I SA/WR 444/24

I SA/Wr 444/24 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2024-10-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-05-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Dagmara Dominik-Ogińska /przewodniczący sprawozdawca/
Iwona Solatycka
Piotr Kieres
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
*Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 2383
art. 12 par. 6 pkt 2,  art. 196 par. 1,3,  art. 211,  art. 223 par. 2 pkt 1,  art. 228 par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: SWSA Dagmara Dominik-Ogińska (sprawozdawca) SWSA Piotr Kieres AWSA Iwona Solatycka po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 10 października 2024 r. sprawy ze skargi P. S. D. sp. z o.o. z siedzibą w J. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze z dnia 8 marca 2024 r. nr SKO.P/41/15/24 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
1. Postępowanie przed organami podatkowymi.
1.1. Przedmiotem skargi P. sp. z o.o. z siedzibą w J. (dalej Spółka/ Skarżąca) jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze (dalej SKO) z dnia 8 marca 2024 r. nr SKO.P/41/15/24 stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania.
1.2. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że Prezydent Miasta J. (dalej organ podatkowy pierwszej instancji) decyzją z dnia 14 lipca 2023 r. nr FW.3120.2F.46.2023.P8 określił Spółce zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2021 r. w kwocie 239.358 zł. Decyzja ta została doręczona Spółce za zwrotnym potwierdzeniem odbioru w dniu 7 sierpnia 2023 r. (razem z dwoma innymi decyzjami dotyczącymi lat 2019-2020) wraz z pouczeniem o przysługującym jej środku zaskarżenia i terminie do jego złożenia.
1.3. Ponagleniem z dnia 16 listopada 2023 r. Spółka zwróciła się do organu podatkowego pierwszej instancji o wskazanie przyczyn niezałatwienia sprawy w terminie.
1.4. W odpowiedzi organ podatkowy pierwszej instancji wskazał na ww. okoliczności i z ostrożności procesowej przesłał Spółce potwierdzoną za zgodność z oryginałem kserokopię wskazanej decyzji.
1.5. W dniu 22 grudnia 2023 r. Spółka wniosła odwołanie od ww. decyzji organu podatkowego pierwszej instancji.
1.6. Odwołano się do treści art. 228 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r., poz. 2383 ze zm.; dalej OP) i podkreślono, że odwołanie od decyzji Spółka nadała w placówce pocztowej w dniu 23 grudnia 2023 r. Bezsprzecznie Spółka nie dochowała ustawowego terminu do wniesienia odwołania, uchybiając terminowi o ponad cztery miesiące. Doręczenie nastąpiło Spółce w dniu 7 sierpnia 2023 r., termin wniesienia odwołania upłynął w dniu 21 sierpnia 2023 r. SKO wskazało, że wprawdzie Spółka kwestionowała zawartość przesyłki otrzymanej w dniu 7 sierpnia 2023 r., jednak okoliczność, że aż do otrzymania informacji od organu podatkowego pierwszej instancji o doręczeniu decyzji nie zorientowała się, że kwitując odbiór przesyłki potwierdziła odbiór wszystkich trzech decyzji, jak również, to że nie dokonała w związku z tym niezwłocznego zgłoszenia reklamacyjnego przesyłki świadczy, zdaniem SKO, o tym, że dokonując jej odbioru nie dochowała ona należytej staranności i nie zweryfikowała zawartości przesyłki z potwierdzeniem odbioru. Wobec skutecznego pierwotnego doręczenia decyzji w dniu 7 sierpnia 2023 r. – o czym kilkakrotnie informował Spółkę organ podatkowy pierwszej instancji – późniejsze przesłanie Spółce odpisu decyzji (z zaznaczeniem skuteczności pierwszego doręczenia) nie mogło wywołać skutku niejako ponownego otwarcia terminu do wniesienia odwołania od decyzji. Spółka nie sformułowała wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania ani w treści samego odwołania ani po otrzymaniu postanowienia z dnia 14 lutego 2024 r., a więc po tym jak się dowiedziała o stanowisku SKO na temat skuteczności pierwotnego doręczenia decyzji.
2. Postępowanie przed Sądem pierwszej instancji.
2.1. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zaskarżono powołane na wstępie postanowienie w całości. Zarzucono naruszenie postępowania, tj.:
- art. 228 § 1 pkt 1 OP w zw. z art. 12 § 6 OP poprzez przyjęcie, że Skarżąca uchybiła terminowi do wniesienia odwołania, podczas gdy do doręczenia Spółce decyzji doszło dopiero dnia 13 grudnia 2023 r., a zatem odwołanie złożone w dniu 22 grudnia 2023 r. powinno zostać uznane za złożone w terminie;
- art. 211 OP w zw. z art. 144 § 1c OP poprzez przyjęcie, że na podatniku spoczywa ciężar wykazania okoliczności negatywnej, tj. nieotrzymania przesyłki zawierającej decyzję podatkową; wskazano na błędne oznaczenie zwrotnego potwierdzenia odbioru, gdzie w polu oznaczenie adresata umieszczono trzy numery decyzji ale zdaniem Skarżącej nie wynika z tego w żaden sposób jaka powinna być zawartość przesyłki, gdyż z dokumentu wynika, że jest to oznaczenie adresata, a nie deklaracja jej zawartości;
- art. 121 § 1 OP i sformułowanej w tym przepisie zasady prowadzenia postepowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, podczas gdy organ podatkowy pierwszej instancji najpierw zaniechał należytej staranności przy doręczaniu decyzji przesyłając podatnikowi 2 a nie 3 decyzje podatkowe, przerzucając skutki swojego zaniechania na podatnika i wyciągając całkowicie nieuprawnione wnioski z dokumentu "potwierdzenia odbioru", w którym w żaden sposób nie sprecyzowano nawet zawartości doręczanej przesyłki.
Wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie SKO sprawy do ponownego rozpoznania i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
2.2. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie i podtrzymano stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
3. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
3.1. Skarga jest bezzasadna.
3.2. Na wstępie należy przypomnieć, że na mocy art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267 ze zm.; dalej PUSA) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej [...]. Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 PUSA). W myśl zaś art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej PPSA) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 2 PPSA). Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) PPSA). W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 PPSA).
3.3. Przedmiotem sporu między stronami jest kwestia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji organu podatkowego pierwszej instancji z dnia 14 lipca 2023 r. określającej zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2021 r. Zdaniem Skarżącej nie uchybiła ona terminowi do wniesienia odwołania. Odmiennego zdania jest SKO.
W tak zakreślonym sporze rację należy przyznać SKO.
3.4. W myśl art. 211 OP decyzję doręcza się stronie na piśmie. Osobom prawnym oraz jednostkom organizacyjnym niemającym osobowości prawnej pisma doręcza się w lokalu ich siedziby lub w miejscu prowadzenia działalności - osobie upoważnionej do odbioru korespondencji lub prokurentowi. Przepisy art. 146, art. 148 § 2 pkt 1 oraz art. 150 i art. 150a stosuje się odpowiednio (art. 151 § 1 OP). W razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149: operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego (art. 150 § 1 pkt 1 OP). Termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2023 r. poz. 1640) lub w placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej lub otrzymane przez polską placówkę pocztową operatora wyznaczonego po nadaniu w państwie spoza Unii Europejskiej albo złożone w polskim urzędzie konsularnym (art. 12 § 6 pkt 2 OP). W myśl art. 196 § 1 OP dokumenty urzędowe sporządzone w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy władzy publicznej stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Przepisy § 1 i 2 nie wyłączają możliwości przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentom wymienionym w tych przepisach (art. 196 § 3 OP).
Stosownie do treści art. 223 § 1 OP odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję. Odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji (art. 223 § 2 pkt 1 OP). Organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania (art. 228 § 1 pkt 2 OP). Postanowienia w sprawach wymienionych w § 1 są ostateczne (art. 228 § 2 OP).
3.5. Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze decyzja organu podatkowego pierwszej instancji została doręczona Skarżącej w dniu 7 sierpnia 2023 r. (po dwukrotnym awizowaniu w dniach: 24 lipca 2023 r., 1 sierpnia 2023 r.), co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru. Jest też poza sporem, że oryginał decyzji został doręczony w jednej kopercie z innymi decyzjami dotyczącymi zobowiązań podatkowych za lata 2019 – 2020, o czym świadczą podane numery decyzji na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru widnieje również podpis i data odbioru przez prokurenta Skarżącej. Bieg czternastodniowego terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji rozpoczął swój bieg w dniu następnym po jej doręczeniu, tj. 8 sierpnia 2023 r. i upłynął z dniem 21 sierpnia 2023 r. Odwołanie od decyzji Spółka nadała na placówce pocztowej w dniu 23 grudnia 2023 r. Z powyższego wynika, że Spółka nie zachowała ustawowego terminu do wniesienia odwołania, uchybiając terminowi o ponad cztery miesiące. Błędnie przyjęła, że dopiero w dniu 13 grudnia 2023 r. nastąpiło doręczenie jej przedmiotowej decyzji albowiem wówczas doręczono kopię wcześniej wydanej i doręczonej decyzji organu podatkowego pierwszej instancji. Nie można tym samym uznać, że w sprawie doszło do naruszenia art. 228 § 1 pkt 1 OP w zw. z art. 12 § 6 OP albowiem zasadnie SKO stwierdziło, że Skarżąca uchybiła terminowi do wniesienia odwołania.
3.6. Nie sposób też uznać za zasadne zarzutów naruszenia art. 221 OP w zw. z art. 144c OP albowiem Skarżąca błędnie identyfikuje zaistniały problem. SKO nie przeniósł na nią ciężaru wykazania okoliczności negatywnej, tj. nieotrzymania przesyłki zawierającej decyzję podatkową lecz oczekiwał od Skarżącej przedłożenia dowodu przeciwko dokumentowi urzędowemu, jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru, po myśli art. 194 § 3 OP. Zwrotne potwierdzenie odbioru (doręczenia) przesyłki jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 194 § 1 OP, wywołującym określone skutki procesowe i korzystającym z domniemania zgodności z prawdą.
Jak słusznie zauważyło SKO dla prawidłowości doręczenia wymaga się, aby okoliczność przesłania w jednej przesyłce kilku pism wynikała z dołączonego do przesyłki zwrotnego potwierdzenia odbioru (wyroki NSA z dnia: 1 października 2015 r. sygn. akt I FSK 613/14; 29 maja 2018 r. sygn. akt II FSK 1380/16, CBOSA). Taka sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie. Wprawdzie Skarżąca przedstawia zarzuty, co do niewłaściwe wypełnionego dokumentu, jednakże sama potwierdza, że numery trzech decyzji widniały na tym dokumencie urzędowym, co czyni twierdzenie o braku jednej decyzji w kopercie gołosłownym w sytuacji, gdy akta sprawy dowodzą, że Skarżąca nie składała żadnej reklamacji w kwestii zawartości wspomnianej koperty ani też nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu, zaś od decyzji dotyczącej 2020 r. znajdującej się w tej samej kopercie złożyła stosowne środki zaskarżenia. Mając na względzie powyższe trudno też uznać, że doszło do naruszenia art. 121 § 1 OP.
3.7. Z tych też względów oddalono skargę w całości na podstawie art. 151 PPSA.