadnienie 1. Postępowanie przed organami podatkowymi. 1.1. Burmistrz D. (dalej: Burmistrz, organ I instancji) decyzją z dnia [...], nr [...], ustalił J.S. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2016 r. w wysokości [...] zł. Opodatkowaniem objęto nieruchomości położone przy ul. [...], nr geodezyjny [...], kwalifikując je jako budynki lub ich części związane z działalnością gospodarczą o powierzchni 1.186,07 m2, budynki mieszkalne lub ich części o powierzchni 160,17 m2 i grunty związane z działalnością gospodarczą o powierzchni 1.101 m2 oraz nieruchomość położoną przy [...], nr geodezyjny [...], kwalifikując ją jako grunty związane z działalnością gospodarczą o powierzchni 443 m2. Przy opodatkowaniu zastosowano stawki wynikające z Uchwały XV/96/15 Rady Miejskiej D. z dnia [...] w sprawie określania stawek podatku od nieruchomości oraz ustalania wzorów formularzy dotyczących podmiotu i przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości i podatkiem rolnym za rok 2016 (dalej: Uchwała Rady Miejskiej). 1.2. Od tej decyzji J.S. (dalej: Skarżący, Strona, podatnik) wniósł odwołanie. Podniósł w nim, iż przed wszczęciem postępowania podatkowego zawiadomił organ podatkowy o wyłączeniu z działalności gospodarczej opodatkowanych decyzją nieruchomości, gruntów i budynków, z uwagi na wystąpienie katastrofy budowlanej. W ocenie Skarżącego wydana w dniu [...] decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: PINB) o zakazie użytkowania parkingu przy budynku i nakazie jego trwałego wygrodzenia oraz w dniu [...] decyzja PINB nakazująca zabezpieczenie terenu katastrofy, uniemożliwiają mu prowadzenie działalności gospodarczej w uwagi na brak dostępu do nieruchomości budynkowej i korzystanie z niej. Zdaniem Skarżącego dopiero po usunięciu skutków katastrofy posiadane nieruchomości będą mogły być wykorzystane do działalności gospodarczej. Skarżący podniósł, iż wyłączył przedmiotowe nieruchomości z amortyzacji. 1.3. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W (dalej: SKO, organ II instancji) po rozpoznaniu odwołania Skarżącego, decyzją z dnia [...], nr SKO [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W ocenie organu II instancji wyjaśnienia wymagało jaki wpływ miały decyzje PINB na zakres wyłączenia z użytkowania opodatkowanych nieruchomości. 1.4. Po przeprowadzeniu ponownego postępowania podatkowego Burmistrz decyzją z dnia [...], nr [...] ponownie ustalił Skarżącemu wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2016 rok w wysokości [...] zł, obejmując opodatkowaniem nieruchomości jak w poprzedniej decyzji z dnia [...] i stosując te same stawki. W uzasadnieniu organ I instancji podał, iż na dzień wydawania decyzji w obrocie prawnym nie znajduje się jakakolwiek prawomocna decyzja zakazująca podatnikowi użytkowania działki gruntu nr [...] lub [...] czy też nakazująca mu rozbiórkę budynku położonego na działce gruntu nr [...]. Burmistrz podkreślił, że bezspornym jest, iż Skarżący jest przedsiębiorcą, a zatem z uwagi na treść art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 849 ze zm.; dalej: u.p.o.l.) należało uznać przedmiotowe nieruchomości za podlegające opodatkowaniu według najwyższych stawek. 1.5. Organ II instancji po rozpoznaniu odwołania Skarżącego, decyzją z dnia [...], nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W ocenie SKO materiał dowodowy wymagał uzupełnienia o informacje dotyczące m.in. ponoszenia kosztów związanych z utrzymaniem nieruchomości objętych opodatkowaniem oraz ewentualnym uzyskiwaniem przychodów z tej nieruchomości, a to w celu ustalenia faktycznego wykorzystywania nieruchomości w działalności gospodarczej i ewentualnego objęcia nieruchomości majątkiem służącym potrzebom osobistym (prywatnym) skarżącego i jego rodziny. 1.6. Rozpoznając ponownie sprawę Burmistrz decyzją z dnia [...], nr [...] ustalił Skarżącemu wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2016 rok w wysokości [...] zł. Opodatkowaniem objęto nieruchomości jak dotychczas, z tym, że działkę o numerze [...] zakwalifikowano jako grunty pozostałe. 1.8. Organ II instancji po rozpoznaniu odwołania Skarżącego, decyzją z dnia [...], nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ II instancji podkreślił, że wydane po katastrofie budowlanej decyzje (które pozostawały w obrocie prawnym w 2016 r.) dotyczyły wyłącznie działki nr [...]. Organ I instancji uznał, iż skoro podatnik nie miał możliwości użytkowania posiadanego gruntu i to nie z własnej woli, ale w wyniku katastrofy budowlanej, to zasadnym jest opodatkowanie tej działki według stawek dla gruntów pozostałych. Spór sprowadza się zatem do opodatkowania działki gruntu nr [...] oraz posadowionego na nim budynku. W ocenie SKO za zgodne z prawem należy uznać opodatkowanie za 2016 r. spornej działki gruntu i budynku (poza częścią mieszkalną) stawkami najwyższymi określonymi dla budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Organ II instancji wskazał na treść art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2016 r., podkreślając, że w niniejszej sprawie żaden z trzech wyjątków uregulowanych w art. 1 ust. 2a w/w ustawy nie ma zastosowania; w szczególności podano, że organ zwrócił się do PINB z prośbą o udzielenie informacji, czy została wydana decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu położonego na działce nr [...] i uzyskał odpowiedź negatywną. SKO wskazało, że nie sposób zgodzić się z argumentacją Skarżącego, iż na prowadzenie działalności gospodarczej na w/w nieruchomości nie pozwalała katastrofa budowlana, ponieważ sam fakt posiadania gruntu, budowli czy budynku przez przedsiębiorcę skutkuje uznaniem go za związany z prowadzeniem działalności gospodarczej. Organ II instancji podniósł, iż niewykorzystywanie nieruchomości lub jej części do wykonywania działalności gospodarczej nie daje podstawy do tego, aby do wymiaru podatku nie miały zastosowania stawki przewidziane dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą. Wskazano ponadto, że podatnik ujął w/w nieruchomość w ewidencji środków trwałych, a brak dokonywania odpisów amortyzacyjnych nie może przesądzać, że przestaje ona być elementem przedsiębiorstwa strony. Zdaniem SKO związek nieruchomości (działki nr [...]) z przedsiębiorstwem Skarżącego wynika z ujęcia nieruchomości w ewidencji środków trwałych, a brak dokonywania odpisów amortyzacyjnych czy też zaliczania ewentualnych kosztów dotyczących tejże nieruchomości w księgach rachunkowych nie przesądza o wycofaniu obiektu z przedsiębiorstwa podatnika. Nadto Skarżący nie wykazał, aby nieruchomość ta służyła do zaspokajania jego osobistych potrzeb życiowych jako osoby fizycznej. SKO stwierdziło przy tym, iż użytkowanie działki gruntu [...] oraz posadowionego na nim budynku nie było w żaden sposób ograniczone wystąpieniem katastrofy budowlanej na działce nr [...], gdyż posiada ona przyłączenie do drogi publicznej poprzez istniejący wyjazd na teren posesji, parking 6-cio stanowiskowy oraz wygospodarowane dodatkowe miejsca parkingowe. Dojazd pożarowy do budynku dostępny jest przy [...] i [...], wyjścia ewakuacyjne z części biurowej prowadzą bezpośrednio na drogę publiczną, tj. [...], a z zaplecza części handlowej, kotłowni i części mieszkalnej bezpośrednio na działkę nr [...]. Chybione są zatem twierdzenia podatnika, że wszystkie wyjścia ewakuacyjne prowadzą na działkę gruntu nr [...]. 2. Postępowanie przed sądem I instancji. 2.1. Skarżący złożył skargę na powyższą decyzję, zaskarżając ją w całości i domagając się uchylenia tej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza z [...] oraz zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie przepisów o postępowaniu podatkowym oraz przepisów prawa materialnego w tym: - art. 120, art. 121, art. 124 O.p., przez błędną ocenę zebranych dowodów, z pominięciem dowodów i argumentów Skarżącego, w kwestiach istotnych dla wyniku sprawy, - art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. oraz § 1 pkt 1a, pkt 2b Uchwały Rady Miejskiej przez błędne zastosowanie przepisów prawa materialnego do stanu faktycznego występującego w tej sprawie, przez nieuzasadnione przyjęcie, że należące do Skarżącego grunt i budynki położone na działce nr [...] podlegają opodatkowaniu jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, zamiast jako grunty i budynki pozostałe. W uzasadnieniu Skarżący podniósł, że nie tylko działka nr [...], ale również przylegająca do niej działka nr [...] nie są wykorzystywane w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą Skarżącego, ponieważ z powodu zakazu użytkowania działki nr [...], na której znajduje się wjazd na teren nieruchomości i parking, uniemożliwiony jest dostęp do działki nr [...] i położonego na niej budynku. Skarżący zwrócił uwagę na wysiedlenie przez Burmistrza po katastrofie budowlanej mieszkańców innego budynku mieszkalnego przy [...] w bezpośredniej bliskości muru oporowego (działka nr [...]) i działek Skarżącego (nr [...] oraz nr [...]), co było konsekwencją uznania, że budynek ten jest zagrożony usunięciem się tegoż muru. Stan zagrożenia oraz administracyjny zakaz wstępu ludzi i samochodów na teren nieruchomości spowodował w istocie praktyczny zakaz prowadzenia przez Skarżącego działalności gospodarczej na terenie tychże nieruchomości, wobec czego wyłączył je całkowicie z rozliczeń podatkowych i z amortyzacji. Skarżący powołał się na opinię techniczną z dnia [...], w której stwierdzono, iż użytkowanie budynku przy ul. [...] jest aktualnie niemożliwe ze względu na obowiązujący zakaz użytkowania miejsc postojowych na działce nr [...] i brak dostępu do wyjścia ewakuacyjnego budynku od strony działki nr [...] oraz drogi pożarowej zlokalizowanej wzdłuż budynku. Skarżący zarzucił, iż organy nie ustosunkowały się merytorycznie do w/w opinii. Nadto Skarżący powołał się na opinię z dnia [...], gdzie stwierdzono, że w odniesieniu do działek [...] i [...] aktualny stan jest niezgodny z przepisami przeciwpożarowymi i stwarza zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi. W ocenie Skarżącego stanowisko organów, twierdzących, że podatnik nie przedstawił decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu, jest nieporozumieniem. Zdaniem Skarżącego, organy straży pożarnej wydałyby odpowiednie nakazy/zakazy, gdyby prowadził on na w/w nieruchomości działalność gospodarczą. Skarżący nie podziela stanowiska organów podatkowych, że o opodatkowaniu jego nieruchomości według wyższych stawek decydujące jest to, że jest on przedsiębiorcą prowadzącym działalność gospodarczą oraz samo ich posiadanie przez przedsiębiorcę. W przekonaniu Skarżącego stan faktyczny ani obowiązujące przepisy nie dają podstaw do opodatkowania spornych nieruchomości w sposób przyjęty w zaskarżonych decyzjach. Prowadzenie działalności gospodarczej na nieruchomości to inaczej bowiem jej wykorzystywanie w celu osiągnięcia dochodów, a Skarżący w 2016 r. w ogóle nie takiej działalności prowadził. W ocenie Skarżącego, w świetle art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. obowiązek podatkowy i wysokość podatku zależy nie tylko od posiadania gruntu, budynków i budowli przez przedsiębiorcę ale również od istnienia związku gruntu, budynków i budowli z prowadzeniem działalności gospodarczej, przy czym ustawodawca nie ustalił kryteriów "związania" gruntów, budynków i budowli z prowadzeniem działalności gospodarczej. W przekonaniu Skarżącego organy przyjęły, iż działka będąca w jego posiadaniu, ale nie wykorzystywana na prowadzenie działalności gospodarczej (tj. działka nr [...]) podlega opodatkowaniu jako "pozostałe", nie wykazując jednak konsekwencji w tej mierze w odniesieniu do opodatkowania działki nr [...]. 2.2. W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. 3.1. Skarga okazała się bezzasadna. 3.2. Zgodnie z treścią art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 800 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c tej ustawy. 3.3. Przedmiotem sporu w sprawie jest prawidłowość zastosowania przez organy stawki podatkowej w 2016 r. dla opodatkowania należącej do Skarżącego nieruchomości stanowiącej zabudowaną działkę nr [...], położoną w D. przy ulicy [...]. Skarżący podnosi, iż ze względu na brak dostępu do nieruchomości nie ma możliwości jej wykorzystywania do prowadzenia działalności handlowej lub usługowej, w badanym roku podatkowym nie dokonywał już z tego powodu odpisów amortyzacyjnych od nieruchomości jako środka trwałego, nie można z tego powodu uznać tej nieruchomości za związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej i w konsekwencji nieruchomość nie powinna być opodatkowana najwyższą stawką podatkową, przewidzianą do opodatkowania gruntów i budynków związanych z działalnością gospodarczą. Organ wskazuje, że okoliczności podnoszone przez Stronę nie są okolicznościami, z którymi przepisy wiążą możliwość wyłączenia z kategorii gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Nadto, zdaniem organu, wbrew twierdzeniom Strony, należąca do Skarżącego działka nr [...] posiada wystarczający dostęp do drogi publicznej. 3.4. W ocenie Sądu w sporze rację należy przyznać organowi. 3.5. Zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. W myśl art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. – w brzmieniu obowiązującym w badanym okresie, a więc w brzmieniu nadanym nowelizacją, która weszła w życie 1 stycznia 2016 r. - przez grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej rozumie się grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a. W myśl przepisu art. 1a ust. 2a u.p.o.l. do gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej nie zalicza się: 1) budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami; 2) gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b i d; 3) budynków, budowli lub ich części, w odniesieniu do których została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r. poz. 1202, z późn. zm.), lub decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania; 4) gruntów: a) przez które przebiegają urządzenia, o których mowa w art. 49 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2018 r. poz. 1025, 1104, 1629, 2073 i 2244 oraz z 2019 r. poz. 80), wchodzące w skład przedsiębiorstwa przedsiębiorcy prowadzącego działalność telekomunikacyjną, działalność w zakresie przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów lub energii elektrycznej lub zajmującego się transportem wydobytego gazu ziemnego lub ropy naftowej, b) zajętych na pasy technologiczne stanowiące grunt w otoczeniu urządzeń, o których mowa w lit. a, konieczny dla zapewnienia właściwej eksploatacji tych urządzeń, c) zajętych na strefy bezpieczeństwa oraz strefy kontrolowane urządzeń, o których mowa w lit. a, służących do przesyłania lub dystrybucji ropy naftowej, paliw ciekłych lub paliw gazowych, lub transportu wydobytego gazu ziemnego lub ropy naftowej, które zostały określone w odrębnych przepisach - chyba że grunty te są jednocześnie związane z prowadzeniem działalności gospodarczej innej niż działalność, o której mowa w lit. a. 3.6. Z zacytowanego wyżej przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. (w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie) wprost wynika, iż sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę gruntu, budynku lub budowli skutkuje tym, że grunt, budynek lub budowla uznawane są za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Ustawodawca w treści przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. użył jednoznacznego określenia: "będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą". Sąd wskazuje, że wykładnia ta jest w pełni adekwatna dla przedsiębiorców nie będących osobami fizycznymi. Każda nieruchomość zakupiona przez przedsiębiorcę nie będącego osobą fizyczną bez względu na sposób jej wykorzystywania, czy cel zakupu (poza wyjątkami wprost w ustawie przewidzianymi), podlega opodatkowaniu według najwyższych stawek. Natomiast w przypadku przedsiębiorców będących osobami fizycznymi należy ustalić, czy nieruchomość wchodzi w skład majątku osobistego, czy też w skład przedsiębiorstwa. Podmiot taki (tj. osoba fizyczna) występuje bowiem w obrocie w dwojakim charakterze: raz jako "osoba prywatna" (a więc w zakresie swojego majątku osobistego), a raz jako przedsiębiorca. Tylko w przypadku zakwalifikowania nieruchomości jako wchodzącej w skład przedsiębiorstwa, można opodatkować ją najwyższą stawką podatkową przewidzianą dla nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. O powyższej wykładni art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. korzystnej dla osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą przesądził Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 12 grudnia 2017 r., sygn. akt SK 13/15, publ. OTK-A 2017/85. Sąd wskazuje, że wbrew zarzutom skargi ustawodawca ustalił zatem kryteria "związania" nieruchomości z prowadzeniem działalności gospodarczej. 3.7. W sprawie nie jest pomiędzy stronami sporne (Skarżący nie podnosi tej okoliczności), iż należąca do Skarżącego zabudowana działka nr [...] w badanym roku podatkowym nie była przeznaczona i wykorzystywana przez Skarżącego na jego potrzeby osobiste. Z akt sprawy zaś wynika, że co najmniej do 2015 r. przedmiotowa nieruchomość była faktycznie wykorzystywana na potrzeby działalności gospodarczej (do 2015 r. dokonywano odpisów amortyzacyjnych; Skarżący twierdzi, że od 2015 r. faktycznie nie czerpie z nieruchomości dochodu), zaś w badanym roku podatkowym nadal była wprowadzona do ewidencji środków trwałych. Skarżący nie podnosi, iż w badanym roku podatkowym przeznaczył budynek na cele prywatne. Twierdzi jedynie, iż z przyczyn od siebie niezależnych nie może czerpać z nieruchomości dochodu poprzez prowadzenie na niej działalności usługowej lub w zakresie wynajmu. Prawidłowo zatem stwierdził organ, iż co do zasady, zgodnie z treścią przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. przedmiotowa działka nr [...] powinna zostać uznana za związaną z działalnością Skarżącego i zostać opodatkowana stawką podatkową przewidzianą dla tego typu nieruchomości - jako nieruchomość znajdująca się w posiadaniu przedsiębiorcy, związana z jego przedsiębiorstwem i nieprzeznaczona na cele osobiste. Zasadnie także wskazał organ w zaskarżonej decyzji, iż w stanie faktycznym sprawy nie zachodzi żaden ustawowy wyjątek z ww. art. 1a ust. 2a u.p.o.l., pozwalający na odmienną kwalifikację przedmiotowej nieruchomości; a w szczególności, iż co do budynku położonego na działce [...] nie wydano decyzji ostatecznej organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, tj. decyzji "nakazującej właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę tego obiektu i uporządkowanie terenu oraz określającą terminy przystąpienia do tych robót i ich zakończenia". W tym stanie rzeczy Sąd stwierdza, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu. 3.8. Sąd wskazuje, że argumentacja skargi mogłaby być adekwatna do stanu prawnego w brzmieniu sprzed nowelizacji, która weszła w życie 1 stycznia 2016 r. Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w "starym" brzmieniu nieruchomość nie była uznawana za związaną z działalnością gospodarczą, jeśli nie była i nie mogła być wykorzystywana do prowadzenia tej działalności - ze względów technicznych. Argumentacja skargi zmierza do wykazania, iż Skarżący w badanym roku podatkowym nie mógł prowadzić działalności gospodarczej na przedmiotowej nieruchomości ze względu na zagrożenie osuwającym się gruntem na działce sąsiedniej i brak odpowiedniego dostępu do budynku. Skarżący powoływał się również na opinie techniczne, w których stwierdzono, iż użytkowanie budynku przy ul. [...] jest aktualnie niemożliwe ze względu na obowiązujący zakaz użytkowania miejsc postojowych na działce nr [...] i brak dostępu do wyjścia ewakuacyjnego budynku od strony działki nr [...] oraz drogi pożarowej zlokalizowanej wzdłuż budynku oraz, że aktualny stan jest niezgodny z przepisami przeciwpożarowymi i stwarza zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi. Trzeba jednak zauważyć, że w stanie prawnym obowiązującym po 1 stycznia 2016 r., okoliczności takie nie mogą powodować wyłączenia nieruchomości z kategorii opodatkowanych stawką najwyższą. Racje podnoszone przez Skarżącego nie mogą przesłonić treści obowiązujących przepisów prawa, które zarówno organy podatkowe, jak i Sąd, muszą respektować. Trzeba ponadto wskazać (choć nie były to kwestie istotne dla sprawy z punktu widzenia treści art. 1a ust. 1 pkt 3 i art. 1a ust. 2a pkt 3 u.p.o.l.), że organ odniósł się do kwestii podnoszonego przez Skarżącego braku dojazdu pożarowego do przedmiotowej działki, uznając, że jest on możliwy od strony ul. [...] i [...] oraz do kwestii wyjść ewakuacyjnych z budynku. 3.9. Skarżący akcentował w sprawie, że czym innym jest posiadanie gruntu przez przedsiębiorcę, a czym innym związanie z działalnością gospodarczą i na tej podstawie zbudował argumentację, zgodnie z którą działka nr [...] i budynek na niej położony nie są związane z działalnością gospodarczą chociaż znajdują się w jego posiadaniu, nie jest bowiem na nich faktycznie prowadzona działalność gospodarcza. Jak wcześniej wskazano, tak jednak nie jest. Treść przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. wskazuje na to, że ów związek wyraża się właśnie w posiadaniu nieruchomości przez przedsiębiorcę. Obowiązujący od 1 stycznia 2016 r. przepis dotyczący względów technicznych, z powodu których można uznać, że ów związek nie występuje, ograniczył przedmiotowe względy techniczne do formalnie stwierdzonych przez organy nadzoru budowlanego w decyzji o nakazie rozbiórki. Takiej decyzji w sprawie niewątpliwie nie wydano. Organ pierwszej instancji ustalił natomiast, że nieruchomość jest wprowadzona do ewidencji środków trwałych i że nie jest wykorzystywana na cele osobiste. 3.10. Dodatkowo Sąd wskazuje, że organ drugiej instancji w poprzedniej (kasacyjnej) decyzji z dnia [...] nakazał organowi pierwszej instancji przeprowadzić postępowanie celem ustalenia, czy na nieruchomości jest prowadzona działalność gospodarcza w oparciu o określone dokumenty. Zdaniem Sądu wskazania zawarte w decyzji z dnia [...] ani wyrażona tam ocena prawna nie determinują jednak uznania, że związek nieruchomości Skarżącego z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą miałby się wyrażać nie w jej posiadaniu, lecz w faktycznym wykorzystywaniu w tej działalności. Organ drugiej instancji w uzasadnieniu tej decyzji wskazywał wprawdzie kwestię faktycznego wykorzystywania nieruchomości w działalności gospodarczej i konieczności jej badania w postępowaniu dotyczącym skarżącego, ale wyłącznie w kontekście ewentualnego objęcia nieruchomości majątkiem służącym potrzebom osobistym (prywatnym) Skarżącego i jego rodziny. Nakazał jednocześnie przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w celu ustalenia, czy na nieruchomości była prowadzona działalność gospodarcza i w tym celu wskazał na konieczność przeprowadzenia określonych dowodów. W związku z tym, że Skarżący w postępowaniu podatkowym w żaden sposób nie wykazał, aby nieruchomość służyła jego potrzebom osobistym (lub jego rodziny) i nie wskazuje na to materiał dowodowy zgromadzony przez organ, a ponadto organ pierwszej instancji ustalił, że nieruchomość figurowała w 2016 r. w ewidencji środków trwałych, stwierdzić należy, że w sprawie ustalono istnienie związku z działalnością gospodarczą Skarżącego w rozumieniu u.p.o.l., a ponadto organy nie naruszyły zasady związania wskazaniami zawartymi w poprzedniej decyzji z [...]. 3.11. Sąd zauważa jednocześnie, że odnośnie działki [...] (parking) organ zastosował stawkę podatku jak dla nieruchomości pozostałych, uznając, że działka ta nie jest związana z prowadzoną przez skarżącego działalnością gospodarczą. Uczynił tak organ po ponownym rozpatrzeniu sprawy, stwierdzając, że w sytuacji wydania decyzji o zakazie użytkowania nie ma prawnej ani faktycznej możliwości jej wykorzystania w działalności Skarżącego. Niewątpliwie jednak organ w tym zakresie wydał decyzję na korzyść Skarżącego, skoro treść obowiązującego w 2016 r. przepisu art. 1a ust. 2a pkt 3 u.p.o.l., dla uznania, że nieruchomość nie jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej, wymaga wydania decyzji o nakazie rozbiórki (art. 67 ust. 1 ustawy Prawo budowlane), a taka decyzja (tj. decyzja nakazująca rozbiórkę budowli parkingu) nie została odnośnie działki [...] nie została wydana. Nie oznacza to jednak, że organ miałby być zobowiązany do analogicznego potraktowania działki nr [...], co do której zresztą nie została wydana nawet decyzja o zakazie użytkowania, nie mówiąc już o nakazie rozbiórki wymaganej przepisem art. 1a ust. 2a pkt 3 u.p.o.l. 3.12. Z tych też powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę w całości.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI