I SA/Wr 396/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA we Wrocławiu odrzucił skargę gminnej jednostki budżetowej na interpretację podatkową wójta tej samej gminy, uznając brak interesu prawnego skarżącego.
Gminna jednostka budżetowa Z. w M. zaskarżyła indywidualną interpretację podatkową Wójta Gminy M. dotyczącą podatku od nieruchomości. Sąd uznał jednak, że jednostka budżetowa, będąc częścią struktury gminy, nie posiada odrębnego interesu prawnego do zaskarżania działań organu wykonawczego tej samej gminy. W konsekwencji, skarga została odrzucona jako niedopuszczalna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę gminnej jednostki budżetowej Z. w M. na indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną przez Wójta Gminy M. w przedmiocie podatku od nieruchomości. Skarżąca jednostka kwestionowała uznanie przez Wójta za działalność gospodarczą realizacji przez nią zadań własnych gminy w zakresie zbiorowego dostarczania wody i odbioru ścieków. Sąd, powołując się na przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz Konstytucji RP, stwierdził, że jednostka budżetowa, jako jednostka organizacyjna gminy, nie posiada własnego, odrębnego od gminy interesu prawnego, który podlegałby ochronie sądowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Sąd podkreślił, że podstawową funkcją sądownictwa administracyjnego jest ochrona praw jednostki spoza struktury administracji, a nie rozstrzyganie wewnętrznych sporów w ramach tej struktury. W związku z brakiem legitymacji procesowej skarżącej, Sąd postanowił odrzucić skargę.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, gminna jednostka budżetowa nie posiada własnego, odrębnego od gminy interesu prawnego, który podlegałby ochronie sądowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym w przypadku zaskarżenia interpretacji wydanej przez organ tej gminy.
Uzasadnienie
Jednostka budżetowa jest częścią struktury gminy i realizuje jej zadania. Nie posiada odrębnego interesu prawnego, który byłby sprzeczny z interesem gminy lub wymagał ochrony sądowej przed organem tejże gminy. Podstawową funkcją sądownictwa administracyjnego jest ochrona praw jednostek spoza administracji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (7)
Główne
p.p.s.a. art. 58 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skarga podlega odrzuceniu, jeżeli wniesienie skargi jest niedopuszczalne z innych przyczyn niż wymienione w art. 58 § 1 pkt 1-5a p.p.s.a., w tym z powodu braku interesu prawnego skarżącego.
p.p.s.a. art. 50 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny. Interes prawny musi wynikać z normy prawnej, być indywidualny, osobisty, realny i dotyczyć bezpośrednio podmiotu kwestionującego akt.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 3 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach.
u.f.p. art. 11
Ustawa o finansach publicznych
Definicja jednostki budżetowej jako jednostki organizacyjnej sektora finansów publicznych nieposiadającej osobowości prawnej.
u.f.p. art. 12
Ustawa o finansach publicznych
Możliwość tworzenia gminnych jednostek budżetowych przez organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego.
u.s.g. art. 7
Ustawa o samorządzie gminnym
Katalog zadań własnych gminy, w tym sprawy wodociągów i kanalizacji.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 232 § 1
Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego do dnia rozpoczęcia rozprawy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Gminna jednostka budżetowa nie posiada własnego, odrębnego od gminy interesu prawnego do zaskarżenia interpretacji podatkowej wydanej przez organ tej samej gminy. Podstawową funkcją sądownictwa administracyjnego jest ochrona praw jednostek spoza administracji, a nie rozstrzyganie wewnętrznych sporów w ramach administracji.
Odrzucone argumenty
Skarżący (jednostka budżetowa) posiada interes prawny do zaskarżenia interpretacji podatkowej, ponieważ jest jej adresatem i wnioskodawcą.
Godne uwagi sformułowania
spór co do legalności zaskarżonej interpretacji nie może jednak stanowić przedmiotu rozstrzygnięcia przez sąd administracyjny, ponieważ w istocie sprowadzałoby się to do rozstrzygnięcia wewnętrznego sporu między Wójtem a podległym mu Kierownikiem Z. nie może poszukiwać ochrony sądowej przed sądem administracyjnym w drodze skargi na interpretację indywidualną przepisów prawa podatkowego. nie dysponuje odrębnym od Gminy lub przeciwnym interesowi Gminy interesem prawnym, który podlegałby ochronie sądowej. nie mamy do czynienia ze sporem, lecz swoistą "wewnętrzną dyskusją" organu wykonawczego Gminy z własną jednostką organizacyjną. jednostka budżetowa gminy nie posiada własnego, rzeczywistego i aktualnego interesu prawnego, podlegającego ochronie w postępowaniu przed sądem administracyjnym, w zaskarżeniu wydanej przez wójta tejże gminy interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego
Skład orzekający
Tomasz Trybuszewski
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady, że jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego (np. jednostki budżetowe) nie posiadają legitymacji procesowej do zaskarżania aktów wydanych przez organy tej samej jednostki samorządu terytorialnego, jeśli nie wykazują odrębnego interesu prawnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której organ wykonawczy gminy wydaje interpretację podatkową dla jednostki budżetowej tej samej gminy. Może nie mieć zastosowania w przypadku, gdy jednostka budżetowa działa w imieniu własnym i posiada odrębny interes prawny.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje subtelne granice dostępu do sądu i interesu prawnego, szczególnie w kontekście relacji między organami samorządu terytorialnego. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego i podatkowego.
“Gmina kontra Gmina? Sąd odrzuca skargę jednostki budżetowej na interpretację podatkową własnego wójta.”
Sektor
administracyjne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Wr 396/25 - Postanowienie WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2025-06-23 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2025-06-02 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Tomasz Trybuszewski /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne 6561 Hasła tematyczne Odrzucenie skargi Sygn. powiązane III FSK 1169/25 - Postanowienie NSA z 2025-12-15 Skarżony organ Wójt Gminy Treść wyniku *Odrzucono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 58 par. 1 pkt 6 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Tomasz Trybuszewski po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2025 r. w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z w M. na interpretację indywidualną Wójta Gminy M. z dnia 15 maja 2025 r. nr BF.3120.2.5.2025 w przedmiocie podatku od nieruchomości postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić stronie skarżącej kwotę 200 zł (dwieście złotych) uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. Uzasadnienie Przedmiotem skargi Z. w M. (dalej: strona skarżący, Z.) jest interpretacja indywidualna Wójta Gminy M. (dalej: organ, Wójt) z dnia 15 maja 2025 r. nr BF.3120.2.5.2025 w przedmiocie podatku od nieruchomości. Zaskarżoną interpretacją indywidualną Wójt, po rozpatrzeniu wniosku Z. uznał za nieprawidłowe stanowisko strony, zgodnie z którym prowadzona przez Z. działalność w zakresie realizacji zadania własnego Gminy M. (dalej: Gmina) poprzez zbiorowe dostarczanie wody i zbiorowy odbiór ścieków, nie jest działalnością gospodarczą w rozumieniu przepisu art. 1a ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 70, dalej: u.p.o.l.). We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skardze Z. wniósł o uchylenie zaskarżonej interpretacji w całości oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonej interpretacji zarzucono naruszenie prawa materialnego tj.: art. 1a ust 1 pkt 4 u.p.o.l. w związku z art. 3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 236) poprzez dokonanie błędnej wykładni przepisów polegającej na uznaniu, że prowadzona przez Z. działalność w zakresie realizacji zadania własnego Gminy poprzez zbiorowe dostarczanie wody i zbiorowy odbiór ścieków, jest działalnością gospodarczą. W odpowiedzi na skargę Wójt wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej interpretacji indywidualnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: W myśl art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. Zgodnie z art. 50 § 1 p.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Nadto uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi (art. 50 § 2 p.p.s.a.). O interesie prawnym w rozumieniu przywołanego przepisu mówimy wtedy, gdy ma on oparcie w przepisach prawa. O tym więc, czy konkretny podmiot ma w danej sprawie chroniony interes prawny, decyduje przepis prawa. Najczęściej będą to przepisy prawa materialnego; jednakże mogą to być również przepisy procesowe lub ustrojowe. Od wykazania związku między chronionym przez przepisy prawa interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracji publicznej uzależnione więc jest uprawnienie do złożenia skargi. Przyjmuje się, że interes prawny podmiotu wnoszącego skargę do sądu przejawia się w tym, że działa on bezpośrednio we własnym imieniu i ma roszczenie o przyznanie uprawnienia lub zwolnienie z nałożonego obowiązku (zob. A. Kabat [w:] B. Dauter, M. Niezgódka-Medek, A. Kabat, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. IX, Warszawa 2024, art. 50). Wskazać dalej należy, że w doktrynie i orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że interes prawny ma zawsze wynikać z normy prawnej. Co do zasady ma to być norma prawa materialnego. Nie chodzi zatem o jakikolwiek interes, tylko o taki interes prawny, który może być wywiedziony z normy prawa materialnego. Interes prawny musi mieć charakter indywidualny (tzn. dotyczący konkretnej osoby), osobisty (tj. własny i zindywidualizowany), realny oraz dotyczyć wprost i bezpośrednio podmiotu kwestionującego dany akt. Bezpośredniość interesu prawnego polega na bezpośredniości związku między sytuacją danego podmiotu a normą prawa materialnego, z której wywodzony jest jego interes prawny, natomiast jego realność oznacza, że nie może to być tylko interes przewidywalny w przyszłości, hipotetyczny, ale ma być to interes już rzeczywiście istniejący. Naruszenie interesu prawnego oznacza istnienie związku pomiędzy prawnie gwarantowaną, konkretną i indywidualną sytuacją prawną skarżącego a zaskarżonym aktem, polegającego na tym, że zaskarżany akt narusza jego interes prawny, a więc że poprzez naruszenie prawa jednocześnie negatywnie wpływa na jego sferę prawnomaterialną wynikającą z konkretnie wskazanego przepisu prawa materialnego, np. nakłada na niego pewne obowiązki lub pozbawia go pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację (zob. D. Dąbek [w:] Ustawa o samorządzie gminnym, red. P. Chmielnicki, Warszawa 2022, art. 101, oraz powołane tam orzecznictwo). Przywołany przepis art. 50 § 1 p.p.s.a. był również przedmiotem kontroli z punktu widzenia zgodności z Konstytucją. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 29 października 2009 r., K 32/08 (OTK-A 2009, nr 9, poz. 139), orzekł, że art. 33 i art. 50 § 1 p.p.s.a. są zgodne z art. 165 Konstytucji RP. W uzasadnieniu tego wyroku wskazano m.in., że art. 165 Konstytucji RP nie wymaga zapewnienia jednostkom samorządu terytorialnego statusu strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym w sytuacji, w której jednostka ta nie występuje jako adresat działań władczych innych organów władzy publicznej, ale sama podejmuje takie działania wobec innych podmiotów. Wskazano przy tym, że jednostki samorządu terytorialnego mają zdolność sądową w postępowaniu cywilnym, mogą również dochodzić swoich praw w postępowaniu sądowoadministracyjnym w sytuacjach określonych w p.p.s.a., a więc w sytuacjach, gdy są one adresatami decyzji administracyjnych lub innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 pkt 2-4 tej ustawy, a także, gdy są adresatami rozstrzygnięć nadzorczych. Natomiast przywołane przepisy p.p.s.a. są zgodne z wymienionym przepisem konstytucyjnym również przy takiej interpretacji, która odmawia jednostkom samorządu terytorialnego prawa do uczestniczenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym oraz prawa do wnoszenia skarg do sądów administracyjnych w sytuacji, w której organ danej jednostki rozpatrywał sprawę administracyjną i wydał decyzję administracyjną w pierwszej instancji. W kontekście powyższego należy przypomnieć, że zgodnie z art. 184 zdanie pierwsze Konstytucji RP, Naczelny Sąd Administracyjny oraz inne sądy administracyjne sprawują, w zakresie określonym w ustawie, kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. Wskazać należy, że prawo do sądu to zarówno osobiste publiczne prawo podmiotowe, jak i podstawowy środek ochrony konstytucyjnych wolności i praw. Prawo do sądu przysługuje każdemu, a więc każdej osobie fizycznej oraz osobie prawnej prawa prywatnego. Podmiotom prawa do sądu przysługują wszelkie gwarancje konstytucyjne wynikające z art. 45 Konstytucji. Zakresem podmiotowym prawa do sądu nie są jednak objęte organy władzy publicznej oraz osoby prawne prawa publicznego. Ich zdolność sądowa może jednak wynikać z przepisów ustawy. Od prawa do sądu należy też odróżnić sądową ochronę samodzielności jednostek samorządu terytorialnego, o której mowa w art. 165 ust. 2 Konstytucji (zob. P. Tuleja [w:] P. Czarny, M. Florczak-Wątor, B. Naleziński, P. Radziewicz, P. Tuleja, Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, wyd. II, Warszawa 2023, art. 45). W myśl art. 165 Konstytucji RP, jednostki samorządu terytorialnego mają osobowość prawną. Przysługują im prawo własności i inne prawa majątkowe (ust. 1). Samodzielność jednostek samorządu terytorialnego podlega ochronie sądowej (ust. 2). Wskazać należy, że konstytucyjna zasada samodzielności oznacza, że jednostki samorządu terytorialnego, wykonując zadania publiczne, uczestniczą w sprawowaniu władzy w zakresie określonym przez ustawodawcę i prawem chronionej samodzielności. Pojęcia ochrony sądowej samodzielności jednostki samorządu terytorialnego i prawa do sądu w rozumieniu art. 45 Konstytucji nie są tożsame. Sądowa ochrona gminy ma zagwarantować prawidłowe wykonywanie przez nią zadań publicznych, natomiast prawo do sądu jest jednym ze środków ochrony konstytucyjnych wolności i praw jednostki (zob. P. Czarny [w:] Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, wyd. II, red. P. Tuleja, Warszawa 2023, art. 165). Dalej trzeba wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267; dalej: p.u.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Nie budzi wątpliwości, że istotą sadowej kontroli administracji jest ochrona wolności i praw jednostki (podmiotów prawa) w stosunkach z administracją publiczną oraz budowanie i utrwalanie zasady państwa prawa i wyprowadzanych z niej standardów. Podstawową funkcją sądownictwa administracyjnego jest ochrona praw podmiotowych jednostki. Przyjęcie tej funkcji wypływa z założeń systemu weryfikacji administracji publicznej w państwie prawa, co ma związek z realizacją zasad praworządności. Podstawową formą, w jakiej sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, jest wymierzanie sprawiedliwości przez wiążące rozstrzyganie sporów o prawo, w których przynajmniej jedną ze stron jest jednostka lub podmiot podobny (zob. M. Masternak-Kubiak [w:] T. Kuczyński, M. Masternak-Kubiak, Prawo o ustroju sądów administracyjnych. Komentarz, LEX 2009, art. 1). Biorąc pod uwagę powyższe rozważania, należy zauważyć, że wnoszący skargę w niniejszej sprawie Z. jest gminną jednostką budżetową Gminy M. Zgodnie z art. 11 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1530 ze zm.; dalej: u.f.p.), jednostkami budżetowymi są jednostki organizacyjne sektora finansów publicznych nieposiadające osobowości prawnej, które pokrywają swoje wydatki bezpośrednio z budżetu, a pobrane dochody odprowadzają na rachunek odpowiednio dochodów budżetu państwa albo budżetu jednostki samorządu terytorialnego (ust. 1). Jednostka budżetowa działa na podstawie statutu określającego w szczególności jej nazwę, siedzibę i przedmiot działalności (ust.2). Podstawą gospodarki finansowej jednostki budżetowej jest plan dochodów i wydatków, zwany dalej "planem finansowym jednostki budżetowej" (ust.3). Zgodnie z art.12 ust.1 pkt 2 u.f.p. jednostki budżetowe, z zastrzeżeniem odrębnych ustaw, tworzą, łączą i likwidują organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego - gminne, powiatowe lub wojewódzkie jednostki budżetowe. W myśl art. 12 ust.2 u.f.p. tworząc jednostkę budżetową, organ, o którym mowa w ust. 1, nadaje jej statut, chyba że odrębne ustawy stanowią inaczej, oraz określa mienie przekazywane tej jednostce w zarząd. Kolejne ustępy od 3 do 7 art. 12 u.f.p. regulują kwestie związane z likwidacją i łączeniem jednostek budżetowych. Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 679, dalej: u.g.k.) Gospodarka komunalna może być prowadzona przez jednostki samorządu terytorialnego w szczególności w formach samorządowego zakładu budżetowego lub spółek prawa handlowego. Jedną z form prowadzenia gospodarki komunalnej, nieujętą jednak w ustawie o gospodarce komunalnej, jest jednostka budżetowa. Możliwość jej utworzenia wynika z art. 12 u.f.p.; mogą to być gminne, powiatowe lub wojewódzkie jednostki budżetowe, tworzone (oraz łączone, przekształcane w inną formę organizacyjno-prawną i likwidowane) przez organy stanowiące właściwych jednostek samorządu terytorialnego (dalej: j.s.t.). Stanowią one formę prawa budżetowego i nie posiadają osobowości prawnej ani zdolności prawnej, choć są wyodrębnione organizacyjnie, majątkowo i finansowo. Jednostka budżetowa działa na podstawie statutu, zaś podstawą jej gospodarki finansowej jest plan finansowy jednostki budżetowej. Jednostka budżetowa funkcjonuje w obrocie prawnym jako statio municipi j.s.t., ponieważ nie posiada osobowości prawnej; nie działa więc w imieniu własnym, ale reprezentuje j.s.t., działając w jej imieniu. W formie jednostki budżetowej mogą być realizowane zadania własne j.s.t. (zob. Rzetecka-Gil Agnieszka, Ustawa o gospodarce komunalnej. Komentarz, Opublikowano: LEX/el. 2025, art.2). Katalog zadań własnych gminy uregulowany jest w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1465 ze zm.) i nie jest sporne, że wśród owych zadań znajduje się m.in. sprawy wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych (pkt 3 ww. przepisu). Ze statutu Z. wynika, że realizuje on zadanie własne Gminy M. m.in. w tym zakresie. Pamiętać przy tym trzeba, że utworzenie jednostki budżetowej w gminie nie jest obowiązkowe i w sytuacji, gdyby jednostki tej nie utworzono, to realizacja zadań własnych gminy należałaby do samej gminy. Wybór formy organizacyjnej jednostki budżetowej do realizacji wybranych zadań własnych gminy nie oznacza jednak, że zadania te realizowane są przez podmiot zewnętrzny w stosunku do gminy – nadal to gmina realizuje owe zadania, co wynika z cytowanego już przepisu ustawy o samorządzie gminnym. Przedmiotem skargi jest opisana na wstępie interpretacja indywidualna, dotycząca opodatkowania podatkiem od nieruchomości infrastruktury wodno-kanalizacyjnej należącej do Gminy M., którą Z. wykorzystuje do realizacji zadań własnych Gminy M. W sprawie Wójt w zaskarżonej interpretacji uznał stanowisko Z. w tej kwestii za nieprawidłowe. W ocenie Sądu, spór co do legalności zaskarżonej interpretacji nie może jednak stanowić przedmiotu rozstrzygnięcia przez sąd administracyjny, ponieważ w istocie sprowadzałoby się to do rozstrzygnięcia wewnętrznego sporu między Wójtem a podległym mu Kierownikiem Z. (stanowiącego jednostkę budżetową Gminy M.). W tak zakreślonym sporze arbitrem nie może być sąd administracyjny, bowiem podległy Wójtowi Z. czy też Kierownik Z. nie może poszukiwać ochrony sądowej przed sądem administracyjnym w drodze skargi na interpretację indywidualną przepisów prawa podatkowego. Z., jako jednostka budżetowa, stanowi jednostkę organizacyjną Gminy M. powołaną do realizacji zadań własnych Gminy M. i jako taki nie dysponuje odrębnym od Gminy lub przeciwnym interesowi Gminy interesem prawnym, który podlegałby ochronie sądowej. Ewentualny zaś spór między Wójtem a Z. czy też Kierownikiem Z. co do wykładni przepisów prawa podatkowego pozostaje wewnętrzną sprawą Gminy i jego rozstrzygnięcie nie może być przerzucone na sąd administracyjny. Ponadto należy zauważyć, że ze znajdującego się w aktach sprawy statutu Z., przyjętego uchwałą Nr [...] Rady Gminy M. z [...] października 2021 r., wynika m.in., że Z. kieruje i reprezentuje go na zewnątrz Kierownik Z., którego zatrudnia i zwalnia Wójt Gminy M. Zwierzchnikiem służbowym kierownika jest Wójt Gminy M. Kierownik upoważniony jest do wykonywania czynności prawnych w imieniu Z. w granicach udzielonego przez Wójta Gminy M. pełnomocnictwa (§ 4 ust.1, ust. 2 i ust.6 statutu). To zaś oznacza, że w istocie Z. nie posiada samodzielności w zakresie swojego kierownictwa, ponieważ Kierownik Z. działa na podstawie pełnomocnictwa udzielonego przez Wójta, a zatem działa w istocie w zastępstwie Wójta. Kontynuując, należy podkreślić, że warunkiem niezbędnym dla wniesienia skargi do sądu jest posiadanie przez skarżącego interesu prawnego, który ma spełniać określone wymogi. Ma to być interes własny, aktualny, rzeczywisty. Rzeczywisty spór występować będzie, gdy jego stronami są podmioty mające przeciwstawne interesy prawne. W niniejszej sprawie brak jest tego ostatniego atrybutu interesu prawnego, gdyż nie może być traktowany jako rzeczywisty spór, w którym zagrożony jest interes prawny Z., w sytuacji gdy Z. we wniosku o wydanie interpretacji formułuje pytanie odnośnie do infrastruktury stanowiącej własność Gminy, której Wójt jest jednocześnie organem wykonawczym, jak i organem podatkowym w podatku od nieruchomości oraz organem interpretacyjnym. Nie może być mowy o zagrożeniu interesu prawnego Z., czy nawet Gminy, w sytuacji gdy organ tejże Gminy wydaje na rzecz jej jednostki budżetowej interpretację indywidualną przepisów prawa podatkowego. W takiej sytuacji mamy do czynienia nie ze sporem, lecz swoistą "wewnętrzną dyskusją" organu wykonawczego Gminy z własną jednostką organizacyjną. Powyższe wnioski na gruncie niniejszej sprawy wzmacnia to, że do skargi dołączono pisemne pełnomocnictwo Wójta dla Kierownika Z. (zarządzenie Wójta z dnia 30.12.2021 r.), co również wskazuje, że Z. nie działa jako podmiot spoza struktury Gminy, który miałby mieć odrębny od Gminy interes prawny w postępowaniu sądowym. W praktyce zatem merytoryczne rozstrzygnięcie Sądu miałoby sprowadzać się do wskazania za organ wykonawczy Gminy jednego z wariantów proponowanych przez ten sam podmiot raz działający jako gminny organ interpretacyjny, a raz jako gminna jednostka budżetowa. Tak zarysowany spór nie ma więc charakteru takiego, który powodowałby potrzebę sądowej ochrony czyjegokolwiek interesu prawnego przed działaniem organu administracji publicznej, bowiem skarżący pozostaje elementem szeroko rozumianej administracji publicznej, tkwiąc w strukturze Gminy, której działalność w postaci wydania interpretacji indywidualnej przez Wójta, usiłuje zwalczać. Dodatkowo należało wziąć pod uwagę, że legitymacji skargowej Z. nie można wywodzić z okoliczności, że był on wnioskodawcą oraz adresatem zaskarżonej interpretacji indywidualnej. Należy bowiem odróżnić tę okoliczność od tego, czy mimo doręczenia Z. zaskarżonej interpretacji, posiada on interes prawny w rozumieniu art. 50 § 1 p.p.s.a. w jej zaskarżeniu. Co do zasady, interes prawny we wniesieniu skargi ma podmiot będący adresatem zaskarżonego aktu, jednak ów interes prawny musi wynikać z przepisu prawa materialnego, a nie z samego faktu doręczenia danego aktu. Samo doręczenie aktu administracyjnego może rodzić interes prawny oparty na przepisach prawa procesowego o tyle, o ile dany podmiot uważałby, że nie powinien być adresatem zaskarżanego aktu, co jednak w niniejszej sprawie nie ma miejsca. Samo bycie adresatem omawianej interpretacji indywidualnej nie kreuje więc po stronie Z. legitymacji do wniesienia skargi na tę interpretację, ponieważ niezależnie od tej okoliczności – jak już była o tym mowa – brak jest po stronie Z. obiektywnego interesu prawnego mogącego skutkować zainicjowaniem merytorycznej kontroli sądowoadministracyjnej opisanej na wstępie interpretacji indywidualnej (por. postanowienie WSA we Wrocławiu z 3.12.2024 r. sygn. akt I SA/Wr 786/24 oraz postanowienie NSA z dnia 27.05.2025 r. sygn. akt III FSK 184/25, CBOSA). Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd doszedł do wniosku, że skargę należało uznać za niedopuszczalną, albowiem w świetle art. 50 § 1 p.p.s.a. i art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a. w związku z art. 1 § 1 p.u.s.a. jednostka budżetowa gminy nie posiada własnego, rzeczywistego i aktualnego interesu prawnego, podlegającego ochronie w postępowaniu przed sądem administracyjnym, w zaskarżeniu wydanej przez wójta tejże gminy interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego, dotyczącej opodatkowania majątku gminy podatkiem od nieruchomości, ponieważ jednostka budżetowa – pozostając jednostką organizacyjną gminy powołaną do realizacji zadań własnych gminy – nie dysponuje interesem prawnym, który byłby odrębny od interesu prawnego samej gminy lub z nim sprzeczny. Podkreślić należy, że Z., jako jednostka organizacyjna gminy, w niniejszej sprawie nie może korzystać z prawa do sądu, o którym mowa w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, bowiem pozostaje elementem szeroko rozumianej administracji publicznej, a nie jest jednostką spoza struktury tejże administracji. Wniesiona skarga nie zmierza też do ochrony samodzielności Gminy w rozumieniu art. 165 ust. 2 Konstytucji RP. Jak już wspomniano, podstawową funkcją sądownictwa administracyjnego jest ochrona praw podmiotowych jednostki, a nie podmiotów będących w strukturze administracji publicznej, których działalność podlega kontroli sądu administracyjnego. Dlatego też postępowanie sądowoadministracyjne może być uruchomione tylko z inicjatywy podmiotu pozostającego poza systemem organów, których działalność ma podlegać kontroli przez sąd administracyjny. Reasumując, wskazać należy, że zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., skarga podlega odrzuceniu, jeżeli wniesienie skargi jest niedopuszczalne z innych przyczyn niż wymienione w art. 58 § 1 pkt 1-5a p.p.s.a. Przesłanką niedopuszczalności skargi w niniejszej sprawie jest jej wniesienie przez podmiot nieuprawniony, to jest taki, który nie ma w sprawie obiektywnego, własnego, rzeczywistego i aktualnego interesu prawnego, którego ochrony mógłby poszukiwać w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Mając na uwadze powyższe rozważania, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu – na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. – orzekł jak w pkt I sentencji. Natomiast w pkt II sentencji Sąd postanowił na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego do dnia rozpoczęcia rozprawy.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI