I SA/Wr 440/08
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę spółki z o.o. "A" na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego od osób prawnych za 2001 r., uznając, że spółka nie wykazała związku wydatków na "Opracowanie logistyczne" z przychodem, a transakcja "sprzedaży rynku" nie była prawidłowo udokumentowana.
Spółka z o.o. "A" zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego od osób prawnych za 2001 r., kwestionując wyłączenie z kosztów uzyskania przychodu wydatku na "Opracowanie logistyczne" oraz sposób udokumentowania transakcji "sprzedaży rynku". Sąd pierwszej instancji uchylił decyzję organu odwoławczego w części dotyczącej "Opracowania logistycznego", uznając brak dowodów na jego niepowiązanie z przychodem, jednak utrzymał w mocy rozstrzygnięcie w sprawie "sprzedaży rynku". Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, wskazując, że ciężar udowodnienia związku wydatku z przychodem spoczywa na podatniku, a ustalenia sądu I instancji w sprawie "sprzedaży rynku" są prawidłowe. WSA, związany wykładnią NSA, oddalił skargę spółki.
Sprawa dotyczyła podatku dochodowego od osób prawnych za 2001 r., gdzie spółka z o.o. "A" kwestionowała decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą określenia zobowiązania podatkowego i odsetek. Organ kontroli skarbowej stwierdził zawyżenie kosztów uzyskania przychodu, w tym wydatku na "Opracowanie logistyczne" oraz transakcji "sprzedaży rynku". Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu początkowo uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w części dotyczącej "Opracowania logistycznego", uznając, że organ nie wykazał braku związku wydatku z przychodem i naruszył przepisy postępowania. Jednocześnie sąd uznał za prawidłowe rozstrzygnięcie w sprawie "sprzedaży rynku", stwierdzając, że spółka nie wykazała poniesienia wydatku w celu uzyskania przychodu, gdyż prowadziła działalność na podstawie własnych umów, a nie przejęcia praw od poprzednika. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargi kasacyjne obu stron, uchylił wyrok WSA. NSA uznał, że ciężar udowodnienia związku wydatku z przychodem spoczywa na podatniku, a organy podatkowe prawidłowo wskazały na brak indywidualizacji i ogólnodostępność informacji w "Opracowaniu logistycznym". NSA uznał również ustalenia sądu I instancji w zakresie "sprzedaży rynku" za prawidłowe. WSA, związany wykładnią NSA, w ponownym rozpoznaniu sprawy oddalił skargę spółki, stwierdzając, że organy podatkowe nie naruszyły prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Sąd podkreślił, że podatnik nie wykazał związku wydatku na "Opracowanie logistyczne" z przychodem, a w kwestii "sprzedaży rynku" podzielił stanowisko organów i NSA.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Wydatek ten nie stanowi kosztu uzyskania przychodu, ponieważ podatnik nie wykazał jego obiektywnego związku z przychodem, a opracowanie miało charakter ogólnodostępny i nie można było jednoznacznie stwierdzić, że zostało stworzone na potrzeby spółki.
Uzasadnienie
Sąd, opierając się na wykładni NSA, uznał, że ciężar udowodnienia związku wydatku z przychodem spoczywa na podatniku. Brak indywidualizacji opracowania i jego ogólnodostępność uniemożliwiły uznanie go za koszt uzyskania przychodu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (19)
Główne
u.p.d.o.p. art. 15 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
Koszty uzyskania przychodów są kosztami poniesionymi w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Ciężar udowodnienia związku wydatku z przychodem spoczywa na podatniku.
Dz.U. 2000 nr 54 poz 654 art. 15
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych
Pomocnicze
u.p.d.o.p. art. 16 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
u.p.d.o.p. art. 15 § 6
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
u.p.d.o.p. art. 16b § 2
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
k.c. art. 551
Kodeks cywilny
k.c. art. 83 § 1
Kodeks cywilny
Ordynacja podatkowa art. 122
Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 187 § 1
Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 191
Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 234
Ordynacja podatkowa
p.p.s.a. art. 1 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 133 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 190
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Argumenty
Odrzucone argumenty
Spółka zarzucała naruszenie art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. poprzez odmowę uznania za koszt uzyskania przychodu wydatku na nabycie "Opracowania logistycznego". Spółka zarzucała naruszenie art. 9 ust. 1 u.p.d.o.p. poprzez uznanie, że transakcja "sprzedaży rynku" została niewłaściwie udokumentowana. Spółka zarzucała naruszenie art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez nie wyjaśnienie charakteru wydatku na "zakup rynku". Spółka zarzucała naruszenie art. 191 Ordynacji podatkowej na skutek wadliwej oceny materiału dowodowego. Spółka zarzucała naruszenie art. 234 Ordynacji podatkowej poprzez orzeczenie w II instancji na niekorzyść strony. Spółka zarzucała naruszenie art. 15 ust. 1 i 9 u.p.d.o.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie w sprawie transakcji "sprzedaży rynku". Spółka zarzucała naruszenie art. 15 ust. 6 w zw. z art. 16b ust. 2 pkt 2 u.p.d.o.p. poprzez błędną wykładnię. Spółka zarzucała naruszenie art. 519 K.c. poprzez błędną wykładnię. Spółka zarzucała naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 oraz art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez błędne ustalenie i ocenę stanu faktycznego. Spółka zarzucała naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez błędne zastosowanie i naruszenie zasady prawdy obiektywnej. Spółka zarzucała naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez błędne zastosowanie i akceptację naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów.
Godne uwagi sformułowania
to na skarżącej spółce ciążył obowiązek wykazania, iż przedmiotowy nakład był obiektywnie związany z przychodem. To podatnik winien przedstawić wszelkie posiadane dowody świadczące o istnieniu podstawy do uznania tych wydatków do kosztów uzyskania przychodów.
Skład orzekający
Marta Semiczek
przewodniczący sprawozdawca
Halina Betta
sędzia
Tomasz Świetlikowski
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady, że ciężar dowodu w zakresie związku wydatku z przychodem spoczywa na podatniku, a także ocena dokumentowania transakcji gospodarczych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych kwestii związanych z kosztami uzyskania przychodu i dokumentowaniem transakcji, w kontekście podatku dochodowego od osób prawnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kluczowych zagadnień podatkowych związanych z kosztami uzyskania przychodu i dowodzeniem ich związku z działalnością gospodarczą, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i prawników. Wykładnia NSA w tej kwestii ma znaczenie praktyczne.
“Kto musi udowodnić związek wydatku z przychodem? Kluczowa lekcja z orzecznictwa NSA dla firm.”
Dane finansowe
WPS: 21 800 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Wr 440/08 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2008-08-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-04-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Halina Betta
Marta Semiczek /przewodniczący sprawozdawca/
Tomasz Świetlikowski
Symbol z opisem
6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób prawnych
Sygn. powiązane
II FSK 131/09 - Wyrok NSA z 2010-06-15
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 54 poz 654
art. 15
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Semiczek (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Halina Betta, Asesor WSA Tomasz Świetlikowski, Protokolant Katarzyna Wilczek, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 29 sierpnia 2008 r. przy udziale sprawy ze skargi "A" sp. z o.o. we W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...]nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2001 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...], nr [...] Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej we W. określił spółce z o.o. "A", zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób prawnych za 2001 r. w wysokości 21.800 zł oraz odsetki od zaliczki na ten podatek za sierpień 2001 r. w wysokości 6.200,60 zł.
Organ kontroli skarbowej stwierdził, że spółka zawyżyła koszty uzyskania przychodu o łączną kwotę [...] zł, na którą złożyły się: 1) {...] zł dotyczące przychodów roku 2002; 2) [... zł związane z nabyciem "Opracowania logistycznego przewozu materiałów kamiennych na terenie Dolnego Śląska"; 3) [...] zł w postaci odpisu amortyzacyjnego od wartości niematerialnych i prawnych do których spółka zaliczyła tzw. nabycie rynku o wartości początkowej [...]zł; 4) [...] zł na skutek nieuwzględnienia korekty czynszu za dzierżawę 40 sztuk wagonów; 5) [...] zł wydatków ponad limit przewidziany dla kosztów reprezentacji i reklamy; 6) [...]zł z powodu braku należytego udokumentowania wydatku; 7) [...] zł kary wymierzonej przez Sanepid.
W odniesieniu do nabycia od "B" spółka z o.o. w W. – na podstawie faktury nr [...]– "Opracowania logistycznego przewozu materiałów kamiennych na terenie Dolnego Śląska", organ kontroli skarbowej stwierdził, że dokument ten zawiera informacje które stanowią "know-how", zaliczane do wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji. Tym samym wydatek na nabycie opracowania nie stanowił kosztu uzyskania przychodu na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Natomiast faktura nr [..] (z dnia 30.11.2001 r.), wystawiona przez spółkę na udokumentowanie "sprzedaży rynku", nie dotyczy faktycznie dokonanej operacji gospodarczej, a zatem dokonanie z tego tytułu odpisu amortyzacyjnego w kwocie [...]zł, nastąpiło z naruszeniem art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
W złożonym odwołaniu spółka zarzuciła naruszenie art. 16 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych poprzez przyjęcie, że wydatek na zakup "Opracowania logistycznego..." stanowił wartość niematerialną i prawna podlegającą odpisom amortyzacyjnym. W ocenie spółki opracowanie to bazowało na ogólnodostępnych danych i brak mu było cechy poufności charakterystycznej dla "know-how".
Zarzucono dalej naruszenie art. 83 § 1 K.c. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie do transakcji "sprzedaży rynku" na skutek uznania, że była to czynność pozorna, jak również naruszenie art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa.
Dyrektor Izby Skarbowej we Wrocławiu, decyzją dnia [...]., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.
Organ odwoławczy podzielił argumentację spółki, że "Opracowanie logistyczne..." nie stanowiło wartości niematerialnej i prawnej, podlegającej amortyzacji, tym niemniej wyłączenie z kosztów podatkowych wydatku na jego nabycie uzasadnione było innymi względami. Według organu brak wskazania autora i odbiorcy opracowania w jego treści, ogólnikowość i dostępność informacji w nim zawartych, a także sposób w jaki dokonano zapłaty za "Opracowanie..." (do rąk R. C., pracującego w tym czasie jednocześnie w obu spółkach), potwierdzają jedynie fakt poniesienia wydatku, nie zaś jego związek z przychodem.
W odniesieniu do "nabycia rynku" Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że sama faktura, nie mogła dowodzić faktycznego przeprowadzenia operacji gospodarczej. Strony nie sporządziły pisemnej umowy, na podstawie której można by rozeznać ich wzajemne prawa i obowiązki, czy też przedmiot transakcji, nie było również innych pisemnych dowodów wskazujących na konkretnie podejmowane czynności; brak było dowodów obrazujących sposób ustalenia wartości transakcji. Zakwestionowana faktura nie mogła też dowodzić, że doszło do sprzedaży zorganizowanej części przedsiębiorstwa, na co wariantowo wskazywała odwołująca, gdyż nie wyodrębniono składników podlegających zbyciu, jak również nie określono ich wartości (jako odrębnych pozycji inwentarzowych). Okoliczności wskazywały natomiast, że odwołująca rozpoczęła działalność na rynku zanim doszło do wystawienia spornej faktury, zawierając między innymi już w dniu 28.09.2001 r. umowę na obsługę bocznic kolejowych z KSM S.A. we W., czy w dniu 1.10.2001 r. z S.-K. S.A. Do dnia wystawienia faktury na "sprzedaż rynku" spółka "A" wystawiła kilkadziesiąt faktur sprzedaży na kwotę [..] zł.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się uchylenia decyzji, spółka zarzuciła naruszenie:
- art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych poprzez odmowę uznania za koszt uzyskania przychodu wydatku na nabycie "Opracowania logistycznego przewozu materiałów kamiennych",
- art. 9 ust. 1 tej ustawy poprzez uznanie, że transakcja "sprzedaży rynku" wskazana w treści faktury nr 574/01 z dnia 30.11.2001 r. została niewłaściwie udokumentowana,
- art. 122 i art. 187 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez nie wyjaśnienie czy wydatek na "zakup rynku" obejmował nabycie prawa do wykonywania usług zarządzania bocznicami kolejowymi i doradztwa gospodarczego, czy też dotyczył zakupu zorganizowanej części przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 K.c.
- art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa, na skutek wadliwej oceny materiału dowodowego, a także
- art. 234 Ordynacji podatkowej poprzez orzeczenie w II instancji na niekorzyść strony odwołującej, na skutek całkowitego pozbawienia możliwości zaliczenia do kosztów podatkowych wydatku na nabycie "Opracowania logistycznego...", podczas gdy organ kontroli skarbowej nie kwestionował zasadności poniesienia tego wydatku, a jedynie wskazał na konieczność dokonywania odpisów amortyzacyjnych w tym zakresie.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie przedstawiając argumentację zbieżną z uzasadnieniem decyzji odwoławczej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu dnia 7 czerwca 2006 r. uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu.
Odnosząc się do pierwszej kwestii tj. do wydatków związanych z nabyciem przez spółkę "Opracowania logistycznego przewozu materiałów kamiennych na terenie Dolnego Śląska" Sąd pierwszej instancji stwierdził, że powyższy wydatek został przez odwoławczy organ podatkowy oceniony z naruszeniem art. 122, art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Sąd podniósł, że organ podatkowy nie wykazał, że powyższy wydatek nie przyczynił się i nie mógł się przyczynić do uzyskania przychodu, bądź też do zachowania czy też zabezpieczenia jego źródła. W ocenie Sądu braki w treści "Opracowania logistycznego przewozu materiałów kamiennych na terenie Dolnego Śląska" polegające na nie wskazaniu autora i jego adresu, jak również dokonanie zapłaty za powyższe opracowanie do rąk R. C. nie podważa faktu nabycia opracowania przez spółkę M. od spółki V.. Jeżeli wątpliwość organu budziła kwestia, czy wypłacona do rąk R. C. należność przeznaczona była dla spółki V. jako wynagrodzenie za "Opracowanie..." tak jak utrzymywała skarżąca spółka, to okoliczność tę organ miał obowiązek wyjaśnić. Mógł to organ uczynić wykorzystując Sposobność jaką dawało przesłuchanie w toku postępowania odwoławczego R. G.. Jest to o tyle istotne, że w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, nie był podważany ani fakt nabycia od V. przedmiotowego "Opracowania..." ani też jego związek z przychodem. Jakkolwiek Dyrektor Izby Skarbowej zasadniczo nie był skrępowany stanowiskiem organu pierwszej instancji, to miał obowiązek należytego wyjaśnienia stanu faktycznego. Organ nie mógł zaniechać poszukiwania prawdy obiektywnej, tylko dlatego, że "Opracowanie..." w swej treści nie wymieniało autora i adresata.
Reasumując stwierdził, że w przedstawionych uwarunkowaniach podjęta ostatecznie przez Dyrektora Izby Skarbowej konkluzja, że wydatek na nabycie "Opracowania logistycznego przewozu materiałów kamiennych na terenie Dolnego Śląska" nie stanowił kosztu uzyskania przychodu, musiała zostać oceniona jako dowolna i wyrażona z naruszeniem skazanych już powyżej przepisów postępowania jak również art. 191 Ordynacji podatkowej.
Odnośnie drugiej kwestii dotyczącej wydatku związanego z "nabyciem rynku" a udokumentowanego fakturą VAT nr [...] dnia [...] r. wystawioną przez V. spółka z o.o. w W. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że zaskarżona decyzja w tej części odpowiada prawu.
Sąd wyjaśnił, że wobec tego, iż pojęcie "sprzedaż rynku" nie daje się zidentyfikować tylko na podstawie tego sformułowania, istotne było ustalenie co w rzeczywistości kryło się pod tak określonym przedmiotem transakcji. Doniosłe w tym zakresie były wyjaśnienia skarżącej. Wynikało z nich, że "A" "przejęła" w ten sposób pewien zakres działalności gospodarczej V. oraz jej partnerów gospodarczych, a to w odniesieniu do obsługi bocznic kolejowych oraz świadczenia usług spedycyjnych. Wobec tego należy stwierdzić, że tak określony przedmiot transakcji wymagał podjęcia szeregu czynności, przede wszystkim prawnych, zmierzających do wstąpienia spółki "A w istniejące dotychczas z udziałem V. stosunki prawne. Tymczasem skarżąca rozpoczęła faktyczne prowadzenie działalności gospodarczej w sierpnia 2001 r. W wyniku transakcji "sprzedaży rynku" (faktura nr [...] r.) nie doszło do przeniesienia praw i obowiązków związanych z wykonywaniem umów spedycji oraz dotyczących obsługi bocznic kolejowych w zakresie działalności V., albowiem skarżąca spółka podjęła działalność w określonym obszarze na podstawie umów zawartych samodzielnie i bezpośrednio z oznaczonymi kontrahentami. W tym stanie rzeczy należało za uzasadnioną uznać konkluzję Dyrektora Izby Skarbowej, że spółka nie wykazała (nie udokumentowała), że wydatek (zobowiązanie do zapłaty), określony we wskazanej przed chwilą fakturze poniesiony został w celu przychodu, skoro skarżąca przychody uzyskiwała z tytułu wykonywania umów przez siebie zawartych, a nie w następstwie przejęcia praw i obowiązków z umów zawartych wcześniej przez V. Sąd stwierdził także, że brak było podstaw do przyjęcia, że transakcja "sprzedaży rynku" polegała na sprzedaży zorganizowanej części przedsiębiorstwa zwłaszcza, że strona skarżąca nie wskazała jakie inne składniki materialne i niematerialne miałaby nabyć. Nadto sama spółka podkreślała, że zatrudnienie części pracowników N/A nie nastąpiło w trybie art. 231 K.p., lecz w drodze odrębnych umów, których treścią były nowe warunki pracy i płacy. Także w tej zatem kwestii stanowisko organu podatkowego należało uznać za prawidłowe, zaś zarzut naruszenia art. 122 i 187§1 za nietrafny.
Od powyższego wyroku obie strony wniosły skargi kasacyjne.
Spółka "A" zaskarżyła wyrok w części i zarzuciła wyrokowi naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, a mianowicie:
- art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w związku
z art. 9 ust. 1 tej ustawy poprzez ich niewłaściwe zastosowanie w sprawie
wyrażające się w przyjęciu, iż transakcja sprzedaży rynku dokumentowana fakturą
VAT z dnia [...], nr [...], została niewłaściwie udokumentowana,
by odpisy amortyzacyjne od nabytej w ten sposób wartości niematerialnej i prawnej
mogły być kosztami uzyskania przychodów,
- art. 15 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w związku
z art. 16 b ust. 2 pkt 2 tej ustawy poprzez ich błędną wykładnię w okolicznościach
faktycznych sprawy,
- art. 519 K.c. przez jego błędną wykładnię w okolicznościach faktycznych
sprawy, co wyczerpuje znamiona przesłanki kasacyjnej wskazanej w art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi;
- art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w
związku z art. 133 § 1 oraz art. 134 § 1 tej ustawy poprzez błędne ustalenie oraz
ocenę stanu faktycznego sprawy, a w konsekwencji wydanie orzeczenia
sprzecznego z treścią dokumentów oraz dowodów, w tym dowodów z przesłuchania
świadków na okoliczność zawarcia transakcji dokumentowanej fakturą VAT z dnia [...], nr [...];
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami
administracyjnymi w związku z art. 122 w związku z art. 187 § 1 ustawy z dnia 29
sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.) poprzez
błędne zastosowanie ww. przepisu, w sytuacji, gdy w toku postępowania
podatkowego doszło do rażącego naruszenia zasad postępowania podatkowego, tj.
zasady prawdy obiektywnej poprzez pominięcie obowiązku wszechstronnego
zgromadzenia i rozpatrzenia dostępnych w sprawie dowodów wskazujących na
rzeczywisty charakter transakcji dokumentowanej zakwestionowana fakturą VAT z
dnia 30 listopada 2001, nr 574/01,
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami
administracyjnymi w związku z art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez błędne
zastosowanie ww. przepisu, prowadzące w konsekwencji do akceptacji naruszenia
przez organy podatkowe zasady swobodnej oceny dowodów, co wyraziło się we
wnioskowaniu o treści dokumentów w sposób sprzeczny z ich treścią.
Dyrektor Izby Skarbowej w skardze kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Zarzucił zaskarżonemu wyrokowi:
I. naruszenie przepisów postępowania (art.. 174 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej p,p.s.a.), tj.:
- art. 133 § 1 p.p.s.a. przez niedokonanie oceny wpływu na rozstrzygnięcie
sprawy części ustaleń dokonanych przez organy podatkowe, pomimo obowiązku
wydania wyroku na podstawie akt sprawy - co miało istotny wpływ na wynik sprawy,
- art. 141 pkt 4 p.p.s.a. przez dowolną ocenę zebranego w sprawie materiału
dowodowego polegającą na uznaniu, że organ przekroczył granice swobodnej oceny
dowodów i nie wyjaśnił wszystkich okoliczności sprawy oraz nakazanie organowi
podatkowemu prowadzenia postępowania dowodowego w zakresie, który nie ma
wpływu na rozstrzygnięcie, co miało istotny wpływ na wynik sprawy,
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) w związku z § 2 p.p.s.a. w związku z art. 151 p.p.s.a.
przez uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji przez uznanie, że
organy podatkowe naruszyły art. 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej oraz art. 191
Ordynacji podatkowej oraz przepis art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o
podatku dochodowym od osób prawnych.
II. naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie (art. 174
pkt 1 p.p.s.a.), tj. art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. polegające na jego niezastosowaniu,.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 17 stycznia 2008 sygn. II FSK 1561/06 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga kasacyjna Dyrektora Izby Skarbowej ma usprawiedliwione podstawy i z tego też względu zaskarżony wyrok podlega w całości uchyleniu zaś sprawa skierowana do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji.
Sąd II Instancji uznał, że przypadku gdy organ podatkowy kwestionuje związek określonych kosztów z działalnością gospodarczą podatnika powinien w sposób wyraźny wskazać brak takiego związku. Organy podatkowe w sposób wyraźny wskazały, że nabyte przez skarżącą spółkę za kwotę [...]zł "Opracowanie logistyczne przewozu materiałów kamiennych na terenie Dolnego Śląska" nie zawiera jakiegokolwiek opisu pozwalającego na indywidualizację podmiotu, do którego jest skierowane, ani też nie zawiera autora opracowania. Wykazały, że omawiane "Opracowanie..." stanowi kompilację informacji internetowych, ogólnodostępnych, co potwierdza tezę, że nie można jednoznacznie stwierdzić, że zostało stworzone na potrzeby skarżącej spółki.
W tym stanie rzeczy to na skarżącej spółce ciążył obowiązek wykazania, iż przedmiotowy nakład był obiektywnie związany z przychodem. To podatnik winien przedstawić wszelkie posiadane dowody świadczące o istnieniu podstawy do uznania tych wydatków do kosztów uzyskania przychodów.
Natomiast skarga kasacyjna spółki "A" nie zawiera uzasadnionych podstaw. W ocenie NSA ustalenie sądu I instancji w zakresie "nabycia rynku" są prawidłowe, a przytoczone dowody i okoliczności sprawy świadczą, że trafne jest rozstrzygnięcie zarówno organów podatkowych i sądu, iż spółka "A" w 2001 r. osiągała przychody w rezultacie samodzielnie podjętej działalności i wykonywania umów samodzielnie zawartych przez siebie a nie w wyniku przejęcia praw i obowiązków z umów wcześniej zawartych przez spółkę V..
Natomiast zarzut naruszenia art. 15 ust. 6 w związku z art. 16 b ust. 2 pkt 2 u.p.d.o.p. przez ich błędną wykładnię w okolicznościach faktycznych spawy został jedynie przez stronę podniesiony bez wskazania na czym według strony błędna wykładnia polegała, stąd też nie można odnieść się do jego słuszności. Ponadto należy podnieść, że Sąd pierwszej instancji nie interpretował tych przepisów.
Podobnie należy ocenić zarzut naruszenia przepisu art. 519 k.c. poprzez jego błędną wykładnię, ponieważ ani organ podatkowy ani Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dokonywał wykładni wyżej wymienionego przepisu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Sądy administracyjne, zgodnie z art. 1 § 2 ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola wojewódzkiego sądu administracyjnego obejmuje kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu podatkowym, a więc to, czy organ dokonał prawidłowych ustaleń co do obowiązywania zaskarżonej normy prawnej, czy normę tę właściwe interpretował i czy nie naruszył zasad ustalenia określonych faktów za udowodnione.
Konsekwencją takiego unormowania jest konstatacja, iż uchylenie decyzji może nastąpić jedynie w sytuacji, gdy wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło w wyniku naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które to naruszenie miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika jednoznacznie z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
W zakresie tak określonej kognicji Sąd stwierdza, iż zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Skarbowej we W. jak też poprzedzająca ją decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. nie naruszają prawa, a w szczególności brak jest podstaw do przyjęcia, że organy podatkowe naruszyły przepisy praw materialnego lub prawa procesowego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Ponadto wskazać należy, iż zgodnie z art. 190 upsa. "Sąd któremu sprawa została przekazana związany jest wykładnia prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny"
Naczelny Sąd Administracyjny wyraził w swoim wyroku pogląd iż "...to na skarżącej spółce ciążył obowiązek wykazania, iż przedmiotowy nakład był obiektywnie związany z przychodem. To podatnik winien przedstawić wszelkie posiadane dowody świadczące o istnieniu podstawy do uznania tych wydatków do kosztów uzyskania przychodów..." Pogląd ten, stanowiąc wykładnię art. 15 ust 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych wiąże Wojewódzki Sąd Administracyjny w niniejszej sprawie.
Problemy związane z kosztami uzyskania przychodów wynikają z bogactwa zjawisk faktycznych i prawnych, jakie niesie działalność gospodarcza w warunkach gospodarki rynkowej. Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych przyjmuje zasadę (art. 15 ust. 1) zgodnie, z którą kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 ustawy. Zadaniem organów podatkowych przy badaniu danego wydatku jest ocena, czy poniesiony przez podatnika nakład gospodarczy związany jest z przychodem. W przypadku gdy organ podatkowy kwestionuje związek określonych kosztów z działalnością gospodarczą podatnika powinien w sposób wyraźny wskazać brak takiego związku. Organy podatkowe w sposób wyraźny wskazały, że nabyte przez skarżącą spółkę za kwotę [...] zł "Opracowanie logistyczne przewozu materiałów kamiennych na terenie Dolnego Śląska" nie zawiera jakiegokolwiek opisu pozwalającego na indywidualizację podmiotu, do którego jest skierowane, ani też nie zawiera autora opracowania. Wykazały, że omawiane "Opracowanie..." stanowi kompilację informacji internetowych, ogólnodostępnych, co potwierdza tezę, że nie można jednoznacznie stwierdzić, że zostało stworzone na potrzeby skarżącej spółki.
Skarżąca spółka, pomimo wezwań do przedstawienia dowodów na okoliczność autora "Opracowania..." i adresata "Opracowania..." nie przedstawiła żadnego nowego dowodu. To właśnie podatnik w toku postępowania podatkowego nie wykazał związku przedmiotowego wydatku z przychodem. Organ podatkowy wyczerpał możliwości procesowe jakimi dysponował. Obarczenie organów podatkowych obowiązkiem poszukiwania tego związku przy braku współpracy podatnika należy uznać za bezzasadne..
Natomiast odnośnie wydatków na "nabycie rynku" Sąd w mniejszym składzie w całości podziela pogląd wyrażony w wyroku z 7 czerwca 2006 r. sygn. akt I SA/Wr 390/05, że "w wyniku transakcji "sprzedaży rynku" (faktura nr [..], z dnia [...] r.) nie doszło do przeniesienia praw i obowiązków związanych z wykonywaniem umów spedycji oraz dotyczących obsługi bocznic kolejowych w zakresie działalności V., albowiem skarżąca spółka podjęła działalność w określonym obszarze na podstawie umów zawartych samodzielnie i bezpośrednio z oznaczonymi kontrahentami. W tym stanie rzeczy należało za uzasadnioną uznać konkluzję Dyrektora Izby Skarbowej, że spółka nie wykazała (nie udokumentowała), że wydatek (zobowiązanie do zapłaty), określony we wskazanej przed chwilą fakturze poniesiony został w celu uzyskania przychodu, skoro skarżąca przychody uzyskiwała z tytułu wykonywania umów przez siebie zawartych, a nie w następstwie przejęcia praw i obowiązków z umów zawartych wcześniej przez "V." Skoro spółka "A" nie wstępowała w dotychczasowe stosunki prawne zawiązane przez V. (poza przejęciem długu wobec"C". z siedzibą w O., co nie mogło, z przyczyn wyżej podanych zmienić przedstawionej oceny) w związku z wykonywaną przez ten podmiot działalnością gospodarczą, to tym bardziej brak było podstaw do przyjęcia, że transakcja "sprzedaży rynku" polegała na sprzedaży zorganizowanej części przedsiębiorstwa zwłaszcza, że strona skarżąca nie wskazała jakie inne składniki materialne i niematerialne miałaby nabyć. Nadto sama spółka podkreślała, że zatrudnienie części pracowników V. nie nastąpiło w trybie art. 231 K.p., lecz w drodze odrębnych umów, których treścią były nowe warunki pracy i płacy. Także w tej zatem kwestii stanowisko organu podatkowego należało uznać za prawidłowe, zaś zarzut naruszenia art. 122 i 187 § 1 za nietrafny.
Argumentacja ta została w całości podzielona przez Naczelny Sąd Administracyjny, który uznał, że skarga kasacyjna skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Także więc i w tym zakresie wojewódzki Sąd Administracyjny związany jest stanowiskiem sądu II instancji.
Reasumując Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza, że zarzuty skargi nie są zasadne, gdyż organy w toku postępowania nie naruszyły prawa w zakresie, o jakim mowa na wstępie niniejszych wywodów. Dlatego na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga została oddalona. Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyrokuPotrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI