I SA/WR 19/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2006-09-14
NSApodatkoweWysokawsa
podatek od nieruchomościgrunty rolnegrunty leśnedziałalność gospodarczaprzedsiębiorcanadpłata podatkuklasyfikacja gruntówpostępowanie podatkoweprawo procesowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie opodatkowania podatkiem od nieruchomości gruntów rolnych i leśnych posiadanych przez przedsiębiorcę, wskazując na potrzebę dokładniejszego wyjaśnienia stanu faktycznego.

Sprawa dotyczyła odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 1999 r. dla A Sp. z o.o. Skarżąca twierdziła, że część jej gruntów powinna być opodatkowana podatkiem rolnym lub leśnym, a nie od nieruchomości. Organy podatkowe uznały, że posiadanie koncesji na działalność gospodarczą wystarcza do opodatkowania wszystkich posiadanych gruntów podatkiem od nieruchomości. Sąd uchylił decyzję, stwierdzając naruszenie przepisów procesowych i potrzebę dokładniejszego zbadania, czy grunty rolne były faktycznie wykorzystywane rolniczo.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę A Sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy orzeczenie odmawiające stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 1999 r. Spółka argumentowała, że część jej gruntów, sklasyfikowanych w ewidencji jako użytki rolne i leśne, powinna podlegać opodatkowaniu podatkiem rolnym lub leśnym, a nie podatkiem od nieruchomości. Organy podatkowe, opierając się na posiadaniu przez spółkę koncesji na działalność gospodarczą, uznały wszystkie posiadane grunty za związane z tą działalnością i tym samym podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenie przepisów prawa procesowego, w szczególności zasad prawdy obiektywnej i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Sąd podkreślił, że kluczowe jest ustalenie, czy grunty rolne faktycznie były użytkowane rolniczo, a samo posiadanie koncesji nie jest wystarczające do wyłączenia ich spod opodatkowania podatkiem rolnym. Sąd wskazał na potrzebę przeprowadzenia dalszych dowodów, w tym wyjaśnienia kwestii użytkowania gruntów rolnych przez osoby trzecie oraz analizy dokumentów z Urzędu Gminy, które mogłyby mieć zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Sąd zaznaczył również, że dowód z oględzin przeprowadzony w późniejszym terminie nie może być miarodajny dla oceny stanu faktycznego z 1999 r. Orzeczenie o kosztach postępowania zostało zasądzone na rzecz skarżącej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Grunty rolne lub leśne posiadane przez przedsiębiorcę mogą podlegać opodatkowaniu podatkiem rolnym lub leśnym, jeśli faktycznie są użytkowane rolniczo lub leśnie. Samo posiadanie koncesji na działalność gospodarczą nie jest wystarczające do automatycznego opodatkowania tych gruntów podatkiem od nieruchomości.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że kluczowe jest ustalenie faktycznego sposobu użytkowania gruntu. Przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wymagają, aby grunt rolny został wyłączony z produkcji rolnej na skutek prowadzonej działalności gospodarczej, aby mógł być opodatkowany podatkiem od nieruchomości. Organy podatkowe nie wykazały w sposób wystarczający, że taka sytuacja miała miejsce w odniesieniu do wszystkich spornych gruntów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

u.p.o.l. art. 3 § ust. 1 pkt 3 i 4

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty nie objęte przepisami o podatku rolnym lub leśnym oraz grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej innej niż rolnicza lub leśna.

u.p.o.l. art. 5 § ust. 3 pkt 4

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Za grunty związane z działalnością gospodarczą uważa się m.in. grunty wyłączone na cele nierolnicze lub nieleśne na skutek prowadzonej działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza lub leśna.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit c)

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla decyzję, gdy jej wydanie nastąpiło w wyniku naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych art. 3 § ust. 1 pkt 4, ust. 2

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych art. 5 § ust. 5 pkt 4

Pomocnicze

u.p.r. art. 1 § ust. 1

Ustawa o podatku rolnym

Opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty gospodarstw rolnych.

u.p.r. art. 2 § ust. 1 pkt 4

Ustawa o podatku rolnym

Nie podlegają opodatkowaniu podatkiem rolnym grunty zajęte na prowadzenie innej działalności gospodarczej niż działalność rolnicza.

Op. art. 122

Ordynacja podatkowa

Organy podatkowe obowiązane są podejmować wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

Op. art. 187 § § 1

Ordynacja podatkowa

Organy podatkowe obowiązane są zebrać i rozpatrzyć w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy.

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.

p.g.g. art. 6 § pkt 8

Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo Geologiczne i Górnicze

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewystarczające wyjaśnienie stanu faktycznego przez organy podatkowe. Potrzeba dokładniejszego zbadania, czy grunty rolne były faktycznie użytkowane rolniczo. Naruszenie przez organy podatkowe zasady prawdy obiektywnej i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego.

Odrzucone argumenty

Posiadanie koncesji na działalność gospodarczą przez przedsiębiorcę automatycznie kwalifikuje wszystkie posiadane grunty do opodatkowania podatkiem od nieruchomości.

Godne uwagi sformułowania

Aby ustalić, iż grunt podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, należy uprzednio stwierdzić, że nie jest on objęty przepisami o podatku rolnym i leśnym. Zatem opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegać będą te grunty rolne należące do przedsiębiorcy, które z uwagi na prowadzoną działalność gospodarczą zostały wyłączone, poprzez czynności faktyczne, z produkcji rolnej. Organy podatkowe naruszyły powołane wyżej przepisy prawa procesowego i to w stopniu mającym wpływ na wynika spawy, zasadnym stało się uchylenie zaskarżonego orzeczenia.

Skład orzekający

Henryka Łysikowska

przewodniczący

Katarzyna Radom

sprawozdawca

Dagmara Dominik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opodatkowania podatkiem od nieruchomości gruntów rolnych i leśnych posiadanych przez przedsiębiorców, a także zasady postępowania dowodowego w sprawach podatkowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 1999 r. i może wymagać uwzględnienia późniejszych zmian legislacyjnych i orzeczniczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozgraniczenia opodatkowania gruntów rolnych i od nieruchomości w przypadku przedsiębiorców, a także podkreśla znaczenie prawidłowego postępowania dowodowego przez organy podatkowe.

Czy Twoje grunty rolne mogą być opodatkowane wyżej? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wr 19/06 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2006-09-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-01-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Dagmara Dominik
Henryka Łysikowska /przewodniczący/
Katarzyna Radom /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
*Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 1991 nr 9 poz 31
art. 3 ust. 1 pkt 4,  ust. 2,  art. 5 ust. 5 pkt 4
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: S.NSA Henryka Łysikowska Sędziowie: Asesor WSA Dagmara Dominik S. WSA Katarzyna Radom– sprawozdawca Protokolant: Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w O. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] o nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 1999 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że wymieniona w pkt I decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej A Sp. z o.o. w O. K. kwotę 5.615 zł. (pięć tysięcy sześćset piętnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. powołując się na przepis art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 3 i 4, art. 5 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych utrzymało w mocy orzeczenie Burmistrza S. Ś. z dnia [...] odmawiające Zakładom A sp. z o.o. w O. K. stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 1999 r.
Pismem z dnia 24.09.2003 r. spółka zwróciła się o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 1999 r., wskazując, iż cześć użytkowanych przez nią gruntów winna podlegać opodatkowaniu podatkiem rolnym oraz leśnym. Organ I instancji nie uznał racji spółki i odmówił stwierdzenia nadpłaty, wskazując, że skarżąca jest przedsiębiorcą prowadzącym działalność gospodarczą na podstawie udzielonej koncesji ważnej do 31.12.2016 r. W związku z powyższym na mocy przepisów art. 3 ust. 1 pk 3 i 4 oraz art. 5 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych od posiadanych gruntów winna odprowadzać podatek od nieruchomości wg stawki przewidzianej dla działalności gospodarczej, bez względu na kwalifikację ww. gruntów w ewidencji gruntów.
Rozpatrując sprawę w postępowaniu odwoławczym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. nie znalazło podstaw do zamiany rozstrzygnięcia organu I instancji. Jak wynikało z akt sprawy skarżąca była użytkownikiem wieczystym nieruchomości położonych w gminie S. Ś. w obrębie R. (działki nr [...], [...], [...],[...], [...],[...]) i S.Ś. (działka nr [...]), grunty wchodzące w ich skład w ewidencji gruntów sklasyfikowane były jako podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, użytki rolne oraz grunty leśne. Spółka prowadziła działalność gospodarcza na podstawie koncesji Ministra Ochrony Środowiska Zasobów Naturalnych i Leśnictwa obowiązujących do 31.12.2016 r. Przywołując wskazane przez organ I instancji przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych Samorządowe Kolegium Odwoławcze wywiodło z nich, że podstawowym kryterium dla oceny czy dany grunt jest związany z działalnością gospodarczą, a w konsekwencji opodatkowany podatkiem od nieruchomości stanowi okoliczność posiadania go przez przedsiębiorcę, nie jest zatem istotne czy na gruncie tym
faktycznie jest realizowana działalność gospodarcza. Powołał się dodatkowo organ podatkowy na orzeczenia sądów administracyjnych wyrok NSA z dnia 15.12.2004 r. (sygn. FSK 806/2004) oraz wyrok z dnia 17.07.2003 r. (I SA/Wr 755/01) dotyczące zbliżonych spraw, w których Sąd stwierdził, iż grunty objęte koncesją podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
Wskazał także organ odwoławczy na ustalenia poczynione w toku postępowania z których wynikało, że skarżąca na zajmowanych gruntach nie prowadziła działalności rolnej i leśnej. Postanowieniem z dnia [...] wezwano spółkę do przedstawienia dowodów potwierdzających zasadność gruntów podatkiem rolnym (leśnym), na co nie uzyskano żądanych dowodów. Jednakże okolicznością przesądzającą o prawidłowości rozstrzygnięcia był fakt objęcia gruntów koncesją, co świadczy o ich związku z działalnością gospodarczą. Kwalifikacji tej nie zmienia przejściowe niewykorzystywanie gruntu dla potrzeb działalności gospodarczej, co niejednokrotnie potwierdzało orzecznictwo sądów administracyjnych. Ponadto sporne nieruchomości położone są w strefie zakładów górniczych oraz obszarów górniczych, ustanowiono na nich także strefy rozrzutu odłamków skalnych, co dodatkowo świadczy o związaniu tych gruntów z prowadzona działalnością. Końcowo wskazało Samorządowe Kolegium Odwoławcze na uchwałę 5 sędziów NSA z dnia 9.09.2002 r. (sygn. akt FPK 5/02), z treści której wywiodło, że grunt leśny podlega opodatkowaniu podatkiem leśnym jeżeli jest wyłącznie związany z prowadzeniem gospodarki leśnej, co w sprawie nie występuje.
W skardze spółka wniosła o zmianę lub uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu zarzuciła niezastosowanie się przez organy podatkowe do wskazań zawartych w wyroku NSA z dnia 23.07.2003 r. sygn. akt I SA/Wr 596/01 dotyczącym przedmiotowej sprawy jak również diametralną zmianę stanowiska prezentowanego w poprzednich decyzjach Samorządowego Kolegium Odwoławczego (uchylających decyzję organu I instancji do ponownego rozpoznania). Zdaniem strony wszystkie posiadane przez nią grunty związane z działalnością gospodarczą opodatkowane są podatkiem od nieruchomości, zaś rolne i leśne winny podlegać materii odrębnych ustaw. Powoływane przez organy podatkowe orzeczenia sądów dotyczą innej sprawy i nie mogą mieć odniesienia do rozpoznawanej sytuacji. Wskazywała spółka, iż sprawa
toczy się już 6 lat w trakcie, których każda z instancji wydała trzy decyzje, na obecnym etapie skarżąca podtrzymuje wszystkie dotychczasowe zarzuty i stwierdzenia, dodatkowo wskazując na brak logiki i błędną ocenę sprawy. Organ podatkowy uznał bowiem, że skarżąca posiada grunty rolne, jednakże dopiero od 2000 r. (od momentu zawarcia umowy z dotychczasowym wieloletnim użytkownikiem tych gruntów), tymczasem żaden przepis nie uzależnia statusu gruntu od zawarcia umowy. Skarżąca ww. grunty posiada nieprzerwanie od lat 80 i od co najmniej 20 lat są one użytkowane rolniczo, co potwierdzają załączone do skargi oświadczenia, w tym także kierownika działu spraw pracowniczych, z których wynika, że użytkowników było więcej, zaś dokumenty w tym względzie znajdują się w Urzędzie Miejskim S. Ś. Wskazała także spółka na załączone do skargi pismo potwierdzające wykonywanie zabiegów pielęgnacyjnych na obszarze posiadanych gruntów leśnych.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stanowiąc w przepisie art. 1 § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uchylenie decyzji może nastąpić w sytuacji, gdy wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło w wyniku naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które to naruszenie miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Oceniając zaskarżoną decyzją w świetle tak przyznanych kompetencji stwierdzić należy, iż narusza ona przepisy prawa procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Istota sporu pomiędzy stronami sprowadza się do ustalenia jakim podatkiem winny być opodatkowane posiadane przez skarżącą grunty, które jak wynika z ewidencji gruntów stanowiły również użytki rolne i grunty leśne.
Zgodnie z utrwalonym w piśmiennictwie i orzecznictwie poglądem, w razie wątpliwości co do zakresu opodatkowania gruntu podatkiem rolnym i podatkiem od nieruchomości kwestia zasadniczą i wstępną jest ustalenie czy nie podlega on opodatkowaniu podatkiem rolnym. Wyłączenie go spod działania ww. ustawy uprawnia do zastosowania opodatkowania podatkiem od nieruchomości.
"Aby ustalić, iż grunt podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, należy uprzednio stwierdzić, że nie jest on objęty przepisami o podatku rolnym i leśnym" (wyroki NSA: sygn. SA/Lu 85/92, SA/Ka 1038/92 i III SA 1599/92 -niepubl.).
Dla porządku tylko przypomnieć należy, iż warunkiem zasadniczym z punktu widzenia przyjętych rozważań (niekwestionowanym w niniejszej sprawie), jest właściwa klasyfikacja gruntów jako rolnych czy tez leśnych ujęta w ewidencji.
Przechodząc zatem do analizy stanu prawnego istotnego dla sprawy stwierdzić należy, iż zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 15.11.1984 o podatku rolnym (tj. Dz.U. z 1993 r. Nr 94; poz. 431 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają określone w ustawie grunty gospodarstw rolnych. Jednocześnie przepis art. 2 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy stanowił, iż nie podlegają opodatkowaniu grunty zajęte na prowadzenie innej działalności gospodarczej niż działalność rolnicza. Tak więc ustawa wyłączała spod opodatkowania grunty zajęte na działalność gospodarczą inną niż rolnicza.
Z kolei regulacje ustawy z dnia 9.01.1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. Nr 9, poz. 31 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym na 1999 r. stanowiły w art. 3 ust. 1 pkt 3 i 4, iż opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty nie objęte przepisami o podatku rolnym lub leśnym oraz grunty objęte przepisami o podatku rolnym lub leśnym, związane z prowadzeniem działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza lub leśna oraz nie sklasyfikowane grunty - jako użytki rolne położone na terenie miast, a także grunty wyłączone ostatecznymi decyzjami administracyjnymi na cele inne niż rolnicze lub leśne, z wyjątkiem gruntów, na których przez okres do [...] lat od dnia wydania ostatecznej decyzji administracyjnej wyłączającej te grunty na cele nierolnicze prowadzona jest działalność rolnicza. W
ust. 2 i ust. 3 zawarto istotne z punktu widzenia rozpatrywanej sprawy definicje działalności rolnej i leśnej.
Jednocześnie art. 5 ust. 3 ww. ustawy wskazuje, iż za grunty związane z działalnością gospodarczą uważa się grunty zabudowane i nie zabudowane, będące w posiadaniu przedsiębiorcy, a w szczególności:
1) grunty pod budynkami produkcyjnymi, magazynowymi, administracyjnymi, socjalnymi i hotelowymi,
2) grunty pod budowlami i urządzeniami,
3) grunty zajęte na drogi wewnętrzne i place manewrowe, place składowe, zieleńce oraz tereny, na których są lub mają być realizowane zadania inwestycyjne,
4) grunty wyłączone na cele nierolnicze lub nieleśne:
a) na skutek prowadzonej działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza lub leśna albo na podstawie ostatecznej decyzji administracyjnej,
b) do czasu przywrócenia tym gruntom charakteru rolniczego lub leśnego.
Z treści powyżej przytoczonych przepisów wynika, iż opodatkowane podatkiem rolnym będą grunty, które nie są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż rolna ani z nią niezwiązane. Oba pojęcia nie są tożsame i winny być, zdaniem sądu rozróżniane, co niejednokrotnie podkreślano w orzecznictwie. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8.09.2005 r. sygn.akt III SA/Wa 346/2005r, http://www.netax.pl/osp/wyroki/OWSA/Wa/III%20SA/ 2005/00346.htm).
Wydaje się, iż pojęcie gruntów zajętych na działalność gospodarcza dotyczy sytuacji, w których na gruntach tych jest lub będzie prowadzona działalność gospodarcza i w tym zakresie podatnik podjął działania zamierzające do realizacji swych planów, choć czasowo mogą pozostawać one nieeksploatowane.
W przypadku zaś gruntów związanych z działalnością gospodarczą, należy przyjąć, iż chodzi o grunty powiązane w jakikolwiek sposób (nawet pośrednio) z prowadzoną działalnością. A więc sytuacje, w której z uwagi na podjętą działalność została zaniechana lub nie była w ogóle podejmowana działalność rolna.
Przy czym w odniesieniu do przedsiębiorców, w przypadku każdego innego gruntu niż rolny, istnieje domniemanie, iż związek z działalnością realizowany jest przez sam fakt posiadania gruntu. W przypadku gruntów rolnych, domniemanie to jest w
sposób istotny ograniczone, co wynika z treści art. 3 ust. 1 pkt 4, a przede wszystkim z art. 5 ust. 5 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. "O tym, że przedsiębiorca może posiadać grunty podlegające podatkowi rolnemu lub leśnemu i w związku z tym w ogóle niepodlegające podatkowi od nieruchomości, przekonuje także wnioskowanie a contrario z przepisu art. 5 ust. 3 pkt 4 omawianej ustawy, który w przeciwnym wypadku byłby zbędny, co byłoby niezgodne z założeniem racjonalnego ustawodawcy. Rozpoznanie konkretnej sprawy więc musi być poprzedzone ustaleniem, czy grunty nie są objęte przepisami o podatku rolnym lub leśnym oraz - gdyby nawet były objęte tymi przepisami - czy nie spełniają jednego z kryteriów przepisu art. 3 ust. 1 pkt 4 ustawy, uzasadniającego opodatkowanie podatkiem od nieruchomości." (por. uchwała 5 sędziów NSA z dnia 2.04.2001 r. sygn. akt FPK 3/00; ONSA 2001/4/150).
Zatem opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegać będą te grunty rolne należące do przedsiębiorcy, które z uwagi na prowadzoną działalność gospodarczą zostały wyłączone, poprzez czynności faktyczne, z produkcji rolnej.
W każdej sprawie przesadzające dla oceny czy grunt rolny został wyłączony z rolniczego eksploatowania z uwagi na prowadzoną działalność gospodarczą decydowały będą zaistniałe okoliczności faktyczne, takie jak cel i okoliczności nabycia gruntów, historia ich użytkowania, profil prowadzonej działalności, plany ich wykorzystywania w przyszłości.
Przenosząc ww. wywody na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać trzeba, iż nie zostały one wyświetlone w sposób umożliwiający jednoznaczne stwierdzenie, że przyjęta przez organy podatkowe klasyfikacja jest prawidłowa, uznały one bowiem, iż wystarczającym dla wyłączenia spod opodatkowania podatkiem rolnym jest jedynie posiadanie gruntu przez przedsiębiorcę dysponującego koncesją na wydobywanie kruszcu, co stoi w sprzeczności z przywołanymi powyżej przepisami. Umknęło jednakże organom obu instancji, iż owa koncesja nie obejmuje całości posiadanych przez skarżącą gruntów. Jak wynika z akt spółka dysponowała obszarem o pow. [...], zaś koncesja obejmowała obszar [...].
O ile zatem niewątpliwe, w zaistniałym stanie faktycznym, będzie opodatkowanie podatkiem od nieruchomości terenów objętych koncesją, w tym obrębie spółka, co wynika z akt sprawy prowadziła wydobycie. Przy czym jak słusznie wskazały organy
podatkowe czasowe zaprzestanie działalności (wstrzymanie wydobycia) na danym obszarze nie świadczy o braku związku z prowadzoną działalnością i nie wyłącza opodatkowania takiego gruntu podatkiem od nieruchomości wg stawek najwyższych, a taka sytuacja miała miejsce w obrębie R.
Wątpliwości jednakże budzi zasadność opodatkowania podatkiem od nieruchomości gruntów poza obszarem objętym koncesjami. Jak wynika z akt, zagadnienie związku tych gruntów z działalnością gospodarczą było już przedmiotem badania przez organy podatkowe, jednakże w ocenie Sądu, zebrany materiał dowodowy jak i jego ocena budzą wątpliwości. Słusznie twierdzi organ podatkowy, iż grunty te mogą być związane z działalnością, przyjmując, iż związek ten nie musi być bezpośredni. W ich obrębie znajduje się bowiem teren górniczy, a więc, zgodnie z art. 6 pkt 8 ustawy z dnia 4.02.1994 r. Prawo Geologiczne i Górnicze (Dz.U. Nr 27, poz. 96 ze zm.) przestrzeń objęta przewidywanymi szkodliwymi wpływami robót górniczych zakładu górniczego (m.in. obszar rozrzutu odłamków, co zmazane jest z wydobyciem kruszca). Jednakże jak wynika z powołanych na wstępie przepisów grunt rolny może być opodatkowany podatkiem od nieruchomości jedynie wówczas gdy zostanie wyłączony na cele nierolnicze lub nieleśne na skutek prowadzonej działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza lub leśna. Interpretując a contrario przepis art. 3 ust. 1 pkt 4 oraz art. 5 ust. 5 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jeżeli grunt rolny stanowiący własność przedsiębiorcy jest użytkowany rolniczo (prowadzona jest na nim działalność rolnicza w rozumieniu art. 3 ust. 2 ww. ustawy), nie może podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
Wbrew twierdzeniom zawartym w zaskarżonej decyzji nie jest jasne czy na spornych gruntach prowadzona była w 1999 r. działalność rolna. Organ odwoławczy oparł swoje rozstrzygnięcia na przesłance posiadania gruntu przez przedsiębiorcę, pomimo tego odniósł się także do ustaleń poczynionych w poprzednio prowadzonych postępowaniach, w których badano czy na spornych gruntach spółka osobiście lub pośrednio wykonywała działalność rolną, wskazując, iż zebrane dowody okoliczności takich nie potwierdzają. Przy czy powołał się organ podatkowy na przeprowadzoną w 2003 r. wizję lokalną oraz nieprzedstawienie żądanych przez organ dowodów.
W ocenie Sądu wskazane okoliczności, w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności zaś formułowanych przez skarżącą pism i wniosków,
nie są wystarczające dla uznania zasadności przyjętych przez organ podatkowy twierdzeń. Jak wynika z akt sprawy, spółka od samego początku podnosiła, iż na posiadanych gruntach prowadzona była działalność rolnicza, tych okoliczności jednakże w żaden sposób nie wyjaśniono. Postępowanie organów podatkowych ograniczyło się do wezwania spółki o przedłożenie umów i innych konkretnie wskazanych w tym piśmie dokumentów (wezwanie z dnia [...]). W odpowiedzi na co spółka nie przedłożyła żądanych dowodów podnosząc, iż poza umową z R. K. innych nie posiada. Jednocześnie w piśmie z dnia [...] wskazała, iż działalność rolna na spornych terenach była prowadzona nieprzerwanie od połowy lat 80 –tych, wskazując na sposób ich eksploatacji i fakt, iż jednym z użytkowników był R. K. (posiadany przez niego grunt został przez organy podatkowe uznany za użytkowany rolnie w rozliczeniu za 2001 r. – w tym bowiem roku podpisano z nim formalną umowę). Istotne jest również, iż w piśmie tym spółka wskazała (imiennie) inne jeszcze osoby prowadzące działalność rolną na spornych gruntach, mogące udzielić informacji w tym względzie deklarując wolę przekazania dalszych informacji, o ile tylko organ podatkowy uzna to za uzasadnione. Wskazał także spółka na dokumenty będące w posiadaniu komórki organizacyjnej ds. rolnictwa w Urzędzie Gminy S. Ś.
Jednakże do tych kwestii organ podatkowy nie odniósł się na żadnym etapie postępowania, tymczasem z punktu widzenia rozważanej sprawy mogą mieć one zasadnicze znaczenie.
Zgodnie z treścią art. 122 ustawy z dnia 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz.U. z 2005 Nr 8 poz. 50 ze zm.- zwana dalej Op.) w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Zasada ta znajduje rozwinięcie w dalszych przepisach ordynacji podatkowej nakazując organom podatkowym zebranie i rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego (art. 187 § 1 op.). Zgodnie z utrwalonym w tym względzie orzecznictwem sądów administracyjnych wyrażona w art. 122 Op. zasada prawdy obiektywnej (przewijająca się przez wszystkie procedury prawne przed organami publicznymi stosującymi prawo w Polsce w indywidualnych sprawach) jest naczelną zasadą postępowania podatkowego. Ustalenie stanu faktycznego zgodnie z tą
zasadą jest koniecznym warunkiem prawidłowego zastosowania przepisu prawa materialnego. Chodzi nie tylko o ustalenie faktów zgodnie z rzeczywistością, ale także o prawidłową ocenę prawną prawotwórczych faktów. (por. wyrok NSA z dnia 26.10.2005 r. sygn. akt I FSK 188/05 LEX nr 173261). Niepełne, a więc wadliwe ustalenie stanu faktycznego nie może służyć prawidłowej jego subsumcji do odpowiednich norm prawa materialnego. Dopiero gdy stan faktyczny ustalony zostanie z zachowaniem dyrektyw płynących z art. 122, 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, będzie można ocenić, w jaki sposób skonfrontowano stan faktyczny z normami prawa materialnego, a więc czy dokonano prawidłowej, czy też błędnej ich wykładni. (wyrok NSA z dnia 22.02.2005 r. sygn. akt FSK 1444/04; PP 2006/6/53). Aby dojść do prawdy obiektywnej organy podatkowe nie mogą ograniczać zakresu środków dowodowych. Jakiekolwiek ograniczanie środków dowodowych, które mają znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, stanowi zagrożenie dla realizacji zasady prawdy materialnej i może wynikać tylko z przepisów ustawowych (por wyrok WSA w Warszawie z dnia 13.08.2004 r. sygn. akt III SA 1482/03; LEX 162203). Z treści art. 122 Ordynacji podatkowej wynika, że organ podatkowy nie może wydać rozstrzygnięcia w sprawie w oparciu o domniemane okoliczności faktyczne w sytuacji, gdy w sprawie istnieją dowody potwierdzające istnienie okoliczności faktycznych, których treść jest wręcz przeciwna do treści okoliczności domniemywanych (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 18.02.2004 r. sygn. akt III SA 1837/02; LEX nr 180511).
Uznając zatem, iż organy podatkowe naruszyły powołane wyżej przepisy prawa procesowego i to w stopniu mającym wpływ na wynika spawy, zasadnym stało się uchylenie zaskarżonego orzeczenia.
W ponownie prowadzonym postępowaniu organy podatkowe winny, w sposób nie budzący wątpliwości wyjaśnić czy na spornych gruntach była prowadzona działalność rolnicza, o której mowa w art. 3 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, czyniąc zadość przedstawionym wyżej wymogom procedury, przeprowadzając sygnalizowane przez skarżącą dowody. Przy czym odnosząc się do powoływanego w zaskarżonej decyzji dowodu z oględzin, wskazać należy, iż z uwagi na datę jego przeprowadzania nie może być uznany za miarodajny dla oceny stanu faktycznego istniejącego w 1999 r.
Odnosząc się natomiast do powoływanych przez organy podatkowe orzeczeń sądów administracyjnych (wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 17.07.2003 r. sygn. akt I SA/Wr 755/01 i NSA z dnia 15.12.2004 r., sygn. akt FSK 805/04), stwierdzić należy, iż w ocenie Sądu nie mogą mieć odniesienia do niniejszej sprawy, a to z uwagi na odmienność stanu fatycznego.
Omawiane rozważania odnoszą się do interpretacji przepisów ustawy o podatku rolnym i podatku od nieruchomości, z uwagi jednakże na tożsamość rozwiązań prawnych znajdą zastosowanie także w zakresie dotyczącym relacji przepisów ustawy z dnia 28.09.1991 r. o lasach (Dz.U. Nr 101, poz. 444 ze zm.) do ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Przy czym na marginesie już tylko wskazać należy, iż zgodnie z definicją zawartą w art. 3 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych za działalność leśną, w rozumieniu ustawy, uważa się działalność posiadaczy i zarządców lasów w zakresie urządzania lasu, utrzymywania i powiększania zasobów i upraw leśnych, pozyskiwania - z wyjątkiem skupu - drewna, żywicy, choinek, karpiny, kory, igliwia, zwierzyny oraz płodów runa leśnego, a także sprzedaż tych produktów w stanie nie przerobionym. Chodzi zatem o czynności charakteryzujące się cyklicznością podejmowanych działań, nie zaś jednorazowymi zabiegami wymaganymi prawem.
Stwierdzone nieprawidłowości polegające na naruszeniu przepisów prawa procesowego i to w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c) ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ) obligowały Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Orzeczenie o kosztach uzasadnia art. 200 powołanej wyżej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.