I SA/Wr 675/03

I SA/Wr 675/03 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2005-12-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-03-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Bogumiła Kalinowska /przewodniczący/
Józef Kremis
Krystyna Anna Stec /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
*Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
art. 168  par. 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska Sędziowie: Sędzia NSA Krystyna Anna Stec (sprawozdawca) Sędzia NSA Józef Kremis Protokolant: Katarzyna Dziok po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi M. F. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie pozostawienie odwołania bez rozpoznania u c h y l a zaskarżoną decyzję.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...]Dyrektor Izby Celnej we W. pozostawił bez rozpatrzenia wniesione przez M. F. odwołanie z dnia [...]od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w O. z dnia [...] Nr [...]- wymierzającej opłatę manipulacyjną dodatkową na podstawie art.276§2 kodeksu celnego.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że M. F. wezwany zastał do uzupełnienia odwołania o znaki opłaty skarbowej i zobowiązano go do określenia istoty i zakresu żądania będącego przedmiotem odwołania, z jednoczesnym wskazaniem rygoru pozostawienia podania bez rozpatrzenia. Ustalono, że opłata została uiszczona, w pozostałym zaś zakresie braków nie uzupełniono - co uzasadniło, w ocenie organu odwoławczego, wydanie wskazanej na wstępie decyzji.
Nie godząc się z tym rozstrzygnięciem M.F. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę. Twierdził, że w sprawie pisał pisma, przedstawiał w nich przebieg "zajścia" na granicy i jego okoliczności, przedstawiał też argumenty na swoją obronę i prosił o umorzenie sprawy. Skarżący wyjaśniał, iż zakładał, że organ odwoławczy miał akta i posiłkował się nimi. Wskazując liczne błędy popełnione przez orany celne, w szczególności co do dat powołanych w wydawanych orzeczeniach, wywodził skarżący że i wobec jego nieświadomie popełnionych przy przywozie towaru błędów urzędnicy celni winni mieć zrozumienie.
W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wobec przeprowadzonej reformy sądownictwa administracyjnego przedmiotowa skarga, choć wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego, na mocy art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) podlegała rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, jako właściwy (rzeczowo i miejscowo) z zastosowaniem przepisów ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Po myśli art.1 §1 i §2 ustawy z 25.07.2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.Nr 153,poz.1269) - sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (§1) a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Nadto zgodnie z art.3§1 powołanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone ustawą. Wyżej powiedziane oznacza, że skarga może zostać uwzględniona, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art.145-150 ustawy).
W ocenie Sądu kontrolowana decyzja uchybia prawu w stopniu uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu.
Zgodzić należy się wprawdzie z organem celnym, że w myśl art.168§2 Ordynacji podatkowej (znajdującej zastosowanie w sprawie celnej w związku z art.262 Kodeksu celnego) podanie (w tym odwołanie) powinno zawierać co najmniej treść żądania, wskazanie osoby, od której pochodzi, oraz jej adresu (miejsca zamieszkania lub pobytu, siedziby albo miejsca prowadzenia działalności), a także czynić zadość innym wymogom ustalonym w przepisach szczególnych. Istotnie też przepis art. 169 §1 stanowi, że jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Według zaś §4 powołanej regulacji podanie pozostawia się bez rozpatrzenia - postanowieniem, na które przysługuje zażalenie. Nadto według art.222 powołanej ustawy odwołanie od decyzji organu podatkowego powinno zawierać zarzuty przeciw decyzji, określać istotę i zakres żądania będącego przedmiotem odwołania oraz wskazywać dowody uzasadniające to żądanie. Przepis zaś art.228 §1 pkt 3 i §2 wskazuje, że organ odwoławczy, jeżeli odwołanie nie spełnia warunków wynikających z przytoczonego wyżej art.222 – pozostawia odwołanie bez rozpatrzenia, stwierdza to w postaci postanowienia (a nie decyzją - jak to ma miejsce niniejszej w sprawie) i postanowienie to jest ostateczne.
W tym stanie prawnym wskazać trzeba, że z akt sprawy wynika, że bezspornie organ odwoławczy wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych odwołania przez przedstawienie zarzutów przeciwko decyzji organu I instancji, sformułowanie istoty oraz zakresu żądania, wskazanie dowodów, uzasadniających żądanie oraz dołączenia znaków opłaty skarbowej - w terminie 7 dni, ze wskazaniem rygoru pozostawienia podania bez rozpatrzenia. Nie jest przy tym sporne, że skarżący uzupełnił jedynie brak opłaty skarbowej.
W ocenie Sądu jednakże treść wniesionego przez skarżącego odwołania od decyzji organu I instancji - wbrew stanowisku organu celnego - nie uchybia wymogom podania w stopniu uzasadniającym dokonane wezwanie o uzupełnienie braków formalnych i w konsekwencji powyższego nie pozwala na pozostawienie go bez rozpatrzenia.
Niewątpliwie przytoczone wyżej przepisy Ordynacji podatkowej świadczą o tym, że wymagania co do podań, (w tym odwołań) według powołanej ustawy są znacznie bardziej sformalizowane niż w ogólnym postępowaniu administracyjnym (prowadzonym na podstawie kodeksu postępowania administracyjnego). Nie wystarczy zatem samo wyrażenie niezadowolenia z zapadłej decyzji. Zgodzić jednakże należy się z poglądem (zaprezentowanym w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 4.01.2000r. sygn.akt III SA 8293/98; vide też "Ordynacja podatkowa - komentarz C.Kosikowski i in. Dom Wydawniczy 2002), że gdy ze sformułowania odwołania wynika, iż kwestionowane jest rozstrzygniecie, zwłaszcza, gdy odwołanie wskazuje na istnienie innego stanu faktycznego, niż wynika to z treści zaskarżonej decyzji - to spełnia to wymogi wskazania zarzutów. Uzasadniona jest bowiem teza, że twierdzenie o odmiennym stanie faktycznym niż poczynionym przez organ administracyjne pozostaje w związku z zarzutem uchybień proceduralnych i w konsekwencji rzutuje na ewentualne naruszenia prawa materialnego. W takim stanie rzeczy organ winien przyjąć, że strona w istocie domaga się powtórnego merytorycznego rozpoznania sprawy.
W ocenie składu orzekającego taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Treść odwołania wskazuje bowiem, że strona zarzucała, iż nie uwzględniono jej wyjaśnień – co mogło rzutować na ustalania stanu faktycznego sprawy; odwołujący się twierdził nadto, że sporny towar wywieziono za granicę i decyzja jest zbyt dotkliwa.
Trzeba też podnieść, że nadmierny rygoryzm co do wymogu formułowania w odwołaniach zarzutów wobec kwestionowanych decyzji oraz określania żądań godziłby w zasadę dwuinstancyjności czyli w prawo strony do rozstrzygnięcia sprawy dwukrotnie. Zwrócenia uwagi wymaga w tym miejscu, że organy odwoławcze nie mogą się przecież ograniczać do rozpatrzenia zasadności zarzutów i żądań odwołania, lecz obowiązane są sprawę ponownie rozpoznać i orzec. Także i to uzasadnia tezę, że przy ocenie spełnienia warunków formalnych odwołania punktem wykładni winno być prawo strony do odwołania a zbytni formalizm i rygoryzm prawo do odwołania ogranicza. Odróżnić należy zatem braki formalne co do zarzutów i żądań odwołań od nieumiejętnego ich formułowania przez strony, które nie są przecież zobligowane do korzystania z profesjonalnej obsługi prawnej
Z tych wszystkich względów uznać należy, iż wniesione przez stronę odwołanie winno być przez organ odwoławczy rozpatrzone.
Wobec powyższego - działając na podstawie art.145§1 pkt 1 lit.c - orzeczono o jak w sentencji wyroku.