I SA/WR 351/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi B. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W., która odmówiła wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta W. z 1996 roku dotyczącej wymiaru podatku od nieruchomości. Podatniczka pierwotnie domagała się wznowienia postępowania, a następnie zmodyfikowała wniosek, żądając stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej, zarzucając jej wydanie bez podstawy prawnej i naruszenie dóbr osobistych. SKO odmówiło wszczęcia postępowania, powołując się na art. 249 § 1 Ordynacji podatkowej (w brzmieniu obowiązującym przed 2003 r.) i art. 24 § 1 ustawy nowelizującej, uznając, że żądanie zostało zgłoszone po upływie rocznego terminu od doręczenia decyzji. Podatniczka w odwołaniu zarzuciła błędne zastosowanie art. 249 § 1 OP i pominięcie art. 250 § 1 OP, wskazując na uchwałę NSA FPK 4/00 jako nową okoliczność uzasadniającą zastosowanie dłuższego terminu. SKO utrzymało w mocy swoją decyzję, wyjaśniając, że uchwała NSA nie jest orzeczeniem TK i nie uzasadnia zastosowania art. 250 OP, a także że zgodnie z art. 24 ustawy zmieniającej, do decyzji ostatecznych przed 2003 r. stosuje się przepisy w brzmieniu sprzed nowelizacji, czyli roczny termin. WSA we Wrocławiu oddalił skargę, uznając, że spór ma charakter proceduralny i dotyczy zachowania terminu. Sąd potwierdził, że decyzja z 1996 r. była ostateczna i doręczona w [...]r., a roczny termin na złożenie wniosku o stwierdzenie nieważności upłynął w [...]r. Wniosek złożony w [...]r. był spóźniony. Sąd odrzucił argumentację oparte na art. 250 OP, wskazując, że nie było orzeczenia TK, a uchwała NSA nie jest równoznaczna z takim orzeczeniem. Sąd podkreślił, że prawo nie działa wstecz i do sprawy zastosowanie ma roczny termin wynikający z przepisów obowiązujących przed 2003 r. Zarzuty merytoryczne uznał za bez znaczenia w sytuacji niedopuszczalności wszczęcia postępowania z powodu upływu terminu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów przejściowych Ordynacji podatkowej dotyczących terminów do wzruszania decyzji ostatecznych, zwłaszcza w kontekście zmian wprowadzonych ustawą z 12 września 2002 r. oraz znaczenie uchwał NSA w kontekście stwierdzania nieważności decyzji.
Dotyczy specyficznego stanu prawnego obowiązującego przed 2003 r. i konkretnych przepisów Ordynacji podatkowej. Interpretacja uchwały NSA jako podstawy do zastosowania art. 250 OP jest odrzucona.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej, wydanej przed 1 stycznia 2003 r., złożony po upływie roku od jej doręczenia, podlega rozpatrzeniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek taki podlega odrzuceniu jako spóźniony, zgodnie z art. 249 § 1 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym do końca 2002 r. oraz art. 24 § 1 ustawy nowelizującej.
Uzasadnienie
Zgodnie z przepisami przejściowymi ustawy nowelizującej Ordynację podatkową, do decyzji ostatecznych wydanych przed 1 stycznia 2003 r. stosuje się przepisy w brzmieniu sprzed nowelizacji, w tym roczny termin do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, liczony od dnia jej doręczenia.
Czy uchwała NSA może być podstawą do zastosowania 5-letniego terminu do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 250 § 1 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uchwała NSA nie jest orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego i nie może być podstawą do zastosowania art. 250 § 1 OP, który dotyczy sytuacji wydania decyzji na podstawie przepisów, które utraciły moc w wyniku orzeczenia TK.
Uzasadnienie
Art. 250 OP ma zastosowanie tylko w przypadku, gdy decyzja została wydana na podstawie przepisów, które utraciły moc w wyniku orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Uchwała NSA, nawet jeśli zmienia linię orzecznictwa, nie spełnia tego warunku.
Czy do wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej, złożonego przed 31 grudnia 2002 r., można zastosować 5-letni termin wynikający z nowszego brzmienia art. 249 § 1 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zastosowanie ma roczny termin wynikający z brzmienia art. 249 § 1 OP obowiązującego do końca 2002 r., zgodnie z zasadą, że prawo nie działa wstecz i przepisami przejściowymi ustawy nowelizującej.
Uzasadnienie
Ustawa zmieniająca Ordynację podatkową w art. 24 § 1 jednoznacznie stanowi, że żądania dotyczące decyzji ostatecznych przed dniem wejścia w życie zmian podlegają rozpatrzeniu według przepisów obowiązujących przed nowelizacją. Dodatkowo, ogólna zasada prawa zakazuje działania prawa wstecz.
Przepisy (14)
Główne
OP art. 247 § 1
Ordynacja podatkowa
OP art. 249 § 1
Ordynacja podatkowa
Ustawa o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw art. 24 § 1
Pomocnicze
OP art. 128
Ordynacja podatkowa
OP art. 240 § 1
Ordynacja podatkowa
OP art. 72 § 1
Ordynacja podatkowa
OP art. 77
Ordynacja podatkowa
OP art. 250 § 1
Ordynacja podatkowa
OP art. 247 § 2
Ordynacja podatkowa
OP art. 68
Ordynacja podatkowa
OP art. 70
Ordynacja podatkowa
PPSA art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
PPSA art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.o.l. art. 2 § 1
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji został złożony po upływie rocznego terminu od jej doręczenia, co uzasadnia odmowę wszczęcia postępowania.
Odrzucone argumenty
Zastosowanie 5-letniego terminu do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 250 OP z uwagi na uchwałę NSA FPK 4/00. • Zastosowanie 5-letniego terminu wynikającego z nowszego brzmienia art. 249 § 1 OP. • Naruszenie dóbr osobistych przez wydanie decyzji bez podstawy prawnej.
Godne uwagi sformułowania
Spór w sprawie ma charakter proceduralny a nie jak oczekiwała tego skarżąca - merytoryczny. • Złożenie żądania w terminie ściśle określonym w ustawie (OP) warunkuje więc uruchomienie nadzwyczajnego trybu kontroli decyzji ostatecznych. • Wydana w sprawie decyzja, której legalność jest przedmiotem kontroli Sądu - dotyczy tej właśnie kwestii proceduralnej. • Regulacja ta przesądza o zastosowaniu do stanu faktycznego spornej sprawy - art. 249 § 1 w brzmieniu obowiązującym do końca 2002 roku, a zdarzeniem wyznaczającym bieg rocznego terminu do skutecznego złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji - jest dzień doręczenia decyzji w sprawie podatku od nieruchomości za 1996 r. • W tych okolicznościach organ podatkowy nie jest więc uprawniony do badania przesłanek (podstaw) stwierdzenia nieważności decyzji z art. 247 § 1 OP, które mogłyby mieć znaczenie dla stwierdzenia nieważności decyzji, gdyby doszło do merytorycznego rozpatrzenia żądania. • Wywodzenie z uchwały NSA skutków równych orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego - nie ma uzasadnienia w prawie, stąd przyjęcie skutków opartych na takim poglądzie skarżącej - Sąd uznał za niedopuszczalne. • Dodatkowym argumentem jest również ogólna zasada, że prawo nie działa wstecz.
Skład orzekający
Jadwiga Danuta Mróz
przewodniczący sprawozdawca
Zbigniew Łoboda
sędzia
Ewa Kamieniecka
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych Ordynacji podatkowej dotyczących terminów do wzruszania decyzji ostatecznych, zwłaszcza w kontekście zmian wprowadzonych ustawą z 12 września 2002 r. oraz znaczenie uchwał NSA w kontekście stwierdzania nieważności decyzji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu prawnego obowiązującego przed 2003 r. i konkretnych przepisów Ordynacji podatkowej. Interpretacja uchwały NSA jako podstawy do zastosowania art. 250 OP jest odrzucona.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z terminami w postępowaniu podatkowym, co jest istotne dla praktyków. Choć stan faktyczny nie jest wyjątkowy, interpretacja przepisów przejściowych i znaczenie uchwał NSA mają wartość edukacyjną.
“Spóźniony wniosek o nieważność decyzji podatkowej – jak terminy zmieniają prawo.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.