I SA/Wr 761/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2022-01-13
NSAAdministracyjneWysokawsa
opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymizaległość podatkowaodsetki za zwłokęzaliczenie wpłatyOrdynacja podatkowaustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminachdeklaracja podatkowaspółdzielnia mieszkaniowaWSA Wrocław

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę Spółdzielni Mieszkaniowej na postanowienie SKO dotyczące zaliczenia wpłaty na poczet zaległej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i odsetek.

Spółdzielnia Mieszkaniowa zaskarżyła postanowienie SKO utrzymujące w mocy decyzję organu pierwszej instancji o zaliczeniu wpłaty z 2018 r. na poczet zaległej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za lata 2013-2015 oraz odsetek. Spółdzielnia kwestionowała swoją rolę jako podatnika za ten okres. Sąd, powołując się na wcześniejsze prawomocne orzeczenie dotyczące tej samej spółdzielni, uznał, że obowiązek deklarowania i rozliczania opłat spoczywał na niej od 1 lipca 2013 r. Sąd oddalił skargę, potwierdzając prawidłowość proporcjonalnego zaliczenia wpłaty na należność główną i odsetki zgodnie z Ordynacją podatkową.

Przedmiotem skargi Spółdzielni Mieszkaniowej było postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta o zaliczeniu wpłaty z 7 grudnia 2018 r. w wysokości 3 870,64 zł na poczet zaległego zobowiązania z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od lipca 2013 r. do stycznia 2015 r. oraz odsetek za zwłokę. Organ podatkowy pierwszej instancji, a następnie SKO, uznały, że wpłata powinna zostać proporcjonalnie zaliczona na należność główną i odsetki zgodnie z art. 55 § 2 Ordynacji podatkowej (o.p.). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) spółdzielnia zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym kwestionowała swój obowiązek złożenia deklaracji i ponoszenia opłat za wskazany okres. Sąd, odwołując się do art. 170 i 171 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), podkreślił moc wiążącą prawomocnych orzeczeń. Wskazał na prawomocny wyrok WSA we Wrocławiu z 22 listopada 2018 r. (sygn. akt I SA/Wr 941/18), który przesądził, że obowiązek deklarowania i rozliczania opłat za gospodarowanie odpadami spoczywał na spółdzielni jako podmiocie sprawującym zarząd nieruchomością wspólną od 1 lipca 2013 r. Sąd uznał za bezzasadne zarzuty dotyczące naruszenia przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (u.c.p.g.), wskazując, że kwestia bycia podatnikiem została już rozstrzygnięta. Odnosząc się do zarzutów dotyczących zaliczenia wpłaty, sąd przypomniał przepisy Ordynacji podatkowej (art. 62 § 1, art. 55 § 1 i 2, art. 56), które regulują sposób zaliczania wpłat na poczet zaległości i odsetek. Podkreślono, że postanowienie o zaliczeniu wpłaty ma charakter deklaratoryjny, a wpłata jest zaliczana z mocy prawa. Sąd oddalił skargę, uznając zarzuty za niezasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, spółdzielnia mieszkaniowa jest zobowiązana do składania deklaracji i ponoszenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi od 1 lipca 2013 r., co zostało przesądzone w prawomocnym wyroku WSA.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na wcześniejsze prawomocne orzeczenie WSA, które uznało, że obowiązek ten spoczywa na spółdzielni jako podmiocie sprawującym zarząd nieruchomością wspólną, a interpretacja przeciwna byłaby niezgodna z Konstytucją.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (25)

Główne

o.p. art. 55 § 2

Ordynacja podatkowa

Nakazuje proporcjonalne zaliczenie wpłaty na poczet zaległości podatkowej i odsetek za zwłokę.

u.c.p.g. art. 2 § 3

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Kwestia obowiązku składania deklaracji przez podmioty sprawujące zarząd nieruchomością wspólną.

p.p.s.a. art. 170

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe.

p.p.s.a. art. 171

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia.

Pomocnicze

o.p. art. 51 § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 53 § 4

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 55

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 56

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 62 § 1

Ordynacja podatkowa

u.c.p.g. art. 2 § 1

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Dotyczy obowiązku ponoszenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

u.c.p.g. art. 6c

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

u.c.p.g. art. 6h

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

u.c.p.g. art. 6m

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

u.c.p.g. art. 6q

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

p.u.s.a. art. 1 § 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 119

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 120

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa o własności lokali

Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej art. 32 § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek składania deklaracji i ponoszenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi przez spółdzielnię mieszkaniową od 1 lipca 2013 r., wynikający z prawomocnego orzeczenia. Prawidłowość proporcjonalnego zaliczenia wpłaty na poczet zaległości podatkowej i odsetek za zwłokę zgodnie z art. 55 § 2 o.p.

Odrzucone argumenty

Kwestionowanie przez spółdzielnię obowiązku składania deklaracji i ponoszenia opłat za okres od lipca 2013 r. do stycznia 2015 r. Argumentacja spółdzielni dotycząca braku możliwości ponoszenia przez mieszkańców negatywnych konsekwencji (odsetek) za rzekome "nieprofesjonalne zachowanie Prezydenta".

Godne uwagi sformułowania

Sąd ten uznał, że taką datą początkową jest 1 lipca 2013 r. Wskazał bowiem, że z tym dniem na spółdzielni spoczywał ww. obowiązek jako podmiotu sprawującego zarząd nieruchomością wspólną. Postanowienie o zaliczeniu wpłaty na poczet zaległości podatkowej ma charakter deklaratoryjny. Oznacza to, że zaliczenie następuje z mocy prawa. Wprawdzie powaga rzeczy osądzonej obejmuje sentencję orzeczenia, jednak biorąc pod uwagę, że istota sądowej kontroli wyraża się w ocenie prawnej, ta zaś wyrażona jest w uzasadnieniu, to na zakres powagi rzeczy osądzonej w rozumieniu art. 171 ppsa wskazują motywy.

Skład orzekający

Dagmara Dominik-Ogińska

przewodniczący

Iwona Solatycka

sprawozdawca

Tadeusz Haberka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie mocy wiążącej prawomocnych orzeczeń sądów administracyjnych oraz zasady proporcjonalnego zaliczania wpłat na poczet zaległości i odsetek."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej spółdzielni mieszkaniowych w zakresie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi i interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z zaliczaniem wpłat i mocy wiążącej orzeczeń, co jest istotne dla prawników procesualistów i doradców podatkowych.

Moc prawomocnego wyroku kluczem do rozstrzygnięcia sporu o opłaty za śmieci.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wr 761/21 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2022-01-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-07-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Dagmara Dominik-Ogińska /przewodniczący/
Iwona Solatycka /sprawozdawca/
Tadeusz Haberka
Symbol z opisem
6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Sygn. powiązane
III FSK 823/22 - Wyrok NSA z 2022-10-28
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
*Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1325
art. 51 par. 1, 55 par. 2, 53 par. 4, 55, 56, 62 par. 1,
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
Dz.U. 2020 poz 1439
art. 2 ust. 1 pkt 4, 2 ust. 3, 6c, 6h, 6m
Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dagmara Dominik -Ogińska, Sędziowie sędzia WSA Tadeusz Haberka, asesor WSA Iwona Solatycka (sprawozdawca), po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 stycznia 2022 r. . sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej [...] z/s we W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 17 marca 2021 r. nr SKO 4138/8/21 w przedmiocie zaliczenia wpłaty na poczet zaległego zobowiązania z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi: oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi Spółdzielni Mieszkaniowej [...] z siedzibą we W. (dalej: spółdzielnia, skarżąca) jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu (dalej: SKO) z 17 marca 2021 r. nr SKO 4138/8/21 utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta W. (dalej: organ podatkowy pierwszej instancji) z 15 stycznia 2021 r. o zaliczeniu wpłaty dokonanej przez Spółdzielnię 7 grudnia 2018 r. w wysokości 3 870,64 zł na poczet zaległego zobowiązania z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, powstałego w związku ze złożeniem w 2018 r. deklaracji zwiększającej wysokość należnego do zapłaty zobowiązania za okres od lipca 2013 r. do stycznia 2015 r. i dotyczącego nieruchomości przy ul. [...], [...], [...], [...], [...], [...] we W.
Postępowanie przed organami podatkowymi.
Powołanym na wstępie postanowieniem z 15 stycznia 2021 r. organ podatkowy pierwszej instancji zaliczył wpłatę z 7 grudnia 2018 r. w wysokości 3 870,64 zł na poczet zaległego zobowiązania z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, powstałego w związku ze złożeniem w 2018 r. deklaracji zwiększającej wysokość należnego do zapłaty zobowiązania za okres od lipca 2013 r. do stycznia 2015 r. i dotyczącego nieruchomości przy ul. [...], [...], [...], [...], [...], [...] we W. Wyżej wskazana kwota została rozliczona na należność główną 2 855,64 zł oraz na odsetki 1015 zł. Z uzasadnienia ww. postanowienia wynika, że 5 listopada 2018 r. skarżąca złożyła deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości położonej przy ul. [...], [...], [...], [...], [...], [...] we W. Zadeklarowana przez spółdzielnię kwota miesięcznie wynosiła: 2013/7-2015/1 – 2133,00 zł miesięcznie. Zgodnie z uchwałą NR [...] Rady Miejskiej W. z [...] lutego 2016 r. w sprawie terminu, częstotliwości i trybu uiszczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi uiszcza się bez wezwania, co miesięcznie i z dołu, w terminie do 15 dnia miesiąca następującego po miesiącu, za który powstał obowiązek poniesienia tej opłaty. 7 grudnia 2018 r. na konto opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi wpłynęła ww. kwota. Zgodnie ze wskazaniem w tytule przelewu przedmiotowa wpłata została zaliczona na poczet zaległego zobowiązania za lata 2013-2015. Organ podatkowy pierwszej instancji rozliczając wpłatę, uwzględnił dyspozycję wpłacającego dotyczącą nieruchomości i okresu, na poczet którego dokonywana jest wpłata. Odwołując się do treści art. 51 § 1, art. 55 § 2, art. 53 § 4 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm.; dalej: o.p.) i uwzględniając, że mamy do czynienia z zapłatą zaległego zobowiązania organ zaliczył dokonaną wpłatę proporcjonalnie na zaległość i odsetki w stosunku, w jakim, w dniu wpłaty, pozostawała kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę. Wskazano też, że zaległość podatkowa (stanowiąca równowartość odsetek) została w całości uregulowana w wyniku przeprowadzonego w 2020 r. postępowania egzekucyjnego.
Po rozpatrzeniu wniesionego zażalenia SKO powołanym na wstępie postanowieniem utrzymało w mocy postanowienie organu podatkowego pierwszej instancji. W uzasadnieniu odwołano się do treści art. 2 ust. 1 pkt 4, art. 2 ust. 3, art. 6c, art. 6h, art. 6m ust. 1, art. 6q ust. 1 ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2020 r. poz. 1439; dalej: u.c.p.g.). Poza sporem jest, że spółdzielnia złożyła deklarację dla nieruchomości położonej przy ul. [...], [...], [...], [...], [...], [...] we W. Na koncie rozrachunkowym, służącym rozliczeniom opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi pochodzącymi z opisanej wyżej nieruchomości, w dacie dokonania wpłaty widniała zaległość 3 870,64 zł. Spółdzielnia dokonała, jak wskazano w tytule przelewu "dopłaty do opłat za odpady komunalne od 7.2013 do 01.2015" w kwocie odpowiadającej tej zaległości. SKO odwołując się do brzmienia art. 53 § 1 o.p., art. 55 § 1 i 2 o.p. oraz art. 62 § 4 o.p. potwierdziło zasadność proporcjonalnego zaliczenia dokonanej przez spółdzielnię wpłaty na należność główną i odsetki za zwłokę. Podkreśliło, że odsetki zostały naliczone z tego względu, że suma wpłat indywidualnych we wszystkich miesiącach w okresie od lipca 2013 r. do stycznia 2015 r. była mniejsza od wysokości opłaty wynikającej z deklaracji złożonej przez spółdzielnię. Rozliczenie w tym zakresie zawarto w uzasadnieniu postanowienia organu podatkowego pierwszej instancji. Wskazano, że termin, od którego zostały naliczone odsetki jest terminem ustawowym i nie może być to termin uzyskania informacji o wysokości niedopłaty przez spółdzielnię. SKO wskazało, że postanowienie o zaliczeniu wpłaty na poczet zaległości podatkowej i odsetek odzwierciedla i potwierdza dokonanie czynności materialno-technicznej polegającej na rozliczeniu dokonanej przez podatnika wpłaty według zasad określonych w Ordynacji podatkowej. Postanowienie to jest aktem formalnym, informującym o fakcie dokonania wpłaty i sposobie jej zaliczenia, natomiast nie przesądza o istnieniu zobowiązania podatkowego. W tym postępowaniu SKO nie może dokonać oceny czy spółdzielnia jest podmiotem zobowiązanym do ponoszenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Jednakże sama skarżąca złożyła deklarację w tym zakresie. SKO zauważyło, że wpłatę zaliczono na poczet zobowiązań spółdzielni, wynikających ze złożonych w 2018 r. deklaracji przy uwzględnieniu wpłat dokonanych przez właścicieli lokali za okres lipiec 2013 r. – styczeń 2015 r. Ponieważ suma tych wpłat okazała się niższa od kwoty wynikającej z deklaracji złożonej przez spółdzielnię, powstała zaległość podatkowa. Ostatecznie okoliczność dokonania wpłaty w kwocie odpowiadającej rozliczeniom dokonanym przez organ podatkowy pierwszej instancji w odniesieniu do wskazanej na wstępie nieruchomości wskazuje, że spółdzielnia jednak zaakceptowała przedstawione rozliczenie.
Postępowanie przed Sądem.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zaskarżono ww. postanowienie w całości i zarzucono SKO naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez ich błędną wykładnię, tj.:
– art.62 § 1, § 1a, § 4 o.p. oraz art. 53 § 1 i § 3 o.p., art. 55 o.p. i art. 56 o.p.;
– art. 6h, art. 6i, art. 6m i art. 6q u.c.p.g.;
– art. 2 ust.3 u.c.p.g. poprzez błędną wykładnię przyjmując, że obowiązek złożenia deklaracji przed 31 stycznia 2015 r. obciążał skarżącą.
Wniesiono o uchylenie zaskarżonych postanowień [obu instancji] w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o oddalenie skargi i podtrzymano stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137, ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na mocy art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, ze zm.; dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, które to ograniczenie nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie.
Stosownie do art. 119 pkt 3 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). Na tej podstawie Sąd rozpoznał niniejszą sprawę w ww. trybie.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Należy zauważyć, że w skardze spółdzielnia neguje możliwość dokonania zaliczenia dokonanej wpłaty na poczet zaległego zobowiązania z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz odsetek za zwłokę, powstałego w związku ze złożeniem przez stronę w 2018 r. deklaracji zwiększającej wysokość należnego do zapłaty zobowiązania za okres od lipca 2013 r. do stycznia 2015 r. dotyczącego nieruchomości przy ul. [...], [...], [...], [...], [...], [...] we W.
Swoje racje wywodzi w pierwszej kolejności z braku przymiotu bycia podatnikiem z tytułu ww. opłaty za okres od 1 lipca 2013 r. do 31 stycznia 2015 r. Pomimo faktu, że złożyła deklarację podatkową, jak i dokonała stosownej wpłaty na poczet ww. zaległości podatkowej z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
Należy jednak wskazać, że w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego we Wrocławiu z 22 listopada 2018 r. sygn. akt I SA/Wr 941/18, dotyczącym spółdzielni przesądzono kwestię daty początkowej obciążenia skarżącej obowiązkiem deklarowania i rozliczania opłat z tytułu gospodarowania odpadami. Sąd ten uznał, że taką datą początkową jest 1 lipca 2013 r. Wskazał bowiem, że z tym dniem na spółdzielni spoczywał ww. obowiązek jako podmiotu sprawującego zarząd nieruchomością wspólną. Sąd podkreślił, że pogląd ten znajdował wówczas już potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych między innymi z tego powodu, że nie do zaakceptowania, w świetle art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, byłoby przyjęcie takiej interpretacji art. 2 ust. 3 u.c.p.g., według której uznaje się, że osoby sprawujące zarząd nieruchomościami wspólnymi na podstawie umowy lub uchwały współwłaścicieli nieruchomości - bo to jest regułą na gruncie ustawy o własności lokali - podlegają obowiązkom określonym w ustawie o utrzymaniu porządku i czystości w gminach, natomiast nie podlegają im osoby prawne, tj. spółdzielnie mieszkaniowe, sprawujące zarząd nieruchomościami wspólnymi z mocy przepisów ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych która odwołuje się w wielu kwestiach do ustawy o własności lokali (wyrok NSA z 16 maja 2018 r., sygn. akt II FSK 1298/16, CBOSA).
Stosownie do art. 170 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W myśl art. 171 p.p.s.a. wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia.
Jak wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażona w art. 170 p.p.s.a. istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu sprowadza się do tego, że organy państwowe i sądy muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu oraz ogół skutków prawnych z niego wynikających. Wprawdzie powaga rzeczy osądzonej obejmuje sentencję orzeczenia, jednak biorąc pod uwagę, że istota sądowej kontroli wyraża się w ocenie prawnej, ta zaś wyrażona jest w uzasadnieniu, to na zakres powagi rzeczy osądzonej w rozumieniu art. 171 ppsa wskazują motywy. W sytuacji, gdy zachodzi związanie prawomocnym orzeczeniem sądu i ustaleniami faktycznymi, które legły u jego podstaw, niedopuszczalne jest w innej sprawie o innym przedmiocie dokonywanie ustaleń i ocen prawnych sprzecznych z prawomocnie osądzoną sprawą. Rozstrzygnięcie zawarte w prawomocnym orzeczeniu stwarza stan prawny taki, jaki z niego wynika. Sądy rozpoznające między tymi samymi stronami inny spór muszą przyjmować, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak przyjęto w prawomocnym, wcześniejszym wyroku (por. wyrok NSA z 3 grudnia 2021 r. sygn. akt III FSK 4400/21).
Wobec powyższego za bezzasadne należy uznać zarzuty naruszenia art. 2 ust. 3, art. 6h, art. 6i, art. 6m i art. 6q ucpg. Słusznie SKO stwierdziło, że w postanowieniu o zaliczeniu wpłaty na poczet zaległego zobowiązania z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie miał on możliwości rozważania tej kwestii. Tym bardziej, że spółdzielnia potwierdziła ww. przymiot bycia podatnikiem wskazując w treści skargi, że doszło do wzajemnych uzgodnień pomiędzy organem podatkowym pierwszej instancji a skarżącą w wyniku, których dokonano stosownych rozliczeń, uwzględniając wpłaty mieszkańców i wyliczających powstałą niedopłatę. Efektem tych uzgodnień było złożenie deklaracji i dokonanie wpłaty przez skarżącą będącej równowartością zaległości widniejącej na koncie rozliczeniowym spółdzielni.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi należy zauważyć, że stosownie do treści art. 62 § 1 o.p. jeżeli na podatniku ciążą zobowiązania podatkowe z różnych tytułów, dokonaną wpłatę zalicza się na poczet podatku zgodnie ze wskazaniem podatnika, a w przypadku braku takiego wskazania - na poczet zobowiązania podatkowego o najwcześniejszym terminie płatności spośród wszystkich zobowiązań podatkowych podatnika. W przypadku gdy na podatniku ciążą zobowiązania podatkowe, których termin płatności upłynął, dokonaną wpłatę zalicza się na poczet zaległości podatkowej o najwcześniejszym terminie płatności we wskazanym przez podatnika podatku, a w przypadku braku takiego wskazania lub braku zaległości podatkowej we wskazanym podatku - na poczet zaległości podatkowej o najwcześniejszym terminie płatności spośród wszystkich zaległości podatkowych podatnika. Jeżeli na podatniku ciążą koszty doręczonego upomnienia, dokonaną wpłatę zalicza się w pierwszej kolejności na poczet tych kosztów (art. 62 § 1a o.p.). W sprawie zaliczenia wpłaty na poczet zaległości podatkowych, odsetek za zwłokę oraz kosztów upomnienia wydaje się postanowienie, na które służy zażalenie, z zastrzeżeniem § 4a. (art. 62 § 4 o.p.).
Postanowienie wydane na podstawie art. 62 § 4 p.p. ma charakter deklaratoryjny. Oznacza to, że zaliczenie następuje z mocy prawa. Dokonana wpłata podlega zaliczeniu na poczet zaległości podatkowej z dniem jej dokonania, a wydane postanowienie jedynie odzwierciedla i potwierdza dokonanie czynności materialno-technicznej polegającej na zaliczeniu dokonanej przez podatnika wpłaty na poczet zaległości podatkowych, według zasad określonych w Ordynacji podatkowej. Treść postanowienia jest jedynie pochodną danych wynikających z innych aktów podejmowanych w odrębnym trybie (por. wyrok NSA z 13 stycznia 2021 r., sygn. akt II FSK 2452/18).
W rozpatrywanej sprawie była to deklaracja złożona przez Spółdzielnię. W myśl art. 21 § 2 o.p. jeżeli przepisy prawa podatkowego nakładają na podatnika obowiązek złożenia deklaracji, a zobowiązanie podatkowe powstaje w sposób określony w § 1 pkt 1, podatek wykazany w deklaracji jest podatkiem do zapłaty, z zastrzeżeniem § 3. Ww. przepisy mają zastosowanie odpowiednie do niniejszej sprawy na podstawie art. 6 ust. 12 u.c.p.g.
W odniesieniu do odsetek za zwłokę wskazać należy, że w myśl art. 53 § 1 o.p. od zaległości podatkowych, z zastrzeżeniem art. 52 § 1 pkt 2 i art. 54, naliczane są odsetki za zwłokę. Odsetki za zwłokę nalicza podatnik, płatnik, inkasent, następca prawny lub osoba trzecia odpowiadająca za zaległości podatkowe, z zastrzeżeniem art. 53a, art. 62 § 4, art. 66 § 5, art. 67a § 1 pkt 1 lub 2 i art. 76a § 1 (art. 55 § 3 o.p.). Zgodnie z art. 55 § 1 o.p. odsetki za zwłokę wpłacane są bez wezwania organu podatkowego. Jeżeli dokonana wpłata nie pokrywa kwoty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, wpłatę tę zalicza się proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim, w dniu wpłaty, pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę (art. 55 § 2 o.p.). Stawka odsetek za zwłokę jest równa sumie 200% podstawowej stopy oprocentowania kredytu lombardowego, ustalanej zgodnie z przepisami o Narodowym Banku Polskim, i 2%, z tym że stawka ta nie może być niższa niż 8% (art. 56 § 1 o.p.).
W związku ze sprawowaniem przez spółdzielnię zarządu nieruchomością wspólną od 1 lipca 2013 r. była ona zobowiązana do deklarowania i rozliczania opłat z tytułu gospodarowania odpadami na ww. nieruchomości. Skarżąca potwierdziła to składając stosowną deklarację za okres od lipca 2013 r. do stycznia 2015 r. i wykazując kwotę zobowiązania z tytułu ww. opłaty do zapłaty. Konsekwencją zapłaty po upływie terminu jest konieczność zapłaty odsetek za zwłokę. Dlatego też spółdzielnia dokonując wpłaty na poczet powstałej zaległości powinna była uwzględnić nie tylko kwotę zaległości lecz również odsetki za zwłokę. Spółdzielnia w treści skargi nie kwestionuje sposobu naliczenia odsetek za zwłokę ale podważa zasadę zaliczenia proporcjonalnego dokonanej przez nią wpłaty na poczet zarówno należności głównej, jak i odsetek za zwłokę. Argumentuje to tym, że cyt. "mieszkańcy Spółdzielni nie mogą ponosić ujemnych konsekwencji w postaci odsetek za zwłokę za nieprofesjonalne zachowanie Prezydenta jako, iż swoim zachowaniem w przepisanym terminie złożyli stosowne deklaracje do niego i regulowali opłaty a Spółdzielnia uregulowała niewyegzekwowaną przez Prezydenta należność za sporny okres w zakreślonym terminie".
Należy zauważyć, że tego typu argumentacja nie może odnieść pożądanego skutku w sprawie, której przedmiotem jest zaliczenie dokonanej przez spółdzielnię wpłaty na poczet zaległości z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Po pierwsze, dlatego, że wspomniana niedopłata wyniknęła jak sama spółdzielnia wskazuje z dokonanych uzgodnień w tym zakresie z Prezydentem uwzględniających dokonane wpłaty przez mieszkańców. Tym samym nie jest to okoliczność, o której mówi Spółdzielnia albowiem jest to kwota, która nie została uprzednio wpłacona przez mieszkańców. Po drugie, obowiązek zaliczenia wpłaty proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim, w dniu wpłaty, pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę wynika wprost z treści art. 55 § 2 o.p. Co więcej, biorąc pod uwagę kontekst wynikający z treści art. 55 § 2 o.p., kwotę główną zaległości oraz odsetki za zwłokę od tej zaległości należy rozpatrywać łącznie, jako odnoszące się do tego samego zobowiązania podatkowego, o którym mowa w art. 62 § 1 o.p. Dyspozycja podatnika (art. 62 § 1 o.p.) o zaliczeniu wpłaty na poczet skonkretyzowanego zobowiązania podatkowego [...] musi zostać przez organ podatkowy uwzględniona, przy czym organ ten nie jest związany wskazywanymi przez podatnika proporcjami zaliczenia na należność główną i odsetki za zwłokę od tej należności. Wiążący dla organu podatkowego jest sposób zaliczenia określony w art. 55 § 2 o.p. Po trzecie, ww. argumentacja mająca raczej walor słusznościowy mogłaby zostać ewentualnie podniesiona przez spółdzielnię we wniosku o udzielenie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych. Z którym to wnioskiem wprawdzie spółdzielnia wystąpiła, jednakże wobec nieuzupełnienia mimo wezwania braku formalnego, postanowieniem z 25 lutego 2019 r. pozostawiono go bez rozpatrzenia. Po czwarte, przypomnieć trzeba, że stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Termin "granice sprawy" oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę (por. wyrok NSA z 24 listopada 2021 r. sygn. akt III FSK 260/21). Powyższe oznacza, że ocena zawartych w skardze argumentów słusznościowych spółdzielni nie może być rozpatrywana przez Sąd w niniejszej sprawie.
Konkludując, zarzuty naruszenia wskazanych w skardze przepisów Sąd uznał za niezasadne.
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę w całości.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI