I SA/Wr 587/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2018-10-09
NSApodatkoweWysokawsa
VATinterpretacja indywidualnaprawo do odliczeniapodatek naliczonypodatek należnyinwestycjeinfrastrukturasamorządpostępowanie podatkowe WSA

WSA we Wrocławiu uchylił postanowienie Dyrektora KIS o pozostawieniu wniosku o interpretację bez rozpoznania, uznając wezwanie do uzupełnienia braków za nieprecyzyjne.

Gmina S. złożyła wniosek o interpretację indywidualną dotyczącą prawa do odliczenia VAT naliczonego przy realizacji projektu infrastrukturalnego. Dyrektor KIS pozostawił wniosek bez rozpoznania, uznając, że Gmina nie uzupełniła go w sposób wyczerpujący, mimo wezwania. Gmina zarzuciła nieprecyzyjność wezwania. WSA we Wrocławiu uchylił postanowienie Dyrektora KIS, uznając, że wezwanie było niejasne i nie można było oczekiwać od Gminy odpowiedzi na wszystkie pytania, zwłaszcza te dotyczące przyszłych, nieustalonych jeszcze wartości.

Sprawa dotyczyła skargi Gminy S. na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (KIS), które utrzymało w mocy postanowienie o pozostawieniu wniosku Gminy o wydanie interpretacji indywidualnej bez rozpoznania. Gmina zwróciła się o interpretację dotyczącą prawa do obniżenia kwoty podatku VAT należnego o podatek naliczony z faktur poniesionych na realizację projektu "Wdrażanie strategii niskoemisyjnej poprzez ograniczenie ruchu zmotoryzowanych w centrum Miasta S.". Dyrektor KIS wezwał Gminę do uzupełnienia wniosku, żądając doprecyzowania m.in. komu Gmina zamierza wydzierżawić infrastrukturę, do jakich czynności będą służyć nabyte towary i usługi, jaka będzie wartość nakładów, miesięczny obrót z dzierżawy, czy obrót będzie znaczący dla budżetu, jakie czynniki wpłyną na kalkulację czynszu, czy czynsz umożliwi zwrot nakładów, a także w przypadku powierzenia poboru opłat spółce gminnej – jej status prawny, podstawa prawna powierzenia, wynagrodzenie dla spółki oraz czy pobierane opłaty podlegają VAT. Gmina odpowiedziała, wskazując, że wytypuje operatora w przetargu, który będzie zarządzał infrastrukturą i pobierał opłaty, lub wydzierżawi ją podmiotowi z odrębną osobowością prawną. Podkreśliła, że towary i usługi będą służyć czynnościom opodatkowanym VAT, a wartość nakładów wyniesie ok. 3,98 mln zł. Wyjaśniła, że wynagrodzenie operatora lub czynsz dzierżawny zostanie ustalone w przetargu lub z uwzględnieniem realiów rynkowych. Dyrektor KIS uznał jednak, że Gmina nie uzupełniła wniosku w wymaganym zakresie, ponieważ mieszała obie sytuacje (dzierżawa i powierzenie poboru opłat) i nie udzieliła wszystkich odpowiedzi. W konsekwencji pozostawił wniosek bez rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd uznał, że wezwanie Dyrektora KIS było nieprecyzyjne i nie wynikało z niego jasno, że Gmina ma wybrać tylko jedną z rozważanych opcji obsługi infrastruktury. Sąd stwierdził również, że wiele z zadanych pytań (dotyczących np. wartości obrotu, czynszu, wynagrodzenia) było zbędnych na etapie wniosku o interpretację, ponieważ dotyczyły przyszłych, nieustalonych jeszcze zdarzeń, a Gmina jako podatnik VAT jest stroną transakcji, a nie jej jednostki organizacyjne. Sąd podkreślił, że Dyrektor KIS nie może żądać modyfikacji stanu faktycznego ani przedstawionej oceny prawnej, a jedynie uzupełnienia braków uniemożliwiających ocenę. Sąd uznał również za niezasadne powoływanie się przez Dyrektora KIS na przepisy dotyczące nadużycia prawa w kontekście pozostawienia wniosku bez rozpoznania z powodu braków formalnych. Sąd zasądził od Dyrektora KIS na rzecz Gminy zwrot kosztów postępowania sądowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, Dyrektor KIS nieprawidłowo pozostawił wniosek bez rozpoznania, gdyż wezwanie do uzupełnienia braków było nieprecyzyjne i nie można było oczekiwać od Gminy odpowiedzi na wszystkie zadane pytania, zwłaszcza te dotyczące przyszłych, nieustalonych jeszcze wartości.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wezwanie organu było niejasne, a wiele pytań dotyczyło danych, które nie były niezbędne do oceny stanowiska wnioskodawcy lub nie mogły być znane na etapie składania wniosku o interpretację dotyczącą zdarzenia przyszłego. Brak precyzji wezwania uniemożliwił Gminie prawidłowe uzupełnienie wniosku, co skutkowało niezasadnym pozostawieniem go bez rozpoznania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

O.p. art. 169 § 1 i 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy wzywa do usunięcia braków formalnych podania, z pouczeniem o pozostawieniu podania bez rozpatrzenia w przypadku niewykonania wezwania.

O.p. art. 14b § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska.

O.p. art. 14g § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Organ interpretacyjny pozostawia wniosek bez rozpoznania, jeżeli nie został uzupełniony lub poprawiony według zaleceń organu.

ustawa o VAT art. 86

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Przepisy dotyczące prawa do odliczenia podatku naliczonego.

Pomocnicze

O.p. art. 14h

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

W postępowaniu w sprawie wydania interpretacji indywidualnej stosuje się przepisy dotyczące uzupełniania braków formalnych.

ustawa o VAT art. 5 § 5

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Definicja nadużycia prawa w kontekście osiągania korzyści podatkowych.

p.p.s.a. art. 119 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uchylenia zaskarżonego postanowienia.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § 2 i 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Szczegółowe zasady zasądzania kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wezwanie Dyrektora KIS do uzupełnienia braków formalnych było nieprecyzyjne i niejasne. Gmina nie mogła znać przyszłych wartości finansowych (obrót, czynsz) na etapie składania wniosku o interpretację zdarzenia przyszłego. Niektóre żądane przez Dyrektora KIS informacje nie były niezbędne do oceny stanowiska Gminy. Dyrektor KIS nie mógł powoływać się na przepisy o nadużyciu prawa jako podstawę do pozostawienia wniosku bez rozpoznania z powodu braków formalnych.

Godne uwagi sformułowania

organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia nie można żądać od wnioskodawcy modyfikowania stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji nieprecyzyjne sformułowanie wezwania do usunięcia braków formalnych wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej może doprowadzić do uznania za przedwczesne pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia żądanie wymienionych powyżej informacji przez Dyrektora KIS – w ramach postępowania zmierzającego do wydania interpretacji indywidualnej – stanowiło nadmierny formalizm

Skład orzekający

Maria Tkacz-Rutkowska

przewodniczący sprawozdawca

Barbara Ciołek

sędzia

Kamila Paszowska-Wojnar

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Procedura składania wniosków o interpretację indywidualną, obowiązki organów podatkowych wzywających do uzupełnienia braków, zakres dopuszczalnych pytań organu, znaczenie precyzji wezwań."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania w sprawie interpretacji indywidualnej i relacji między wnioskodawcą a organem podatkowym w tym zakresie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje typowe problemy proceduralne w postępowaniu o interpretację podatkową i podkreśla znaczenie precyzji wezwań organów podatkowych, co jest kluczowe dla praktyków prawa podatkowego.

Czy nieprecyzyjne wezwanie organu podatkowego może zniweczyć Twoje prawo do interpretacji? WSA wyjaśnia!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wr 587/18 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2018-10-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-06-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Barbara Ciołek
Kamila Paszowska-Wojnar
Maria Tkacz-Rutkowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
6560
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Sygn. powiązane
I FSK 408/19 - Wyrok NSA z 2022-12-29
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
*Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 201
art. 169 par. 1 i 4,  14h, 14 par. 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Barbara Ciołek, sędzia WSA Kamila Paszowska-Wojnar, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 9 października 2018 r. sprawy ze skargi Gminy S. na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] 2018 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] 2018 r. nr [...]; II. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz Gminy S. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 11 kwietnia 2018 r. nr [...] Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: Dyrektor KIS lub organ podatkowy) – po rozpatrzeniu sprawy na skutek zażalenia Gminy S. utrzymał w mocy postanowienie tego organu z 26 lutego 2018 r. nr [...] o pozostawieniu wniosku Gminy o wydanie interpretacji indywidualnej bez rozpatrzenia.
Zaskarżone postanowienie wydane zostało w następującym stanie sprawy.
Gmina zwróciła się z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z faktur poniesionych na realizację projektu pn. "Wdrażanie strategii niskoemisyjnej poprzez ograniczenie ruchu zmotoryzowanych w centrum Miasta S.". W opisie zaistniałego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego Gmina wskazała, że jest czynnym podatnikiem podatku VAT i działa na podstawie ustawy o samorządzie gminnym. W myśl wydanych przez Radę Miejską S. uchwał nr XVI/95/16 i XXI/134/26, przystąpiono do realizacji ww. projektu, który uzyskał dofinansowanie w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa D. 2014-2020. W ramach projektu powstaną w szczególności: parking, zatoka autobusowa wraz z przystankiem, stacja rowerowa i ciągi komunikacyjne w tym droga dojazdowa. Elementem uzupełniającym będzie zagospodarowanie zieleni miejskiej oraz stworzenie stanowisk informacyjnych, co wpłynie na poprawę bezpieczeństwa, ochronę podróżujących oraz zwiększenie atrakcyjności rozwiązania "Parkuj i jedź". W ramach realizacji projektu wykonane będą następujące działania: wykonanie dokumentacji projektowej, roboty drogowe (w tym budowa parkingu, zatoki autobusowej, stacji rowerów), roboty elektryczne, oświetlenie, przyłącza wodno-kanalizacyjne, zagospodarowanie terenu, mała architektura, zakup stacji rowerów, nadzory, zarządzanie projektem, promocja projektu. Dla obsługi parkingu projektuje się terminal opłat wjazdowy i wyjazdowy wraz z automatem rozliczeniowym. Ponadto, projektuje się terminal opłat za wypożyczenie rowerów. Opłaty te podlegają opodatkowaniu VAT. Gmina planowała, by operatorem powstałej infrastruktury i realizatorem działań wynikających z celów projektu była jednostka budżetowa Gminy - Zakład Gospodarki Komunalnej (dalej: ZGK). W związku z tym, że Gmina zdecydowała się na zlikwidowanie ZGK, rozważa wydzierżawienie spółce gminnej powstałej infrastruktury bądź powierzenie tej spółce na podstawie zlecenia poboru ww. opłat na rzecz Gminy. W ramach realizacji opisanych powyżej projektów, Gmina ponosi wydatki udokumentowane fakturami VAT.
Wobec powyższego, Gmina zadała pytanie: czy Gminie przysługiwało i przysługuje prawo do pełnego obniżenia kwoty podatku VAT należnego z tytułu wykonywanych przez nią czynności opodatkowanych VAT, które będzie wykonywać na wyniku prowadzonej inwestycji opisanej w stanie faktycznym i zdarzeniu przyszłym, o kwotę podatku VAT naliczonego z faktur dokumentujących poniesione przez nią wydatki inwestycyjne związane z realizacją ww. projektu?
Prezentując własne stanowisko w sprawie Gmina, powołując przepisy ustawy o podatku od towarów i usług, argumentowała, że skoro infrastruktura zrealizowana w ramach projektu służyć będzie Gminie do celów wykonywanej działalności gospodarczej podlegającej opodatkowaniu VAT, odpowiedź na ww. pytanie winna być twierdząca.
Stwierdzając, że wniosek Gminy nie spełniał wymogów z art. 14b § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201 ze zm.; dalej: O.p.), Dyrektor KIS wezwał Gminę do usunięcia braków formalnych wniosku, poprzez doprecyzowanie opisu sprawy o następujące informacje:
A. w sytuacji, gdy Gmina zamierza wydzierżawić powstałą infrastrukturę:
1. Komu Gmina zamierza wydzierżawić powstałą infrastrukturę? Czy będzie to jednostka budżetowa, zakład budżetowy gminy, czy podmiot posiadający odrębną od Gminy osobowość prawną? Należy jednoznacznie wskazać.
2. Do wykonywania jakich czynności będą służyć Gminie towary i usługi nabywane w związku z realizacją projektu pn. "Wdrażanie strategii niskoemisyjnej poprzez ograniczenie ruchu zmotoryzowanych w centrum Miasta S.", tj. opodatkowanych, zwolnionych czy niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?
3. W przypadku, gdy Gmina będzie wykorzystywała nabyte towary i usługi w ramach ww. projektu do czynności mieszczących się w zakresie działalności gospodarczej (opodatkowanych i zwolnionych od podatku) oraz do czynności będących poza zakresem działalności gospodarczej (niepodlegających opodatkowaniu), to czy Gmina będzie w stanie bezpośrednio przypisać nabyte - w związku z wykonywaniem zadań w zakresie ww. projektu towary i usługi - w całości do celów wykonywanej działalności gospodarczej?
4. Jaka będzie wartość nakładów poniesionych w ramach ww. projektu?
5. Ile będzie wynosić miesięczny obrót z tytułu dzierżawy powstałej w ramach projektu infrastruktury?
6. Czy obrót z tytułu przedmiotowej dzierżawy będzie znaczący dla budżetu Gminy? Na jakim poziomie będą się kształtowały dochody z tytułu tej dzierżawy w skali roku w stosunku do dochodów ogółem/dochodów własnych Gminy?
7. Przy uwzględnieniu jakich czynników dokonano w analizowanym przypadku kalkulacji czynszu dzierżawnego na takim a nie innym poziomie - należy wymienić?
8. Czy wysokość czynszu dzierżawnego umożliwi zwrot poniesionych nakładów inwestycyjnych i skalkulowana jest z uwzględnieniem realiów rynkowych?
B. w sytuacji, gdy Gmina zamierza powierzyć spółce gminnej pobieranie opłat na rzecz Gminy:
1. Czy spółka gminna jest jednostką budżetową, zakładem budżetowym gminy, czy podmiotem posiadającym odrębną od Gminy osobowość prawną?
2. Na jakiej podstawie Gmina zamierza powierzyć pobieranie opłat spółce gminnej? Czy będzie to umowa cywilnoprawna?
3. Czy Gmina będzie płacić wynagrodzenie spółce gminnej za wykonywane przez nią usługi pobierania opłat?
4. Czy pobierane przez spółkę gminną opłaty podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?
W odpowiedzi na ww. wezwanie Gmina wskazała, odnosząc się do pytań A.1-8, że jej zamiarem jest wytypowanie w ramach przetargu nieograniczonego operatora zewnętrznego powstałej w ramach projektu infrastruktury, który będzie w imieniu i na rzecz Gminy zarządzał przedmiotową infrastrukturą oraz pobierał opłaty wjazdową i wyjazdową przy korzystaniu z parkingu oraz opłaty za wypożyczenie rowerów. Jeżeli jednak Gmina zdecyduje się na wydzierżawienie powstałej w ramach projektu infrastruktury, to dzierżawa ta nastąpi na rzecz podmiotu posiadającego odrębną od Gminy osobowość prawną, podmiot ten zostanie wytypowany również w ramach ogłoszonego przetargu nieograniczonego na dzierżawę przedmiotowej infrastruktury. Towary i usługi nabywane w związku z realizacją wskazanego we wniosku projektu będą służyć Gminie do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, niekorzystających ze zwolnienia z opodatkowania VAT. Gmina będzie wykorzystywała nabyte towary i usługi w ramach przedmiotowego projektu do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, niekorzystających ze zwolnienia z opodatkowania VAT. W związku z czym nabywane towary i usługi będą przypisane w całości do wykonywanej przez Gminę działalności gospodarczej opodatkowanej VAT. Wartość poniesionych nakładów w ramach przedmiotowego projektu wynosić będzie 3.987.686,74 zł. Dalej wyjaśniono, że w ramach wspomnianego wyżej przetargu na operatora, wybrana zostanie oferta najkorzystniejsza pod względem kwoty wynagrodzenia operatora powstałej infrastruktury. Operator będzie otrzymywał od Gminy wynagrodzenie za usługi świadczenie w imieniu i na rzecz Gminy, ustalone w toku przetargu. Miesięczny obrót uzależniony będzie od ilości osób zainteresowanych korzystaniem z powstałej w ramach projektu infrastruktury. Jeżeli jednak Gmina zdecyduje się na wydzierżawienie powstałej w ramach projektu infrastruktury, to miesięczny obrót z tytułu tej dzierżawy będzie uzależniony od stawki czynszu dzierżawnego, która ustalona będzie z uwzględnieniem realiów rynkowych. W przypadku gdy Gmina w ramach przetargu nieograniczonego wytypuje operatora, który będzie w imieniu i na rzecz Gminy zarządzał powstałą infrastrukturą oraz pobierał opłaty wjazdową i wyjazdową przy korzystaniu z parkingu oraz opłaty za wypożyczenie rowerów, to wielkość obrotu uzależniona będzie od ilości osób zainteresowanych korzystaniem z powstałej w ramach projektu infrastruktury. Jeżeli jednak Gmina zdecyduje się na wydzierżawienie powstałej infrastruktury, to wielkość obrotu uzależniona będzie od stawki czynszu dzierżawnego, która ustalona będzie z uwzględnieniem realiów rynkowych. W przypadku, gdy Gmina w ramach przetargu nieograniczonego wytypuje operatora przedmiotowej infrastruktury, wybór tego operatora nastąpi na podstawie najkorzystniejszej oferty przedstawionej przez podmioty startujące w przetargu. Kluczowe znaczenie będzie miała stawka wynagrodzenia przedstawiona przez podmioty startujące w przetargu. Jeżeli jednak Gmina zdecyduje się na wydzierżawienie powstałej infrastruktury, to stawka czynszu dzierżawnego ustalona będzie z uwzględnieniem realiów rynkowych. Zarówno w przypadku gdy Gmina w ramach przetargu nieograniczonego wytypuje operatora przedmiotowej infrastruktury, który będzie w jej imieniu zarządzał tą infrastrukturą oraz pobierał opłaty wjazdową i wyjazdową przy korzystaniu z parkingu oraz opłaty za wypożyczenie rowerów, jak również w przypadku, gdy Gmina zdecyduje się na wydzierżawienie infrastruktury na rzecz podmiotu trzeciego, w perspektywie czasowej nastąpi zwrot poniesionych nakładów inwestycyjnych na przedmiotową infrastrukturę.
Odnosząc się z kolei do pytań B.1-4, Gmina wyjaśniła, że w przypadku, gdy spółka gminna zostanie wytypowana w przetargu nieograniczonym na operatora powstałej w ramach projektu infrastruktury, tj. będzie zarządzać tą infrastrukturą oraz pobierać opłaty wjazdową i wyjazdową przy korzystaniu z parkingu i opłaty za wypożyczenie rowerów, to spółka ta będzie podmiotem posiadającym odrębną od Gminy osobowość prawną. Jeżeli spółka gminna będąca spółką prawa handlowego (sp. z o.o.) zostanie wytypowana w przetargu nieograniczonym na operatora powstałej w ramach projektu infrastruktury, to zostanie ze spółką zawarta umowa cywilnoprawna. Jeżeli spółka gminna zostanie wytypowana w przetargu nieograniczonym na operatora powstałej w ramach projektu infrastruktury, to Gmina będzie płacić spółce wynagrodzenie za wykonywane przez nią usługi. Pobierane przez wybranego, w toku planowanego przetargu nieograniczonego, operatora opłaty będą podlegały opodatkowaniu VAT, nie korzystając ze zwolnienia z tego podatku.
Dyrektor KIS postanowieniem z dnia 26 lutego 2018 r. pozostawił wniosek Gminy bez rozpatrzenia uznając, że Gmina - mimo jednoznacznie brzmiącego wezwania – nie uzupełniła wniosku w żądanym zakresie, który miał służyć skonkretyzowaniu przedstawionego opisu stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego. Według Dyrektora KIS, w przedmiotowym wezwaniu jednoznacznie wskazano oczekiwania, tj. w sytuacji, gdy Gmina zamierza wydzierżawić powstałą infrastrukturę - należało uzupełnić opis sprawy o elementy z pkt. A, natomiast w sytuacji, gdy Gmina zamierza powierzyć spółce gminnej pobieranie opłat na rzecz Gminy – należało uzupełnić opis sprawy o elementy z pkt. B. Tymczasem Gmina w odpowiedzi na wezwanie ponownie przedstawiła opis sprawy dotyczący obu sytuacji.
W zażaleniu na ww. postanowienie Gmina wniosła o jego uchylenie oraz o wydanie interpretacji indywidualnej zgodnej ze stanowiskiem przedstawionym we wniosku.
Postanowieniem z 11 kwietnia 2018 r. nr [...] Dyrektor KIS utrzymał w mocy wydane w pierwszej instancji postanowienie z 26 lutego 2018 r. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie wyjaśnił, że składając wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, wnioskodawca obowiązany jest m.in. do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego, tj. w sposób, który pozwoli mu na zajęcie stanowiska w stosunku do prezentowanego stanu rzeczy zaś organowi na udzielenie jednoznacznej odpowiedzi, co do konkretnego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Ocena, czy stan faktyczny/zdarzenie przyszłe został przedstawiony przez wnioskodawcę wyczerpująco, czy też nie, należy do organu interpretacyjnego. Jeżeli zatem strona we wniosku przedstawiła stan faktyczny/zdarzenie przyszłe w sposób uniemożliwiający dokonanie oceny prawnej jej stanowiska, Dyrektor KIS – w trybie art. 169 § 1 w zw. z art. 14h O.p. – wzywa stronę do uzupełnienia braków wniosku, co miało miejsce w niniejszej sprawie. Niewykonanie wezwania w tym zakresie skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpoznania. Organ przywołał ponadto treść art. 14b § 5b O.p., zgodnie z którym nie wydaje się interpretacji indywidualnej w zakresie tych elementów stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego, co do których istnieje uzasadnione przypuszczenie, że mogą być przedmiotem decyzji wydanej z zastosowaniem art. 119a lub stanowić nadużycie prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r. poz. 1221 ze zm., dalej: ustawa o VAT). Przez nadużycie prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy o VAT rozumie się dokonanie czynności, o których mowa w ust. 1, w ramach transakcji, która pomimo spełnienia warunków formalnych ustanowionych w przepisach ustawy, miała zasadniczo na celu osiągnięcie korzyści podatkowych, których przyznanie byłoby sprzeczne z celem któremu służą te przepisy. W związku z tym organ podatkowy zauważył, że określone konstrukcje prawno-gospodarcze przedstawiane we wnioskach o wydanie interpretacji indywidualnej, mogą prowadzić do wniosku uzasadniającego przypuszczenie możliwości zastosowania w odniesieniu do opisywanych sytuacji art. 5 ust. 5 ustawy o VAT. Z tych też względów, Dyrektor KIS był obowiązany wyjaśnić, czy w danej sprawie zachodzi przesłanka, o której mowa w art. 5 ust. 5 ustawy o VAT, w konsekwencji czego organ wezwał Gminę do doprecyzowania opisu sprawy w tym zakresie, tj. m.in. o wysokość miesięcznego obrotu z tytułu dzierżawy powstałej w ramach projektu infrastruktury. Przedstawiony we wniosku opis był bowiem nieskonkretyzowany, ogólnikowy, pozbawiony ściśle określonych elementów składowych. Mimo jednak wezwania o doprecyzowanie opisu sprawy Gmina nie uczyniła zadość wezwaniu w sposób oczekiwany przez Dyrektora KIS, gdyż w udzielonych odpowiedziach Gmina miesza obydwie sytuacje wynikające z części A. i B. wezwania. To zaś spowodowało, zdaniem Dyrektora KIS, że stan sprawy jest nieczytelny, nieskonkretyzowany i płynny. Dodatkowo Gmina nie udzieliła odpowiedzi na drugą część pytania nr 6. Wobec powyższego, Gmina nie spełniła koniecznego warunku przedstawienia wyczerpującego opisu sprawy dla dokonania oceny stanowiska Gminy w zakresie zadanego pytania. Ponadto Dyrektor KIS stwierdził, że zaskarżone postanowienie o pozostawieniu wniosku Gminy bez rozpatrzenia, zostało uzasadnione w sposób prawidłowy i zawierało właściwą podstawę prawną do wydania takiego rozstrzygnięcia. Mając na uwadze powyższe uznał za bezpodstawne zarzuty naruszenia art. 169 § 1 w zw. z art. 14g § 1 i art. 14b § 1 O.p., a także art. 120, art. 121 oraz art. 125 § 1 O.p. Odnośnie zaś zarzutu naruszenia art. 124 O.p. wskazał, że przepis ten nie miał zastosowania w niniejszym postępowaniu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu Gmina, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i o zobowiązanie Dyrektora KIS do wydania interpretacji indywidualnej oraz o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania sądowego, zarzuciła naruszenie przepisów postępowania przez niewłaściwe zastosowanie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239, w zw. z art. 14h O.p. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia o pozostawieniu wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej bez rozpatrzenia, a tym samym pozostawienie w obrocie prawnym postanowienia nieznajdującego oparcia w przepisach prawa podatkowego;
b) art. 14g oraz art. 169 § 1 w zw. z art. 14h O.p. poprzez pozostawienie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej bez rozpatrzenia, pomimo wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego przez Gminę oraz uznanie, że udzielone odpowiedzi na wezwanie do usunięcia braków formalnych są niewyczerpujące i niejednoznaczne, co uniemożliwia wydanie przez organ rozstrzygnięcia;
c) art. 120 w zw. z art. 14h O.p. poprzez nieznajdujące uzasadnienia w przepisach prawa wydanie postanowienia na podstawie pozaprawnych przesłanek, co w efekcie nie stanowi działania organu na podstawie przepisów prawa;
d) art. 121 § 1 w zw. z art. 14h O.p. poprzez ograniczenie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej oraz pozostawienie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej bez rozpatrzenia skutkujące utrudnieniem Gminie możliwości merytorycznego rozpoznania jej sprawy oraz wydłużeniem postępowania w tym zakresie;
e) art. 125 § 1 w zw. z art. 14h O.p. poprzez pozostawienie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej bez rozpatrzenia, co narusza zasadę szybkości w postępowaniu mającym na celu wydanie indywidualnej interpretacji.
W rozwinięciu tak sformułowanych zarzutów Gmina wskazała, że przedmiotowy wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej spełniał wszystkie formalne i merytoryczne warunki określone w art. 14b § 1 O.p., w tym warunek wyczerpującego i pełnego przedstawienia stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego. Nie było więc, zdaniem Gminy, podstaw do zastosowania art. 169 § 1 w zw. z art. 14h O.p. Kwestionując zasadność pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku Gmina podniosła, iż żaden przepis nie przewiduje, że na moment składania wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej obejmującego zdarzenie przyszłe podmiot, który zainteresowany jest oceną prawną swojego stanowiska, powinien znać konkretne, czy hipotetyczne wartości planowanych czynności. Podkreśliła, że opisana we wniosku infrastruktura jeszcze nie powstała i Gmina nie dokonała wyboru sposobu jej obsługi, ani podmiotu który ma się zajmować tą obsługą, Gmina nie jest więc w stanie określić konkretnych wartości kwotowych, o uzupełnienie których wezwał Dyrektor KIS, m.in. o wskazanie miesięcznego obrotu z tytułu dzierżawy infrastruktury oraz wskazanie, czy obrót będzie znaczący dla budżetu Gminy. Podniosła, że na etapie składania wniosku obejmującego stan faktyczny i zdarzenie przyszłe, nie była w stanie jednoznacznie określić wielkości czynszu dzierżawnego bądź wysokości wynagrodzenia, które będzie wypłacane dla podmiotu zarządzającego infrastrukturą i pobierającego opłaty w imieniu i na rzecz Gminy, gdyż zostanie to ustalone na podstawie przeprowadzonego w przyszłości przetargu nieograniczonego. Dalej Gmina wskazała na brak uzasadnienia co do tego, że Dyrektor KIS bez uzyskania informacji w zakresie wysokości miesięcznego obrotu z tytułu dzierżawy projektowanej infrastruktury, nie jest w stanie jednoznacznie stwierdzić, czy zachodzą okoliczności o których mowa w art. 5 ust. 5 ustawy o VAT, czy też nie. Argumentowała w tej materii, że jest jednostką objętą dyscypliną finansów publicznych i nie ma w zamiarze osiągnięcia jakichkolwiek korzyści podatkowych. Stąd, jej zdaniem, uzasadnione przypuszczenie, że elementy stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego mogą stanowić nadużycie prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy o VAT, Dyrektor KIS powinien wesprzeć na argumentacji rzetelnej i pełnej. Tymczasem argumentacji takiej nie przedstawił, nie wyjaśnił również powodów, dla których zadane pytania były niezbędne aby dokonać rozstrzygnięcia kwestii objętej przedmiotowym wnioskiem. Zdaniem Gminy, żądanie organu co do wskazania, czy Gmina zamierza wydzierżawić powstającą infrastrukturę, czy też planuje powierzyć podmiotowi trzeciemu pobieranie opłat w imieniu i na rzecz Gminy - stanowi ograniczenie zakresu przedmiotowego wniosku. Odpowiadając bowiem zarówno na część A, jak również na część B oczekiwała, że organ wyda interpretację indywidualną biorąc pod uwagę oba warianty rozpatrywanych przez Gminę rozwiązań w zakresie obsługi powstającej infrastruktury. Tym bardziej, że rozważa dwa warianty obsługi w przyszłości tej infrastruktury. Jednak na moment składania wniosku nie wiedziała, którą z form obsługi będzie realizować. Gmina zaznaczyła przy tym, że w przyszłości wystąpi tylko jedna z form tej obsługi. W kwestii dotyczącej wezwania do uzupełnienia wniosku, Skarżąca podkreśliła, że organ powinien wyraźnie wskazać, że oczekuje od niej wyboru jednej z form obsługi, w odniesieniu do której powinna dokonać uzupełnienia stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego. Dodała także, że w zaskarżonym postanowieniu nie odniesiono się do zarzutu ograniczenia złożonego przez nią wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor KIS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Na wstępie wskazać należy, że skarga, z uwagi na przedmiot zaskarżenia (postanowienie), została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 3) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302; dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia w podanym trybie Sąd uznał, że skarga jest zasadna z powodu naruszenia przez Dyrektora KIS przepisów postępowania w sposób mający wpływ na wynik sprawy.
Zaistniały w sprawie spór wymagał oceny zasadności pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku Gminy o wydanie interpretacji indywidualnej.
Zdaniem Gminy przedstawiony we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej opis stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego był wystarczający (wyczerpujący) do oceny prawidłowości stanowiska przedstawionego we wniosku, a wezwanie do uzupełnienia wniosku było nieprecyzyjne i nieuzasadnione, uwzględniając przedstawione wątpliwości Gminy, co spowodowało uzupełnienie wniosku w sposób inny niż oczekiwany przez Dyrektora KIS.
Zdaniem Dyrektora KIS, wniosek wymagał uzupełnienia o elementy wskazane w wezwaniu, a Skarżąca odpowiadając na rzeczone wezwanie, nie uczyniła tego w sposób oczekiwany przez organ. Odpowiedziała bowiem na pytania dotyczące obu sytuacji z punktów A i B, a nie na pytania dotyczące tylko jednej z nich i nie udzieliła odpowiedzi na wszystkie zadane pytania.
Rozpoczynając rozważana w spornej kwestii, przywołać należy przepisy regulujące tryb procedowania w sprawie wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej oraz regulujące warunki jakie winien spełniać taki wniosek.
W myśl art. 14b § 1 O.p., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje w jego indywidualnej sprawie pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Interpretacja indywidualna, w przeciwieństwie do interpretacji ogólnej (art. 14a O.p.), ma charakter jednostkowy i konkretny w odniesieniu do podmiotu, który wystąpił o jej udzielenie.
Zgodnie z art. 14b § 3 O.p., składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.
Interpretacja indywidualna zawiera, stosownie do art. 14c § 1 i § 2 O.p. wyczerpujący opis przedstawionego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny (§ 1), a w przypadku uznania stanowiska wnioskodawcy za nieprawidłowe, zawiera wskazanie stanowiska prawidłowego wraz z uzasadnieniem prawnym (§ 2).
W postępowaniu w sprawie wydania interpretacji indywidualnej, zgodnie z art. 14h O.p., ma zastosowanie art. 169 § 1 – 2 i § 4 tej ustawy.
W niniejszej sprawie istotne znaczenie ma przepis art. 169 § 1 O.p. Stosownie do jego treści, jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia.
Z zestawienia przywołanych powyżej przepisów wynika, że w przypadku stwierdzenia przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, że wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej nie spełnia warunków, o jakich mowa w art. 14b § 3 O.p., organ ten uprawniony jest do żądania od wnioskodawcy uzupełnienia braków formalnych wniosku, także w zakresie elementów stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Podkreślenia bowiem wymaga, że w interesie wnioskodawcy jest przedstawienie stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) zgodnego ze stanem rzeczywistym, ponieważ tylko wówczas interpretacja indywidualna będzie pełniła funkcję gwarancyjną. Elementy stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), które muszą być uwzględnione we wniosku, są natomiast uzależnione od zadanego pytania. Co za tym idzie – aby ocenić, czy stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) jest opisany w sposób wyczerpujący, konieczne jest przeanalizowanie pytania stawianego we wniosku na tle przepisów prawa materialnego, które będą stanowić podstawę interpretacji. Innymi słowy, stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) przedstawione we wniosek o udzielenie interpretacji indywidualnej winien być opisany w taki sposób, by ocena stanowiska wnioskodawcy w kontekście zadanego pytania, nie nasuwała żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Zastrzec jednak należy, że Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w trybie art. 169 § 1 O.p. nie może żądać od wnioskodawcy modyfikowania stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji, ani przedstawionej we wniosku oceny prawnej stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). W tym trybie organ podatkowy może żądać jedynie uzupełnienia wniosku o takie elementy, bez których nie jest możliwa ocena, czy stanowisko przedstawione we wniosku i ocena prawna są prawidłowe. Dyrektor KIS w wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o wydanie interpretacji winien zatem precyzyjnie wskazać zakres w jakim wniosek winien być uzupełniony, doprecyzowany ponad treść, którą już zawiera. Nieprecyzyjne sformułowanie wezwania do usunięcia braków formalnych wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej może doprowadzić do uznania za przedwczesne pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia (por. postanowienie NSA z 16 grudnia 2009 r., sygn. akt I FSK 465/09, dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych – dalej: CBOSA).
Pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia może bowiem nastąpić dopiero wówczas, gdy wnioskodawca nie uzupełni lub nie poprawi wniosku według zaleceń organu wydającego interpretację i w wyznaczonym przezeń terminie (wyrok WSA we Wrocławiu z 9 listopada 2010 r., sygn. akt I SA/Wr 941/10 - CBOSA). Interpretacja indywidualna ma bowiem na celu uzyskanie stanowiska organu interpretacyjnego w zakresie rozumienia przepisów prawa podatkowego na gruncie przedstawionym przez wnioskodawcę, a nie ustalonego przez organ podatkowy stanu faktycznego lub/i zdarzenia przyszłego. Wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który nie spełnia wymogów określonych w art. 14b § 3 O.p i który nie został uzupełniony na wezwanie organu interpretacyjnego we wskazanym w wezwaniu zakresie i terminie, zgodnie z art. 14g § 1 O.p., organ interpretacyjny pozostawia bez rozpoznania. Podstawę formalno-prawną takiego rozstrzygnięcia stanowi przepis art. 169 § 4 w zw. z art. 14h O.p.
Przekładając przytoczone powyżej rozważania natury ogólnej na okoliczności faktyczne niniejszej sprawy wskazać należy, że Dyrektor KIS uznał, że przedstawiony we wniosku opis stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego jest niekompletny i pismem z dnia 5 lutego 2018 r. wezwał Gminę, wskazując na treść art. 13 § 2a oraz art. 169 § 1 w zw. z art. 14h O.p., do uzupełnienia braków formalnych wniosku poprzez doprecyzowanie opisu sprawy o informacje, które zostały podzielone na dwa punkty (A i B) z zawartym tam odpowiedni ośmioma i czterema pytaniami. Punkt A odnosił się do sytuacji, gdy Gmina zamierza wydzierżawić powstałą infrastrukturę, punkt B – do sytuacji, gdy Gmina zamierza powierzyć spółce gminnej pobieranie opłat w imieniu i na rzecz Gminy. Wezwanie to zawierało w swej treści pouczenie, że nieuzupełnienie wniosku w wyznaczonym terminie (7 dni od dnia doręczenia), spowoduje jego pozostawienie bez rozpatrzenia.
Skarżąca odpowiadając w terminie (pismo z dnia 13 lutego 2018 r.) na wezwanie, odniosła się kolejno do każdego z pytań.
Dyrektor KIS, działając jako organ pierwszej instancji, uznał jednak, że Gmina nie uczyniła zadość ww. wezwaniu i wydał postanowienie o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia. Wyjaśnił, że oczekiwał uzupełnienia przedstawionego we wniosku opisu sprawy przez odpowiedź na pytania dotyczące jednej z wymienionych w punktach A lub B sytuacji. Tymczasem Gmina odpowiedziała na pytania dotyczące obu sytuacji, co uniemożliwiło wydanie interpretacji indywidualnej i stanowiło przesłankę pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia. Dyrektor KIS, działając jako organ odwoławczy, podzielił ww. stanowisko i dodatkowo stwierdził, że podstawą dla wezwania do uzupełnienia wniosku było także istnienie uzasadnionego przypuszczenia nadużycia prawa.
W ocenie Sądu z tak sformułowanym stanowiskiem w wydanych w sprawie postanowieniach nie można się zgodzić przede wszystkim z tego powodu, że oczekiwania organu co do realizacji obowiązku nałożonego na Gminę w wezwaniu, nie były wyrażone – co słusznie zarzuciła Skarżąca - w taki sposób, aby była w stanie należycie zrozumieć i wykonać polecenia w nim zawarte.
Oceniając zauważoną wadliwość postępowania Dyrektora KIS, należy wskazać, o czym już wspomniano, że wezwanie do uzupełnienia brakujących elementów w opisie stanu faktycznego lub/i zdarzenia przyszłego, musi zawierać wskazanie szczegółowego zakresu wyjaśnień jakich oczekuje organ podatkowy, bez których nie jest możliwe dokonanie oceny prawidłowości stanowisko wyrażonego we wniosku. Tymczasem w niniejszej sprawie skierowane do Gminy wezwania do uzupełnienia braków formalnych wniosku, nie zawiera tak rozumianych informacji. Przede wszystkim, wbrew twierdzeniu Dyrektora KIS, z wezwania nie wynikało w sposób jasny, że Gmina ma odpowiedzieć na pytania dotyczące tylko jednej z sytuacji, a zatem ma ograniczyć opisany we wniosku stan faktyczny/zdarzenie przyszłe do jednego z wariantów, tj. albo opisanego w punkcie A, albo opisanego w punkcie B. Tymczasem Gmina odpowiadając na to wezwanie przedstawiła wyjaśnienia zarówno odnosząca się sytuacji opisanej w punkcie A jak i opisanej w punkcie B, pozostając w przekonaniu, że wezwanie wykonała zgodnie z oczekiwaniami organu podatkowego. Biorąc pod uwagę treść wniosku, nie można przyznać racji Dyrektorowi KIS, że Gmina wykonała wezwanie w sposób skutkujący pozostawieniem wniosku bez rozpatrzenia. W postanowieniu o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku Gminy Dyrektor KIS nie wyjaśnił także, z jakiego powodu uznał za uzasadnione ograniczenie zakresu opisanego we wniosku stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego do jednej z opisanych sytuacji.
Stanowisko Dyrektora KIS wyrażone w zaskarżonym postanowieniu nie jest także zasadne z tego powodu, że większość pytań zawartych w wezwaniu była nietrafnie sformułowana, gdyż udzielone na nie wyjaśnienia, nie stanowiły – zdaniem Sądu – niezbędnych elementów dla oceny czy stanowisko Gminy jest prawidłowe czy nieprawidłowe (w szczególności dotyczy to wysokości należności z tytułu wykonywanych usług, czy należności z tytułu umowy dzierżawy powstałej infrastruktury). Sąd nie kwestionuje prawa Dyrektora KIS do wezwania Gminy do uzupełnienia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej. Jednak zarówno zakres wezwania, a tym bardziej skutki w postaci pozostawienie wniosku o wydanie interpretacji bez rozpoznania w związku z nieuzupełnieniem wniosku w zakresie opisu stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego organ ten może wywodzić tylko w odniesieniu do tych kwestii, które mają znaczenie dla możliwości oceny prawidłowości stanowiska Gminy. Przedawniony przez Gminę we wniosku opis stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego wymagały uzupełnienia, gdyż w opisie tym nie wskazano jednoznacznie czy spółka gminna, która ma być operatorem powstałej infrastruktury, będzie tylko dzierżawcą powstałej infrastruktury, czy poborcą wymienionych w opisie opłat, czy też – będzie realizowała oba te zadania, nie wskazała też wprost czy nabyte towary i usługi są/będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czy zwolnionych. Kwestie te Gmina uzupełniła na wezwanie organu interpretacyjnego. Nie mogły zatem być podstawą do pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Pozostałe kwestie, których wyjaśnienia żądał organ interpretacyjny w wezwaniu, zdaniem Sądu, nie uniemożliwiały oceny prawidłowości stanowiska wyrażonego przez Gminę we wniosku.
Przypomnieć należy, że interpretacja indywidualna, pełniąc funkcję informacyjną, powinna udzielać odpowiedzi konkretnych, a nie warunkowych. Tym samym, musi być ona osadzona w ściśle określonym stanie faktycznym lub równie kategorycznie przedstawionym zdarzeniu przyszłym. Złożony przez Skarżącą wniosek o udzielenie interpretacji indywidualnej dotyczy prawa do odliczenia podatku naliczonego o kwotę podatku należnego VAT z faktur dokumentujących poniesione przez nią wydatki inwestycyjne związane z realizacją opisanego we wniosku projektu pn. "Wdrażanie strategii niskoemisyjnej poprzez ograniczenie ruchu zmotoryzowanych w centrum Miasta S.". Z punktu widzenia wskazanej problematyki prawnej, istotne jest zatem, czy w oparciu o przedstawiony opis sprawy, możliwa jest ocena, czy podatnik spełnia przesłanki określone w przepisach prawa podatkowego, tu w szczególności przesłanki wynikające z art. 86 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn. Dz. U. z 2017 poz.1221 ze zm.) Zasadniczo bowiem prawo do odliczenia podatku naliczonego o kwotę podatku należnego przysługuje pod warunkiem, że odliczenia dokonuje podatnik podatku VAT, a nabyte towary i usługi wykorzystywane są do wykonywania czynności opodatkowanych. Z przedstawionego we wniosku opisu sprawy powinny więc wynikać te właśnie elementy stanu rzeczy, które są niezbędne z punktu widzenia możliwości dokonania w sposób jednoznaczny oceny, czy stanowisko Gminy, że opisane prawo jej przysługuje, jest prawidłowe.
Jak jednak Sąd zauważył, przedstawiony we wniosku opis sprawy, nie był jednoznaczny i na tyle szczegółowy, by stwierdzić, że opis ten nie wymagał uzupełnienia. Niemniej, nie można zaaprobować stanowiska Dyrektora KIS, by opis ten wymagał uzupełnienia o takie informacje, jak status prawny jednostki (spółki gminnej), która będzie dzierżawcą czy poborcą opłat. Informacja ta dla celów odliczenia podatku naliczonego z tytułu wydatków na inwestycje jest przecież bez znaczenia, gdyż to wyłącznie Gmina jest podatnikiem VAT, a nie jej jednostki organizacyjne. Z uwagi właśnie na konstrukcję prawa do obniżenia podatku należnego od towarów i usług o kwotę podatku naliczonego, bez wpływu na prawo podatnika do odliczenia pozostaje również informacja o wartościach nakładów poniesionych w ramach projektu, obrotu z tytułu dzierżawy, rocznego dochodu z tego tytułu oraz o tym, czy wskazany obrót będzie znaczący dla budżetu Gminy. Analogiczna uwaga dotyczy pytania o wysokość czynszu dzierżawnego i wynagrodzenia dla podmiotu zarządzającego infrastrukturą i pobierającego opłaty. Jakkolwiek Gmina odpowiedziała na te pytania, nie wskazując konkretnych wartości (poza wartością nakładów) i wyjaśniając m.in., że wartość wynagrodzenia dla operatora zostanie ustalona w toku przetargu, a czynsz dzierżawny z uwzględnieniem realiów rynkowych, to słusznie zarzuciła w skardze, że na moment złożenia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej obejmującego zdarzenie przyszłe, nie jest możliwe określenie tych wartości. Skarżąca na moment złożenia wniosku nie miała i nie mogła mieć wiedzy w tym zakresie. Ponadto zauważyć należy, że Dyrektor KIS zapytał Gminę o formę umowy, na podstawie której Gmina zamierza powierzyć pobieranie opłat przez spółkę gminną oraz o to, czy pobierane przez spółkę gminną opłaty podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Tymczasem okoliczności te wynikały z opisu sprawy zawartego we wniosku, w którym Gmina wskazała, że pobór opłat odbędzie się na podstawie zlecenia, a pobierane przez spółkę gminną opłaty podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT.
W ocenie Sądu, żądanie wymienionych powyżej informacji przez Dyrektora KIS – w ramach postępowania zmierzającego do wydania interpretacji indywidualnej – stanowiło nadmierny formalizm. Co więcej, ani z treści samego wezwania ani z zaskrzonego postanowienia - o czym już wspomniano - nie wynika dlaczego bez tych elementów, o uzupełnienie których wezwana została Gmina, nie jest możliwa ocena, czy stanowisko przedstawione we wniosku i ocena prawna są prawidłowe. Takie działanie organu podatkowego stanowi naruszenie przepisów postępowania, przede wszystkim art. 169 § 1 i 4 w związku z art. 14h O.p.
Niezrozumiałe dla Sądu jest powoływanie przez Dyrektora KIS w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, jako okoliczności uzasadniającej pozostawienie wniosku Gminy bez rozpatrzenia, także treści art. 14b § 5b O.p. w zw. z art. 5 ust. 5 ustawy o VAT, odnoszących się do instytucji nadużycia prawa. Skoro bowiem wniosek nie spełniał – zdaniem organu podatkowego – wymogów formalnych do jego merytorycznego rozpoznania i tym samym należało pozostawić go bez rozpatrzenia, to tym bardziej organ ten nie miał podstaw aby powziąć uzasadnione przypuszczenie o ryzyku nadużycia prawa przez Gminę. Rolą organu interpretacyjnego jest przeprowadzanie wykładni przepisów prawa podatkowego na wniosek zainteresowanego, nie zaś badanie wniosku i wzywanie do jego uzupełnienia pod kątem ewentualnego ryzyka nadużycia prawa. Czym innym jest bowiem podejmowanie przez organ podatkowy czynności – na etapie oceny wniosku pod kątem spełnienia warunków formalnych – pod kątem możliwości nadużycia prawa przez wnioskodawcę, a czym innym jest sytuacja, gdy w procesie wykładni prawa organ podatkowy dostrzeże, iż opisane we wniosku okoliczności zmierzają w istocie do nadużycia prawa przez podatnika. W tym to przypadku, korzystając z regulacji art. 14b § 5b O.p. organ uprawniony jest do odmowy wydania interpretacji indywidualnej w zakresie tych elementów, co do których istnieje uzasadnione przypuszczenie nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy o VAT. Jeżeli jednak organ podatkowy uzna, że złożony przez zainteresowanego wniosek nie spełnia wymogów formalnych do jego rozpoznania (pomimo wezwania w tym zakresie) to pozostawia wniosek bez rozpatrzenia, na podstawie art. 14g § 1 O.p.
Biorąc pod uwagę powyższe rozważania Sąd doszedł do przekonania, że zarzuty skargi okazały się zasadne. Dyrektor KIS naruszyła bowiem przepisy art. 169 §1 i § 4 w zw. z art. 14h oraz art. 14g O.p. w konsekwencji także art. 233 §1 pkt 1 w zw. z art. 236 O.p. Stwierdzone bowiem przez organ interpretacyjny braki w zakresie opisu stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego opisanego we wniosku Gminy dotyczyły albo danych, które został wskazane we wniosku, albo danych, które nie były niezbędne do oceny prawidłowości stanowiska Gminy przedstawionego we wniosku (dane dotyczące odpłatności i zawartych umów), albo wynikały z niejasnego sformułowania w wezwaniu konieczności wskazania przez Gminę czy zamierza wydzierżawić powstała infrastrukturę, czy też powierzyć spółce gminnej pobieranie opłat w imieniu i na rzecz Gminy za korzystanie z tej infrastruktury przez ostatecznych konsumentów, tj. wskazania tylko jednej z dwóch opisanych i rozważanych przez Gminę możliwości. Dyrektor KIS mógł oczywiście przyjąć, że w stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym możliwy do zastosowania jest jednie jeden z tych wariantów, gdyż dotyczy tej samej infrastruktury. W takim przypadku winien wezwanie w tym zakresie sformułować w sposób precyzyjny. Tylko wówczas w braku zastosowania się do takiego wezwania mógłby wyrodzić skutki w postaci pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Niejasne, dwuznaczne sformułowanie wezwania w tym zakresie nie uprawniało zatem, także w tym przypadku, do formułowania zarzutu wobec Gminy, że nie uzupełniała wniosku w wyznaczonym terminie, w konsekwencji nie uprawniało do pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
Rozstrzygając sprawę ponownie Dyrektor KIS, kierując się wskazaną przez Sąd wykładnią przepisów prawa i zasadami związanymi z prawem do obniżenia podatku należnego od towarów i usług o kwotę podatku naliczonego, winie dokonać ponownej analizy wniosku Gminy pod względem jego zawartości, z uwzględnieniem informacji zawartych w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia wniosku i ocenić czy podane informacje są wystarczające dla wydania interpretacji indywidualnej, czy też zachodzi konieczność wezwania o sprecyzowanie/uzupełnienie wniosku.
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie. O kosztach postępowania orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 i § 4 p.p.s.a. W skład zasądzonej kwoty wchodzą: kwota 100 zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego, kwota opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł i kosztów zastępstwa procesowego w wysokości 240 zł według stawki określonej w § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. z 2011 r. Nr 31, poz. 153).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI