I SA/WR 403/05

I SA/Wr 403/05 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2006-11-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-04-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Dagmara Dominik
Halina Betta /sprawozdawca/
Jadwiga Danuta Mróz /przewodniczący/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne
Podatki inne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
*Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2006 nr 121 poz 844
art. 2 ust. 2
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jadwiga Danuta Mróz, Sędzia NSA Halina Betta (sprawozdawca), Asesor WSA Dagmara Dominik, Protokolant Edyta Luniak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 listopada 2006 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2003 rok I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]r. Nr [...],[...]; II. wstrzymuje wykonanie decyzji określonych w pkt I; III. zasądza na rzecz skarżącego J. S. od Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wr. koszty postępowania w kwocie 123,50 (słownie: sto dwadzieścia trzy 50/100) złotych.
Uzasadnienie
Stanowiącą przedmiot sporu decyzją z dnia [...]r. Nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy P. z dnia [...]r. (Nr [...]) wymierzającą podatnikowi J. S. wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego w podatku od nieruchomości i w podatku rolnym za 2003 rok w kwocie [...]zł.
Z zawiadomienia o zmianach w ewidencji gruntów i budynków z dnia [...]r. wynika, iż skarżący w okresie od [...]-[...]r. posiadał użytki rolne o pow. [...]ha (grunty oznaczone w ewidencji gruntów jako [...] ha, [...],[...]ha, [...]ha, [...]ha, [...]ha) oraz grunty pozostałe o poz. [...]m2 (grunty oznaczone w ewidencji gruntów jako [...]m2[...]m2. W dniu [...]r. zwiększyła się powierzchnia działki nr [...]o [...]ha) zawiadomienie o dokonaniu zmiany danych w ewidencji gruntów i budynków z dnia [...].).
Zmiana ta zwiększyła powierzchnię gruntów ornych (R VI). Następnie w lutym 2003 r. dokonano podziału działki nr [...]na działki nr [...]–[...] oraz przeniesiono działkę nr [...]o pow. [...]ha na własność Gminy P. Ponadto zmianie uległa klasyfikacja gruntów ornych o pow. [...]ha na zurbanizowane tereny niezabudowane (decyzja Burmistrza Miasta i Gminy P. z dnia [...]r. Nr [...]), zawiadomienie o zmianach danych w ewidencji gruntów i budynków z dnia [...]r.).
Skarżący posiadał zatem w okresie [...]r. użytki rolne o pow. [...] ha oraz grunty pozostałe o pow. [...]m2. W dniu [...]r. podatnik sprzedał działkę o pow. [...]m2 (niezabudowane tereny mieszkaniowe), zatem w okresie od [...]r. do [...]r. posiadał użytki rolne o pow. [...]ha oraz grunty pozostałe o pow. [...]m2. W dniu [...] J. S. darował synowi działkę nr [...] (użytki rolne) o pow. [...]ha w związku z czym zmniejszeniu uległa powierzchnia użytków rolnych, a zatem podatnik posiadał w okresie [...]–[...]r. użytki rolne o pow. [...]ha oraz grunty pozostałe o pow. [...]m2.
Przy takim ustaleniu powierzchni gruntów stanowiących własność skarżącego oraz ich oznaczeniu (klasyfikacji) wynikającej z ewidencji gruntów w nawiązaniu do art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. Nr 9 z 2002 r. nr 84 ze m.) oraz § 68 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38 poz. 454) organy podatkowe I i II instancji uznały iż podatkiem od nieruchomości w okresie styczeń – luty objęte winny być grunty o pow. [...]m2 w kwocie [...]zł, w okresie marzec – grudzień 2003 r. budynek mieszkalny o pow. [...]m2 winien być objęty podatkiem od nieruchomości w kwocie [...]zł. Za m2 przyjęto stawkę [...]zł odwołując się do uchwały Nr [...] Rady Miasta i Gminy P. z dnia [...].
Wysokość zaś podatku rolnego od gruntów objętych tym podatkiem określono na kwotę [...]zł.
W związku z zarzutami podatnika, iż oznaczenie gruntów przyjęte przez organy podatkowe jest błędne organ odwoławczy podał, iż podział użytków gruntowych oraz ich oznaczenie reguluje rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Zmiana oznaczenia gruntów o pow. [...]ha oznaczonych w 2003 r. jako zurbanizowane tereny niezabudowane – Bp nastąpiła dopiero w marcu 2004 r. co wynika z zawiadomienia o wpisie do ewidencji gruntów z dnia [...]r.
Organy podatkowe zaś nie są uprawnione do dokonywania zmian w ewidencji gruntów ani ich odmiennego kwalifikowania dla potrzeb podatku.
Powyższa decyzja organu odwoławczego została przez podatnika zaskarżona do wojewódzkiego sądu administracyjnego. W skardze zarzucono, iż została ona wydana w oparciu o fałszywe dowody niezgodne ze stanem faktycznym. Oznaczenie bowiem posiadanych przez niego gruntów było niezgodne z rozporządzeniem Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków wobec czego wnioskował o zmianę oznaczenia zgodnie ze stanem faktycznym. Zmianę wprowadzono jednak dopiero po roku. Wskazał, iż przy podziale geodezyjnym działek nr [...]oraz [...]zmieniono sposób ich użytkowania. Skarżący dodał, że wnioskował jedynie o podział geodezyjny działek nie zaś o sposób użytkowania gruntów.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o umorzenie postępowania. Uznał organ że w sprawie zachodzą warunki opisane w art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i uchylił w całości zaskarżoną decyzję decyzją z dnia [...]r. Nr [...],[...]. Podstawą uchylenia był fakt, iż w zaskarżonej decyzji ustalając wysokość zobowiązania podatkowego organy podatkowe przyjęły wysokość stawek określonych w uchwale Nr [...]Rady Miasta i Gminy P. z dnia [...]r. w sprawie ustalenia wysokości stawek podatku od nieruchomości, które przekraczały maksymalne stawki określone w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. c) oraz pkt 2 lit. a) ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
Organ II instancji stwierdził jednakże iż decyzja z dnia [...]r. wydana w trybie art. 54 § 3 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie załatwia ostatecznie sprawy podatkowej skarżącego bowiem zachodzi konieczność ponownego rozpatrzenia odwołania od decyzji organu I instancji z dnia [...]r. w sprawie określenia łącznego zobowiązania pieniężnego za 2003 rok.
Skarżący po zapoznaniu się z decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]r. w dalszym ciągu podtrzymał zarzuty skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269), stanowiąc w art. 1 ust. 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 wym. ustawy, umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak również rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego – art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) lit. c) i lit. b) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz.1 1270 ze zm.).
Zakres przedmiotowy opodatkowania podatkiem od nieruchomości uregulowany został w art. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych z dnia 12 stycznia 1991 r. (Dz. U. Nr 9 poz. 31 ze zm.). W zmienionych przepisach ustawy powołanej wyżej w brzmieniu obowiązującym w 2003 r. utrzymana została zasada, aczkolwiek nieco zmodyfikowana zgodnie z którą, podatkowi od nieruchomości podlegają wszystkie grunty, chyba że są opodatkowane podatkiem rolnym lub leśnym. Zatem aby opodatkować dany grunt podatkiem od nieruchomości, trzeba najpierw ustalić, czy nie podlega on opodatkowaniu podatkiem rolnym lub leśnym. Zasada ta została zapisana w art. 2 ust. 2 powołanej ustawy zgodnie z którym nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Wszystkie użytki rolne co jest nowością obowiązującą od 2003 r. wskutek zmiany wprowadzonej do ustawy o podatkach i opłatach lokalnych ustawą z dnia 30 października 2002 r. o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 200 poz. 1680) oraz z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym (Dz. U. nr 200 poz. 1682 ze zm.) jako grunt sklasyfikowany w ewidencji gruntów (grunt orny) nie podlega podatkowi od nieruchomości (chyba że zajęty jest na prowadzenie działalności gospodarczej). O tym, czy jest to użytek rolny decydują zapisy w ewidencji gruntów.
Podstawę do wymiaru podatków, zgodnie z art. 21 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne z dnia 17 maja 1989 r. (Dz. U. Nr 100 z 2000 r., poz. 2086 ze zm.) powinny być dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Na konieczność ustalenia charakteru gruntu na potrzeby opodatkowania w oparciu o dane wynikające z ewidencji gruntów wskazuje bezpośrednio art. 2 ust. 2 omawianej ustawy, w którym wymienia się tę ewidencję jako dokument rozstrzygający o klasyfikowaniu gruntów. Szczegółowe zasady prowadzenia ewidencji gruntów uregulowane są w rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38 poz. 454).
Według art. 20 ust. 1 i 2 prawo geodezyjne i kartograficzne ewidencja gruntów obejmuje informacje dotyczące ich położenia, granic, powierzchni, rodzaje użytków, ich klasy i oznaczenia założonych ksiąg wieczystych lub zbioru dokumentów oraz podaje się w niej właściciela. Zapisy ewidencyjne mają charakter pochodnych informacji o gruntach i właścicielu wynikających z wpisu w księgach wieczystych, prawomocnych orzeczeń sądowych, umów sporządzanych w formie aktów normatywnych i umów dzierżawy, ostatecznych decyzji administracyjnych co wprost zostało określone w § 12 ust. 1 rozporządzenia. Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. nr 38 poz. 454). Postępowanie ewidencyjne nie służy kreowaniu stanu prawnego gruntów ani ich oznaczenia bez istnienia wymienionych wyżej tytułów. Właśnie kwestionowany przez skarżącego podział działek Nr [...]i [...]położonych w obrębie wsi W. M. został dokonany decyzjami Burmistrza Miasta i Gminy P. odpowiednio z dnia [...]r. o Nr [...]i z dnia [...] o nr [...]w oparciu o które dokonano wpisu do ewidencji gruntów. Dane zaś zawarte w ewidencji mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 ordynacji podatkowej ustawa z 29 sierpnia 1997 r. (Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60). Zgodnie z tym przepisem dokumenty urzędowe stanowią dowód tego co zostało w nich stwierdzone. W związku z tym organ podatkowy nie ma podstaw do pomijania tych danych w postępowaniu podatkowym, ani tez do oceny aktów i orzeczeń objętych § 12 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa powołanego wyżej. Skarżący zaś w postępowaniu podatkowym nie obalił prawdziwości dokumentu urzędowego – ewidencji gruntu i danych z niej wynikających w oparciu o które oparł się organ podatkowy wydając zaskarżoną decyzję.
Przyjmując zatem do opodatkowania podatkiem od nieruchomości grunty oznaczone w ewidencji gruntów jako Bp Ps IV i Pp RV prawidłowo zostały objęte podatkiem od nieruchomości. Zgodnie bowiem z § 68 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa grunty oznaczone symbolem Bp nie są zaliczane do użytków rolnych lecz do gruntów zabudowanych i zurbanizowanych – zurbanizowane tereny niezabudowane.
Pomimo iż sporne grunty prawidłowo zostały objęte opodatkowaniem podatkiem od nieruchomości zaskarżona decyzja narusza prawo.
Przepis art. 5 ust. 1 ustawy o podatkach o opłatach lokalnych nadaje radom gmin uprawnienie do określenia szczeblowych stawek podatku od nieruchomości i jest aktem wykonawczym w zakresie podatków od nieruchomości, zaś podjęta w tym przedmiocie uchwała jest obowiązującym prawem lokalnym. Stawka podatku od nieruchomości nie może być jednak wyższa niż stawka maksymalna przewidziana przepisem ustawy. Na rozpatrywany rok podatkowy 2003 ustawowa maksymalna stawka podatkowa wynosiła 0,30 zł od 1 m2 powierzchni, dla gruntów pozostałych, zaś dla budynków mieszkalnych 0,51 zł od 1 m2 powierzchni (art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. c) oraz pkt 2 lit. a) ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Z uchwały Nr [...]Rady Miasta i Gminy P. z dnia [...]r. w sprawie wysokości stawek podatku od nieruchomości wynika, że stawka tego podatku od gruntów pozostałych wynosi 0,10 zł od 1 m2 powierzchni, zaś od budynków mieszkalnych 0,51 zł od 1 m2 powierzchni. Poza sporem jest, iż organ podatkowy wymierzając podatnikowi zaskarżoną decyzją podatek od nieruchomości za 2003 r. przyjął stawki w kwocie wyższej niż wynikało to z uchwały Rady Miasta i Gminy P. opisanej wyżej. Przyjęto bowiem stawki ustalone uchwałą Rady Miasta i Gminy P. z dnia [...]r. Nr [...]obowiązujące w 2004 r.
Przyjęcie zatem do wymiaru podatku od nieruchomości wysokość stawek, które nie obowiązywały w 2003 roku skutkować musiało uchyleniem zaskarżonej decyzji zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit.a) ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Kierując się regulacją prawną zawarta w art. 135 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd objął swoją kontrolą również decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]r. Nr [...],[...]. Decyzja powyższa została wydana przez organ z powołaniem się na art. 54 § 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z przyjętą w tym przepisie regulacją organ którego działanie zaskarżono może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. wymogu powyższego nie spełnia bowiem nie orzeka co do istoty sprawy zgodnie z wnioskiem skarżącego. Skarżący bowiem stoi na stanowisku, iż za 2003 r. winien opłacać wyłącznie podatek rolny, zaś decyzją wydana w trybie art. 54 § 3 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi organ II instancji uchylił jedynie swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...]r. stanowiącą przedmiot skargi nie wypowiadając się w kwestii prawidłowości stanowiska skarżącego o objęciu go w 2003r. wyłącznie podatkiem rolnym.
Skoro zatem decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, o której mowa wyżej nie jest decyzją spełniającą wymogi art. 54 § 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi a jest decyzją wydaną w "granicach danej sprawy" w rozumieniu art. 135 ustawy powołanej wyżej Sąd stwierdzając naruszenie prawa w stosunku do tej decyzji wyeliminował ją z obrotu prawnego. Użyty w art. 135 zwrot "w granicach danej sprawy" odnosi się do sprawy administracyjnej w ujęciu materialnym, a więc dla zastosowania tego przepisu konieczna jest tożsamość sprawy pod względem podmiotowym i przedmiotowym. Oba te elementy zostały spełnione jeśli chodzi o decyzję stanowiącą przedmiot skargi jak i decyzję wydaną po wniesieniu skargi przez skarżącego. Obie te decyzje dotyczą tego samego podmiotu oraz identycznego przedmiotu, stanu faktycznego i podstawy prawnej.
Mając zatem powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji wyroku.
Orzeczenie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji oraz orzeczenie o kosztach postępowania uzasadniają odpowiednio art. 152 i 200 ustawy o prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi.