Orzeczenie · 2025-08-21

I SA/Wr 730/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Miejsce
Wrocław
Data
2025-08-21
NSApodatkoweWysokawsa
VATpodatek naliczonyfakturyprzedawnieniezawieszenie biegu terminupostępowanie karnoskarboweinstrumentalne wykorzystanie przepisówuchylenie decyzjikoszty postępowania

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej oraz Naczelnika Urzędu Skarbowego, które określały skarżącej J.W. zobowiązanie w podatku od towarów i usług za II i III kwartał 2017 r. Organy podatkowe uznały, że faktury wystawione przez podmiot Z. nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, a tym samym skarżąca nie miała prawa do odliczenia wykazanego w nich podatku naliczonego. Kluczowym elementem sprawy stała się kwestia przedawnienia zobowiązań podatkowych. Organy argumentowały, że bieg terminu przedawnienia został zawieszony na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej, w związku z wszczęciem postępowań karnoskarbowych. Sąd, analizując akta sprawy, doszedł do wniosku, że wszczęcie tych postępowań miało charakter instrumentalny i służyło jedynie wstrzymaniu biegu terminu przedawnienia, a nie realizacji celów postępowania karnego skarbowego. Szczególnie istotna okazała się notatka służbowa wskazująca na celowość wszczęcia postępowania karnoskarbowego w celu uniknięcia przedawnienia, a także sposób procedowania organów w kontekście umorzenia dochodzenia i późniejszego wyroku uniewinniającego pełnomocników skarżącej. W konsekwencji, sąd uznał zarzut przedawnienia za zasadny i uchylił zaskarżone decyzje, zasądzając jednocześnie od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych i możliwości instrumentalnego wykorzystania przez organy podatkowe instytucji zawieszenia biegu terminu przedawnienia poprzez wszczynanie postępowań karnoskarbowych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której organy podatkowe wykazały się nadmierną determinacją w celu uniknięcia przedawnienia, co może nie mieć zastosowania w przypadkach, gdy postępowanie karnoskarbowe jest prowadzone w sposób prawidłowy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wszczęcie postępowania karnoskarbowego, zwłaszcza w kontekście bliskości terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, może stanowić podstawę do zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ale tylko jeśli postępowanie karnoskarbowe jest prowadzone w celu realizacji jego ustawowych celów, a nie instrumentalnie w celu uniknięcia przedawnienia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy podatkowe instrumentalnie wykorzystały przepisy o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia, wszczynając postępowanie karnoskarbowe głównie po to, by uniknąć przedawnienia zobowiązania podatkowego, a nie w celu wykrycia sprawcy czy wyrównania uszczerbku Skarbu Państwa.

Czy decyzje organów podatkowych zostały wydane po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ponieważ organy instrumentalnie wykorzystały przepisy o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że mimo formalnego spełnienia przesłanek do zawieszenia biegu terminu przedawnienia, faktyczne działania organów wskazywały na instrumentalne wykorzystanie tych przepisów, co oznacza, że decyzje zostały wydane po upływie terminu przedawnienia.

Czy faktury VAT dokumentujące czynności, które zdaniem organów nie miały miejsca, mogą stanowić podstawę do odliczenia podatku naliczonego?

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli faktury te nie dokumentują faktycznie dokonanych czynności.

Uzasadnienie

Organy podatkowe oparły swoje rozstrzygnięcie na analizie dowodów, w tym zeznań wystawcy faktur i najemców, które wskazywały, że do świadczeń opisanych w fakturach w rzeczywistości nie doszło. Sąd nie zakwestionował tej części ustaleń faktycznych, skupiając się na kwestii przedawnienia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono w całości zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu wraz z poprzedzającą ją decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego w Lubinie.

Przepisy (37)

Główne

o.p. art. 70 § § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 70 § § 6 pkt 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 70c

Ordynacja podatkowa

Pomocnicze

uVAT art. 86 § ust. 1-2

Ustawa o podatku od towarów i usług

uVAT art. 88 § ust. 3a pkt 4 lit. a)

Ustawa o podatku od towarów i usług

k.k.s. art. 56 § § 1

Kodeks karny skarbowy

k.k.s. art. 62 § § 2

Kodeks karny skarbowy

k.k. art. 271a § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 12 § § 1

Kodeks karny

k.k.s. art. 133 § § 3

Kodeks karny skarbowy

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

o.p. art. 120

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 121

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 124

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 123

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 187

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 125 § § 1 i 2

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 181

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 210 § § 1 pkt 6 i § 4

Ordynacja podatkowa

uVAT art. 86 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a-c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

o.p. art. 33

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 70 § § 6 pkt 4

Ordynacja podatkowa

k.p.k. art. 303

Kodeks postępowania karnego

k.k.s. art. 113 § § 1

Kodeks karny skarbowy

k.p.k. art. 2 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.k.s. art. 114 § § 1

Kodeks karny skarbowy

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzut przedawnienia zobowiązania podatkowego z uwagi na instrumentalne wykorzystanie przez organy przepisów o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia. • Naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących przedawnienia i zawieszenia jego biegu.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organów podatkowych dotycząca braku możliwości odliczenia VAT z faktur, które nie dokumentują rzeczywistych transakcji.

Godne uwagi sformułowania

instrumentalne wykorzystanie art. 70 § 6 pkt 1 o.p. • postępowanie karnoskarbowe nie było nakierowane na realizację celów, które winno osiągnąć • jedynym celem NUS było doprowadzenie do zawieszenia biegu terminu przedawnienia

Skład orzekający

Dagmara Dominik-Ogińska

przewodniczący

Piotr Kieres

sprawozdawca

Jarosław Horobiowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych i możliwości instrumentalnego wykorzystania przez organy podatkowe instytucji zawieszenia biegu terminu przedawnienia poprzez wszczynanie postępowań karnoskarbowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której organy podatkowe wykazały się nadmierną determinacją w celu uniknięcia przedawnienia, co może nie mieć zastosowania w przypadkach, gdy postępowanie karnoskarbowe jest prowadzone w sposób prawidłowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa pokazuje, jak organy podatkowe mogą nadużywać przepisów proceduralnych, a sąd potrafi to wykazać, co jest cenne dla zrozumienia mechanizmów prawnych i ochrony praw podatników.

Organy podatkowe próbowały obejść przedawnienie VAT. Sąd: "Działaliście instrumentalnie!"

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst