I SA/Wr 387/26 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2026-10-21 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2026-05-04 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Łukasz Cieślak /przewodniczący sprawozdawca/ Marta Semiczek Tomasz Kania Symbol z opisem 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych Hasła tematyczne Egzekucyjne postępowanie Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku *Uchylono postanowienie I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2025 poz 1691 art. 7, art. 8 par. 1, art. 11, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3, art. 126 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego Dz.U. 2025 poz 132 art. 6 par. 1, art. 59 par. 1 pkt 1, art. 166a par. 2 Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j.) Dz.U. 2025 poz 111 art. 62 par. 1 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Łukasz Cieślak (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Marta Semiczek Asesor WSA Tomasz Kania po rozpoznaniu w dniu 21 października 2026 r. w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Z. z siedzibą we W. w restrukturyzacji na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 19 lutego 2026 r. nr 0201-IEE1.7192.7.2026.3 w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego I. uchyla w całości zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Wrocław – Psie Pole z dnia 19 grudnia 2025 r. nr 0226-SEE.7113.6.34.2025.10; II. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu na rzecz strony skarżącej kwotę 580 zł (pięćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Przedmiotem skargi Zarządcy masy sanacyjnej P. sp. z o.o. z siedzibą we W. w restrukturyzacji (dalej: strona, spółka, skarżąca) jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu (dalej: DIAS, organ II instancji) z 19 lutego 2026 r. nr 0201-IEE1.7192.7.2026.3, którym – po rozpatrzeniu zażalenia skarżącej – utrzymano w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Wrocław – Psie Pole (dalej: NUS, organ I instancji) z 19 grudnia 2025 r. nr 0226-SEE.7113.6.34.2025.10 o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z 14 sierpnia 2023 r. nr [...], obejmującego zaległość w podatku od towarów i usług za czerwiec 2023 r. W postanowieniu organu I instancji podano, że spółka w piśmie z 20 sierpnia 2025 r., powołując się na art. 59 § 1 pkt 1 i § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2025 r. poz. 132 ze zm.; dalej: u.p.e.a.), wniosła o umorzenie postępowania egzekucyjnego z uwagi na jego niedopuszczalność. Zdaniem strony wszczęcie egzekucji było wyłącznie wynikiem wcześniejszego działania organów administracji podatkowej, które uniemożliwiły spółce skuteczne uiszczenie egzekwowanej należności, w związku z decyzją, na mocy której zostały zabezpieczone rachunki należące do spółki. W wyniku powyższych działań spółka została pozbawiona możliwości dysponowania zgromadzonymi na rachunku bankowym środkami, jak również realizowania zobowiązań podatkowych. NUS wskazał dalej, że postanowieniem z 15 września 2025 r. nr 0226-SEE.7113.3.34.2025.2 odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego, wskazując, że w oparciu o zgromadzony materiał w sprawie oraz przepisy prawa nie znalazł podstaw do umorzenia postępowania. Stwierdził, że z definicji niedopuszczalności egzekucji administracyjnej wynika, że egzekucja administracyjna w ogóle nie powinna być wszczęta w przypadku określonego obowiązku lub też egzekucja może być niedopuszczalna wobec danej osoby korzystającej z immunitetu albo może być niedopuszczalna z innych formalnych przyczyn. Uzasadniając to rozstrzygnięcie przytoczył dwa wyroki sądów administracyjnych. Dodał przy tym, że nie stwierdził, by tytuł wykonawczy został wystawiony przez nieuprawniony podmiot. Z tytułu wykonawczego wynika, że upomnienie zawierające wezwanie do wykonania tego obowiązku zostało doręczone, a tytuł wykonawczy spełnia ustawowe wymogi. Nie było również wątpliwości kto jest wierzycielem; nie było też wątpliwości w kwestii istnienia zaległości podatkowej, w związku z którą wystawiono tytuł wykonawczy. W związku z powyższym zostały spełnione przedmiotowe i podmiotowe przesłanki dopuszczalności egzekucji administracyjnej. Dalej NUS podał, że strona wniosła zażalenie na to postanowienie. W wyniku jego rozpatrzenia DIAS postanowieniem z 21 listopada 2025 r. nr 0201-IEE1.7192.140.2025.3 uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. NUS wskazał, że realizując zalecenia DIAS, przeanalizował podnoszony przez spółkę argument, że egzekucja jest niedopuszczalna z uwagi na fakt, że spółka nie uchylała się od zapłaty zobowiązania, tylko w wyniku wcześniejszych działań organów administracji podatkowej została pozbawiona możliwości dysponowania zgromadzonymi na rachunku bankowym środkami, jak również realizowania zobowiązań podatkowych. Badając tę okoliczność, NUS stwierdził, że: - istotnie, postanowieniem z 22 sierpnia 2023 r. nr 0226.SEE.7113.175.2023.2 organ egzekucyjny odmówił wyrażenia zgody na wypłatę z zajętego, w celu zabezpieczenia, rachunku bankowego spółki. Jednak stanowisko organu wynikało z prowadzonego postępowania zabezpieczającego i miało na celu pełną realizację interesów wierzyciela; - organ egzekucyjny analizował sytuację spółki w kontekście obrotów na rachunkach bankowych spółki w momencie złożenia wniosku o wyrażenie zgody na ich wypłatę. Analiza zapisów wykazała, że na rachunkach spółki utrzymywało się saldo ujemne. O braku środków świadczył fakt, że bank nie realizował zajęć dokonanych przez organ egzekucyjny. W tej sytuacji trudno mówić o podejmowanych "licznych działaniach" w celu realizacji przez spółkę ciążącego na niej obowiązku, gdyż jej jedynym działaniem było złożenie wniosku o wyrażenie zgody na wypłatę środków przy ujemnych saldach rachunków bankowych. Organ I instancji stwierdził, że po ponownym zbadaniu wszelkich okoliczności przewidzianych przepisami prawa nie znaleziono przesłanek przemawiających za umorzeniem postępowania egzekucyjnego z uwagi na niedopuszczalność egzekucji. Strona wniosła zażalenie na powyższe postanowienie NUS, zarzucając naruszenie: - art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w związku z art. 59 § 4 u.p.e.a. oraz naruszenie w postaci obrazy art. 139a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2025 r. poz. 1691; dalej: k.p.a.) w związku z art. 141 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez wydanie, po ponownym rozpatrzeniu, postanowienia o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego w sytuacji, w której NUS był zobowiązany przez DIAS do przeanalizowania żądania spółki z uwzględnieniem wszystkich zarzutów i argumentów powołanych przez nią we wniosku o umorzenie przedmiotowego postępowania oraz do odniesienia się do tychże argumentów całościowo w uzasadnieniu postanowienia, a mimo tego organ I instancji zaniechał tego i nie przedstawił dokonanej przez siebie analizy żądania spółki; - art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w związku z art. 59 § 4 u.p.e.a. w związku z art 124 § 2 k.p.a. w związku z art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 126 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez wydanie, po ponownym rozpatrzeniu, postanowienia o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego, które to w zasadzie jest pozbawione uzasadnienia; - art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w związku z art. 59 § 4 u.p.e.a. poprzez wydanie, po ponownym rozpatrzeniu, postanowienia o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego, podczas gdy wystąpiła przesłanka niedopuszczalności, o której mowa jest w art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w związku z art. 6 § 1 u.p.e.a. w związku z art. 8 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a., ze względu na wszczęcie egzekucji co do zaległości, której powstanie związane było wyłącznie z działalnością dyskrecjonalną tego samego wierzyciela i tego samego organu egzekucyjnego (które uniemożliwiły uiszczenie zaległości z zabezpieczonego rachunku bankowego), które to odpowiedzialne są za postępowanie egzekucyjne, co za tym idzie egzekwowana w niniejszej sprawie zaległość powstała jedynie ze względu na wcześniejsze działania tych samych organów, bez jakiejkolwiek "winy" spółki w tym zakresie, co sprawia, że nie może ona ponosić konsekwencji takiego stanu rzeczy, a tym bardziej w przypadku gdy zobowiązana nie uchylała się od wykonania obowiązku zapłaty podatku od towarów i usług za wskazany miesiąc, a wręcz przeciwnie podejmowała liczne działania w celu zrealizowania ciążącej na niej powinności, wbrew temu, co stwierdził organ I instancji. Organ II instancji utrzymał w mocy postanowienie NUS, powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a. oraz art. 18 i art. 59 § 1 u.p.e.a. Zdaniem DIAS postanowienie organu I instancji zawiera pełne uzasadnienie zarówno faktyczne, jak i prawne. NUS wyczerpująco odniósł się do podniesionych przez spółkę argumentów dotyczących niedopuszczalności egzekucji administracyjnej. Skoro żadna z przesłanek niedopuszczalności egzekucji administracyjnej nie wystąpiła w tej sprawie, to zarzut niedopuszczalności egzekucji administracyjnej należało uznać za nieuzasadniony. Dalej DIAS wskazał, że spółka wniosła o umorzenie postępowania egzekucyjnego z uwagi na niedopuszczalność egzekucji administracyjnej. Niedopuszczalność egzekucji administracyjnej musi mieć źródło w przepisach prawa, całkowicie wyłączających w danej sprawie możliwość przymusowej realizacji danego obowiązku w drodze egzekucji administracyjnej. Niedopuszczalność egzekucji występuje np. w sytuacji, gdy: dany typ obowiązku nie podlega dochodzeniu w trybie egzekucji administracyjnej; istnieją przeszkody formalne w przymusowym dochodzeniu obowiązku; wystawiony tytuł wykonawczy obejmuje okres i zaległości, na które wcześniej już wszczęte zostało postępowanie egzekucyjne, które nie zostało umorzone. Oprócz tych sytuacji, niedopuszczalność egzekucji może być również rozpatrywana z perspektywy przesłanki uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku, o której mowa w art. 6 u.p.e.a. Zgodnie z tym przepisem wierzyciel jest zobowiązany do podjęcia czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych wówczas, gdy zobowiązany uchyla się od dobrowolnego wykonania obowiązku. W konsekwencji, rozpatrując wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego, organ egzekucyjny jest zobowiązany zbadać sprawę także pod tym kątem, tj. ocenić, czy zachowanie zobowiązanego wskazuje na unikanie wykonania ciążącego na nim obowiązku. Ustalenia te stanowią jeden z elementów merytorycznej oceny dopuszczalności dalszego prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Zdaniem DIAS w przedmiotowej sprawie nie można mówić o wystąpieniu braku uchylania się spółki od wykonania obowiązku zapłaty należności (art. 6 § 1 u.p.e.a.). Zobowiązany uchyla się od wykonania obowiązku, jeżeli obowiązek stał się wymagalny, a zobowiązany nie podjął działań prowadzących do jego wykonania. Przy czym za spełnienie obowiązku należy uznać jego wykonanie w całości, nie zaś częściowe jego wykonanie i podjęcie starań w celu realizacji tego obowiązku w przyszłości. Samo złożenie wniosku o zastosowanie ulgi w spłacie zobowiązania nie stanowi obligatoryjnej przesłanki odstąpienia od podjęcia przez wierzyciela działań, o których mowa w art. 6 § 1 u.p.e.a., jak i nie wpływa na dopuszczalność wszczętego wcześniej postępowania egzekucyjnego. Dopiero wydanie pozytywnej decyzji w przedmiocie przyznania ulgi w spłacie zobowiązania objętego egzekucją administracyjną może rzutować na ocenę dopuszczalności wszczęcia postępowania egzekucyjnego oraz jego kontynuowania. Z perspektywy organu ocena zachowania zobowiązanego oraz wybór odpowiedniego modelu postępowania nie mogą mieć charakteru automatycznego i oderwanego od realiów konkretnej sprawy. W praktyce organ, dysponując autonomią w zakresie doboru instrumentów reakcji na niewykonanie obowiązków publicznoprawnych, bierze pod uwagę szereg czynników, w tym dotychczasową postawę zobowiązanego, jego rzetelność płatniczą, historię regulowania zobowiązań, wcześniejsze przypadki zaległości, prowadzonych kontroli, a także rokowania co do przyszłego wywiązywania się z obowiązków. W sytuacjach incydentalnych, dotyczących podmiotów dotychczas rzetelnych i terminowych, zasadne jest stosowanie tzw. "miękkiej" egzekucji, opartej na wezwaniu, dialogu i umożliwieniu dobrowolnego wykonania obowiązku. Jednak w odniesieniu do podmiotów, wobec których w przeszłości prowadzone były kontrole, wydawano decyzje o zabezpieczeniu, występowały zaległości podatkowe, a dotychczasowa praktyka płatnicza nie daje podstaw do pozytywnej prognozy wykonania zobowiązań – jak ma to miejsce w przypadku spółki – ocena przesłanek z art. 6 u.p.e.a. musiała być dokonywana odmiennie. Taki podmiot nie może korzystać z domniemania rzetelności płatniczej, a deklaracje współpracy oraz pojedyncze działania pozorne nie mogą być traktowane jako wystarczające dowody braku zawinienia w niewykonywaniu zajęcia. W takich realiach organ ma zarówno prawo, jak i obowiązek podchodzić do sygnałów uchylania się z większą ostrożnością, ponieważ historia podatnika wskazuje, że dobrowolne działania nie gwarantują skuteczności egzekucji. W ocenie DIAS w sprawie spółki zasadnicze znaczenie mają okoliczności takie jak: zaległości o wcześniejszym terminie płatności niż zaległość w podatku od towarów i usług, której dotyczy niniejsza sprawa, podejmowane wobec niej czynności kontrolne i zabezpieczające, świadczą o tym, że nie jest to przypadek incydentalny. Tym samym organ miał podstawy, aby traktować zachowanie spółki jako uchylanie się od wykonania obowiązku i zastosować instrumenty proceduralne adekwatne do podmiotu obarczonego istotnym ryzykiem niewykonania zobowiązań. W takich realiach organ ma zarówno prawo, jak i obowiązek podchodzić do sygnałów uchylania się z większą ostrożnością, ponieważ historia spółki wskazuje, że dobrowolne działania nie gwarantują skuteczności egzekucji. Zdaniem organu II instancji nie można zgodzić się ze stanowiskiem, że skarżąca uczyniła "wszystko, co mogła", by uniknąć ryzyka wszczęcia egzekucji administracyjnej. Owszem, spółka wniosła – na podstawie art. 166b u.p.e.a. – o wyrażenie zgody na wypłatę środków z zabezpieczonych rachunków bankowych, celem uregulowania wskazanego zobowiązania. Organ odmówił wyrażenia zgody na wypłatę, uzasadniając swoje stanowisko koniecznością realizowania celu prowadzonego postępowania zabezpieczającego. Jednakże spółka, występując o zwolnienie kwoty na zapłatę przedmiotowej zaległości, miała świadomość posiadania innych zaległości o wcześniejszym terminie płatności. Skarżąca, występując z wnioskiem o zgodę na wypłatę z zajętego w celu zabezpieczenia rachunku bankowego środków na zapłatę zobowiązania w podatku od towarów i usług za wskazany miesiąc, miała pełną świadomość, że nawet zwolnienie z zabezpieczenia wskazanych kwot nie spowoduje zapłaty zaległości wskazanej we wniosku, lecz zgodnie z art. 62 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2025 r., poz. 111 ze zm.; dalej: Ordynacja podatkowa, o.p.), kwota ta zostanie zaliczona na zaległość z wcześniejszym terminem płatności. Zatem DIAS uznał, że spółka, składając wniosek o zwolnienie wskazanych kwot z zabezpieczenia, jedynie pozornie deklarowała zamiar uregulowania zobowiązania, mając jednocześnie pełną świadomość, że nawet w przypadku wyrażenia zgody na wypłatę środków z zajętych rachunków bankowych, zwolnione środki zostałyby zaliczone na poczet wcześniejszych zaległości podatkowych, a nie na zobowiązanie objęte wnioskiem. Odnosząc się zarzutów spółki dotyczących wydania przez organ egzekucyjny postanowienia bez przeanalizowania żądania spółki, bez odniesienia się do wszystkich zarzutów i argumentów powołanych przez spółkę oraz pozbawionego uzasadnienia, organ II instancji wskazał, że organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. W ocenie DIAS powyższe zarzuty nie zasługiwały na uwzględnienie. Postanowienie NUS odpowiada prawu. Zawiera bowiem pełne uzasadnienie faktyczne i prawne, a Spółka miała zagwarantowany czynny udział w postępowaniu na każdym jego etapie. Organ I instancji odniósł się do zarzutów spółki zawartych we wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego i zbadał, czy w sprawie wystąpiła którakolwiek z przesłanek wymienionych w art. 59 § 1 u.p.e.a., w tym przesłanka niedopuszczalności egzekucji. Skoro żadna z wymienionych w powołanym przepisie okoliczności nie wystąpiła, organ I instancji nie mógł postąpić inaczej niż odmówić uwzględnienia żądania umorzenia postępowania egzekucyjnego. Nie godząc się z powyższym postanowieniem DIAS, strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Skarżąca zarzuciła naruszenie: - art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w związku z art. 8 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez odmowę umorzenia postępowania egzekucyjnego ze względu na wszczęcie egzekucji zaległości, której powstanie związane było wyłącznie z działalnością dyskrecjonalną tego samego wierzyciela i tego samego organu egzekucyjnego (które uniemożliwiły uiszczenie zaległości z zabezpieczonego rachunku bankowego), które to "odpowiedzialne" są za niniejsze postępowanie egzekucyjne, co za tym idzie egzekwowana w niniejszej sprawie zaległość powstała jedynie ze względu na wcześniejsze działania tych samych organów, bez jakiejkolwiek "winy" spółki w tym zakresie, co sprawia, że nie może ona ponosić konsekwencji takiego stanu rzeczy, a tym bardziej w przypadku gdy zobowiązana nie uchylała się od wykonania obowiązku zapłaty podatku, a wręcz przeciwnie podejmowała liczne działania w celu zrealizowania ciążącej na niej powinności; - art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. (poprzez błędne zastosowanie) i art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. (poprzez brak zastosowania) w zw. z art. 144 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji pomimo tego, że ewidentnie nie odpowiada ono prawu i winno zostać w istocie uchylone. Skarżąca wniosła o: 1) uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji; 2) przeprowadzenie rozprawy; 3) zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego, wraz z kosztami zastępstwa świadczonego przez doradcę podatkowego, stosownie do norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi rozwinięto podniesione zarzuty, podkreślając, że spółka wystąpiła 23 czerwca 2023 r. z wnioskiem o zwolnienie spod zabezpieczenia środków przeznaczonych na uregulowanie przez spółkę zobowiązań koniecznych do wykonywania działalności gospodarczej. Jako to zobowiązanie do uregulowania spółka wskazała podatek VAT za wskazany na wstępie miesiąc, która wynikała z deklaracji VAT-7. NUS odmówił wyrażenia zgody na wypłatę środków z zajętego, w celu zabezpieczenia, rachunku bankowego spółki na przedmiotowe zobowiązanie w VAT. Tym samym NUS (będący organem egzekucyjnym w prowadzonej wobec spółki egzekucji) uniemożliwił spółce zapłatę ciążącego na niej zobowiązania podatkowego w podatku VAT. W takiej sytuacji, tj. w której spółka podjęła wszelkie możliwe działania w celu uiszczenia zobowiązania, a organ mimo wszystko to uniemożliwił, takie zobowiązanie należy uznać za uiszczone. W związku z powyższym spółkę pozbawiono możliwości zapłaty zobowiązania z własnego rachunku bankowego, natomiast zgodnie z regulacjami Ordynacji podatkowej, nie jest możliwe dokonanie tego w żaden inny sposób. Nadto spółka wielokrotnie próbowała uiścić zapłatę w przedmiocie zobowiązania, jednakże bezskutecznie - próby dokonania operacji bankowych w postaci zlecenia przelewu na rachunek organu podatkowego (będącego tożsamym z podmiotem będącym wierzycielem w przedmiotowej egzekucji) były odrzucane przez bank ze względu na zabezpieczenie konta bankowego. Zdaniem skarżącej nie może ona ponosić negatywnych konsekwencji działań organów, które powodują po jej stronie niemożliwość uregulowania ciążącego na niej zobowiązania podatkowego. A jednak negatywne skutki, które zostały wywołane przez niekonsekwentne działania organu wskazujące wręcz na ich niekompetencje ponosi jedynie spółka. Z całą pewnością w demokratycznym państwie prawa niedopuszczalna jest sytuacja, w której te same organy (ten sam wierzyciel i ten sam organ egzekucyjny): 1) na podstawie nieodpowiadającej prawu decyzji o zabezpieczeniu zabezpieczają cały majątek spółki, następnie 2) uniemożliwiają jej zapłacenie zobowiązań podatkowych, pomimo iż w prawie istnieje instytucja, wprowadzona właśnie w tym celu (art. 166a § 2 u.p.e.a.), po czym w końcu 3) wszczynają wobec spółki postępowanie egzekucyjne w związku z nieuiszczeniem zobowiązań podatkowych, na co same nie wyraziły zgody. Zdaniem skarżącej organ z pełną świadomością wszczął postępowanie egzekucyjne w niniejszej sprawie, pomimo że było ono niecelowe, o czym doskonale wiedział - sam bowiem prowadzi postępowanie zabezpieczające, a także kolejne postępowania egzekucyjne (VAT za grudzień 2022 r. oraz od stycznia do maja 2023 r.), w toku których nie jest w stanie zaspokoić wierzyciela ze względu na fakt, iż spółka nie posiada wystarczających środków. Taka sytuacja jednak nie stanowiła dla organu przeszkody i konsekwentnie wszczyna on kolejne postępowania pomimo, że nie było nawet potencjalnej szansy na wyegzekwowanie jakiejkolwiek kwoty z rachunku spółki, który jest obciążony wskutek poprzednich prowadzonych przez niego postępowań. W odpowiedzi na skargę DIAS podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie (art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm. – dalej: p.p.s.a.). Wskutek takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone, jeśli sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). W przypadku kwalifikowanego naruszenia prawa sąd stwierdza nieważność postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, które to zastrzeżenie nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie. Dalej trzeba wyjaśnić, że Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a., który stanowi, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Sąd nie przychylił się w tym zakresie do wniosku strony skarżącej o przeprowadzenie rozprawy. Pamiętać należy, że postępowanie uproszczone stanowi szczególną formę postępowania sądowoadministracyjnego, w którym nie znajdują zastosowania dwie istotne zasady tego postępowania, a mianowicie: zasada jawności (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP i art. 10 p.p.s.a.) i zasada, iż sąd rozpoznaje sprawy na rozprawie (art. 90 § 1 p.p.s.a.), co jednak nie oznacza, że strony pozbawione zostają prawa do sądu. Należy bowiem podkreślić, że w przypadku rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a., nie dochodzi do pominięcia stanowisk stron, bowiem podnoszone przez stronę skarżącą argumenty, podobnie jak argumenty skarżonego organu, zostały rozważone w oparciu o akta sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.), a sprawa została rozpoznana przez sąd we właściwym składzie (art. 120 p.p.s.a.). Ponadto Sąd wziął pod uwagę, że nie zachodziła konieczność osobistego stawiennictwa stron, a także za przeprowadzeniem rozprawy nie przemawiał charakter sprawy. Przechodząc dalej należy wskazać, że stosownie do art. 18 u.p.e.a., jeżeli przepisy u.p.e.a. nie stanowią inaczej: 1) do czynności wierzyciela podejmowanych przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego na podstawie niniejszej ustawy, 2) w postępowaniu egzekucyjnym – przepisy k.p.a. stosuje się odpowiednio. Wskazuje się, że w postępowaniu egzekucyjnym stosuje się odpowiednio większość zasad ogólnych przewidzianych w k.p.a., przy czym zróżnicowany jest zakres adaptacji tych zasad w postępowaniu egzekucyjnym. Najszersze zastosowanie mają zasady: legalizmu (art. 6 k.p.a.), prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), zaufania (art. 8 k.p.a.), udzielania informacji (art. 9 k.p.a.), przekonywania (art. 11 k.p.a.), szybkości i prostoty postępowania (art. 12 k.p.a.) i sądowej weryfikacji rozstrzygnięć podejmowanych przez organy administracji publicznej (art. 16 k.p.a.). W ograniczonym zakresie zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym ma zasada uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (art. 7 in fine k.p.a.). Zwraca się również uwagę na odpowiednie stosowanie przepisów o dowodach – organ egzekucyjny stosuje zatem przepisy art. 75-88a k.p.a. (zob. P. Pietrasz [w:] Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz, wyd. II, red. D. R. Kijowski, Warszawa 2015, art. 18, pkt 3.1.-3.2, 9.1.). Uwzględniając powyższe, wskazać zatem należy, że w myśl art. 6 k.p.a., organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Zasada praworządności jest nie tylko zasadą ogólną postępowania administracyjnego, lecz także zasadą konstytucyjną wynikającą z art. 7 Konstytucji RP, który stanowi, że organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa, oraz z art. 2 Konstytucji RP, który stanowi, że Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Z treści powyższej zasady państwa prawnego wynika prawo do rzetelnej i sprawiedliwej procedury, gdyż tylko taka procedura zapewnia realizację praw i wolności obywatelskich (zob. H. Knysiak-Sudyka [w:] A. Cebera, J. G. Firlus, A. Golęba, T. Kiełkowski, K. Klonowski, M. Romańska, H. Knysiak-Sudyka, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. III, Warszawa 2023, art. 6). Zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przepis ten formułuje trzy istotne zasady. Przede wszystkim nakazuje organom administracji stanie na straży praworządności. Po drugie, nakazuje też organom administracji podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (zasada prawdy obiektywnej). I po trzecie, przepis ten nakazuje załatwienie sprawy w sposób uwzględniający interes społeczny i słuszny interes obywateli. Nakaz ten jest możliwy do zrealizowania wyłącznie w sytuacji, gdy organowi administracji przysługuje tzw. uznanie administracyjne (zob. P. M. Przybysz [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz aktualizowany, LEX/el. 2024, art. 7). Z kolei w art. 8 § 1 k.p.a. przewidziano, że organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Trzeba podkreślić, że zasada zaufania jednostek do państwa i stanowionego przez nie prawa jest zasadą konstytucyjną, wyprowadzaną z art. 2 Konstytucji RP. Przestrzeganie zasady zaufania może odnosić się zarówno do czynności samego postępowania, jak i do wykładni oraz stosowania prawa materialnego przez organ. Nie budzi przy tym wątpliwości teza, że naruszenie zasady budowania zaufania może łączyć się z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Odnośnie zaś do zasady proporcjonalności w postępowaniu, podkreślić należy, że zgodne z nią jest działanie organu zachowujące proporcje pomiędzy celami działania organu a ostrością używanych w tym celu środków. Zasada proporcjonalności odnosi się przede wszystkim do wykładni i stosowania przepisów prawa materialnego, jednak w pewnych sytuacjach może mieć duże znaczenie także w procesie (zob. J. Wegner [w:] Z. Kmieciak, M. Wojtuń, J. Wegner, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2023, art. 8). Dalej zauważyć należy, że z art. 12 § 1 k.p.a. wynika, że organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Zauważa się, że używając w art. 12 § 1 k.p.a. zwrotu "działać w sprawie wnikliwie i szybko", ustawodawca niedwuznacznie wskazał na potrzebę równoważenia względów pragmatycznych ze standardami rzetelnego procesu, przede wszystkim zaś – zasadami praworządności i dochodzenia prawdy obiektywnej. Dochowanie ich pozwala osiągnąć cel postępowania, którym jest prawidłowe (zgodne z prawem) załatwienie sprawy (zob. Z. Kmieciak [w:] J. Wegner, M. Wojtuń, Z. Kmieciak, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2023, art. 12). Kolejno należy wskazać na art. 77 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W myśl art. 80 k.p.a., organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Ten ostatni przepis nie wyznacza organowi administracji publicznej merytorycznych reguł oceny wyników postępowania dowodowego, co skłania doktrynę i orzecznictwo do wniosku, że przepis ten statuuje zasadę swobodnej oceny dowodów. Oceniając wyniki postępowania dowodowego (wiarygodności i mocy dowodów), organ powinien uwzględnić treść wszystkich przeprowadzonych i rozpatrzonych dowodów, przy czym przesłanką prawidłowości swobodnej oceny dowodów jest to, aby organ administracji publicznej ocenił nie tylko każdy dowód z osobna, ale wszystkie dowody w łączności. Ocena dowodów jest "czynnością myślową" i jak każda czynność tego rodzaju powinna opierać się na zasadach logicznego myślenia. Zgodnie z powszechnie przyjętym poglądem, organ ocenia wyniki postępowania wyjaśniającego (dowodowego) również na podstawie wiedzy i zasad doświadczenia życiowego. Nie ulega przy tym wątpliwości, że naruszenie przepisów o postępowaniu dowodowym sprawia, iż ocena wyników postępowania dowodowego będzie wadliwa z tego powodu, że jest oparta na materiale dowodowym niekompletnym lub nie w pełni rozpatrzonym (zob. A. Wróbel [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2024, art. 80). Dalej należy zauważyć, że z art. 126 k.p.a. wynika, że do postanowień stosuje się odpowiednio m.in. art. 107 § 3 k.p.a., który stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji [odpowiednio: postanowienia] powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji [odpowiednio: postanowienia], z przytoczeniem przepisów prawa. Należy dodać, że zadaniem uzasadnienia jest przekonanie strony o prawidłowości rozstrzygnięcia. Uzasadnienie powinno być skonstruowane w sposób umożliwiający realizację zasady ogólnej przekonywania (art. 11 k.p.a.). Równocześnie uzasadnienie powinno umożliwić organowi nadzoru oraz sądowi administracyjnemu sprawdzenie prawidłowości toku rozumowania organu. Uzasadnienie rozstrzygnięcia jest wadliwe nie tylko wtedy, gdy nie zawiera wszystkich wymaganych elementów, ale także wtedy, gdy mimo formalnej poprawności jego treść – ze względu np. na ogólnikowość stwierdzeń i argumentów – nie pozwala na skontrolowanie poprawności rozstrzygnięcia sprawy, a tym samym czyni wątpliwą poprawność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w sprawie (zob. M. Przybysz [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz aktualizowany, Gdańsk 2026, art. 107, pkt 22). Odnosząc powyższe uwagi do realiów niniejszej sprawy, Sąd stwierdził, że organy obu instancji nie sprostały omówionym zasadom prowadzenia postępowania administracyjnego, odpowiednio stosowanych w postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W pierwszej kolejności należy wskazać, że postanowienie organu I instancji w zasadzie pozbawione jest uzasadnienia odnoszącego się do rozpoznania wniosku skarżącej o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Wspomnieć należy, że zgodnie z art. 59 § 1 u.p.e.a., postępowanie egzekucyjne umarza się w całości albo w części w przypadku: 1) niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, w tym ze względu na zobowiązanego; 2) niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym; 3) niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27; 4) śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek: a) jest ściśle związany ze zobowiązanym, b) nie jest ściśle związany ze zobowiązanym, a egzekucja jest prowadzona wyłącznie z prawa majątkowego, które wygasło wskutek śmierci zobowiązanego; 5) gdy postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania; 6) gdy z wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego wystąpi wierzyciel; 7) gdy odrębne ustawy tak stanowią. Wniosek spółki o umorzenie postępowania egzekucyjnego oparty został na art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. Rozpoznając ten wniosek, organ I instancji na str. 2 postanowienia przytoczył uzasadnienie swojego poprzedniego postanowienia, tj. postanowienia z 15 września 2025 r., które zostało uchylone przez DIAS. Taka konstrukcja uzasadnienia nie pozwala na ocenę, czy organ I instancji referuje jedynie historię sprawy, czy też ponownie wyraża określone stanowisko w sprawie. Lektura uzasadnienia postanowienia NUS nie daje odpowiedzi na tę wątpliwość. Dodatkowo uzasadnienie NUS opiera się w znacznej części na cytatach z dwóch orzeczeń sądów administracyjnych. Organ I instancji na str. 3 postanowienia odniósł się też do kwestii prawidłowości tytułu wykonawczego i spraw z nim związanych, które nie były przedmiotem wniosku strony, a więc trudno uznać, że twierdzenia NUS stanowią odniesienie się do argumentów strony. NUS na str. 3 postanowienia stwierdził, że zrealizował zalecenia DIAS i wskazał, że istotnie organ egzekucyjny postanowieniem z 22 sierpnia 2023 r. odmówił wyrażenia zgody na wypłatę środków z zajętego rachunku bankowego spółki. Wypada przy tym zauważyć, że okoliczność ta jest w sprawie niesporna i nie wymagała stwierdzenia przez NUS. Dalej NUS podał, że organ egzekucyjny analizował sytuację spółki w kontekście obrotów na rachunku bankowym na moment złożenia wniosku o wypłatę środków, a analiza ta wykazała salda ujemne. Sąd stwierdził, że w aktach sprawy brak jest nie tylko wzmiankowanego postanowienia z 22 sierpnia 2023 r., ale również jakichkolwiek dokumentów wskazujących na dokonaną analizę obrotów na rachunku bankowym spółki. Zatem organ I instancji nie zgromadził w aktach sprawy dokumentacji, na którą się powołał, rozstrzygając wniosek spółki o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Sąd stwierdził wobec tego, że postanowienie NUS w stopniu istotnym naruszało art. 7 k.p.a., art. 8 § 1 k.p.a., art. 11 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 126 k.p.a. i w związku z art. 18 u.p.e.a. Powyższej wadliwości rozstrzygnięcia organu I instancji nie dostrzegł organ II instancji, co oznacza, że zaskarżone postanowienie DIAS wydano z mającym istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a., poprzez bezpodstawne utrzymanie w mocy wadliwego postanowienia NUS. W szczególności błędne było stanowisko DIAS, że postanowienie organu I instancji zawiera pełne uzasadnienie faktyczne i prawne. Nadto niezrozumiałe były rozważania DIAS dotyczące złożenia wniosku o zastosowanie ulgi w spłacie (str. 5 zaskarżonego postanowienia), podczas gdy sprawa nie dotyczyła tego rodzaju stanu faktycznego. Dodatkowo Sąd stwierdził, że akta sprawy nie dokumentują okoliczności, na które powołał się DIAS, a to tego, że wobec spółki prowadzone były kontrole, wydawano decyzje o zabezpieczeniu, występowały zaległości podatkowe, a także co do "dotychczasowej praktyki płatniczej" spółki. Tymczasem z tak powołanych okoliczności DIAS wywiódł ocenę co do uchylania się skarżącej od wykonania obowiązku. Organ II instancji wskazał wręcz, że "historia Spółki wskazuje, że dobrowolne działania nie gwarantują skuteczności egzekucji" – jednak nie wskazano konkretnie na udokumentowane okoliczności uzasadniające takie twierdzenie organu. W tym stanie rzeczy Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie w stopniu istotnym naruszało art. 7 k.p.a., art. 8 § 1 k.p.a., art. 11 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 126 k.p.a. i w związku z art. 18 u.p.e.a. Dodatkowo należy podkreślić, że wadliwa była argumentacja DIAS co do tego, że ewentualnie zwolniona spod zabezpieczenia kwota (w trybie art. 166a § 2 u.p.e.a.) zostałaby zaliczona nie na zaległość za wskazany na wstępie miesiąc, lecz na zaległość z wcześniejszym terminem płatności, a to na zasadzie art. 62 § 1 Ordynacji podatkowej. Stanowisko DIAS świadczy – zdaniem Sądu – o dokonaniu błędnej wykładni art. 166a § 2 u.p.e.a. i art. 62 § 1 o.p. Wskazać należy, że art. 166a § 2 u.p.e.a. jest przepisem szczególnym i wyklucza w związku z tym zastosowanie art. 62 § 1 o.p. W sytuacji, w której organ egzekucyjny wyrazi zgodę (uwzględni wniosek strony) na dokonanie wypłaty z zajętego w celu zabezpieczenia rachunku bankowego zobowiązanego środków pieniężnych na zapłatę konkretnego zobowiązania podatkowego podatnika, to brak jest podstaw prawnych i uzasadnienia do zastosowania art. 62 § 1 o.p. i zaliczenia ww. wpłaty na poczet zaległości podatkowej o najwcześniejszym terminie płatności (zob. dotyczący skarżącej spółki wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 sierpnia 2026 r., III FSK 462/26 – orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: orzeczenia.nsa.gov.pl). Przyjmując niewłaściwą wykładnię wskazanych przepisów prawa, DIAS ocenił działanie spółki jako niewskazujące na podjęcie działań w celu zapłaty zobowiązania podatkowego za wskazany na wstępie miesiąc, co jawi się jako ocena nieprawidłowa w świetle wykładni art. 166a § 2 u.p.e.a. i art. 62 § 1 o.p. dokonanej przez Sąd. W konsekwencji Sąd stwierdził, że ocena DIAS co do przesłanki prowadzenia egzekucji administracyjnej (art. 6 § 1 u.p.e.a.) skutkowała przedwczesną oceną co do braku podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Podkreślenia przy tym wymaga, że zasadą wynikającą wprost z art. 6 § 1 u.p.e.a. jest zasada obligatoryjnego prowadzenia egzekucji administracyjnej. Oznacza to, że w sytuacji niewykonania określonych obowiązków przez zobowiązanego wierzyciel nie może kierować się własnym uznaniem, czy wszczynać egzekucję, ale ciąży na nim taki obowiązek. Podkreślić jednak należy, że zgodnie z tym przepisem wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku. Zasadniczą zatem kwestią jest ustalenie, że dłużnik "uchyla się od wykonania obowiązku". Brak jest definicji legalnej "uchylania się od wykonania obowiązku", co oznacza, że sięgnąć należy do językowego rozumienia tego zwrotu. Zgodnie z Wielkim słownikiem języka polskiego zwrot "uchylać się" oznacza "nie zgadzać się na zrobienie czegoś pod jakimś pretekstem". Według Słownika języka polskiego PWN "uchylić się" to "rozmyślnie nie wypełnić czegoś". W Słowniku języka polskiego pod. red. W. Doroszewskiego wskazuje się, że "uchylać się" to "starać się uniknąć czego, wzbraniać się przed wykonaniem czego, braniem w czym udziału; wymawiać się od czego". Zatem zwrot użyty w art. 6 § 1 u.p.e.a. należy rozumieć, jako oznaczający świadome, zamierzone niewykonanie obowiązku podlegającego egzekucji administracyjnej. Sam fakt niewykonania obowiązku nie jest zatem równoznaczny z uchylaniem się od jego wykonania. Zanim podjęte zostaną przez wierzyciela kroki zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych, powinien on ustalić, że zaistniał stan faktyczny "uchylania się od wykonania obowiązków" (zob. D. R. Kijowski [w:] E. Cisowska-Sakrajda i in., Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz, wyd. II, Warszawa 2015, art. 6, pkt 4.6). Określenie "uchyla się" wskazuje więc na to, że przesłanką podjęcia przez wierzyciela czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych jest nie tylko stwierdzenie niewykonania obowiązku, ale przede wszystkim stwierdzenie, że zobowiązany nie ma zamiaru przystąpić do wykonania obowiązku. Stan niewykonania obowiązku ma być zatem "zawiniony" przez zobowiązanego (zob. wyrok NSA z 10 czerwca 2014 r., II FSK 1705/12). Podobnej wykładni dokonano w dotyczącym skarżącej spółki wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 czerwca 2025 r., III FSK 1333/24. W tym stanie rzeczy Sąd w niniejszej sprawie stwierdził, że organy obu instancji w istocie nie dokonały oceny sposobu zachowania się strony w aspekcie tego, czy jest on potwierdzeniem tego, że nie zmierzała ona do wykonania ustawowego obowiązku zapłaty VAT za wskazany na wstępie miesiąc. Organy nie przedstawiły dowodów na powoływane przez siebie okoliczności, a ponadto nie wskazały na dostępne stronie działania, których ta nie podjęła, mimo że wnioskowała o umożliwienie jej realizacji zobowiązania podatkowego w ramach instytucji z art. 166a § 2 u.p.e.a., składając stosowny wniosek. Podsumowując, należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji zostały wydane z mającym istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem art. 7 k.p.a., art. 8 § 1 k.p.a., art. 11 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 126 k.p.a. i w związku z art. 18 u.p.e.a. Nadto postanowienie DIAS naruszało art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie, a także art. 166a § 2 u.p.e.a. i art. 62 § 1 o.p. poprzez ich błędną wykładnię – z omówionych wyżej względów. W tym stanie rzeczy zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie podlegały uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 p.p.s.a, o czym orzeczono w pkt I sentencji wyroku. Przywołany art. 135 p.p.s.a. stanowi, że sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. W ocenie Sądu rozstrzygnięcie wydane w I instancji naruszało prawo w takim samym zakresie jak zaskarżone postanowienie. Z kolei przy ponownym rozpoznaniu sprawy konieczne jest zapewnienie realizacji zasady dwuinstancyjności postępowania (art. 15 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.). Sąd wskazuje, że rozpoznając ponownie wniosek strony skarżącej o umorzenie postępowania egzekucyjnego, organy powinny dokonać analizy tego wniosku w kontekście sytuacji faktycznej zaistniałej w sprawie, ale takiej, która znajduje odzwierciedlenie w materiale dowodowym sprawy, tak by możliwa była weryfikacja twierdzeń organów. Jednocześnie organy winny rozważyć, jakie działania (poza wnioskowaniem o zwolnienie środków spod zabezpieczenia) spółka mogła podjąć, by wykonać zobowiązanie podatkowe za wskazany na wstępie miesiąc, w konkretnych okolicznościach faktycznych i prawnych, w jakich się znalazła. Należy przy tym ocenić również okoliczności związane z wnioskiem o zwolnienie środków spod zabezpieczenia w kontekście zaprezentowanej przez Sąd wykładni art. 6 § 1 u.p.e.a. Jednocześnie powinnością organów będzie takie uzasadnienie wydanego rozstrzygnięcia, aby nie budziło wątpliwości, że organy obu instancji dokonały wszechstronnej i rzeczowej analizy należycie ustalonego stanu faktycznego na podstawie całokształtu materiału dowodowego, ocenionego w zgodzie z zasadami prowadzenia postępowania administracyjnego, stosowanymi odpowiednio w postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Biorąc pod uwagę uwzględnienie skargi, Sąd orzekł również o kosztach postępowania w pkt II sentencji wyroku na podstawie art. 200 oraz art. 205 § 2 i § 4 p.p.s.a., zasądzając na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, obejmujący zwrot uiszczonego wpisu sądowego od skargi (100 zł), a także wynagrodzenie pełnomocnika strony skarżącej będącego doradcą podatkowym (480 zł), wynikające z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. poz. 1687). Reasumując, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu orzekł jak w sentencji.
Pełny tekst orzeczenia
I SA/Wr 387/26
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.