I SA/Wr 378/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Zarządcy masy sanacyjnej na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Dolnośląskiego Urzędu Skarbowego (NDUS) o odmowie zapoznania z dokumentami wyłączonymi z akt postępowania podatkowego. Dokumenty te, przekazane przez prokuraturę, zawierały m.in. protokoły przesłuchań świadków i pisma policyjne. Skarżący domagał się dostępu do tych dokumentów. Organy podatkowe odmówiły, powołując się na art. 179 § 1 Ordynacji podatkowej (O.p.) i interes publiczny, rozumiany jako ochrona danych osobowych osób trzecich oraz informacji niezwiązanych bezpośrednio ze sprawą. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uznał te argumenty za błędne. Sąd podkreślił, że interes publiczny nie może być utożsamiany z prywatnym interesem ochrony danych osobowych. Prawo dostępu do akt (art. 178 O.p.) jest fundamentalną zasadą postępowania, a jego ograniczenie na podstawie art. 179 O.p. wymaga precyzyjnego wykazania, jakiego konkretnego interesu publicznego dotyczy. Sąd wskazał również na wątpliwości co do kompetencji organów do sporządzania wyciągów z dokumentów urzędowych innych organów. W konsekwencji, Sąd uchylił postanowienia obu instancji, nakazując organom ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wykładni prawa przedstawionej w wyroku.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia interesu publicznego w kontekście dostępu do akt postępowania podatkowego oraz relacji między ochroną danych osobowych a prawem strony do informacji.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wyłączenia dokumentów z akt postępowania podatkowego na podstawie art. 179 O.p. i może wymagać analizy w kontekście innych postępowań i przepisów.
Zagadnienia prawne (2)
Czy ochrona danych osobowych osób trzecich stanowi wystarczającą przesłankę do wyłączenia dokumentów z akt postępowania podatkowego i odmowy zapoznania się z nimi przez stronę postępowania na podstawie art. 179 § 1 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ochrona danych osobowych osób trzecich nie może być utożsamiana z interesem publicznym w rozumieniu art. 179 § 1 O.p. i nie stanowi samodzielnej podstawy do odmowy zapoznania się z dokumentami.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy podatkowe błędnie utożsamiły interes publiczny z prywatnym interesem ochrony danych osobowych. Prawo dostępu do akt jest fundamentalne, a jego ograniczenie wymaga precyzyjnego wykazania konkretnego interesu publicznego, a nie ogólnikowego powoływania się na ochronę danych osobowych, która jest odrębną kategorią prawną.
Czy organ podatkowy ma kompetencje do sporządzania wyciągów z dokumentów urzędowych wystawionych przez inne organy władzy publicznej?
Odpowiedź sądu
Sąd wyraził poważne wątpliwości co do takich kompetencji, wskazując, że organ powinien wystąpić o odpis lub wyciąg do właściwego organu.
Uzasadnienie
Przepisy Ordynacji podatkowej (art. 194, 194a) wskazują, że dokumenty urzędowe stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone, a w przypadku dokumentów znajdujących się w aktach innych organów, wystarczy urzędowo poświadczony odpis lub wyciąg. Organ podatkowy powinien wystąpić o taki odpis lub wyciąg, a nie samodzielnie go sporządzać.
Przepisy (38)
Główne
O.p. art. 178 § 1
Ordynacja podatkowa
Strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania notatek, odpisów i kopii.
O.p. art. 179 § 1
Ordynacja podatkowa
Przepisów art. 178 nie stosuje się do dokumentów zawierających informacje niejawne lub wyłączonych z akt sprawy ze względu na interes publiczny.
Dz.U. 2023 poz 2383 art. 120
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dz.U. 2023 poz 2383 art. 121 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dz.U. 2023 poz 2383 art. 123 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dz.U. 2023 poz 2383 art. 129
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dz.U. 2023 poz 2383 art. 178 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dz.U. 2023 poz 2383 art. 179 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dz.U. 2023 poz 2383 art. 179 § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dz.U. 2023 poz 2383 art. 180 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dz.U. 2023 poz 2383 art. 210 § 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dz.U. 2023 poz 2383 art. 216
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dz.U. 2023 poz 2383 art. 217 § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dz.U. 2023 poz 2383 art. 219
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Pomocnicze
O.p. art. 179 § 2
Ordynacja podatkowa
Odmowa zapoznania się z dokumentami wyłączonymi następuje w drodze postanowienia.
O.p. art. 179 § 3
Ordynacja podatkowa
Na postanowienie o odmowie zapoznania się z dokumentami służy zażalenie.
O.p. art. 179a
Ordynacja podatkowa
Art. 178 § 1 nie narusza prawa osoby, której dane dotyczą, do skorzystania z uprawnień wynikających z art. 15 RODO.
O.p. art. 120
Ordynacja podatkowa
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów państwowych.
O.p. art. 121 § 1
Ordynacja podatkowa
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów państwowych.
O.p. art. 123 § 1
Ordynacja podatkowa
Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu.
O.p. art. 129
Ordynacja podatkowa
Zasada jawności postępowania dla stron.
O.p. art. 180 § 1
Ordynacja podatkowa
Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem.
O.p. art. 194 § 1
Ordynacja podatkowa
Dokumenty urzędowe sporządzone przez powołane do tego organy władzy publicznej stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone.
O.p. art. 194 § 2
Ordynacja podatkowa
Przepis § 1 stosuje się odpowiednio do dokumentów urzędowych sporządzonych przez inne jednostki, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów uprawnione są do ich wydawania.
O.p. art. 194a § 1
Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy może wystąpić o odpis lub wyciąg z dokumentu.
O.p. art. 210 § 4
Ordynacja podatkowa
Uzasadnienie decyzji powinno zawierać rozstrzygnięcie organu wraz z uzasadnieniem faktycznym i prawnym.
O.p. art. 216
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 217 § 2
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 219
Ordynacja podatkowa
P.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz. U. z 2019 r. poz. 1781
Ustawa z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych
RODO art. 15
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679
Prawo osoby, której dane dotyczą, do dostępu do swoich danych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy podatkowe błędnie utożsamiły interes publiczny z ochroną danych osobowych osób trzecich. • Odmowa dostępu do dokumentów naruszyła zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu. • Organy nie wykazały w sposób konkretny, jakie konkretne interesy publiczne uzasadniają wyłączenie dokumentów.
Godne uwagi sformułowania
interes publiczny nie może być utożsamiany z ochroną danych osobowych osób trzecich • prawo strony dostępu do akt jest fundamentalne • ograniczenie dostępu wymaga precyzyjnego wykazania konkretnego interesu publicznego • organy podatkowe powinny uwzględnić wykładnię prawa poczynioną w niniejszym wyroku
Skład orzekający
Dagmara Stankiewicz-Rajchman
przewodniczący sprawozdawca
Marta Semiczek
sędzia
Łukasz Cieślak
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia interesu publicznego w kontekście dostępu do akt postępowania podatkowego oraz relacji między ochroną danych osobowych a prawem strony do informacji."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wyłączenia dokumentów z akt postępowania podatkowego na podstawie art. 179 O.p. i może wymagać analizy w kontekście innych postępowań i przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnego prawa strony do dostępu do akt postępowania i jego ograniczeń, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej. Wyjaśnia istotne rozróżnienie między interesem publicznym a ochroną danych osobowych.
“Czy ochrona danych osobowych może blokować dostęp do akt w postępowaniu podatkowym? WSA we Wrocławiu odpowiada.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.