I SA/Wr 591/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2024-02-08
NSApodatkoweWysokawsa
podatek od nieruchomościdziałalność gospodarczazwiązek z działalnością gospodarcząstawka podatkowanieruchomośćprzedsiębiorcainterpretacja przepisówprawo podatkowe

WSA we Wrocławiu oddalił skargę podatnika, uznając, że jego nieruchomość, w tym garaż i mieszkanie służbowe, jest związana z działalnością gospodarczą i podlega wyższej stawce podatku od nieruchomości.

Skarżący J. P. kwestionował decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. ustalającą podatek od nieruchomości za 2022 rok. Spór dotyczył opodatkowania gruntu i budynków stawki podatkowej właściwej dla działalności gospodarczej, mimo częściowego niewykorzystywania nieruchomości do tego celu. Sąd administracyjny uznał, że związek nieruchomości z działalnością gospodarczą może mieć charakter faktyczny lub potencjalny, a posiadanie przez przedsiębiorcę nieruchomości przesądza o jej związku z działalnością, chyba że można ją powiązać wyłącznie ze sferą prywatną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. ustalającą podatek od nieruchomości za 2022 rok. Spór dotyczył opodatkowania gruntu i budynków stawki podatkowej właściwej dla działalności gospodarczej. Skarżący zarzucał naruszenie prawa materialnego i procesowego, twierdząc, że część nieruchomości nie była wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej. Sąd, powołując się na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego i Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyjaśnił, że związek nieruchomości z działalnością gospodarczą nie opiera się wyłącznie na fakcie posiadania jej przez przedsiębiorcę, ale może mieć charakter faktyczny lub potencjalny. Sąd uznał, że garaż, część budynku przy ul. [...] oraz grunt stanowiący współwłasność stron są związane z działalnością gospodarczą skarżącego, nawet jeśli nie są w pełni wykorzystywane lub służą celom pośrednim. Sąd podkreślił, że mieszkanie służbowe również ma charakter komercyjny i jest wykorzystywane do działalności gospodarczej. W związku z tym, sąd oddalił skargę, uznając decyzje organów za zgodne z prawem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, nieruchomość będąca w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej, jeśli choćby pośrednio lub w ograniczonym zakresie służy lub może służyć do prowadzenia tej działalności. Nie jest wymagane faktyczne wykorzystywanie nieruchomości do prowadzenia działalności gospodarczej.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na orzecznictwie TK i NSA, które wskazuje, że związek nieruchomości z działalnością gospodarczą może mieć charakter faktyczny lub potencjalny. Posiadanie nieruchomości przez przedsiębiorcę przesądza o tym związku, chyba że można ją powiązać wyłącznie ze sferą prywatną. Nieruchomość może być uznana za związaną z działalnością gospodarczą, jeśli wchodzi w skład przedsiębiorstwa, jest funkcjonalnie powiązana z przedsiębiorstwem lub może być potencjalnie wykorzystywana do celów gospodarczych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.o.l. art. 1a § ust. 1 pkt 3

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.o.l. art. 5 § ust. 1 lit. d

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.o.l. art. 5 § ust. 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.o.l. art. 1a § ust. 1 pkt 4

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.o.l. art. 1a § ust. 2a

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

o.p. art. 121 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

u.d.l. art. 2 § ust. 1 pkt 10

Ustawa o działalności leczniczej

u.d.l. art. 4

Ustawa o działalności leczniczej

k.c. art. 55¹

Kodeks cywilny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Związek nieruchomości z działalnością gospodarczą może mieć charakter faktyczny lub potencjalny, a nie tylko bezpośredniego wykorzystania. Posiadanie nieruchomości przez przedsiębiorcę przesądza o jej związku z działalnością gospodarczą, chyba że można ją powiązać wyłącznie ze sferą prywatną. Mieszkanie służbowe wykorzystywane do celów komercyjnych (prace serwisowe, konsultacje lekarskie) ma charakter służbowy i jest związane z działalnością gospodarczą.

Odrzucone argumenty

Część nieruchomości nie była wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej i powinna być opodatkowana niższą stawką. Nieruchomość nie została wprowadzona do ewidencji środków trwałych ani koszty z nią związane nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Brak ustalenia faktycznego związku części budynku z rzeczywiście wykonywaną działalnością gospodarczą oraz składników majątkowych wykorzystywanych w przedsiębiorstwie.

Godne uwagi sformułowania

Związek ten powinien być oparty na faktycznym lub nawet potencjalnym wykorzystywaniu nieruchomości w działalności gospodarczej. Grunty, budowle i budynki, będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, które choćby pośrednio lub w ograniczonym zakresie służą lub mogą służyć do prowadzenia działalności gospodarczej tego podmiotu, są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Nieruchomość posiadana przez przedsiębiorcę będącego osobą fizyczną nie jest związana z prowadzoną działalnością gospodarczą, jeżeli można ją powiązać wyłącznie z jego sferą prywatną.

Skład orzekający

Malwina Jaworska-Wołyniak

sprawozdawca

Marta Semiczek

członek

Tadeusz Haberka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'związku nieruchomości z działalnością gospodarczą' na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, zwłaszcza w kontekście posiadania nieruchomości przez przedsiębiorcę i potencjalnego wykorzystania."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatnika prowadzącego szeroki zakres działalności gospodarczej, w tym medycznej i usługowej, oraz posiadającego nieruchomość o zróżnicowanym przeznaczeniu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego podatku od nieruchomości i jego interpretacji w kontekście prowadzenia działalności gospodarczej, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców. Wyjaśnia kluczowe kwestie związane z definicją 'związku z działalnością gospodarczą'.

Czy Twoja nieruchomość jest opodatkowana prawidłowo? Sąd wyjaśnia, kiedy posiadanie to już związek z biznesem.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wr 591/23 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2024-02-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-07-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Malwina Jaworska-Wołyniak /sprawozdawca/
Marta Semiczek
Tadeusz Haberka /przewodniczący/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Sygn. powiązane
III FSK 1244/24 - Wyrok NSA z 2025-02-04
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
*Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2022 poz 1452
art. 5 ust. 1 lit. d,  art. 1a ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tadeusz Haberka Sędziowie: Sędzia WSA Marta Semiczek Asesor WSA Malwina Jaworska-Wołyniak (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 lutego 2024 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z dnia 27 lutego 2023 r. nr SKO 4121/368/2022 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2022 r. oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 27 lutego 2023 r., nr SKO 4121/368/2022 Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu (dalej: Kolegium, SKO), po rozpatrzeniu odwołania J. P. (dalej: skarżący, strona), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia 2 listopada 2022 r., nr BWP.3120.1377.2022.IGK ustalającą solidarnie skarżącemu i T. M. wysokość podatku od nieruchomości na 2022 rok, za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] w kwocie 20.331,00 zł.
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że skarżący oraz T. M. aktem notarialnym z dnia 23 lutego 2022 r. nabyli nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] i w maju 2022 roku złożyli "Informacje o nieruchomościach i obiektach budowlanych", w których wykazali:
- grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. [...] m2;
- grunty pozostałe o pow. [...] m2;
- budynki związane z udzielaniem świadczeń zdrowotnych o pow. [...] m2.
W dniu 1 czerwca 2022 r. dokonano korekty ww. informacji, poprzez wskazanie:
- gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. [...] m2;
- gruntów pozostałych o powierzchni [...] m2.
Po weryfikacji złożonych informacji gminny organ podatkowy powziął wątpliwości co do ich rzetelności. Stąd po przeprowadzeniu postępowania podatkowego, Prezydent Miasta W., decyzją z dnia 2 listopada 2022 r., ustalił solidarnie wysokość podatku od nieruchomości za ww. nieruchomość.
Podatek został ustalony za okres od III do XII, a opodatkowaniem objęto:
- budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej - świadczenia zdrowotne o powierzchni [...] m2
- budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni [...] m2
- grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni [...] m2
- budowle o wartości 10 500 zł.
Odwołanie od tej decyzji złożył skarżący wnosząc o jej uchylenie.
Kolegium, utrzymując w mocy w całości zaskarżoną decyzję, wyjaśniło, że odpowiada ona prawu, gdyż organ I instancji właściwie rozważył całość zebranego materiału dowodowego, a w uzasadnieniu rozstrzygnięcia szczegółowo wyjaśnił, czym kierował się rozpatrując sprawę.
Kolegium wyjaśniło, że kwestię sporną w sprawie stanowi po pierwsze ustalenie, czy grunty na działce nr [...] o powierzchni [...] m2 związane są z działalnością gospodarczą i w związku z tym w 2022 r. podlegają stawce podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości właściwej dla gruntów związanych z działalnością gospodarczą. Po drugie ustalenie możliwości zastosowania preferencyjnej stawki podatku od nieruchomości przypadającej na budynek związany z udzielaniem świadczeń zdrowotnych w rozumieniu przepisów o działalności leczniczej. Po trzecie wskazanie, jaka powierzchnia użytkowa budynków winna być opodatkowana według stawki podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości właściwej dla budynków związanych z działalnością gospodarczą.
Poza sporem zaś pozostają ustalenia organu I instancji (z którymi zgodziło się również Kolegium) w zakresie przyjętej do podstawy opodatkowania wartości budowli.
W tak zakreślonych ramach sporu, Kolegium wyjaśniło, że art. 5 ust. 1 lit. d ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 1452 ze zm., dalej zw. ustawą) przewiduje preferencyjną stawkę podatku od nieruchomości, od budynków lub ich części związanych z udzielaniem świadczeń zdrowotnych w rozumieniu przepisów o działalności leczniczej, zajętych przez podmioty udzielające tych świadczeń. Zastosowanie jednak korzystnej dla podatników stawki podatku wymaga spełnienia łącznie dwóch warunków, tj.:
- budynek lub jego część muszą być związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w zakresie udzielania świadczeń zdrowotnych oraz
- budynek lub jego część powinien być zajęty przez podmiot udzielający tych świadczeń.
Wskazane w przywołanej regulacji pojęcie świadczeń zdrowotnych nie jest tożsame z działalnością leczniczą, gdyż ta jest pojęciem szerszym i obejmuje również promocję zdrowia lub realizację zadań dydaktycznych i badawczych. Zgodnie zaś z art. 2 ust. 1 pkt 10 ustawy o działalności leczniczej (Dz.U. z 2022 r., poz. 633, dalej: u.d.l.) świadczenie zdrowotne to wyłącznie działania służące zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu lub poprawie zdrowia oraz inne działania medyczne wynikające z procesu leczenia lub przepisów odrębnych regulujących zasady ich wykonywania.
Kolegium zauważyło, że preferencyjna stawka podatku od nieruchomości obejmuje nie tylko pomieszczenia, które służą bezpośrednio udzielaniu świadczeń zdrowotnych, lecz także te, które nie są faktycznie na świadczenia zdrowotne zajmowane, ale pozostają w związku z ich realizacją. Aby jednak mogły one korzystać z tej formy przywileju podatkowego, muszą być zajęte przez podmiot udzielający świadczenia zdrowotnego. Są zaś nimi podmioty, wymienione w art. 4 u.d.l., które podlegają wpisowi do rejestru podmiotów wykonujących działalność leczniczą (RPWDL).
W ocenie Kolegium zajęcie budynku lub jego części przez podmiot udzielający świadczenia zdrowotne oznacza, że stawka preferencyjna nie może dotyczyć tych budynków i ich części, które są zajmowane przez inne podmioty niż udzielające świadczeń zdrowotnych, nawet wtedy, gdy ich działalność w jakimś stopniu jest związana z udzielaniem świadczeń zdrowotnych, np. poradnia dietetyczna czy gabinet kosmetyczny, które są prowadzone przez inny podmiot niż udzielający świadczeń zdrowotnych.
Przenosząc powyższe na grunt badanej sprawy SKO wyjaśniło, że w jej realiach podmiotowy warunek skorzystania z preferencyjnej stawki podatkowej spełniają: M. oraz K. J. Z kolei warunek przedmiotowy, tj. związanie budynków lub ich części z udzielaniem świadczeń zdrowotnych, organ podatkowy ustalił bazując na zebranym materiale dowodowym oraz na ustaleniach oględzin przeprowadzonych w 7 czerwca 2018 r. i protokole Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 28 czerwca 2022 r. Na ich podstawie należy przyjąć, że wynikające z ustawy warunki do zastosowania preferencyjnej stawki podatku w związku z udzielaniem świadczeń zdrowotnych dotyczą:
- pomieszczenia od nr [...] do [...] na parterze budynku oznaczonego jako ul. [...], związanych z udzielaniem świadczeń zdrowotnych przez "M." i zajętych przez ten podmiot;
- pomieszczenia na I piętrze oznaczone jako nr [...] i [...], tj. sala rehabilitacji i szatnia, które również związane są z udzielaniem świadczeń zdrowotnych przez "M." i zajęte przez ten podmiot.
Zdaniem więc Kolegium, organ I instancji prawidłowo ustalił, które z pomieszczeń w budynku przy ul. [...] spełniają warunek opodatkowania ich preferencyjna stawką. Warunku tego nie spełniają zaś gabinety zajmowane przez W. M. i A. P., gdyż podmioty te nie posiadają wpisu do RPWDL.
Dalej Kolegium wskazało, że z wypisu z rejestru gruntów i budynków wynika, iż na nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] składa się:
- działka gruntu nr [...] o powierzchni [...] rn2, sklasyfikowana jako Bi — inne tereny zabudowane,
- budynek pozostały niemieszkalny o powierzchni zabudowy [...] m2 o trzech
kondygnacjach nadziemnych,
- budynek transportu i łączności o powierzchni zabudowy [...] m2 i jednej kondygnacji nadziemnej.
Z wypisu z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej wynika zaś, iż skarżący jest przedsiębiorcą i posiada aktywny wpis z miejscem głównym prowadzenia działalności gospodarczej W. ul. [...] oraz B. ul. [...].
W myśl art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy za grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, uważa się grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a.
Mając powyższe na uwadze zasadnym – zdaniem Kolegium - jest przyjęcie że budynki lub ich części, znajdujące się przy ul. [...], oprócz wskazanych wyżej części związanych z udzielaniem świadczeń zdrowotnych, powinny zostać opodatkowane według stawki dla budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Są to: budynek garażu o pow. [...] m2 oraz budynek niemieszkalny przy ul. [...] z wyłączeniem pomieszczeń zajmowanych wyłącznie przez M. i gabinet lekarski K. J.
W ocenie Kolegium, wymienione obiekty posiadają charakter związany z prowadzeniem działalności gospodarczej. Można tu bowiem zauważyć związek z prowadzeniem takiej działalności bezpośredni (jak w pomieszczeniach zajmowanych przez W. W. oraz F. A. P.), jak również pośredni, tj. potencjalne wykonywanie na nieruchomości czynności składających się na działalność gospodarczą, gdy nieruchomość została nabyta pod przyszłe inwestycje gospodarcze. Nawet więc jeśli przejściowo części budynku (np. ostatnie piętro budynku przy ul. [...]) lub cały budynek (garaż) nie są wykorzystywane przez podatnika w prowadzonej działalności gospodarczej, to i tak zachowują związek z tą działalnością, jako że nie stanowią majątku osobistego przedsiębiorcy i realnie mogą być wykorzystywane na cele zarobkowe.
Przy ustalaniu podstawy opodatkowania, organ podatkowy oparł się na dokumentach przedstawianych przez skarżącego tj. inwentaryzacji budynku.
Kolegium nie zgodziło się z zarzutem odwołania, iż powierzchnia całej nieruchomości powinna być opodatkowana przy zastosowaniu preferencyjnej stawki właściwej dla nieruchomości zajętych na cele działalności leczniczej wskazując na warunki podmiotowe i przedmiotowe dot. udzielania świadczeń zdrowotnych. W jego ocenie, w sprawie bezsporne jest, że skarżący, prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą M. oraz posiada wpis do rejestru podmiotów prowadzących działalność leczniczą. Jednakże sam ten fakt nie przesądza automatycznie o uznaniu, że wszystkie nieruchomości strony powinny zostać opodatkowane według stawki preferencyjnej. Nadto, pomieszczenia w budynku, związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w zakresie udzielania świadczeń zdrowotnych i zajęte przez podmioty udzielające tych świadczeń, nie powinny być jednocześnie wykorzystywane do prowadzenia innej działalności gospodarczej niż działalność w zakresie udzielania świadczeń zdrowotnych. Na poparcie swojego stanowiska Kolegium przywołało poglądy judykatury.
Reasumując, w wyniku analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego Kolegium stwierdziło, iż przedstawiona w zaskarżonej decyzji podstawa opodatkowania podatkiem od nieruchomości według stawki preferencyjnej przewidzianej dla budynków lub ich części związanych z udzielaniem świadczeń zdrowotnych jest prawidłowa, jak również prawu odpowiada wyliczony podatek od nieruchomości od budynków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Wreszcie, zdaniem Kolegium również grunt stanowiący współwłasność stron, tj. działka nr [...] należy opodatkować według stawki dla gruntów związanych z prowadzaniem działalności gospodarczej. Na gruntach tych znajdują się bowiem budynki, w których działalność gospodarcza jest prowadzona, ponadto działka ta służy jako parking dla wszystkich klientów korzystających z usług oferowanych w budynkach.
Nie godząc się z tym rozstrzygnięciem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu złożył J. P. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.
Kwestionowanej decyzji zarzucił naruszenie:
- prawa materialnego, tj. art. 1a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy poprzez ustalenie wyższej stawki podatku od nieruchomości strony na rok 2022 bez uwzględnienia części budynków niewykorzystywanych do prowadzenia działalności gospodarczej,
- prawa procesowego, tj. art. 121 § 1 i art 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2022, poz. 2651, dalej o.p.) poprzez nieustalenie faktycznego związku części budynku nr [...] z rzeczywiście wykonywaną przez stronę działalnością gospodarczą, co miało istotny wpływ na wynik sprawy,
- prawa procesowego, tj. art. 121 § 1 i art. 122 o.p. poprzez nieustalenie składników majątkowych strony wykorzystywanych w ramach prowadzonego przez nią przedsiębiorstwa, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko w sprawie oraz wnosząc o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Wskutek takiej kontroli decyzja może zostać uchylona, jeśli sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). W przypadku kwalifikowanego naruszenia prawa sąd stwierdza nieważność decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, które to zastrzeżenie nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie. W myśl art. 151 p.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.
Oceniając legalność zaskarżonej decyzji w ramach powyższych kryteriów, Sąd stwierdził, że odpowiada ona prawu.
Kwestię sporną w niniejszej sprawie stanowiło opodatkowanie gruntu i budynków, stanowiących współwłasność skarżącego, stawką podatku od nieruchomości w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą bez uwzględnienia - jak zarzucono w skardze - części nieruchomości niewykorzystywanych do prowadzenia działalności gospodarczej.
W kontekście powyższego wskazać w pierwszej kolejności należy, że zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej to grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a.
W świetle interpretacyjnego wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 24 lutego 2021 r., SK 39/19 (OTK-A 2021/14), przywołanego również w skardze, za nieprawidłowe należy uznać stanowisko, że sam fakt posiadania nieruchomości przez przedsiębiorcę lub osobę prowadzącą działalność gospodarczą przesądza o związku tej nieruchomości z prowadzeniem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy.
Analiza wyroku z dnia 24 lutego 2021 r. pokazuje, że rozstrzygnięcie to nawiązuje do stanowiska zawartego w orzeczeniu Trybunału z dnia 12 grudnia 2021 r., sygn. SK 13/15, a zarazem stanowi jego uzupełnienie. Z wyeksponowanej tezy, w sposób jednoznaczny wynika, że jest on adresowany do wszystkich podatników będących przedsiębiorcami lub innych podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, co nie było już tak jednoznaczne w poprzednim orzeczeniu. Stanowisko prezentowane w wyroku z dnia 24 lutego 2021 r., dotyczy zatem zarówno osób fizycznych, jak i osób prawnych oraz innych jednostek organizacyjnych posiadających w świetle art. 3 ust. 1 ustawy status podatnika podatku od nieruchomości. Podobnie jak w wyroku z dnia 12 grudnia 2017 r., Trybunał w orzeczeniu SK 39/19 uznał za sprzeczną ze standardami konstytucyjnymi taką interpretację art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy, w świetle której o stosowaniu stawki opodatkowania przewidzianej w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy decyduje wyłącznie fakt posiadania gruntu (budynku lub budowli) przez przedsiębiorcę (inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą).
W tych okolicznościach powstaje więc problem wykładni określonego w art. 1a ust. 1 pkt 3 "związku" nieruchomości z prowadzoną działalnością gospodarczą, który - jak wskazał Trybunał - nie może opierać się na samym fakcie posiadania nieruchomości przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą. W wyroku z dnia 15 grudnia 2021 r. (sygn. akt III FSK 4061/21, CBOSA), Naczelny Sąd Administracyjny sformułował tezę, że za związane z działalnością gospodarczą, w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy, można uznać nieruchomości stanowiące własność podatnika (znajdujące się w posiadaniu samoistnym albo użytkowaniu wieczystym), które są w posiadaniu przedsiębiorcy (innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą) oraz jednocześnie:
1) wchodzą w skład prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 55¹ kodeksu cywilnego, w szczególności gdy podatnik ujął te składniki majątkowe w prowadzonej ewidencji środków trwałych wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na to, czy nieruchomość jest wykorzystywana na prowadzenie działalności gospodarczej lub
2) przedmiot działalności przedsiębiorcy obejmuje jedynie prowadzenie działalności gospodarczej, bez względu na to, czy nieruchomość jest wykorzystywana na prowadzenie działalności gospodarczej, lub
3) nieruchomości są funkcjonalnie powiązane z przedsiębiorstwem prowadzonym przez podmiot, w którego posiadaniu się znajdują, nawet jeżeli nie zostały uwzględnione w ewidencji środków trwałych wartości niematerialnych i prawnych, tzn.: są faktycznie wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej w znaczeniu zdefiniowanym w art. 1a ust. 1 pkt 4 ustawy albo - mogą być potencjalnie wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej w ww. rozumieniu, przez co należy rozumieć sytuację, w której przedsiębiorca podejmuje i realizuje zachowania kwalifikowane w obrębie przedmiotu opodatkowania jako czynności mające na celu przygotowanie, zachowanie lub zabezpieczenie nieruchomości do przyszłej (planowanej) działalności gospodarczej, bądź do kontynuacji przerwanej działalności gospodarczej, związane z ponoszeniem wydatków rozliczanych w kosztach uzyskania przychodów prowadzonej działalności gospodarczej. Zatem, zdaniem Sądu, związek ten powinien być oparty na faktycznym lub nawet potencjalnym wykorzystywaniu nieruchomości w działalności gospodarczej. Grunty, budynki i budowle, będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, które choćby pośrednio lub w ograniczonym zakresie służą lub mogą służyć do prowadzenia działalności gospodarczej tego podmiotu, są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy.
Dla wykazania istnienia związku nieruchomości z działalnością gospodarczą nie jest więc – wbrew twierdzeniom skargi - konieczne jej faktyczne wykorzystywanie, tj. zajęcie do prowadzenia działalności gospodarczej (por. wyroki NSA z: 4 marca 2021 r., sygn. akt II FSK 895/21;15 grudnia 2021 r., sygn. akt III FSK 4061/21; 3 marca 2022 r., sygn. akt III FSK 2719/21; 26 maja 2022 r., sygn. akt III FSK 131/22; 18 października 2022 r., sygn. akt IIIFSK1860/21; 6 czerwca 2023 r., sygn. akt III FSK 890-893/22, CBOSA).
W świetle tych uwag oraz ustaleń faktycznych organy podatkowe prawidłowo oceniły, że posiadany przez skarżącego grunt i budynki są związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą. Słuszne jest stanowisko organów odnośnie związku z prowadzeniem działalności gospodarczej tych części nieruchomości, które są lub wprost mogłyby być wykorzystywane na prowadzenie działalności przez skarżącego, a przyjętej stawce podlegają nieruchomości bez względu na to czy w danym roku były faktycznie wykorzystywane w działalności gospodarczej. Jak bowiem wyżej podkreślono, związek z prowadzeniem działalności gospodarczej może mieć charakter nie tylko bezpośredni ale również pośredni, tj. oscylujący wokół potencjalnego wykorzystania nieruchomości na ten cel. W tym aspekcie zasadnie przyjęły organy, że budynki lub ich części, znajdujące się przy ul. [...], oprócz części związanych z udzielaniem świadczeń zdrowotnych (opodatkowanych preferencyjną stawką podatku), powinny zostać opodatkowane według stawki dla budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Są to: budynek garażu o pow. [...] m2 oraz część budynku przy ul. [...] o pow. [...]m², na który składa się: powierzchnia użytkowa pomieszczeń na parterze od nr [...] do [...] wynosząca [...] m2, powierzchnia pomieszczeń na I piętrzę od [...] do [...] oraz od [...] do [...] oraz [...] wynosząca [...] m2, powierzchnia użytkowa pomieszczeń na II piętrze (uwzględniająca odjęcie klatki schodowej) wynosząca [...] m2, w tym mieszkanie służbowe.
Zasadnie orzekające w sprawie organy podatkowe uznały, że wymienione obiekty posiadają charakter związany z prowadzeniem przez skarżącego działalności gospodarczej, której zakres – jak to wynika z wypisu z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej – jest dość szeroki. Jej przedmiotem jest m.in.: pozostała działalność w zakresie opieki zdrowotnej, gdzie indziej niesklasyfikowana (PKD 86.90.E), działalność usługowa związana z poprawą kondycji fizycznej (PKD 96.04.Z), fryzjerstwo i pozostałe zabiegi kosmetyczne (PKD 96.02.Z), działalność obiektów służących poprawie kondycji fizycznej (PKD 93.13.Z), działalność fizjoterapeutyczna (PKD 86.90.A), wykonywanie fotokopii, przygotowywanie dokumentów i pozostała specjalistyczna działalność wspomagająca prowadzenie biura (PKD 82.19.Z), działalność związana z zarządzeniem urządzeniami informatycznymi (PKD 62.03.Z), zarządzanie nieruchomościami (PKD 68.32.Z), pośrednictwo w obrocie nieruchomościami (PKD 68.31 .Z), wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi (PKD 68.20.Z), kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek (PKD 68.10.Z).
W realiach badanej sprawy ów wymagany związek ma zarówno charakter bezpośredni jak i pośredni. Przejawem pierwszego jest działalność prowadzona w pomieszczeniach zajmowanych przez W. W. oraz F. A. P. Z kolei związek pośredni, dotyczy tu potencjalnego wykonywania na nieruchomości czynności składających się na działalność gospodarczą. Nawet więc jeśli przejściowo części budynku (np. ostatnie piętro budynku przy ul. [...]) lub cały budynek (garaż) nie są wykorzystywane przez podatnika w prowadzonej działalności gospodarczej, to i tak zachowują związek z tą działalnością, jako że z okoliczności faktycznych nie wynika, że stanowią wyłącznie majątek osobisty przedsiębiorcy. Realnie mogą więc być wykorzystywane na cele zarobkowe w kontekście oznaczonej, w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, działalności skarżącego.
Również grunt stanowiący współwłasność stron, tj. działkę nr [...], należy opodatkować według stawki dla gruntów związanych z prowadzaniem działalności gospodarczej. Na gruncie tym znajdują się bowiem budynki, w których działalność gospodarcza jest prowadzona, ponadto działka ta służy jako parking dla wszystkich klientów korzystających z usług oferowanych w budynkach. W tej sytuacji związek z prowadzoną działalnością gospodarczą jest czytelny i niepodważalny.
W ocenie Sądu nie znajdują więc uzasadnienia sformułowane w skardze zarzuty, kwestionujące prawidłowość wydanej decyzji, a dotyczące zaniechania ustalenia związku części budynku z rzeczywiście wykonywaną przez stronę działalnością gospodarczą oraz zaniechanie ustalenia składników majątkowych skarżącego wykorzystywanych w ramach prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa. Za nieruchomości związane z prowadzeniem działalności gospodarczej należy bowiem również uznać nieruchomości będące w posiadaniu osoby fizycznej, które są i potencjalnie mogą być przeznaczone do realizacji określonych zadań gospodarczych przez prowadzącego przedsiębiorstwo, co też w sprawie prawidłowo zauważyły organy podatkowe. Nieruchomość posiadana przez przedsiębiorcę będącego osobą fizyczną nie jest związana z prowadzoną działalnością gospodarczą, jeżeli można ją powiązać wyłącznie z jego sferą prywatną (por. wyrok NSA z 18 grudnia 2023 r., sygn. akt III FSK 535/23, CBOSA). W realiach badanej sprawy takie zaś okoliczności, w świetle zgromadzonych akt, w tym przedkładanych wyjaśnień skarżącego nie wystąpiły. Również więc sama strona nie wskazała, które to części budynku można powiązać wyłącznie z jego sferą prywatną.
Także zaniechanie wprowadzenia budynku do ewidencji środków trwałych czy nie zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów kosztów związanych z budynkiem nie może mieć decydującego znaczenia dla uznania, czy dana nieruchomość wykazuje związek z prowadzeniem działalności gospodarczej. Okoliczność ta nie jest przesądzająca dla kwalifikacji nieruchomości jako związanej z działalnością gospodarczą, o ile istnienie czytelnego związku z tą działalnością można wywieść z innych występujących w sprawie okoliczności. Taki zaś czytelny związek - w oparciu m.in. o przedłożone protokoły oględzin, inwentaryzację, dokumentację fotograficzną – organy w niniejszej sprawie wykazały w odniesieniu do tych części nieruchomości (gruntu i budynków), które są lub mogłyby być wykorzystywane w działalności gospodarczej skarżącego.
Ponadto, w kwestii mieszkania zlokalizowanego w budynku sam skarżący w piśmie z dnia 16 lutego 2021 r. wskazał na jego służbowy charakter wyjaśniając, że jest ono wykorzystywane do celów służbowych tj. przy pracach serwisowych i w okresach wymaganych ze względu na przerwy techniczne mediów oraz przez lekarzy i pielęgniarki, których konsultacje przeciągają się do późnych godzin nocnych. Tym samym ma ono charakter komercyjny i nie służy zaspokajaniu podstawowych potrzeb mieszkaniowych podatników (właścicieli nieruchomości). Stąd też w ocenie Sądu z powyższych ustaleń wynika jednoznacznie, iż w/w mieszkanie ma charakter służbowy i jest wykorzystywane do działalności gospodarczej strony.
W tych okolicznościach, nie znajdując podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem podatkowego prawa materialnego, względnie z - mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy - naruszeniem przepisów postępowania, Wojewódzki Sąd Administracyjny Wrocławiu, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym, kierując się brzmieniem art. 119 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy.
W niniejszej sprawie, w udzielonej odpowiedzi na skargę, Kolegium wniosło o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, w efekcie czego Sąd – pismem z dnia 26 września 2023 r. - pouczył skarżącego co do brzmienia art. 119 pkt 2 p.p.s.a. W zakreślonym ustawą terminie 14 dni, skarżący nie wniósł o rozpoznanie sprawy na rozprawie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI