I SA/WR 2657/02
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA we Wrocławiu uchylił decyzje organów podatkowych, uznając ważność umowy menedżerskiej i prawo do odliczenia VAT naliczonego.
Sprawa dotyczyła prawa spółki do odliczenia VAT naliczonego z faktury za usługi menedżerskie. Organy podatkowe zakwestionowały prawo do odliczenia, uznając umowę menedżerską za nieważną z powodu naruszenia zakazu łączenia funkcji członka Rady Nadzorczej i Zarządu przez tę samą osobę. WSA we Wrocławiu uchylił decyzje organów, stwierdzając, że umowa była ważna, a zarzuty organów dotyczące naruszenia przepisów Kodeksu Handlowego były błędne.
Przedmiotem sporu była decyzja Izby Skarbowej utrzymująca w mocy decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej, która określiła spółce zobowiązanie w podatku od towarów i usług za maj 1999 r. oraz kwestionowała prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony z faktury za usługi menedżerskie. Organy uznały umowę menedżerską za nieważną z powodu naruszenia art. 207 Kodeksu Handlowego (zakaz łączenia funkcji nadzorczych i zarządczych) oraz przepisów o reprezentacji spółki. Spółka argumentowała, że osoba objęta zakazem złożyła rezygnację z funkcji członka Rady Nadzorczej przed powołaniem do Zarządu, a także że umowa została prawidłowo zawarta. WSA we Wrocławiu, odwołując się do wcześniejszego wyroku w podobnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych, uznał, że umowa menedżerska była ważna. Sąd stwierdził, że organy błędnie zinterpretowały art. 207 K.h. i art. 58 K.c., a także przepisy dotyczące reprezentacji spółki. W konsekwencji, WSA uchylił zaskarżone decyzje, uznając prawo spółki do odliczenia podatku naliczonego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Umowa jest ważna, ponieważ Z. N. skutecznie zrezygnował z funkcji członka Rady Nadzorczej przed powołaniem do Zarządu, a zarzuty organów o naruszeniu art. 207 K.h. były błędne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że rezygnacja Z. N. z funkcji członka Rady Nadzorczej była skuteczna od dnia złożenia oświadczenia, które dotarło do zarządu spółki. Późniejsze odwołanie przez zgromadzenie wspólników miało charakter potwierdzający. Sąd błędnie zinterpretował art. 207 K.h. jako skutkujący nieważnością powołania na członka zarządu, podczas gdy przepis ten wyklucza jedynie łączenie funkcji kontrolnych z zarządczymi.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (15)
Główne
u.p.t.u. art. 19 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
u.p.t.u. art. 25 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
k.h. art. 207
Kodeks Handlowy
k.c. art. 58 § 1
Kodeks cywilny
u.p.d.o.p. art. 15 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
Pomocnicze
rozp. MF art. 54 § 4 pkt 5 lit. c
Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie wykonania niektórych przepisów o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
k.h. art. 199
Kodeks Handlowy
k.c. art. 746 § 2
Kodeks cywilny
k.c. art. 61
Kodeks cywilny
k.h. art. 208 § 1
Kodeks Handlowy
k.h. art. 198 § 1
Kodeks Handlowy
k.h. art. 203
Kodeks Handlowy
p.u.s.a.
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a.
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
o.p.
Ordynacja podatkowa
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa menedżerska była ważna, ponieważ osoba objęta zakazem łączenia funkcji złożyła skuteczną rezygnację z funkcji członka Rady Nadzorczej przed powołaniem do Zarządu. Organy podatkowe błędnie zinterpretowały art. 207 K.h., co doprowadziło do wadliwego stwierdzenia nieważności umowy. Naruszenie przepisów o reprezentacji spółki nie było podstawą do stwierdzenia nieważności umowy w tej sprawie. Ważność umowy menedżerskiej oznacza prawo do odliczenia VAT naliczonego z faktury za usługi. Sąd Rejonowy wpisał Z. N. do rejestru jako członka zarządu, co potwierdza prawidłowość powołania.
Odrzucone argumenty
Umowa menedżerska była nieważna z powodu naruszenia art. 207 K.h. (łączenie funkcji nadzorczych i zarządczych). Umowa była nieważna z powodu naruszenia przepisów o reprezentacji spółki. Wydatki związane z nieważną umową nie mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, co skutkuje brakiem prawa do odliczenia VAT.
Godne uwagi sformułowania
nie można postawić zarzutu nieważności w rozumieniu art. 58 § 1 K.c., gdyż Z. N. - wbrew ustaleniom przyjętym przez organy skarbowe - został prawidłowo w dniu [...] powołany na członka zarządu skarżącej spółki. Sąd rejestrowy badał, czy zgłoszenie do rejestru i dołączone do niego dokumenty zgadzają się pod względem formy i treści z bezwzględnie obowiązującymi przepisami prawnymi. nie może budzić wątpliwości, że w dniu [...] na posiedzeniu Rady Nadzorczej, w którym uczestniczył Z. N., odczytane zostało jego oświadczenie o rezygnacji z funkcji członka Rady Nadzorczej zakaz wynikający z art. 207 K.h. wskazuje przede wszystkim na wykluczenie takiej osoby z pełnienia funkcji kontrolnych, czyli ze składu rady nadzorczej, a nie skutkuje nieważnością powołania na funkcję członka zarządu spółki.
Skład orzekający
Janusz Zubrzycki
przewodniczący sprawozdawca
Halina Betta
sędzia
Anetta Chołuj
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 207 K.h. w kontekście łączenia funkcji w spółce, ważność czynności prawnych przy rzekomym naruszeniu przepisów formalnych, prawo do odliczenia VAT w przypadku spornych umów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i przepisów obowiązujących w 1999 roku. Interpretacja art. 207 K.h. może być odmienna w nowszym orzecznictwie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowa jest prawidłowa interpretacja przepisów Kodeksu Handlowego i cywilnego dla rozstrzygnięć podatkowych, a także jak sąd może zakwestionować stanowisko organów podatkowych w oparciu o szczegółową analizę dowodów i przepisów.
“Nieważna umowa menedżerska? Sąd administracyjny wyjaśnia, kiedy zakaz łączenia funkcji nie dyskwalifikuje transakcji.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Wr 2657/02 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2004-11-15 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2002-08-12 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Anetta Chołuj Halina Betta Janusz Zubrzycki /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Podatek od towarów i usług Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku *Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 1993 nr 11 poz 50 art. 19 ust.1, 25 ust. 1 pkt 3 Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Zubrzycki (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia NSA Halina Betta Asesor WSA Anetta Chołuj Protokolant Paulina Biernat po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2004 r. sprawy ze skargi A spółki z o.o. z/s w L. na decyzje Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. G. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za maj 1999 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. G. z dnia [...] Nr [...], II. orzeka, że wymienione w punkcie I decyzje nie podlegają wykonaniu, III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej we W. na rzecz A L. spółki z o.o. z/s w L. kwotę 1.515,00 zł (jeden tysiąc pięćset piętnaście złotych) tytułem kosztów postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym. Uzasadnienie Przedmiotem skargi A Sp. z o.o. z/s w L. jest decyzja Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. G. z dnia [...] Nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej z Urzędu Kontroli Skarbowej we W. - Ośrodka Zamiejscowego w J. G. z dnia [...] Nr [...], określającej w podatku od towarów i usług za miesiąc maj 1999r.: * zobowiązanie podatkowe w wysokości [...], * zaległość podatkową w wysokości [...], - odsetki za zwłokę w wysokości [...] oraz ustalającej kwotę dodatkowego zobowiązania za ten miesiąc w wysokości [...]. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzono, że w dniach od [...] do [...] Inspektor Kontroli Skarbowej z Urzędu Kontroli Skarbowej we W. - Ośrodka Zamiejscowego w J. G. przeprowadził w Spółce z o.o. A, z/s w L., kontrolę w zakresie prawidłowości rozliczenia podatku dochodowego od osób prawnych za rok 1999 oraz podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 1999 roku. W wyniku przeprowadzonej kontroli Inspektor zakwestionował jako koszty uzyskania przychodu wydatki związane z zarządzaniem firmą poniesione w 1999 roku na podstawie umowy menedżerskiej zawartej w dniu [...] ze Z. N. która została podpisana ze strony Spółki A przez przewodniczącego Rady Nadzorczej – W. K. Inspektor uznał, że ww. umowa jest nieważna z uwagi na stwierdzenie w wyniku kontroli faktu naruszenia ustawowego zakazu łączenia funkcji nadzorczych z funkcjami zarządczymi, który wynika z zapisu art. 207 Kodeksu Handlowego. Inspektor ustalił bowiem, że Z. N. w okresie od [...] do [...] pełnił w kontrolowanej Spółce zarówno funkcję członka Rady Nadzorczej jak i członka Zarządu. Naruszenie tego bezwzględnie obowiązującego zakazu czyni w opinii Inspektora czynności prawne dokonane ze Z. N. oraz przez Z. N. - nieważnymi na mocy art. 58 § 1 Kodeksu cywilnego. Poza tym na nieważność umowy zawartej ze Z. N. wpłynął - zdaniem Inspektora - fakt naruszenia przy jej podpisywaniu przepisów dotyczących reprezentacji Spółki, ustanowionych w art. 199 Kodeksu Handlowego, które nie zostały zmienione umową Spółki. Zatem do skutecznego zawarcia umowy niezbędna była reprezentacja łączna, tj. złożenie podpisów przez dwóch członków Zarządu Spółki lub jednego wraz z prokurentem. Powyższe nieprawidłowości spowodowały - zdaniem Inspektora - nieważność tej umowy z mocy art. 58 § 1 Kodeksu cywilnego, a tym samym brak podstaw do zaliczenia przedmiotowych wydatków do kosztów uzyskania przychodów na gruncie przepisów o podatku dochodowym od osób prawnych. Mając na uwadze powyższe ustalenia oraz postanowienie art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług i treść § 54 ust. 4 pkt 5 lit. c rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie wykonania niektórych przepisów o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym Inspektor zakwestionował w miesiącu maju 1999 r. prawo Spółki do dokonania obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, w wysokości: [...], wynikającą z faktury VAT nr [...] z dnia [...] wystawionej z tytułu zawarcia wyżej opisanej umowy. Spółka nie zgadzając się z decyzją Inspektora Kontroli Skarbowej złożyła odwołanie z wnioskiem o jej uchylenie i przeprowadzenie ponownej kontroli lub umorzenie postępowania w sprawie. W uzasadnieniu odwołania Spółka zaprzeczyła jakoby Z. N. pełnił jednocześnie dwie funkcje. Z. N. został powołany w skład Rady Nadzorczej w dniu [...] i w dniu [...] na posiedzeniu Rady Nadzorczej złożył zgodnie z art. 746 § 2 Kodeksu cywilnego rezygnację z tej funkcji. Po złożeniu rezygnacji z funkcji członka Rady Nadzorczej, w tym samym dniu Z. N. został powołany na członka Zarządu Spółki. Rezygnacja ta była czynnością jednostronną i skutecznąw myśl art. 61 ww. ustawy, ponieważ dotarła do adresata w sposób dostatecznie zrozumiały i została przez Radę Nadzorczą przyjęta, co zostało odnotowane w protokole Nr III/6/99 z posiedzenia Rady Nadzorczej Spółki A odbytego w dniu [...]. W opinii Spółki należy zatem przyjąć, że z tym dniem Z. N. przestał być członkiem Rady Nadzorczej, a uchwała Nr 5 podjęta przez Zwyczajne Zgromadzenie Wspólników w dniu [...] o odwołaniu Z. N. ze składu członków Rady Nadzorczej tylko ten fakt kontrasygnowała. Dodatkowo Spółka zwróciła uwagę, że zgodnie z § 19 pkt 5 umowy Spółki Rada Nadzorcza miała prawo oddelegować ze swojego składu członka do wykonywania czynności członka Zarządu Spółki. W kwestii prawidłowej reprezentacji Spółki przy podpisywaniu umowy ze Z. N. Spółka wskazała na istnienie uchwały nr [...] z dnia [...], którą Rada Nadzorcza Spółki A delegowała jej przewodniczącego – W. K. do zawarcia kontraktu menedżerskiego ze Z. N., do czego miała prawo. Ponadto Spółka nie zgodziła się z zakwestionowaniem w całości kosztów Zarządu. Inspektor winien ustalić co faktycznie było niezbędnym kosztem poniesionym w celu uzyskania przychodu. Izba Skarbowa we W. - Ośrodek Zamiejscowy w J. G. nie uwzględniła zarzutów odwołania. Stwierdziła, że art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o. podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 z późn.zm.) przyznaje podatnikowi prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony zawarty w dokumentach zakupu. Prawo to jednak zostało ograniczone przez ustawodawcę w przypadkach określonych m.in. w art. 25 ust. 1 tejże ustawy oraz w § 54 ust. 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 1997r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 156, poz. 1024 z późn. zm.). Zgodnie z brzmieniem art. 25 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy obniżenia kwoty podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika towarów i usług, którymi rozporządzono w sposób nie pozwalający na zaliczenie poniesionych wydatków do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym. Również z § 54 ust. 4 pkt 5 lit. c wyżej powołanego rozporządzenia wynika, że faktury potwierdzające czynności, do których mają zastosowanie przepisy art. 58 i 83 Kodeksu cywilnego nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego. Biorąc pod uwagę stan faktyczny rozpatrywanej sprawy oraz wyżej powołane postanowienia należy uznać, że Inspektor był zobligowany do zakwestionowania prawa podatnika do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony od zakupu usług menedżerskich, ponieważ wydatki te nie zostały uznane jako koszty uzyskania przychodów w świetle przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych z uwagi na stwierdzenie nieważności zawartej umowy menedżerskiej (decyzja organu odwoławczego Nr [...] z dnia [...] - wydana w trybie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 z późn.zm.). Stanowisko Inspektora w kwestii piastowania przez Z. N. w okresie od [...] do [...] jednocześnie funkcji członka Zarządu i Rady Nadzorczej, a tym samym fakt naruszenia bezwzględnie obowiązującego w tym zakresie przepisu art. 207 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 czerwca 1934r. - Kodeks Handlowy (Dz.U. Nr 57, poz. 502 z późn. zm.) - należy uznać jako słuszne, a argumenty Spółki zawarte w odwołaniu dotyczące spornych umów nie zasługują wg Izby Skarbowej na uwzględnienie. Z wyjaśnień Spółki wynika bowiem, że Z. N. złożył rezygnację z pełnienia funkcji członka Rady Nadzorczej w dniu [...], co zostało odnotowane w protokole z posiedzenia Rady Nadzorczej odbytego w tymże dniu. Organ odwoławczy zwrócił jednak uwagę, że zgodnie z postanowieniem art. 208 § 1 Kodeksu Handlowego rada nadzorcza składa się przynajmniej z trzech członków, wybieranych uchwała wspólników, natomiast wg § 2 umowa spółki może ustanowić inny sposób powoływania członków rady nadzorczej. Tymczasem umowa Spółki A z dnia [...] nie zmieniła sposobu powoływania członków Rady Nadzorczej, ustanawiając w § 15 pkt 2, iż członków Rady Nadzorczej powołuje i odwołuje Zgromadzenie Wspólników. Wobec tego rezygnacja Z. N. nie powinna być skierowana do Rady Nadzorczej, lecz do organu powołującego członków Rady Nadzorczej, tj. Zgromadzenia Wspólników. W aktach sprawy istnieje protokół Zwyczajnego Zgromadzenia Wspólników Spółki A odbytego dnia [...], z którego wynika, że uchwałą nr 5 § 1 Walne Zgromadzenie z dniem [...] odwołało Z. N. ze składu Rady Nadzorczej, ponieważ podał się on do dymisji. Zatem należy stwierdzić, że przedmiotowe oświadczenie dotarło do "prawidłowego adresata", tj. do Zgromadzenia Wspólników dopiero w dniu [...] - zgodnie z treścią art. 61 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 z późn. zm.), na który powołuje się Spółka. Dopiero z tym dniem Z. N. przestał być członkiem Rady Nadzorczej Spółki A. Twierdzenie strony, iż zgodnie z § 19 pkt 5 umowy Spółki Rada Nadzorcza miała prawo oddelegować ze swojego składu członka do wykonywania czynności członka Zarządu Spółki - nie jest zgodne z treścią tegoż postanowienia. Zgodnie bowiem z § 19 ust. 2 pkt 5 umowy Spółki: "Do uprawnień Rady Nadzorczej należy w szczególności delegowanie członka lub członków Rady Nadzorczej do czasowego wykonywania czynności członka Zarządu Spółki w razie zwieszenia lub odwołania członków Zarządu czy też całego Zarządu lub gdy Zarząd z innych powodów nie może działać." Taka sytuacja w przedmiotowej sprawie nie wystąpiła, a zatem nie można potraktować powołania Z. N. na członka Zarządu jako jego delegowania do czasowego zarządzania Spółką czemu przeczy również zebrana w trakcie kontroli dokumentacja. Zatem uchwała Rady Nadzorczej Nr [...] stanowiąca o powołaniu Z. N. na członka Zarządu z dniem [...] jest - w świetle art. 207 Kodeksu Handlowego, stanowiącego, iż członkowie zarządu nie mogą być jednocześnie członkami rady nadzorczej - nieważna, ponieważ - wbrew twierdzeniu Spółki - doprowadziła do zakazanego prawem pełnienia przez Z. N. w okresie od [...] do [...] zarówno funkcji nadzorczych jak i zarządzających w kontrolowanej Spółce. Tym samym wszelkie czynności dokonane w wyżej określonym okresie ze Z. N. oraz przez Z. N. jako członka Zarządu Spółki - należy uznać również za nieważne na mocy art. 58 § 1 Kodeksu cywilnego, a więc i umowę menedżerską zawartą w dniu [...] ze Z. N. na zarządzenie Spółką A. Organ odwoławczy zaznaczył także, że w przedmiotowej sprawie bez znaczenia pozostaje fakt naruszenia przy zawieraniu umowy ze Z. N. przepisów dotyczących prawidłowej reprezentacji Spółki A , ponieważ nawet brak ww. naruszenia nie skutkowałby uznaniem tejże umowy jako ważnej - z uwagi ma wyżej powołaną nieprawidłowość. W kwestii zarzutu dotyczącego nie uznania przez Inspektora w całości kosztów zarządu Spółki organ odwoławczy wyjaśnił, że nieważność czynności prawnej z powodu naruszenia ustawowych zakazów skutkuje na gruncie prawa podatkowego niemożnością zaliczenia wydatków związanych z tymi czynnościami do kosztów uzyskania przychodów. W przedmiotowej sprawie stwierdzono, iż Z. N. został powołany na członka Zarządu z naruszeniem normy art. 207 Kodeksu Handlowego, a skutkiem tego naruszenia jest bezwzględna nieważność tej czynności jako sprzecznej z prawem, a tym samym ww. spornej umowy. Zatem skoro przedmiotowe wydatki zostały poniesione na podstawie nieważnej umowy, a jedynie ważna czynność prawna w rozumieniu art. 58 Kodeksu cywilnego może stanowić podstawę uznania wydatku za koszt uzyskania przychodów i zaksięgowania w tym charakterze danego zdarzenia gospodarczego - to nie mogą one być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tj. Dz.U. z 2000r. Nr 54, poz. 654 z późn. zm.). Zatem wszystkie wydatki poniesione na podstawie umowy menedżerskiej z dnia 2.02.1999r. nie mogą być uznane za koszty uzyskania przychodów i nie może tu być mowy o uznaniu tych wydatków w jakiejkolwiek części. W skardze na tę decyzję, wnosząc o jej uchylenie, zarzucono naruszenie art. 217 Konstytucji RP oraz art. 247 § 1 pkt 2, art. 122, art. 187 ustawy Ordynacja podatkowa, a także art. 58 kodeksu cywilnego, art. 203 Kodeksu handlowego, a także art. 7 ust. 5 i art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Przede wszystkim zakwestionowano stanowisko organów skarbowych, że umowa z dnia [...] zawarta pomiędzy skarżącą spółką a spółką z o.o. B dotknięta jest wadą nieważności. W uzupełnieniu skargi podniesiono dodatkowo, że organy skarbowe wadliwie zastosowały w sprawie art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT, gdyż kwestionując możliwość zaliczenia danych wydatków do kosztów uzyskania przychodów, błędnie kierowały się tylko przepisami Kodeksu handlowego oraz Kodeksu cywilnego, pomijając treść przepisu art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, stanowiącego jedyną podstawę rozstrzygnięcia w zakresie kosztów uzyskania przychodów. Ponadto w sprawie nie ma podstaw do uznania, że sporna umowa była nieważna na podstawie art. 58 K.c, gdyż przy jej zawieraniu nie doszło do naruszenia przepisów Kodeksu handlowego dotyczących reprezentacji. Odnośnie natomiast zastosowania przepisu § 54 ust. 4 pkt 5 lit. c rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 1997 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 156, poz. 1024 z późn. zm.) podniesiono, że przepis ten nie znajduje zastosowania, gdyż sporna umowa nie jest dotknięta wadą nieważności z art. 58 K.c. oraz, że przepis ten stoi w sprzeczności z art. 217 Konstytucji RP. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, wywodząc jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Po rozpoznaniu niniejszej sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim należy stwierdzić, że w sprawie zawisłej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w przedmiocie wymiaru stronie skarżącej podatku dochodowego od osób prawnych za 1999 r., w której organy skarbowe zakwestionowały m.in. prawidłowość zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków spółki podniesionych z tytułu wypłacanych wynagrodzeń Z. N. - Sąd wyrokiem z dnia 15 listopada 2004 r. (sygn. akt I SA/Wr 2408-2409/02), uwzględnił skargę i uchylił zaskarżone decyzje podatkowe. W wyroku tym stwierdzono, że "umowie menedżerskiej z dnia [...] zawartej ze Z. N. nie można postawić zarzutu nieważności w rozumieniu art. 58 § 1 K.c., gdyż Z. N. - wbrew ustaleniom przyjętym przez organy skarbowe - został prawidłowo w dniu [...] powołany na członka zarządu skarżącej spółki. W świetle bowiem zebranego w sprawie materiału dowodowego nie może budzić wątpliwości, że w dniu [...] na posiedzeniu Rady Nadzorczej, w którym uczestniczył Z. N., odczytane zostało jego oświadczenie o rezygnacji z funkcji członka Rady Nadzorczej (wynika to jednoznacznie z protokołu posiedzenia Rady Nadzorczej), co pozwoliło Radzie Nadzorczej na dokonanie jego wyboru na członka zarządu spółki. W kontekście sporu między stronami o ważność złożonego oświadczenia o rezygnacji z funkcji członka Rady Nadzorczej i dokonanego powołania na członka zarządu i wyłaniającego się na tym tle zarzutu organów o naruszeniu normy art. 207 K.h., należy stwierdzić, że prawidłowość powołania Z. N. na członka zarządu spółki została skontrolowana przez Sąd Rejonowy w J. G., który - jak wynika z odpisu rejestru handlowego spółki na dzień 20 marca 1999 r. (k. [...] akt adm.) - wpisał Z. N. do tegoż rejestru jako członka zarządu. Tym samym uznać należy, że Sąd ten nie dopatrzył się naruszenia art. 207 K.h., skoro na podstawie art. 16 § 1 K.h. Sąd rejestrowy badał, czy zgłoszenie do rejestru i dołączone do niego dokumenty zgadzają się pod względem formy i treści z bezwzględnie obowiązującymi przepisami prawnymi. Trafnie przy tym strona skarżąca podnosi, że w kwestii skuteczności prawnej oświadczenia Z. N. o rezygnacji z członka Rady Nadzorczej (z dniem [...]), która to informacja została przedstawiona na posiedzeniu Rady Nadzorczej w dniu [...] istnieje konieczność uwzględnia art. 746 § 2 K.c. oraz art. 61 K.c, zgodnie z którymi przyjmujący zlecenie może je wypowiedzieć w każdym czasie, a oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią. Skoro zgodnie z art. 198 § 1 K.h. zarząd reprezentuje spółkę w sądzie i poza sądem, dla skuteczności oświadczenia Z. N. istotnym było dotarcie jego oświadczenia do zarządu spółki, ponieważ prawo do reprezentowania spółki, w tym przyjmowania oświadczeń woli, nie przysługuje radzie nadzorczej, ani zgromadzeniu wspólników. Organy skarbowe nie udowodniły w tej sprawie, aby oświadczenie Z. N., odczytane na posiedzeniu rady nadzorczej spółki w dniu [...], przy udziale - jak wynika z protokołu tegoż posiedzenia – E. K., Prezesa Zarządu spółki, nie dotarło do Zarządu spółki. W tej sytuacji uznać należy, że rezygnacja Z. N. z funkcji członka rady nadzorczej spółki była skuteczna prawnie od [...]. Późniejsze odwołanie Z. N. z tej funkcji przez zgromadzenie wspólników w dniu 30 czerwca1999 r. miało jedynie charakter potwierdzający ten skutek. Ponadto odnośnie normy art. 207 K.h., stanowiącej że członkowie zarządu nie mogą być jednocześnie członkami rady nadzorczej lub komisji rewizyjnej, zwrócić należy uwagę na niewłaściwe rozumienie tego przepisu przez organy skarbowe na tle niniejszej sprawy. Z przepisu tego wynika jednoznacznie, że członek zarządu nie może być członkiem rady nadzorczej. Przepis ten, zamieszczony w Oddziale 2 pn. "Nadzór" (Rozdział III, Dział XI Kodeksu handlowego) wyklucza zatem, aby mogło nastąpić połączenie władzy zarządzającej z władzą nadzorczą w ramach spółki z o.o., a zatem, że członek zarządu nie może zostać jednocześnie członkiem rady nadzorczej, aby zapobiec łączeniu funkcji zarządzającej z kontrolną. Jeżeli zatem doszłoby (hipotetycznie) do powołania członka rady nadzorczej na członka zarządu, to zakaz wynikający z art. 207 K.h. wskazuje przede wszystkim na wykluczenie takiej osoby z pełnienia funkcji kontrolnych, czyli ze składu rady nadzorczej, a nie skutkuje nieważnością powołania na funkcję członka zarządu spółki. W świetle powyższego, organy skarbowe w niniejszej sprawie dokonały wadliwej wykładni art. 207 K.h. i stwierdziły naruszenie jego normy przez stronę skarżącą. Brak tym samym podstaw do kwestionowania ważności powołania w dniu [...] Z. N. na członka zarządu spółki, co powoduje, że prawidłowo przy zawarciu w dniu [...] kontraktu menedżerskiego ze Z. N. zastosowano tryb przewidziany w art. 203 K.h. Nieprawidłowo zatem organy skarbowe ustaliły, że przy zawieraniu tegoż kontraktu naruszony został przepis art. 198 § 1 K.h., co skutkować miało nieważnością tej umowy w rozumieniu art. 58 § 1 K.c, a tym samym z naruszeniem art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego./ 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.), zwanej dalej również "updop", zakwestionowano zaliczenie do kosztów' uzyskania przychodów wynagrodzenia wypłacone Z. N. na podstawie tegoż kontraktu menedżerskiego". Powyższą argumentację Sądu, poczynioną w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych, Sąd akceptuje również na gruncie niniejszej sprawy. To zaś powoduje - skoro spornej umowie nie można postawić zarzutu nieważności w oparciu o art. 58 § 1 K.c. - że wadliwie w tej sprawie zastosowano art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) oraz w § 54 ust. 4 pkt 5 lit. c rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 1997r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 156, poz. 1024 ze zm.), gdyż nie zachodziły przesłanki do ich zastosowania i pozbawienia w oparciu o te przepisy strony skarżącej prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony z faktury wystawionej w dniu [...] przez Z. N. W świetle powyższego, Sąd stwierdzając naruszenie przez organy skarbowe przepisów art. 19 ust. 1 i art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) polegające na bezpodstawnym pozbawieniu skarżącej spółki prawa do odliczenia podatku z faktury wystawionej z tytułu świadczenia przez Z. N. na jej rzecz usług menedżerskich - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzji organu I instancji. Orzeczenie o wstrzymaniu wykonania uchylonych decyzji wydano w oparciu o przepis art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI