I SA/Wr 579/25

I SA/Wr 579/25 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2026-02-12
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-08-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Dagmara Dominik-Ogińska /przewodniczący sprawozdawca/
Jarosław Horobiowski
Łukasz Cieślak
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
6560
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
*Uchylono interpretację przepisów prawa podatkowego w części
Powołane przepisy
Dz.U. 2025 poz 163
art. 6 ust. 4c-4f
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j.)
Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
art. 71 ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: SWSA Dagmara Dominik-Ogińska (sprawozdawca), Sędziowie: SWSA Jarosław Horobiowski, AWSA Łukasz Cieślak, Protokolant starszy specjalista Aleksandra Połaczewska po rozpoznaniu na rozprawie w Wydziale I w dniu 12 lutego 2026 r. sprawy ze skargi B. K. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 2 czerwca 2025 r. nr 0113-KIDPT2-2.4011.358.2025.2.MK w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych I. uchyla zaskarżoną interpretację w zaskarżonej części; II. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 697 (słowie sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
Uzasadnienie
1. Postępowanie przed organami administracji.
1.1. Przedmiotem skargi B. K. (dalej Strona/Skarżący) jest interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej organ podatkowy) z dnia 2 czerwca 2025 r. nr 0113-KDIPT2-2.4011.358.2025.2.MK w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych.
1.2. Wnioskiem z dnia 17 marca 2025 r., uzupełnionym pismem z dnia 14 kwietnia 2025 r., Strona wystąpiła o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej w zakresie ulgi prorodzinnej oraz ulgi dla rodzica samotnie wychowującego dzieci. We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny. W dniu 12 stycznia 2023 r. na podstawie wyroku Sądu Okręgowego w J., sygn. akt [...] zostało rozwiązane małżeństwo Strony bez orzekania o winie. Sąd powierzył obojgu rodzicom wykonywanie władzy rodzicielskiej nad dwójką małoletnich dzieci, z ustaleniem miejsca zamieszkania dzieci z matką. Sąd zobowiązał Stronę (ojca) do ponoszenia kosztów utrzymania i wychowania małoletnich dzieci w formie alimentów w wysokości łącznie 2 000 zł miesięcznie (wyrok Sądu Apelacyjnego we W., sygn. akt [...] w zakresie zasądzonych alimentów). Ponadto Sąd Okręgowy ustalił kontakty ojca z małoletnimi dziećmi w ten sposób, że ojciec będzie miał prawo do kontaktów z dziećmi w każdy wtorek i czwartek po zajęciach szkolnych do godz. 19:00, w co drugi weekend od piątku 16:00 do niedzieli do godziny 19:00, w każdy pierwszy tydzień ferii zimowych od poniedziałku od godziny 10:00 do niedzieli do godziny 19:00, w okresie wakacji od 1-go do 15-go lipca oraz od 16-go do 31-go sierpnia każdego roku, w okresie świąt Bożego Narodzenia w latach parzystych w Wigilię od godziny 9:00 do godziny 17:00 i w drugi dzień świąt od godziny 9:00 do godziny 19:00, natomiast w latach nieparzystych w Wigilię od godziny 17:00 do pierwszego dnia świąt do godziny 19:00, w okresie świąt Wielkanocnych w latach parzystych w sobotę od godziny 9:00 do godziny 14:00 i w drugi dzień świąt od godziny 9:00 do godziny 19:00, natomiast w latach nieparzystych w sobotę od godziny 14:00 do niedzieli do godziny 19:00. Ponadto Sąd Rejonowy w J. Wydział III Rodzinny i Nieletnich rozszerzył kontakty ojca z małoletnimi dziećmi o dzień ojca, urodziny dzieci w lata parzyste, oraz okres noworoczny w lata nieparzyste oraz urodziny ojca każdego roku, sygn. akt [...]. Udział Strony w wychowywaniu dzieci nie ogranicza się do sporadycznych z nimi kontaktów. Dzieci zamieszkują z ojcem (Stroną), pod Jego adresem przez znaczną część czasu (przez około 50% rocznego czasu), ustaloną przez oboje rodziców w formie harmonogramu, nocują w domu ojca, jedzą posiłki, mają swoje pokoje, ubrania, książki, zabawki, rowerki, pamiątki, zwierzęta, odrabiają zadania domowe, mają swoje obowiązki itd. Strona wychowuje dzieci samotnie w czasie, kiedy z nim przebywają: opiekuje się nimi, przygotowuje posiłki, chodzi z nimi na zajęcia pozalekcyjne, utrzymuje kontakt ze szkołą, zapewnia opiekę medyczną, rozrywkę, uczestniczy aktywnie w życiu i rozwoju dzieci. Wkład własny (zaangażowanie w opiekę) rodzice wnoszą porównywalnie, jednak to Strona ponosi przeważającą część kosztów wychowania dzieci. Dobrowolnie ponosi też koszty w formie rzeczowej (ubrania, wyposażenie, pomoce szkolne), ponosi koszty utrzymania dzieci w czasie, kiedy mieszkają z Nim w kwocie około 1 000 zł miesięcznie (jedzenie, bilety, wakacje), zapewnia dzieciom prywatną, płatną opiekę medyczną i pokrywa przypadające na dzieci koszty wyposażenia i utrzymania części domu związane z ich pobytem i wychowaniem. Dzieci nie uzyskują dochodów. Dodatkowo w uzupełnieniu Strona wskazała, że w latach 2023, 2024 i następnych Strona podlega na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. Wyrok rozwodowy zapadł przed Sądem Okręgowym w J. i uprawomocnił się 19 stycznia 2023 r., sygn. akt. [...]. Od dnia 19 stycznia 2023 r. do dnia dzisiejszego Strona jest rozwodnikiem. W roku 2023, 2024 i latach następnych Strona posiada status osoby samotnie wychowującej dzieci w rozumieniu art. 6 ust. 4c i 4g ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r., poz. 163; dalej uPDOF). Na podstawie wyroku Sądu Okręgowego w J. nie została orzeczona przez Sąd opieka naprzemienna, matka pobiera świadczenie wychowawcze "800+". W roku 2023, 2024 i latach następnych zarówno Strona, jak i matka dzieci posiada pełną władzę rodzicielską wobec małoletnich dzieci, o których mowa we wniosku. W latach podatkowych 2023, 2024 i latach następnych samotnie, bez udziału matki Strona wychowywała dzieci, o których mowa we wniosku. W latach 2023, 2024 i obecnie Strona nie utrzymuje kontaktów z matką dzieci. Opiekę Strona sprawuje średnio przez 6 miesięcy w ciągu roku 2023 i 2024 do chwili obecnej. W latach 2023 i 2024 matka dzieci przez 6 miesięcy każdego roku również sprawowała opiekę nad małoletnimi dziećmi. Jednakże biorąc pod uwagę zerowy kontakt z matką dzieci, Strona nie jest w stanie w sposób jednoznaczny wskazać jakie rzeczy wykonywała. Z matką małoletnich dzieci Strona zawarła umowę ustną w zakresie ulgi na dzieci: każdy z rodziców dokona rozliczenia ulgi proporcjonalnie, tj. na każde z dziecko po 6 miesięcy. W latach 2023 i 2024 dzieci Strony nie otrzymywały zasiłku pielęgnacyjnego oraz renty socjalnej.
Strona zadała pytania: 1/ czy Stronie przysługuje prawo do obliczania podatku dochodowego od osób fizycznych w sposób przewidziany dla osoby samotnie wychowującej dzieci (za 2023 r. i lata następne, do chwili zmiany stanu faktycznego lub zmian w prawie podatkowym - w zakresie zasad korzystania z ww. ulgi)? 2/ czy Stronie przysługuje prawo do ulgi z tytułu wychowywania dwójki małoletnich dzieci (ulga prorodzinna) i w jakiej części?
Strona uważa, że przysługuje jej ulga na dzieci oraz możliwość rozliczenia się jako osoba samotnie wychowująca dzieci. Argumentuje to stanem faktycznym, który przedstawiła we wniosku, jak również w oparciu o przepisy uPDOF. Zgodnie z cytowaną ustawą, tj. art. 6 ust. 4c i ust. 4g, Strona spełnia wymogi w zakresie warunków formalnych, w których to jako rodzic może rozliczyć się jako osoba samotnie wychowująca małoletnie dzieci. W aktualnym brzmieniu art. 6 uPDOF ustawodawca nie zastrzegł, jakoby status osoby samotnie wychowującej dziecko może przysługiwać tylko jednemu z rodziców, a to wskazuje na zamierzony zabieg ustawodawcy, który tym samym uznał, że status osoby "samotnie wychowującej dzieci" od dnia 1 stycznia 2011 r. może mieć każde z rodziców spełniających pozostałe kryteria określone w art. 6 ust. 4c uPDOF. Interpretacja zawartego w art. 6 ust. 4 uPDOF pojęcia "osoba samotnie wychowująca dzieci" musi uwzględniać nadrzędny interes dzieci i nie może tym samym zmierzać do wyeliminowania jednego z rodziców z udziału w ich wychowaniu. W cytowanej ustawie nie ma doprecyzowanego czasookresu, w którym dzieci miałyby przebywać pod jej opieką, a zatem fakt, że w ciągu roku kalendarzowego 2023, 2024 i w latach następnych przez blisko 50% czasu samotnie zajmuje się wychowaniem małoletnich córek B.(1) i A. K. nie przesądza o braku stosowania ulgi. Biorąc pod uwagę art. 71 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r., Nr 78, poz. 483; dalej Konstytucja RP), państwo w swojej polityce społecznej i gospodarczej uwzględnia dobro rodziny. Rodziny znajdujące się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej, zwłaszcza wielodzietne i niepełne, mają prawo do szczególnej pomocy ze strony władz publicznych, dlatego Strona uważa, że przysługuje Jej ulga wynikająca z art. 27f uPDOF oraz możliwość rozliczenia się jako osoba samotnie wychowująca dzieci w rozumieniu przepisu art. 6 ust. 4c uPDOF.
1.2. W powołanej na wstępie interpretacji organ podatkowy uznał stanowisko Strony za w części prawidłowe i w części nieprawidłowe. Odwołano się do art. 6 ust. 4c, art. 6 ust. 4d, art. 6 ust. 4e, art. 6 ust. 4f, art. 6 ust. 8 uPDOF, art. 93, art. 94 § 1, art. 107 § 1 i § 2, art. 111 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2023 r. poz. 2809 ze zm.) i wskazano, że prawo do omawianej preferencji podatkowej będzie zatem przysługiwało jedynie temu z rodziców, który będąc osobą stanu wolnego (za wyjątkiem ściśle w ustawie określonym), faktycznie w roku podatkowym samotnie dziecko wychowuje, czyli sprawuje nad nim samodzielnie ciągłą opiekę, bez udziału drugiego rodzica w procesie wychowawczym. W konsekwencji, aby skorzystać z preferencyjnego opodatkowania swoich dochodów na zasadach przewidzianych w art. 6 ust. 4c uPDOF należy mieć ściśle określony stan cywilny oraz wychowywać samotnie dziecko (dzieci). Jednocześnie przepisy powyższej ustawy nie uzależniają prawa podatnika do preferencyjnego opodatkowania jego dochodów od tego, czy przez cały rok był osobą samotnie wychowującą dzieci. Wystarczające jest zatem, aby taki stan zaistniał w ciągu roku, a nie trwał przez cały rok. Organ podatkowy stwierdził, że w przedmiotowej sprawie w 2023 r., 2024 r. oraz w latach następnych, o ile nie zmieni się sposób sprawowania Stronę opieki nad dziećmi, nie można uznać Strony za "osobę samotnie wychowującą dziecko", tzn. bez udziału drugiego z rodziców w rozumieniu uPDOF, a więc nie przysługuje jej prawo do preferencyjnego rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca dziecko za ten okres. Okoliczność, że dwie osoby wychowują/ponoszą obowiązek alimentacyjny względem tych samych dzieci wyklucza możliwość uznania, że którakolwiek z tych osób wychowuje je samotnie. Dzieci są wychowywane przez oboje rodziców, tylko każde w czasie, gdy dzieci przebywają z nim. Mając na uwadze powyższe, nie spełnia Strona warunków określonych w art. 6 ust. 4c w związku z art. 6 ust. 4d uPDOF. Zatem, w tej części stanowisko Strony uznano za nieprawidłowe.
Natomiast zgodzono się ze stanowiskiem Strony, że przysługuje jej prawo do dokonania odliczenia w ramach ulgi prorodzinnej wynikającej z art. 27f ust. 1 uPDOF, w wysokości 50% kwoty, ustalonej zgodnie z art. 27f ust. 2 pkt 2 uPDOF na dwójkę dzieci, ponieważ Strona wykonywała wobec dzieci władzę rodzicielską oraz zawarła z matką dzieci, porozumienie co do takiego sposobu podziału ulgi prorodzinnej. Ulga ta, będzie Stronie przysługiwać także w latach kolejnych, jeżeli nie zmieni się stan faktyczny i gdy będzie istniało Strony i matki dzieci, porozumienie co do takiego sposobu podziału ulgi prorodzinnej, oraz jeżeli nie ulegną zmianie przepisy prawa podatkowego w tym zakresie.
2. Postępowanie przed Sądem pierwszej instancji.
2.1. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu Skarżący zaskarżył w części stanowisko organu podatkowego w zakresie uznania przez organ podatkowy, iż Strona nie spełnia warunków określonych w art. 6 ust. 4c uPDOF i w konsekwencji uznanie przez organ podatkowy, iż Skarżący nie może być uznany za osobę samotnie wychowującą dziecko i w konsekwencji że, nie przysługuje mu prawo do skorzystania z preferencyjnego rozliczenia, o którym mowa w ww. przepisie.
Zaskarżonej interpretacji indywidualnej zarzucono naruszenie art. 6 ust. 4c uPDOF oraz art. 6 ust. 4d uPDOF poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie przez organ podatkowy, że w przedstawionym we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej stanie faktycznym sprawy Skarżący nie jest osobą "samotnie wychowującą dzieci" i w konsekwencji nie spełnia przesłanek do preferencyjnego opodatkowania jego dochodów na podstawie art. 6 ust. 4d uPDOF, podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu pozwala na preferencyjne opodatkowanie dochodów również takich osób, które samodzielnie, choć naprzemiennie z drugim rodzicem, w trakcie roku podatkowego sprawują opiekę i wychowanie małoletniego dziecka.
Wniesiono o uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
2.2. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.
3. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
3.1. Skarga jest zasadna.
3.2. Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143; dalej PPSA) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. W myśl art. 57a PPSA skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie [...] może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4-4b, uchyla [...], interpretację, [...]. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio. W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 PPSA).
3.3. Kwestią sporną jest rozstrzygnięcie, czy Skarżącego można uznać za osobę samotnie wychowującą dziecko w rozumieniu przepisów art. 6 ust. 4c-4f uPDOF. Organ podatkowy stwierdził, że brak jest podstaw prawnych do uznania, że Skarżący jest osobą samotnie wychowującą dziecko. Przeciwnego zdania jest sam Skarżący. W tak zakreślonym sporze rację należy przyznać Skarżącemu.
3.4. W myśl art. 6 ust. 4c uPDOF od dochodów jednego rodzica lub opiekuna prawnego, podlegającego obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1, będącego panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem, osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, lub osobą, której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności, jeżeli ten rodzic lub opiekun w roku podatkowym samotnie wychowuje dzieci: 1/ małoletnie, 2/ pełnoletnie, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną, 3/ pełnoletnie do ukończenia 25. roku życia, uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe, obowiązujących w Rzeczypospolitej Polskiej oraz w innym państwie - podatek może być określony zgodnie z ust. 4d na wniosek wyrażony w rocznym zeznaniu podatkowym. W przypadku, o którym mowa w ust. 4c, podatek jest określany w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów osoby samotnie wychowującej dzieci, z uwzględnieniem art. 7, przy czym do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w niniejszej ustawie (art. 6 ust. 4d uPDOF). Przepisu ust. 4c pkt 3 nie stosuje się, jeżeli dziecko, o którym mowa w tym przepisie, uzyskało w roku podatkowym: 1) dochody, z wyjątkiem renty rodzinnej, podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b lub 2) przychody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148 i 152 - w łącznej wysokości przekraczającej dwunastokrotność kwoty renty socjalnej określonej w ustawie z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz. U. z 2023 r. poz. 2194 oraz z 2024 r. poz. 1615), w wysokości obowiązującej w grudniu roku podatkowego (art. 6 ust. 4e uPDOF). Z kolei zgodnie z art. 6 ust. 4f uPDOF, sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 4d, nie ma zastosowania do osoby, która wychowuje wspólnie z drugim rodzicem albo opiekunem prawnym co najmniej jedno dziecko, w tym również gdy dziecko jest pod opieką naprzemienną, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy z 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2019 r. poz. 2407 oraz z 2021 r. poz. 1162, 1981 i 2270).
3.5. Sąd zauważa, że sporne w sprawie zagadnienie dotyczące pojęcia "osoba samotnie wychowująca dzieci" było już przedmiotem wykładni w licznych orzeczeniach sądów administracyjnych wydanych na gruncie przepisów uPDOF obowiązujących do dnia 31 grudnia 2021 r. (wyroki NSA z dnia: 5 kwietnia 2017 r., sygn. akt II FSK 573/15; 12 lutego 2020 r., sygn. akt II FSK 383/20; 6 maja 2021 r., sygn. akt II FSK 412/19; 14 lipca 2021 r., sygn. akt II FSK 3790/18; 17 sierpnia 2021 r., sygn. akt II FSK 3083/19; 23 listopada 2021 r., sygn. akt II FSK 1038/21; 3 lutego 2022 r., sygn. akt II FSK 1513/19; 20 kwietnia 2022 r., sygn. akt II FSK 2020/19; 7 lutego 2023 r., sygn. akt II FSK 1766/20; 15 czerwca 2023 r., sygn. akt II FSK 42/21; 10 października 2023 r., sygn. akt II FSK 309/21, CBOSA).
Przedstawione w powyższych orzeczeniach rozważania zachowują aktualność w odniesieniu do przepisów uPDOF, które weszły w życie z dniem 1 lipca 2022 r. i mają zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2022 r., tj. przepisów art. 6 ust. 4c-4f uPDOF w powołanym powyżej brzmieniu. Znajduje to potwierdzenie w orzecznictwie (wyroki NSA z dnia: 10 października 2023 r., sygn. akt II FSK 309/21; 24 stycznia 2024 r. sygn. akt II FSK 497/21; 21 stycznia 2025 r. sygn. akt II FSK 633/24, CBOSA).
Powyższe poglądy Sąd w niniejszym składzie przyjmuje za własne, uznając, że brak jest powodów dla odstąpienia od utrwalonego w orzecznictwie sądowym sposobu rozumienia pojęcia "samotnego wychowywania dzieci", pomimo wprowadzonych zmian ustawowych w zakresie opodatkowania dochodów osób samotnie wychowujących dzieci.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdza, że wykładnia art. 6 ust. 4c uPDOF nie pozwala na ograniczenie statusu "osoby samotnie wychowującej dzieci" wyłącznie do rodziców wychowujących dzieci bez wsparcia drugiego z rodziców. Jak wskazano w powołanym wyżej orzecznictwie NSA, w warstwie leksykalnej przepis wskazuje tylko, że rodzic chcący skorzystać z ulgi musi "w roku podatkowym samotnie wychowywać dzieci". Samotne wychowywanie nie musi przy tym mieć miejsca przez cały rok podatkowy. Jeśli zatem rozwiedziony rodzic nie wykonuje w tym samym czasie i w tym samym miejscu czynności, przy współudziale drugiego rodzica, składających się na proces jego czynności wychowawczych, to nieuprawnione jest twierdzenie, że robi to wspólnie z drugim rodzicem. Dla potrzeb odkodowania znaczenia sformułowania "osoby samotnie wychowującej dziecko", fundamentalne znaczenie ma wyraz "samotnie". Zgodnie ze Słownikiem Języka Polskiego "samotność" lub "samotny" oznacza "przebywanie, życie w odosobnieniu, bez rodziny, bez towarzystwa", "niemający w nikim wsparcia, dziejący się bez wsparcia innych", "niemający żony lub niemająca męża", "znajdujący się gdzieś całkiem sam, zdany tylko na siebie" (sjp.pl; sjp.pwn.pl; SJP pod red. M. Szymczaka, t. III, s. 177, PWN, Warszawa 1981). Leksykalne znaczenie wyrazu "samotny" ukierunkowuje na odkodowanie sformułowania "rodzic samotnie wychowujący dzieci", jako rodzica wychowującego dzieci (dziecko) w odosobnieniu od drugiego rodzica dzieci (dziecka) i bez jego udziału, przebywającego z dziećmi (dzieckiem) w innym miejscu niż drugi rodzic. Kryterium "samotności" wyklucza się z kryterium "wspólności". Wyraz "wspólny" w jego zasadniczym znaczeniu oznacza m.in. "wykonywanie razem z innymi" (sjp.pl).
Uwzględniając powyższe, należy podkreślić, że z przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej stanu faktycznego wynika, że w latach 2023, 2024 i nast. rozwiedzeni rodzice nie wychowywali dwójki małoletnich dzieci "wspólnie" (tj. jednocześnie w tym samym czasie i miejscu), ale każde z nich odrębnie. Zatem wychowywanie dzieci realizowane było przez każdego z rodziców "samotnie", bez udziału drugiego z rodziców. O wspólnym (będącym antonimem samotnego) wychowaniu małoletnich dzieci nie świadczy fakt powierzenia władzy rodzicielskiej wspólnie obojgu małżonkom. Pojęcia te nie są tożsame, a pojęcie samotnego wychowania dziecka winno być rozpatrywane głównie w kontekście samodzielnego pokrywania przez Skarżącego kosztów związanych z wychowaniem i utrzymaniem małoletnich dzieci, co w sprawie jest niewątpliwe. Zastosowana przez ustawodawcę preferencja ma bowiem kontekst finansowy. Jeżeli małoletnie dzieci zamieszkują u jednego z rodziców, w stosunku do których sąd orzekł rozwód, to rodzic ten w tym czasie samodzielnie, tj. bez wsparcia drugiego rodzica wychowuje te dzieci. Należy też zauważyć, że z przedstawionego we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej wynika, że Skarżący nie pobiera świadczenia wychowawczego.
Ustawodawca nie wprowadził ograniczeń czasowych uzasadniających skorzystanie z tej preferencji, co daje prawo do korzystania z niej zarówno osobom wychowującym dziecko samotnie przez znaczny okres czasu w roku podatkowym, jak i osobom, które samotnie wychowują dziecko przez krótki okres roku podatkowego, ani też nie powiązał zakresu prawa do skorzystania z preferencyjnego sposobu opodatkowania z czasem samotnego wychowania dziecka w roku podatkowym (np. poprzez zastosowanie współczynnika procentowego).
Dokonując interpretacji przepisów art. 6 ust. 4c-4f uPDOF, nie można też pomijać, że celem ich wprowadzenia było umożliwienie preferencyjnego rozliczenia podatkowego dla tych osób, które w roku podatkowym doświadczyły samotnej, samodzielnej pieczy nad dzieckiem i jego wychowywaniem. Cel ten wpisuje się w idee polityki prorodzinnej Państwa, która na gruncie prawa podatkowego realizowana jest na wiele sposobów. Samotne wychowywanie dzieci przez cały rok podatkowy w takim rozumieniu, jakie nadaje temu pojęciu organ podatkowy, mogłoby być zrealizowane jedynie w odniesieniu do wdów, wdowców i osób rozwiedzionych, którym przyznano wyłączną władzę rodzicielską. Taka wykładnia uzależnia skorzystanie z ulgi przez jednego z rodziców de facto od całkowitego wyeliminowania drugiego z rodziców z procesu opieki i wychowania małoletnich dzieci, bowiem tylko w takiej sytuacji organ podatkowy uznaje przesłanki tego przepisu za spełnione, co nie znajduje jednak potwierdzenia w przedstawionym powyżej wyniku wykładni analizowanego przepisu. Przyjęcie warunku, aby drugi z rodziców był wyeliminowany z opieki i wychowania małoletnich dzieci, przeczyłoby w istocie polityce prorodzinnej Państwa zmierzającej zgodnie z art. 71 ust. 1 Konstytucji RP do systemowego wsparcia rodziców w wychowaniu dzieci, zwłaszcza w samotnym wychowaniu dzieci.
Na skutek zmiany przepisów na mocy nowelizacji z 9 czerwca 2022 r. preferencyjne opodatkowanie nie przysługuje samotnym rodzicom, którzy zgodnie z art. 6 ust. 4f uPDOF, wychowują co najmniej jedno dziecko wspólnie, rozumiane także jako "naprzemienne" lub "jednoczesne" wykonywanie opieki nad dzieckiem, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze. Podkreślić należy, że nowa redakcja analizowanej ulgi nie modyfikuje rozumienia pojęcia "samotnego wychowywania dzieci", lecz wyklucza jedynie wspólne opodatkowanie w określonym ustawą przypadku.
3.6. Należy tym samym uznać, że w odniesieniu do stanu faktycznego przedstawionego przez Skarżącego organ podatkowy dokonał błędnej wykładni art. 6 ust. 4c UPDOF.
3.7. Z tych też względów uchylono zaskarżoną interpretację indywidualną w zaskarżonej części na podstawie art. 146 § 1 PPSA, w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) PPSA. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 PPSA, art. 205 § 2 PPSA oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2023 r., poz. 1964). Na kwotę zasądzonych kosztów sądowych składa się wpis sądowy w wysokości 200 zł; opłata skarbowa z tytułu udzielonego pełnomocnictwa w wysokości 17 zł oraz wynagrodzenie adwokata w wysokości 480 zł.
3.8. Ponownie udzielając interpretacji indywidualnej organ podatkowy zobowiązany jest do uwzględnienia wykładni prawa zawartej w niniejszym wyroku.