I SA/Wr 298/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2023-04-18
NSApodatkoweWysokawsa
podatek od nieruchomościulga podatkowapomoc de minimisuchwała rady gminytermin złożenia wnioskuochrona praw nabytychinteresy w tokuprawo miejscowekontrola sądu administracyjnego

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie podatku od nieruchomości, uznając, że spółka miała prawo do ulgi mimo uchybienia formalnemu terminowi złożenia wniosku.

Sprawa dotyczyła odmowy przyznania spółce ulgi w podatku od nieruchomości za 2017 rok z powodu uchybienia terminowi złożenia wniosku o ulgę. Organy uznały, że spółka nie spełniła warunków formalnych, powołując się na uchwałę z 2014 roku. WSA we Wrocławiu uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że spółka miała prawo do ulgi na podstawie wcześniejszej uchwały, a pominięcie przez organ § 12 ust. 2 lit. c załącznika nr 1 do uchwały było błędem.

Przedmiotem skargi była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy K., która określiła spółce W. Sp. z o.o. zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2017 rok w kwocie 117.629,00 zł. Spółka wnioskowała o ulgę w podatku od nieruchomości na podstawie uchwały Rady Gminy K. z 2016 r. w ramach pomocy de minimis, wskazując, że zakład produkcyjno-magazynowy został oddany do użytkowania 8 listopada 2016 r. Organy uznały, że spółka uchybiła terminowi do złożenia wniosku o przyznanie ulgi, który upłynął 8 grudnia 2016 r. (lub 29 grudnia 2016 r. licząc od wejścia w życie uchwały). SKO dodatkowo wskazało, że uchwała z 2016 r. nie ma zastosowania, a należy stosować uchwałę z 2014 r., która również zawierała wymóg złożenia wniosku w terminie. WSA we Wrocławiu uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd podzielił stanowisko SKO co do zastosowania uchwały z 2014 r., ale uznał, że spółka miała prawo do ulgi na zasadach nie gorszych niż w uchwale z 2014 r., powołując się na zasadę ochrony praw nabytych i interesów w toku. Ponadto, Sąd podzielił stanowisko skarżącej, że organ pominął § 12 ust. 2 lit. c załącznika nr 1 do uchwały z 2014 r., który stanowi, że przedsiębiorca zachowuje prawo do dalszego zwolnienia, nawet jeśli nie dopełnił obowiązku przedłożenia dokumentów w terminie, a utrata prawa ma charakter czasowy. Sąd zobowiązał SKO do ponownego rozpatrzenia sprawy z uwzględnieniem tych uwag.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, spółka miała prawo do ulgi, a uchybienie terminowi nie pozbawiało jej tego prawa w sposób definitywny, zwłaszcza w kontekście ochrony praw nabytych i interesów w toku.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ pominął § 12 ust. 2 lit. c załącznika nr 1 do uchwały, który przewiduje zachowanie prawa do zwolnienia nawet w przypadku niedopełnienia obowiązku przedłożenia dokumentów w terminie, wskazując na czasowy charakter utraty prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (17)

Główne

u.p.o.l. art. 7 § ust. 3

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Pomocnicze

u.p.o.l. art. 6 § ust. 2

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Konstytucja RP art. 87

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 88

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

P.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a-c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 120

Ustawa - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 121

Ustawa - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 220 § § 1 i 2

Ustawa - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 233

Ustawa - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 21 § § 1 ust. 1 i 3

Ustawa - Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ pominął § 12 ust. 2 lit. c załącznika nr 1 do uchwały nr [...], który stanowi, że przedsiębiorca zachowuje prawo do dalszego zwolnienia nawet w przypadku niedopełnienia obowiązku przedłożenia dokumentów w terminie. Zasada ochrony praw nabytych i interesów w toku nakazuje stosowanie przepisów w sposób korzystniejszy dla podatnika, zwłaszcza gdy inwestycja była realizowana pod rządami wcześniejszych, korzystniejszych przepisów.

Odrzucone argumenty

Organ pierwszej instancji i SKO uznały, że spółka uchybiła terminowi do złożenia wniosku o przyznanie ulgi, co pozbawia ją prawa do zwolnienia. SKO uznało, że uchwała z 2016 r. nie ma zastosowania, a należy stosować uchwałę z 2014 r., która również zawierała wymóg złożenia wniosku w terminie.

Godne uwagi sformułowania

zasada ochrony interesów w toku i zasady zaufania do organów państwa nakazują stosować do podmiotów, które dokonały inwestycji pod rządami uchwały [...] zwolnień na zasadach nie gorszych niż w tej uchwale. ustawodawca powinien kształtować treść prawa podatkowego z poszanowaniem konstytucyjnych standardów demokratycznego państwa prawnego. przepis ten - niezależnie od tego jak jest redagowany- jednoznacznie odnosi się do sytuacji 'gdy przedsiębiorca nie dopełnił obowiązku przedłożenia dokumentów określonych w § 8'. Wyraźnie też w nim stwierdzono, że 'przedsiębiorca zachowuje prawo do dalszego zwolnienia'.

Skład orzekający

Andrzej Cichoń

sprawozdawca

Marta Semiczek

przewodniczący

Tadeusz Haberka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ulg w podatku od nieruchomości, ochrona praw nabytych i interesów w toku w prawie podatkowym, znaczenie przepisów prawa miejscowego w kontekście przepisów wyższej rangi, oraz skutki uchybienia formalnym terminom w postępowaniu podatkowym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z uchwałami rady gminy i pomocą de minimis, a jego zastosowanie do innych spraw wymaga analizy indywidualnych okoliczności i treści obowiązujących przepisów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej dla przedsiębiorców ulgi podatkowej i pokazuje, jak zasady ochrony praw nabytych mogą wpływać na rozstrzygnięcia, nawet w przypadku uchybień formalnych. Wyjaśnia też relację między prawem miejscowym a ustawowym.

Uchylono decyzję o podatku od nieruchomości: Spółka wygrała z urzędem dzięki ochronie praw nabytych.

Dane finansowe

WPS: 117 629 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wr 298/22 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2023-04-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-04-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Andrzej Cichoń /sprawozdawca/
Marta Semiczek /przewodniczący/
Tadeusz Haberka
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Ulgi podatkowe
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
*Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 716
art. 7  ust. 3
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Semiczek Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Cichoń (sprawozdawca) Sędzia WSA Tadeusz Haberka Protokolant starszy woźny sądowy Patrycja Zając po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2023 r. sprawy ze skargi W. Sp. z o.o. z/s w J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z dnia 8 listopada 2021 r. nr SKO 4121/289/2021 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2017 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza na rzecz skarżącej od Samorządowego KolegiumOdwoławczego w Wałbrzychu kwotę 7417 (słownie: siedem tysięcy czterysta siedemnaście) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu (dalej jako: SKO, organ odwoławczy) z dnia 8 listopada 2021 r nr SKO 4121/289/2021 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2017 r. Zaskarżoną decyzją SKO utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy K. z dnia 20 sierpnia 2021 r., znak; RF.3120.19.9.2021 określającą podatnikowi W. Sp.z o.o. (dalej jako : Skarżący, Strona, Podatnik) wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2017 rok w kwocie 117.629,00 zł.
Z akt sprawy wynika, że uchwałą Rady Gminy K. Nr [...] z dnia [...] października 2016r. w sprawie zwolnień od podatku od nieruchomości na terenie Gminy K. w ramach pomocy de minimis, ustalone zostały warunki udzielenia pomocy de minimis w celu wspierania przedsiębiorczości oraz zmniejszenia bezrobocia(dalej: uchwała Nr [...]). W związku z tą uchwałą w dniu 21.03.2017 r. Skarżąca Spółka złożyła wniosek wraz z dokumentami o udzielenie ulgi w podatku od nieruchomości. Strona wskazała, że zakład produkcyjno-magazynowy został oddany do użytkowania w dniu 8 listopada 2016 r. i od dnia 8 listopada 2016 r. prowadzi działalność produkcyjną w nowo wybudowanym obiekcie.
W dniu 7.04.2021 r. Skarżąca złożyła korektę deklaracji na podatek od nieruchomości za 2017 rok, w której wskazała, że zwolnieniu z ww. podatku podlegają:
a) grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków o powierzchni [...] m2, b) budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni [...] m2, c) budowle o wartości 1.388.588,00 zł.
W związku z wątpliwościami organu pierwszej instancji w zakresie poprawności zastosowanego zwolnienia w podatku od nieruchomości, wszczęte zostało postępowanie podatkowe. W jego wyniku Wójt uznał, że Strona uchybiła terminowi do złożenia wniosku o przyznanie ulgi, o którym mowa w § 9 uchwały Nr [...]. W ocenie Wójta termin do złożenia wniosku upłynął w dniu 08.12.2016 r. Ponadto, nawet w razie uznania, że ww. termin należy liczyć od dnia wejścia w życie uchwały Nr [...] (co miało miejsce w dniu 29.12.2016 r.), to Skarżąca i tak uchybiła terminowi. Organ pierwszej instancji wskazał również, że uchwała Nr [...] nie przewiduje możliwości przywrócenia tego terminu. Dlatego w razie uchybienia terminowi, nie przysługuje prawo do korzystania ze zwolnienia z podatku od nieruchomości w danym roku podatkowym. Dochowanie terminu do złożenia wymaganych dokumentów warunkuje uzyskanie uprawnienia do skorzystania ze zwolnienia z podatku od nieruchomości. W związku z niezachowaniem terminu organ pierwszej instancji rozstrzygnął o wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości. Strona złożyła odwołanie, po jego rozpatrzeniu SKO utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji wskazując, że powołana przez Stronę uchwała Nr [...] nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie. Jak wynika z bowiem § 5 pkt 4 uchwały Nr [...], pod pojęciem nowej inwestycji należy rozumieć nowo wybudowane lub nowo nabyte budynki i budowle lub ich części, przeznaczone do prowadzenia działalności gospodarczej, których budowa została zakończona lub nabycie zostało dokonane po wejściu w życie niniejszej uchwały. Nowe inwestycje mogą być realizowane zarówno na gruntach nabytych po wejściu w życie niniejszej uchwały, jak i nabytych przez przedsiębiorcę ubiegającego się o pomoc w ramach tego programu przed wejściem w życie uchwały. Skoro zatem uchwała Nr [...] weszła w życie z dniem 29 grudnia 2016 r., a zakład produkcyjno-magazynowy został oddany do użytkowania w dniu 8 listopada 2016 r. to w niniejszej sprawie kwestia ewentualnego zastosowania ulgi w postaci zwolnienia z podatku od nieruchomości w związku z realizacją przez Odwołującą się inwestycji zakończonej w dniu 8 listopada 2016 r. powinna być rozpatrywana z zastosowaniem regulacji zawartych w uchwale Nr [...]. Rady Gminy K. z dnia [...] września 2014 r. w sprawie zwolnień i ulg przedmiotowych od podatku od nieruchomości oraz przyjęcia "Programu pomocy de minimis udzielanej dla przedsiębiorców realizujących nowe inwestycje tworzące nowe miejsca pracy oraz dla przedsiębiorców tworzących nowe miejsca pracy na terenie gminy K. (Dz. Urz. Woj. Doln. z dnia 6 października 2014r., poz. [...]) (dalej: uchwała Nr [...]). Dalej SKO wywodziło, że zgodnie z § 2 uchwały Nr [...], zwalnia się od podatku (...) nieruchomości lub ich części związane z realizacją nowych inwestycji z utworzeniem nowych miejsc pracy oraz przedsiębiorców tworzących nowe miejsca pracy na terenie Gminy K., na warunkach określonych w "Programie pomocy de minimis udzielanej dla przedsiębiorców realizujących nowe inwestycje tworzące nowe miejsca pracy oraz dla przedsiębiorców tworzących nowe miejsca pracy na terenie gminy K.", który stanowi załącznik nr 1 do uchwały Nr [...]. Z kolei wśród Warunków Zwolnienia od Podatku wynikających z pkt VI § 8 załącznika nr 1 wskazano, iż przedsiębiorca zobowiązany jest do przedłożenia w terminie 1 miesiąca od dnia rozpoczęcia prowadzonej działalności gospodarczej, oddania nowej inwestycji do użytku, nabycia nowej nieruchomości, zajęcia gruntów pod realizację nowej inwestycji, wniosków wraz z dokumentami potwierdzającymi spełnienie wszystkich warunków uprawniających do objęcia zwolnieniem, które zostały wymienione w dalszej części pkt VI § 8 załącznika nr 1. W ocenie SKO złożenie przez podatnika - inwestora, w terminie 1 miesiąca od oddania nowej inwestycji do użytku, wniosku wraz z dokumentami, o których mowa w części zatytułowanej Warunki Zwolnienia od Podatku - pkt VI § 8 załącznika nr 1, stanowi jedną z okoliczności warunkujących nabycie przez podatnika prawa do ulgi w postaci zwolnienia z podatku od nieruchomości. O zasadności tego stwierdzenia świadczy również pkt V § 6 ust. 4 załącznika nr 1. Zgodnie z nim, zwolnienie od podatku od nieruchomości dotyczy przedsiębiorców, którzy spełnili wymogi i kryteria warunkujące zwolnienie oraz udokumentowali ten fakt według zasad i w trybie przewidzianym niniejszym programem. Innymi słowy, z ww. regulacji jasno wynika, że zwolnienie od podatku od nieruchomości jest uwarunkowane także udokumentowaniem okoliczności według zasad i w trybie przewidzianym w załączniku nr 1. Z kolei jednym z wymogów formalnych jest właśnie konieczność zachowania przez wnioskodawcę ww. 1-miesięcznego terminu do złożenia wniosku wraz z odpowiednimi dokumentami. Także z Ogólnych Założeń Programu, o których mowa w pkt III § 3 ust. 3 załącznika nr 1, wynika, że przedsiębiorca, przy zachowaniu wszystkich warunków określonych w niniejszym programie, może uzyskać pomoc w jego ramach, jeżeli wartość tej pomocy indywidualnej udzielonej przedsiębiorcy w ciągu roku kalendarzowego, łącznie z wartością pomocy udzielonej przedsiębiorcy w okresie ostatnich 2 lat poprzedzających, nie przekracza równowartości kwoty 200.000 euro. Powyższe prowadzi zatem do wniosku, że nie jest możliwe pominięcie kwestii zachowania terminu, w którym podatnik - inwestor wystąpił z stosownym wnioskiem, albowiem - jak zostało wyżej wskazane - zachowanie 1-miesięcznego terminu do złożenia ww. wniosku stanowi jeden z wymogów, który musi być spełniony, aby powstało prawo do w. ulgi.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego we Wrocławiu Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i zarzuciła:
I. naruszenie przepisów prawa materialnego:
1) § 2 uchwały Rady Gminy K. Nr [...] z dnia [...] września 2014 r. w związku z art. 6 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 716 ze zm., dalej jako: u.p.o.l.) oraz w zw. z art. 87 i art. 88 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, przez zastosowanie do oceny spełniania przez skarżącą warunków nabycia prawa do zwolnienia w podatku od nieruchomości uchwały Nr [...], podczas gdy do momentu uchylenia tej uchwały w dniu 29 listopada 2016 r. na skarżącej w ogóle nie ciążył jeszcze obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości; jednakże w sytuacji, gdyby przyjąć, iż do sytuacji prawnej skarżącej miała jednak zastosowanie uchwała Nr [...], skarżąca zarzuca organowi naruszenie:
• pkt VI, § 8 załącznika nr 1 do uchwały nr [...] przez bezpodstawne przyjęcie, iż przepis ten zawiera warunek od którego uzależnione jest nabycie prawa do zwolnienia w podatku od nieruchomości podczas, gdy dyspozycja tego przepisu wyraźnie stanowi, iż zawiera on zobowiązanie informacyjne do przedłożenia wniosków i dokumentów potwierdzających nabycie prawa do przedmiotowego zwolnienia z mocy prawa;
• pkt VIII, § 12 ust. 2 lit c) załącznika nr 1 do uchwały nr [...] przez jego pominięcie, podczas gdy przepis ten zawiera regulację, co dzieje się w sytuacji analogicznej do zaistniałej w niniejszej sprawie, tj. gdy podatnik nie dopełni obowiązku przedłożenia w terminie dokumentów, określonych w § 8 załącznika nr 1 do uchwały nr [...] oraz sankcję za takie uchybienie w postaci czasowej utraty [nabytego z mocy prawa] prawa do zwolnienia w podatku od nieruchomości;
2) uchwały Rady Gminy K. Nr [...] przez jej bezpodstawne pomięcie przy ocenie spełniania przez skarżącą warunków nabycia prawa do zwolnienia w podatku od nieruchomości w 2017 r. i jego kontynuacji w kolejnych latach;
II. naruszenie przepisów proceduralnych:
1) art. 120 i art. 121 O.p. przez naruszenie zasady legalizmu oraz zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, polegające na pozbawionym podstawy prawnej zastosowaniu do sytuacji skarżącej postanowień uchwały nr [...];
2) art. 220 § 1 i 2 O.p. poprzez nierozpoznanie zarzutów odwołania i zmianę podstawę rozstrzygnięcia merytorycznego, co w konsekwencji oznacza zaakceptowanie przez organ odwoławczy naruszeń przepisów, których dopuścił się organ I instancji, oraz naruszenie konstytucyjnego prawa strony do rzetelnego i rzeczywistego dwuinstancyjnego postępowania;
3) art. 233 O.p. w zw. z art. 21 § 1 ust. 1 i 3 O.p. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Wójta Gminy K. określającej skarżącej zobowiązania w podatku od nieruchomości, podczas gdy skarżąca z mocy prawa nabyła prawo do zwolnienia w podatku od nieruchomości, wskutek spełnienia warunków do tego zwolnienia na podstawie uchwały nr [...].
W uzasadnieniu skargi podniosła, że przepisy dotyczące warunków zwolnienia przedmiotowego - znajdujące się w akcie prawa miejscowego - uchwale Nr [...] - [czyli akcie niższej rangi zgodnie z katalogiem źródeł prawa wskazanym w art. 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej] - nie mogą być stosowane do podatnika w sytuacji, gdy zgodnie z ustawą [a dokładnie z art. 6 ust. 2 w ustawy o podatkach i opłatach lokalnych], tj. aktem wyżej rangi - obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości powstał dla niego później. Innymi słowy, w ocenie skarżącej niedopuszczalna jest sytuacja, w której ocenia się spełnienie [bądź też nie spełnienie] przez podatnika warunków do nabycia prawa do zwolnienia w podatku od nieruchomości [zawartych w akcie w niższej rangi w hierarchii źródeł prawa] w momencie, w którym jeszcze nie powstał dla niego żaden obowiązek podatkowy [ustanowiony w akcie wyższej rangi]. Dla skarżącej obowiązek podatkowy powstał z dniem 1 stycznia 2017 r. i w związku z tym w dniu 31 stycznia 2017 r. z mocy prawa, na podstawie wówczas obowiązującej uchwały nr [...], nabyła prawo do zwolnienia z podatku od nieruchomości na 3 kolejne lata, albowiem w tym dniu spełniła wszystkie warunki, jakie uchwała nr [...] przewidywała do nabycia zwolnienia a w latach następnych spełniała warunki do kontynuacji zwolnienia. W ocenie skarżącej Spółki, w przypadku uchylenia uchwały o zwolnieniach przedmiotowych w podatku od nieruchomości w trakcie roku podatkowego i uchwalenia nowej, co miało miejsce w niniejszej sprawie, zasadne jest przyjęcie, iż nowo uchwalone przepisy o zwolnieniach mają zastosowanie do obowiązków podatkowych od początku kolejnego roku podatkowego. Jednocześnie skarżąca podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko, że zobowiązanie do przedłożenia dokumentów w terminie 1(jednego) miesiąca od dnia oddania nowej inwestycji do użytku, nie jest warunkiem, od którego spełnienia uzależnione byłoby nabycie przedmiotowego zwolnienia.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r., poz. 2492, ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na mocy art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259, ze zm.; dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Wskutek takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ewentualnie w razie naruszenia prawa w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). W przypadku kwalifikowanego naruszenia prawa sąd stwierdza nieważność postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, które to ograniczenie nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie.
W pierwszej kolejności rozstrzygnąć należy który akt prawa miejscowego ma w sprawie zastosowanie. W ocenie SKO jest to uchwała Nr [...] z dnia [...] września 2014 r., w ocenie zaś Skarżącej uchwała Nr [...] z dnia [...] października 2016 r. W tym zakresie Sąd podzielił stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Podkreślić przy tym należy, że redakcja obu tych spornych uchwał wprowadza wiele niejasności w ich interpretacji. Niewątpliwie inwestycja na którą powołuje się strona, jak wynika z akt sprawy, nie jest inwestycją która zostałaby oddana do użytku po wejściu w życie uchwały [...]. Może więc do niej mieć zastosowanie tylko wcześniejsza uchwała. Wprawdzie uchwała [...] została w całości uchylona, ale jednocześnie w uchwale [...] nie zawarto żadnych przepisów które mówiłyby o kontynuacji czy utracie zwolnień udzielonych na podstawie uchwały [...]. W związku z tym należy uznać, że zasada ochrony interesów w toku i zasady zaufania do organów państwa nakazują stosować do podmiotów, które dokonały inwestycji pod rządami uchwały [...] zwolnień na zasadach nie gorszych niż w tej uchwale.
Szczególną uwagę należy zwrócić na treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 lutego 2015 r. sygn. P 10/11, który dotyczył zagadnienia zbliżonego do tego, które jest istotą sporu w niniejszej sprawie dotyczącego ochrony praw nabytych, w którym uznano, iż ustawa nowelizująca przepisy podatku dochodowego od osób prawnych pozbawiająca podatników możliwości amortyzacji prawa użytkowania udziału w nieruchomości, wprowadzonego do ewidencji środków trwałych i wartości niematerialnych przed 1 stycznia 1999 r., jest niezgodna z wywodzoną z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą ochrony interesów w toku. Jak wskazał Trybunał Konstytucyjny z zasady demokratycznego państwa prawnego, która została sformułowana w art. 2 Konstytucji, wynika m.in. zasada lojalności państwa wobec obywatela. Z zasady tej Trybunał wyprowadził dalsze szczegółowe reguły, odnoszące się m.in. do sytuacji następowania po sobie zmian obowiązującego prawa. Wśród nich znajduje się reguła, która nakłada na ustawodawcę obowiązek ochrony praw nabytych i ochrony interesów będących w toku (zob. wyrok TK z 25 listopada 2010 r. sygn. K 27/09, OTK ZU nr 9/A/2010, poz. 109).
Treścią zasady ochrony praw nabytych jest zapewnienie ochrony publicznych i prywatnych praw podmiotowych oraz zakaz arbitralnego znoszenia lub ograniczania praw podmiotowych, które przysługują jednostce lub innym podmiotom prywatnym występującym w obrocie prawnym. Warte podkreślenia jest również to, że Trybunał zwrócił uwagę na szeroką swobodę ustawodawcy do kształtowania systemu prawnego, jednak podkreślił, iż: "swoboda w kształtowaniu materialnych treści prawa podatkowego jest jednak równoważona z istnieniem obowiązku przestrzegania konstytucyjnych standardów demokratycznego państwa prawnego. Do standardów tych należy w szczególności zasada ochrony zaufania jednostki do państwa i stanowionego przez nie prawa, a także ochrony praw nabytych oraz ochrony interesów w toku, które stanowią konkretyzację wymienionej zasady konstytucyjnej (wyrok TK z 25 czerwca 2002 r. sygn. K 45/01, OTK ZU nr 4/A/2002, poz. 46). (...) Interesy w toku są określonymi stanami faktycznymi, podlegającymi ochronie z uwagi na zasadę zaufania obywateli do prawa (...). Obowiązkiem ustawodawcy, ze względu na ochronę interesów w toku, jest ustanowienie przepisów, które umożliwią dokończenie przedsięwzięć rozpoczętych stosownie do przepisów obowiązujących w chwili ich rozpoczynania albo stworzą inną możliwość dostosowania się do zmienionej regulacji prawnej (zob. np. wyrok TK z 5 stycznia 1999 r., sygn. akt K 27/98, OTK ZU nr 1/1999, poz. 1)".
W dalszej części orzeczenia Trybunał Konstytucyjny stwierdził, iż ustawodawca powinien kształtować treść prawa podatkowego z poszanowaniem konstytucyjnych standardów demokratycznego państwa prawnego. Jak zostało wskazane powyżej, do standardów tych należy zasada ochrony zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa. W wyroku z dnia 14 czerwca 2000 r. (sygn. P 3/00, OTK ZU nr 5/2000, poz. 138) Trybunał stwierdził m.in.: "Jednostka winna mieć możliwość określenia zarówno konsekwencji poszczególnych zachowań i zdarzeń na gruncie obowiązującego w danym momencie stanu prawnego, jak też oczekiwać, że prawodawca nie zmieni ich w sposób arbitralny. Bezpieczeństwo prawne jednostki związane z pewnością prawa umożliwia więc przewidywalność działań organów państwa a także prognozowanie działań własnych. W związku z tym, do naruszenia wartości, które znajdują się u podstaw zasady ochrony zaufania jednostki do państwa i stanowionego przez nie prawa, dochodzi w sytuacji gdy rozstrzygnięcie ustawodawcy jest dla jednostki zaskoczeniem, bo w danych okolicznościach nie mogła go przewidzieć, szczególnie zaś wtedy, gdy przy jego podejmowaniu prawodawca mógł przypuszczać, że gdyby jednostka przewidywała zmianę prawa, byłaby inaczej zdecydowała o swoich prawach".
W związku z tym należy określać warunki pomocy udzielanie Stronie tak jak w załączniku do uchwały [...].
Sporne jest także w jaki sposób załącznik do uchwały [...] określa warunki do uzyskania ulgi. W szczególności zaś to czy obowiązek do przedłożenia w terminie jednego miesiąca od dnia rozpoczęcia prowadzonej działalności gospodarczej, oddania nowej inwestycji do użytku, nabycia nowej nieruchomości, zajęcie gruntów pod realizację nowej inwestycji, wniosków wraz z dokumentami potwierdzającymi spełnienie wszystkich warunków uprawniających do objęcia zwolnieniem jest warunkiem uzyskania zwolnienia.
W tym zakresie Sąd podziela z kolei stanowisko Strony Skarżącej, że organ pominął § 12 punkt c Załącznika nr 1 do uchwały. Przepis ten - niezależnie od tego jak jest redagowany- jednoznacznie odnosi się do sytuacji "gdy przedsiębiorca nie dopełnił obowiązku przedłożenia dokumentów określonych w § 8". Wyraźnie też w nim stwierdzono, że "przedsiębiorca zachowuje prawo do dalszego zwolnienia". Niewątpliwie intencją tego przepisu było zatem wskazanie, że utrata prawa do zwolnienia ma w tym przypadku charakter czasowy i ustaje z chwilą przedłożenia dokumentów. Do regulacji tego przepisu SKO nie odniosło się w ogóle. W procesie stosowania prawa nie jest dopuszczalne pomijanie niektórych części aktu prawnego i dokonywanie wykładni systemowej tylko w oparciu o wybrane jednostki redakcyjne.
Ponownie rozpoznając sprawę SKO zobowiązane będzie do całościowego rozważenia sytuacji prawnopodatkowej Skarżącej – z uwzględnieniem zarówno wypełnienia przez nią warunków do uzyskania zwolnienia, jak i okresu za który nastąpiła utrata prawa do zwolnienia a za który zwolnienie przysługiwało. SKO winno też rozważyć, czy Wójt oparł swoją decyzję na właściwej podstawie prawnej.
Reasumując zasadny okazał się zarzut naruszenia § 12 ust. 2 lit c) załącznika nr 1 do uchwały nr [...] w zw. z art. 7 ust. 3 u.p.o.l. wobec czego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję w całości.
O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. art. 205 § 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI