I SA/Gl 550/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2022-08-09
NSApodatkoweŚredniawsa
wznowienie postępowaniatermindoręczenietytuł wykonawczypodatek dochodowyOrdynacja podatkowaskarżącyorgan podatkowysąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatnika na decyzję odmawiającą wznowienia postępowania podatkowego, uznając wniosek za spóźniony z powodu odebrania tytułu wykonawczego.

Podatnik złożył wniosek o wznowienie postępowania podatkowego za 2015 r., twierdząc, że nie brał udziału w postępowaniu bez własnej winy i nie został mu doręczony ostateczna decyzja. Organy podatkowe odmówiły wznowienia, uznając wniosek za złożony po terminie, ponieważ podatnik odebrał tytuł wykonawczy wraz z zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności w lipcu 2019 r. WSA w Gliwicach oddalił skargę, podzielając stanowisko organów, że odebranie tytułu wykonawczego oznaczało powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji, a wniosek złożono po upływie miesięcznego terminu.

Sprawa dotyczyła skargi T. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą wznowienia postępowania podatkowego za 2015 r. Podatnik domagał się wznowienia postępowania, argumentując, że bez własnej winy nie brał w nim udziału i nie otrzymał ostatecznej decyzji. Jako podstawę wskazał art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej. Organy podatkowe uznały wniosek za złożony po terminie, wskazując, że podatnik powziął wiadomość o wydaniu decyzji w dniu 26 lipca 2019 r., kiedy to odebrał zawiadomienie o zajęciu wierzytelności wraz z odpisem tytułu wykonawczego. Podatnik kwestionował doręczenie odpisu tytułu wykonawczego, twierdząc, że w przesyłce znajdowało się jedynie pismo przewodnie. WSA w Gliwicach oddalił skargę, uznając, że odebranie tytułu wykonawczego, nawet z brakami formalnymi, pozwalało na identyfikację decyzji i rozpoczęcie biegu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Sąd podkreślił, że ciężar dowodu dochowania terminu spoczywa na stronie, a w tym przypadku skarżący nie udowodnił, że dowiedział się o decyzji później. Sąd odniósł się również do zarzutów dotyczących braku wydania postanowienia o wznowieniu postępowania przez organ I instancji, wyjaśniając, że decyzja o odmowie wznowienia jest właściwa w przypadku uchybienia terminowi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, odebranie tytułu wykonawczego wraz z zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności, nawet przy kwestionowaniu jego treści, jest wystarczające do uznania, że strona powzięła wiadomość o wydaniu decyzji, rozpoczynając bieg terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko organów, że odebranie przez skarżącego tytułu wykonawczego z 15 lipca 2019 r. w dniu 26 lipca 2019 r. oznaczało powzięcie wiadomości o wydaniu ostatecznej decyzji podatkowej. Pomimo kwestionowania przez skarżącego treści tytułu wykonawczego i braku doręczenia samej decyzji, sąd uznał, że informacje zawarte w tytule wykonawczym pozwalały na identyfikację organu, rodzaju i wysokości należności. W związku z tym, wniosek o wznowienie postępowania złożony w listopadzie 2020 r. był spóźniony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

O.p. art. 240 § 1

Ordynacja podatkowa

Wymienia enumeratywnie podstawy wznowienia postępowania, w tym pkt 4: strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.

O.p. art. 241 § 1

Ordynacja podatkowa

Wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony.

O.p. art. 241 § 2

Ordynacja podatkowa

W przypadku, gdy strona nie z własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, wznowienie następuje na żądanie strony wniesione w terminie miesiąca od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji.

O.p. art. 243 § 1

Ordynacja podatkowa

W razie dopuszczalności wznowienia postępowania organ podatkowy wydaje postanowienie o wznowieniu postępowania.

O.p. art. 243 § 3

Ordynacja podatkowa

W przypadku niedopuszczalności wznowienia postępowania z przyczyn formalnych, organ wydaje decyzję o odmowie wznowienia.

Pomocnicze

O.p. art. 127

Ordynacja podatkowa

Postępowanie podatkowe jest dwuinstancyjne.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odebranie tytułu wykonawczego wraz z zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności stanowi powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji, rozpoczynając bieg terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Wniosek o wznowienie postępowania został złożony po upływie miesięcznego terminu od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji. Organ podatkowy prawidłowo wydał decyzję o odmowie wznowienia postępowania z powodu uchybienia terminu.

Odrzucone argumenty

Skarżący nie brał udziału w postępowaniu bez własnej winy i nie otrzymał ostatecznej decyzji. Tytuł wykonawczy nie pozwalał na jednoznaczną identyfikację decyzji ostatecznej. Organ odwoławczy nie przeprowadził ponownego rozpoznania sprawy i nie podjął działań dowodowych.

Godne uwagi sformułowania

przez powzięcie wiadomości o decyzji należy rozumieć uzyskanie informacji o treści rozstrzygnięcia zawartego w wydanej decyzji z jakiegokolwiek źródła oraz w jakikolwiek sposób. ciężar dowodu dochowania terminu [...] spoczywa na stronie, która domaga się wznowienia postępowania w sprawie. złożenie podania o wznowienie postępowania nie wszczyna automatycznie postępowania wznowieniowego.

Skład orzekający

Beata Machcińska

sprawozdawca

Bożena Pindel

przewodniczący

Paweł Kornacki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji' w kontekście wznowienia postępowania podatkowego oraz zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z doręczeniem tytułu wykonawczego i wnioskiem o wznowienie postępowania podatkowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie podatkowym – terminu na wznowienie postępowania i momentu powzięcia wiadomości o decyzji. Jest to istotne dla prawników procesowych i doradców podatkowych.

Kiedy odbiór tytułu wykonawczego zamyka drogę do wznowienia postępowania podatkowego?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Gl 550/22 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2022-08-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-05-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Beata Machcińska /sprawozdawca/
Bożena Pindel /przewodniczący/
Paweł Kornacki
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Sygn. powiązane
II FSK 1439/22 - Wyrok NSA z 2025-07-30
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1540
art. 240 § 1 pkt 4, art. 241 § 2 pkt 1, art. 243 § 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Pindel, Sędzia WSA Paweł Kornacki, Sędzia WSA Beata Machcińska (spr.), Protokolant starszy specjalista Anna Oklecińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 sierpnia 2022 r. sprawy ze skargi T. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 29 marca 2022 r. nr 2401-IOD-2.601.6.2021 UNP: 2401-22-071017 w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2015 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 29 marca 2022 r., nr 2401-IOD-2.601.6.2021 UNP: 2401-22-071017, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej: "DIAS", "organ II instancji"), po rozpatrzeniu odwołania T. M. (dalej: "skarżący"), utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K. (dalej: "organ I instancji") z dnia 28 lipca 2021 r., znak: [...], odmawiającą wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją określającą zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2015 r. od dochodu z odpłatnego zbycia udziałów oraz z tytułu objęcia udziałów w spółce mającej osobowość prawną w zamian za wkład niepieniężny w postaci innej niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część.
Stan sprawy przedstawia się następująco:
1. Pismem z 12 listopada 2020 r. pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K. z 21 kwietnia 2017 r., znak: [...], określającą zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2015 r. od dochodu z odpłatnego zbycia udziałów oraz z tytułu objęcia udziałów w spółce mającej osobowość prawną w zamian za wkład niepieniężny w postaci innej niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część. Jako podstawę żądania wskazał art. 240 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (dalej "O.p."), gdyż strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że skarżący powziął wiedzę o wydaniu decyzji ostatecznej dopiero podczas przeglądania akt prowadzonego przeciwko niemu postępowania (dochodzenia) o sygn. [...], a więc w dniu 26 października 2020 r. Decyzja ta nigdy nie została mu doręczona, a więc nie została wprowadzona do obrotu prawnego.
2. Po rozpatrzeniu przedmiotowego wniosku Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K. decyzją z 28 lipca 2021 r. odmówił wznowienia postępowania ze względu na jego złożenie po terminie.
3. Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia złożył pełnomocnik skarżącego, domagając się orzeczenia co do istoty sprawy lub przekazania sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Jednocześnie podniósł zarzuty rażącego naruszenia art. 243 § 1, 1a i 3 w zw. z art. 241 § 1 i 2 pkt 1 w zw. z art. 240 § 1 pkt 4 O.p., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na wydaniu decyzji w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania z uwagi na rzekome uchybienie terminu do złożenia żądania wznowienia postępowania, podczas gdy w sprawie nigdy nie zostało wydane postanowienie o wznowieniu postępowania, pomimo stwierdzenia przez organ dopuszczalności wniosku, a także rażącego naruszenia art. 243 § 1, 1a i 3 w zw. z art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 i 2, art. 191 i 2a O.p., poprzez ich błędna wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na niepodjęciu wszystkich koniecznych działań niezbędnych do uzyskania prawdy materialnej, prowadzenie postępowania w sposób niweczący zaufanie do organów podatkowych, rozstrzygnięcie ujawnionych w postępowaniu wątpliwości na niekorzyść podatnika oraz zaniechanie dopuszczenia dowodów wnioskowanych przez skarżącego w celu wykazania istnienia podstaw wznowienia. Pełnomocnik skarżącego sformułował również zarzut błędnej wykładni art. 241 § 2 pkt 1 O.p., prowadzącej do uznania, że do powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji wystarczające jest uzyskanie informacji o istnieniu podstawy obowiązku oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy, podczas gdy o powzięciu wiadomości o wydaniu decyzji można mówić dopiero od chwili, gdy strona dowiedziała się o wydaniu wobec niej decyzji i miała faktyczną możliwość zapoznania się z jej rozstrzygnięciem i treścią, a także zarzut błędu w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że skarżący powziął wiadomość o wydaniu decyzji ostatecznej, odbierając przesyłkę zawierającą odpis tytułu wykonawczego o nr 2417-SEW-1.723.6147.2019 z 15 lipca 2019 r., podczas gdy brak jest w sprawie dowodów chociażby uprawdopodobniających tę tezę.
4. Po rozpatrzeniu odwołania DIAS decyzją z 29 marca 2022 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K.. W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z art. 241 § 2 pkt 1 O.p., wznowienie postępowania w przypadku, gdy strona nie z własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, następuje na żądanie strony wniesione w terminie miesiąca od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji. W niniejszej sprawie skarżący osobiście odebrał zawiadomienie z 16 lipca 2019 r., znak: 2417- SEE.711.7054943.2019.1.SA o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku O. S.A. wraz z odpisem tytułu wykonawczego z dnia 15 lipca 2019 r. o nr 2417-SEW-l.723.6147.2019, w dniu 26 lipca 2019 r. Dowodem tego jest zwrotne potwierdzenie odbioru, na którym w pozycji "numer pisma" wskazano: 2417-SEE.711.7054943.2019.1.SA, poniżej zaś zamieszono adnotację: "dot. KLAUZULA + ODPIS TW 2808692" (k. 33-34 akt organu I instancji). Numerem 2808692 oznaczono tytuł wykonawczy na naklejce z kodem kreskowym umieszczonym na tym dokumencie (k. 53 akt organu I instancji). Organ odwoławczy podkreślił, że skarżący podnosząc, że odebrał jedynie pismo przewodnie, do którego nie załączono przedmiotowego tytułu wykonawczego, nie przedstawił żadnego dowodu na potwierdzenie tej tezy. Pismo przewodnie (z dnia 16 lipca 2019 r., znak: SEE.711.7054943.2019.1.SA), którego otrzymania skarżący nie kwestionuje, to zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku O. S.A. Zatem pomimo otrzymania zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego, w którym wskazano, że jego podstawę stanowi m.in. tytuł wykonawczy z dnia 15 lipca 2019 r., skarżący nie zwrócił się do urzędu skarbowego o wyjaśnienie tej sprawy. Z tego względu DIAS nie dał wiary twierdzeniom pełnomocnika skarżącego, że pomimo wyżej opisanej treści zwrotnego potwierdzenia odbioru nie doręczono skarżącemu odpisu tytułu wykonawczego.
DIAS wyjaśnił również, że tytuł wykonawczy został wystawiony według wzoru określonego w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 8 sierpnia 2016 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej (t.j. Dz.U. z 2018, poz. 850 ze zm.), a wszystkie jego pozycje zostały wypełnione prawidłowo. Stwierdził, że pełnomocnik skarżącego słusznie wskazał, że określony w tytule wykonawczym numer decyzji jest niekompletny (brak dwóch ostatnich cyfr), jednak nie zmienia to faktu, że treść tytułu wykonawczego (data decyzji, rodzaj należności, okres, kwota zobowiązania, sygnatura decyzji) pozwala jednoznacznie zidentyfikować organ podatkowy wydający decyzję, jak też rodzaj (podatek), okres i wysokość dochodzonej należności pieniężnej.
W dalszej części organ II instancji podniósł, że w orzecznictwie sądów administracyjnych jednolicie przyjmuje się, że przez powzięcie wiadomości o decyzji należy rozumieć uzyskanie informacji o treści rozstrzygnięcia zawartego w wydanej decyzji z jakiegokolwiek źródła oraz w jakikolwiek sposób. Nie jest konieczne zaznajomienie się z jej treścią, bowiem nie mamy tutaj do czynienia z jej doręczeniem. Wystarczające jest posiadanie przez stronę informacji, czego dana decyzja dotyczy, przez jaki organ została wydana, jaki jest przedmiot jej rozstrzygnięcia oraz treść (kierunek) tego rozstrzygnięcia - tzn. czy jest ona korzystna, czy niekorzystna dla podatnika. Zdaniem organu odwoławczego, skarżący powziął wiadomość o wydaniu decyzji ostatecznej w dniu, w którym potwierdził odbiór odpisu tytułu wykonawczego z 15 lipca 2019 r. wraz z zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego. Wniosek z 12 listopada 2020 r. o wznowienie postępowania w związku z zaistnieniem przesłanki określonej w art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej, został zatem złożony po upływie terminu określonego w art. 241 § 2 pkt 1 O.p., co obligowało organ podatkowy do odmowy wznowienia postępowania, zgodnie z art. 243 § 3 O.p.
Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania, w tym zaniechania dopuszczenia dowodów wnioskowanych przez skarżącego w celu wykazania istnienia podstaw wznowienia, DIAS wyjaśnił, iż wobec stwierdzenia niespełnienia przesłanek formalnoprawnych wznowienia postępowania, organ podatkowy nie mógł wydać postanowienia o wznowieniu postępowania, a następnie prowadzić postępowania co do przyczyn wznowienia i rozstrzygnięcia sprawy. Z tych też przyczyn organ I instancji nie mógł przeprowadzić żądanego postępowania dowodowego, wobec tego nie naruszył przepisów postępowania wskazanych przez pełnomocnika skarżącego.
5. W skardze na decyzję DIAS skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach pełnomocnik skarżącego wniósł o jej uchylenie, uchylenie rozstrzygnięcia organu I instancji, stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa, przeprowadzenie rozprawy, a także zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Równocześnie pełnomocnik skarżącego sformułował zarzuty:
- rażącego naruszenia art. 233 § 1 pkt 1 w zw. art. 243 § 1, § 1a i § 3 w zw. z art. 241 § 1 i § 2 pkt 1 w zw. z art. 240 § 1 pkt 4 O.p. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na wydaniu w sprawie decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania z uwagi na rzekome uchybienie terminu do złożenia żądania wznowienia postępowania, podczas gdy w sprawie nigdy nie zostało wydane postanowienie o wznowieniu postępowania, pomimo stwierdzenia przez organ dopuszczalności wniosku, a przeprowadzenie przez właściwy organ postępowania co do przesłanek wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy możliwe jest wyłącznie po uprzednim wydaniu postanowienia, o którym mowa w art. 243 § 1 O.p., a nadto brak było podstaw do ustalenia, że skarżący powziął wiadomość o wydaniu decyzji przed dniem 26 października 2020 r.,
- rażącego naruszenia art. 243 § 1, § 1a i § 3 w zw. z art. 120 w zw. z art. 121 § 1 w zw. z art. 122 w zw. z art. 187 § 1 i § 2 w zw. z art. 191 w zw. z art. 2a O.p. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na niepodjęciu wszystkich koniecznych działań niezbędnych do uzyskania prawdy materialnej, prowadzenie postępowania w sposób niweczący zaufanie do organów podatkowych poprzez brak starannego działania organów i rozstrzygnięcie ujawnionych w postępowaniu wątpliwość na niekorzyść podatnika oraz zaniechanie dopuszczenia dowodów wnioskowanych przez skarżącego w celu wykazania istnienia podstaw wznowienia, a także poprzez dowolną i wybiórczą a nie swobodną ocenę dowodów, podczas gdy niedające się usunąć wątpliwości rozstrzyga się na korzyść podatnika, a w toku postępowania organy podatkowe są zobligowane do podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym, podczas gdy w niniejszej sprawie organ powziął wątpliwości w zakresie stanu faktycznego sprawy i rozstrzygnął je wszystkie na niekorzyść strony,
- rażącego naruszenia art. 241 § 2 pkt 1 O.p. poprzez błędną jego wykładnię i uznanie, że do "powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji" wystarczające jest uzyskanie informacji o istnieniu podstawy obowiązku oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy, podczas gdy o powzięciu wiadomości o wydaniu decyzji można mówić dopiero od chwili, gdy strona dowiedziała się o wydaniu wobec niej decyzji i miała faktyczną możliwość zapoznania się z jej rozstrzygnięciem i treścią, a nadto w niniejszej sprawie brak jest podstaw do ustalenia (nawet w oparciu o treść niedoręczonego skarżącemu tytułu wykonawczego), że w sprawie wydano decyzję oraz jaka miałaby być jej treść (przedmiot zawartego w niej rozstrzygnięcia), albowiem tytuł wykonawczy takich informacji nie zawierał,
- rażącego naruszenia art. 127 w zw. z art. 233 w zw. z art. 120 w zw. z art. 121 § 1 w zw. z art. 122 w zw. z art. 180 § 1 O.p. poprzez zaniechanie ponownego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy i ograniczenie się jedynie do powielenia uzasadnienia rozstrzygnięcia organu I instancji oraz zaniechanie podjęcia jakichkolwiek czynności dowodowych celem przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego i zgromadzenia kompletnego materiału dowodowego w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym, co stanowi rażące naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania, zgodnie z którą organ II instancji jest zobowiązany do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości, co w niniejszej sprawie zostało pominięte,
- błędu w ustaleniach faktycznych polegającego na przyjęciu, że skarżący powziął wiadomość o wydaniu decyzji ostatecznej z dnia 21 kwietnia 2017 r. już w dniu 26 lipca 2019 r., odbierając przesyłkę zawierającą odpis tytułu wykonawczego, podczas gdy brak jest w sprawie dowodów chociażby uprawdopodobniających powyższą tezę, a potwierdzenie odbioru podpisane przez skarżącego świadczy jedynie o odebraniu pisma z dnia 16 lipca 2019 r., czego żadną miarą nie sposób utożsamić z doręczeniem samego tytułu wykonawczego, gdyż na jego doręczenie brak jakichkolwiek dowodów, a założenie to opiera się wyłącznie o nieuprawnione i nieuzasadnione domniemanie/przypuszczenie, w szczególności mając na uwadze fakt, że dla rozpoczęcia biegu terminu do złożenia wniosku/skargi o wznowienie postępowania miarodajne jest powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji ostatecznej, co należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania, co w niniejszej sprawie nie nastąpiło.
W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącego rozwinął powyższe zarzuty. Dodał, że skarżący nie kwestionuje samego faktu doręczenia mu przesyłki w dniu 26 lipca 2019 r., lecz podważa jej zawartość wskazując, że zawierała wyłącznie pismo przewodnie bez tytułu wykonawczego. Ponadto nawet przy założeniu, że skarżącemu doręczono by tytuł wykonawczy, to jego treść nie daje podstaw do ustalenia, że podstawą dochodzonej należności publicznoprawnej jest decyzja, bowiem okoliczność ta nie wynika z tytułu. Także treść tytułu wykonawczego nie daje podstaw do takich wniosków. W tytule wykonawczym identyfikacja podstawy prawnej obowiązku to jedynie zbiór cyfr i liter wpisany w części "Identyfikacja podstawy prawnej obowiązku" w postaci "[...]". Brak jest danych pozwalających na bliższe zidentyfikowanie, że skarżący miał do czynienia z decyzją, a nie postanowieniem.
6. W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Przedmiotowa skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Na wstępie należy wyjaśnić, że w art. 240 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia
1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz.1540 ze zm., dalej: "O.p.") zostały enumeratywnie wymienione podstawy wznowienia postępowania. Zgodnie z art. 241 § 1 O.p. wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. W art. 240 § 1 pkt 4 O.p. jako przesłankę wznowienia wymieniono sytuację, gdy strona nie z własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Wznowienie z przyczyny wyżej wymienionej następuje tylko na żądanie strony wniesione w terminie miesiąca od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji (art. 241 § 2 pkt 1 omawianego przepisu). Stosownie do art. 244 O.p., podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. Zgodnie zaś z art. 243 O.p. w razie dopuszczalności wznowienia postępowania organ podatkowy wydaje postanowienie o wznowieniu postępowania. Postanowienie to stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przesłanek wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.
W niniejszej sprawie pełnomocnik skarżącego w piśmie z 12 listopada 2020 r. sformułował wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K. z dnia 21 kwietnia 2017 r. ze względu na fakt, iż skarżący bez własnej winy nie brał udziału w tym postępowaniu. Następnie, decyzją z 28 lipca 2021 r., organ I instancji odmówił wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie ze względu na złożenie wniosku o wznowienie z uchybieniem miesięcznego terminu. W ocenie organów rozstrzygających niniejszą sprawę skarżący powziął wiadomość o ostatecznej decyzji z 21 kwietnia 2017 r. w dniu 26 lipca 2019 r., odbierając przesyłkę zawierającą odpis tytułu wykonawczego z 15 lipca 2019 r., nr 2417-SEW-1.723.6147.2019. Tymczasem pełnomocnik skarżącego wyjaśnił, że żaden z dokumentów zgromadzonych w aktach administracyjnych nie świadczy o tym, że skarżący powziął wiedzę o wydanej decyzji ostatecznej przed dniem 26 października 2020 r., a więc przed datą przeglądania akt prowadzonego przeciwko niemu postępowania.
Przechodząc w tym miejscu do rozstrzygnięcia problemu terminowości złożonego wniosku o wznowienie postępowania Sąd zauważa, że zgodnie z ugruntowanym poglądem judykatury użyty w art. 241 § 2 pkt 1 O.p. zwrot "od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji" należy odczytywać w ten sposób, że strona w jakikolwiek, sprawdzalny sposób dowiedziała się o wydaniu decyzji, która stała się w międzyczasie ostateczna (por. wyrok NSA z 22 września 2009 r., sygn. akt II FSK 600/08, LEX nr 596538). Sformułowanie to nie może być bowiem interpretowane dosłownie. Nie chodzi tu o sam fakt wydania decyzji, ale konieczne jest powzięcie wiadomości o treści rozstrzygnięcia. Informacja może pochodzić z każdego źródła i nie jest wymagane doręczenie decyzji (por. wyrok NSA z 3 kwietnia 2007 r., sygn. akt II FSK 487/06, LEX nr 340227). Co więcej, ciężar dowodu dochowania terminu, o którym mowa w art. 241 § 2 pkt 1 O.p., spoczywa na stronie, która domaga się wznowienia postępowania w sprawie. Strona musi więc udowodnić organowi podatkowemu, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, w sposób pozwalający organowi zweryfikować i ustalić, że podanie strony o wznowienie postępowania wpłynęło przed upływem terminu jednego miesiąca, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania. Strona występująca z wnioskiem powinna więc zadbać o dowody potwierdzające datę (por. S. Presnarowicz [w:] Ordynacja podatkowa. Komentarz. Tom II. Procedury podatkowe. Art. 120-344, red. L. Etel, Warszawa 2022, art. 241). Jednocześnie Sąd podziela stanowisko prezentowane przez doktrynę, że w omawianym zakresie zachowanie terminu przez stronę musi być udowodnione, a nie uprawdopodobnione, zaś organ administracji publicznej swobodnie dokonuje oceny dowodów w tej mierze (por. B. Adamiak (w:) B. Adamiak J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, s 572 -573).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd podzielił stanowisko organów, zgodnie z którym skarżący powziął wiadomość o wydaniu decyzji ostatecznej w dniu 26 lipca 2019 r., a więc w momencie odebrania zawiadomienia z 16 lipca 2019 r. o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku O. S.A. wraz z odpisem tytułu wykonawczego z 15 lipca 2019 r. Dowodem przedstawianym przez organ I instancji w tym zakresie jest zwrotne potwierdzenie odbioru korespondencji, na którym widnieje informacja, że korespondencja zawiera "klauzulę + odpis TW 2808692". Numerem 2808692 oznaczono tytuł wykonawczy na naklejce z kodem kreskowym umieszczonym na tym dokumencie. Pełnomocnik skarżącego zarówno w odwołaniu, jak i w skardze formułuje zarzut niedoręczenia skarżącemu przedmiotowego odpisu tytułu wykonawczego, wskazując że przedmiotowy odpis nie znajdował się w korespondencji odebranej w dniu 26 lipca 2019 r. Pomimo poddania tych twierdzeń w wątpliwość, nie wyjaśnia on jednak dlaczego skarżący nie skontaktował się z organem w celu wyjaśnienia okoliczności rzekomo brakującego pisma, szczególnie że skarżący odebrał wskazane dokumenty osobiście. Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia Sąd, kierując się informacją zawartą na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, tożsamością kodu kreskowego tytułu wykonawczego z kodem umieszczonym na zwrotnym potwierdzeniu odbioru oraz doświadczeniem życiowym, nie dał wiary wyjaśnieniom pełnomocnika skarżącego.
Odnosząc się do zarzutu niemożności zidentyfikowania decyzji ostatecznej na podstawie treści tytułu wykonawczego, Sąd zwrócił uwagę, że tytuł wykonawczy z 15 lipca 2019 r. został wystawiony według wzoru określonego w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 8 sierpnia 2016 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej. W treści samego tytułu w części E. poz. 2 (dane dotyczące należności pieniężnych) wskazano, że dochodzony obowiązek dotyczy podatku dochodowego z kapitałów pieniężnych i odpłatnego zbycia praw majątkowych. W części E. poz. 3 (podstawa prawna obowiązku) zaznaczono kwadrat nr 3, tj. orzeczenie. Z kolei w części E. poz. 4 (identyfikacja podstawy prawnej obowiązku) wskazano numer tego orzeczenia, tj. [...], zaś w części E. poz. 5 datę wydania orzeczenia - 24.04.2017. W poszczególnych pozycjach części E.1 wskazano natomiast kwotę dochodzonej należności, datę od której nalicza się odsetki za zwłokę, kwotę odsetek na dzień wystawienia tytułu wykonawczego oraz datę/okres, którego dotyczy należność pieniężna. W ocenie pełnomocnika skarżącego ze względu na brakujące w tytule wykonawczym oznaczenie ostatnich cyfr decyzji ostatecznej, niemożliwe było jej zidentyfikowanie. Jednakże zdaniem Sądu treść tytułu wykonawczego pozwala jednoznacznie zidentyfikować organ podatkowy wydający decyzję, rodzaj (podatek), okres i wysokość dochodzonej należności pieniężnej. Ponadto, jak wskazał organ I instancji, skarżący miał świadomość, że postanowieniem z 21 października 2016 r., Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w K. poinformował skarżącego o prowadzonym wobec niego postępowaniu kontrolnym w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczenia i wpłacenia podatku dochodowego od osób fizycznych za 2015 r. Postanowienie to zostało odebrane przez skarżącego w dniu 7 listopada 2016 r. Następnie, przed wydaniem decyzji Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K. pismem z 24 marca 2017 r. poinformował skarżącego o zmianie organu prowadzącego sprawę i jej nowej sygnaturze, jednak pismo to nie zostało odebrane przez skarżącego. Ze sporządzonej w dniu 21 lutego 2017 r. przez pracownika Urzędu Kontroli Skarbowej w K. notatki z rozmowy telefonicznej ze skarżącym wynika, że skarżący został w dniu 16 lutego 2017 r. poinformowany o konieczności przedłożenia do akt postępowania kontrolnego pełnomocnictwa, o którym informował w piśmie z 9 listopada 2016 r. Pracownik Urzędu poinformował skarżącego, że skierowane do niego wezwania w sprawie przedłożenia pełnomocnictwa nie zostały przez niego odebrane. Skarżący poprosił pracownika Urzędu o kontakt w poniedziałek (20 lutego 2017 r.). Pracownik Urzędu podjął trzykrotną próbę skontaktowania się ze skarżącym we wskazanym przez niego dniu, jednak żadne połączenie nie zostało odebrane, a skarżący nie oddzwonił. Oznacza to, że skarżący jeszcze przed wydaniem ostatecznej decyzji pozostawał w kontakcie z organem i miał wiedzę o toczącym się postępowaniu. W świetle powyższych okoliczności Sąd uznał, że skarżący powziął informację o wydaniu ostatecznej decyzji z 21 kwietnia 2017 r. najpóźniej w momencie otrzymania w dniu 26 lipca 2019 r. odpisu tytułu wykonawczego z 15 lipca 2019 r. Wniosek o wznowienie przedmiotowego postępowania z 12 listopada 2020 r. jest więc spóźniony, w myśl art. 241 § 2 pkt 1 O.p.
Odpowiadając na zarzut braku wydania przez organ I instancji postanowienia o wznowieniu postępowania Sąd stwierdził, że złożenie podania o wznowienie postępowania nie wszczyna automatycznie postępowania wznowieniowego. W pierwszej kolejności rozstrzygnięciu podlega kwestia dopuszczalności uruchomienia trybu nadzwyczajnego, o czym stanowi art. 243 § 1 O.p. Organ, badając pod tym kątem złożony wniosek, wydaje postanowienie o wznowieniu postępowania (art. 243 § 1 O.p.) lub decyzję o odmowie wznowienia postępowania (art. 243 § 3 O.p.). Ponadto treść art. 243 § 3 O.p. należy odczytywać w ten sposób, że decyzję o odmowie wznowienia postępowania wydaje się wówczas, gdy wznowienie postępowania jest niedopuszczalne z przyczyn formalnych. Chodzi o przypadki, gdy wniosek złożyła osoba nie będąca stroną w sprawie lub nie mająca zdolności do czynności prawnych, wniosek został złożony po upływie terminu do wznowienia postępowania, dotyczy on decyzji nie będącej decyzją ostateczną lub nie został oparty o jedną z przesłanek wznowienia postępowania określonych w art. 240 O.p. (por. wyrok NSA z 20 czerwca 1991 r., sygn. akt IV SA 487/91, LEX nr 10207). W rozpoznawanej sprawie ze względu na złożenie wniosku o wznowienie postępowania podatkowego z uchybieniem miesięcznego terminu, organ I instancji zasadnie wydał decyzję w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania.
Na zakończenie, odnosząc się do zarzutów zaniechania ponownego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy oraz niepodjęcia wszelkich działań zmierzających do wyjaśnienia sprawy, Sąd zwrócił uwagę na art. 127 O.p., zgodnie z którym postępowanie podatkowe jest dwuinstancyjne. Zasada dwuinstancyjności postępowania podatkowego tworzy obowiązek przeprowadzenia dwukrotnego merytorycznego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy podatkowej, dwukrotnego ustalenia stanu faktycznego i dwukrotnej wykładni przepisów prawa. Dwukrotność rozstrzygnięcia oznacza także konieczność pokrywania się postępowań w obu instancjach. Organ odwoławczy jest zatem zobowiązany do rozpoznania sprawy w pełnym zakresie, do ponownego jej załatwienia, a nie jedynie kontroli ustaleń zawartych w zaskarżonej decyzji (por. S. Presnarowicz [w:] Ordynacja podatkowa. Komentarz. Tom II. Procedury podatkowe. Art. 120-344, red. L. Etel, Warszawa 2022, art. 127). W ocenie Sądu zaskarżona decyzja spełnia powyższe wymogi. Jednocześnie Sąd podziela twierdzenie DIAS dotyczące braku konieczności przeprowadzenia dodatkowych dowodów, czy też powtarzania dowodów już przeprowadzonych w sytuacji, gdy skarżący bezspornie uchybił terminowi do złożenia wniosku o wznowienie postępowania podatkowego.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia
2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI