I SA/Wr 1747/01
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Izby Skarbowej dotyczącą podatku VAT, uznając, że koszty remontu powypadkowego autobusu były kosztami uzyskania przychodu, a kwestia własności pojazdu w momencie szkody wymagała dalszego wyjaśnienia.
Sąd uchylił decyzję Izby Skarbowej w sprawie podatku VAT, która kwestionowała zaliczenie kosztów remontu powypadkowego autobusu do kosztów uzyskania przychodu. Sąd uznał, że szkoda powstała w okresie obowiązywania dobrowolnego ubezpieczenia AC, a przyznane odszkodowanie, mimo warunków, zachowało charakter odszkodowania. Dodatkowo, sąd wskazał na niewystarczające wyjaśnienie przez organy podatkowe kwestii własności pojazdu w momencie szkody, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu uchylił decyzję Izby Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług za marzec i wrzesień 1998 r. Organy podatkowe zakwestionowały zaliczenie przez podatnika wydatków na remont powypadkowy autobusu do kosztów uzyskania przychodu, argumentując, że pojazd nie był objęty dobrowolnym ubezpieczeniem AC w momencie szkody oraz że podatnik nie posiadał tytułu prawnego do dysponowania pojazdem. Sąd uznał, że szkoda komunikacyjna powstała w okresie obowiązywania polisy AC, a przyznane przez ubezpieczyciela odszkodowanie, mimo warunku kontynuacji ubezpieczeń, nadal stanowiło odszkodowanie za poniesioną szkodę. Ponadto, sąd stwierdził, że organy podatkowe nie wyjaśniły wystarczająco kwestii własności pojazdu w momencie szkody, co było kluczowe dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Sąd podkreślił, że moment przeniesienia własności rzeczy oznaczonych co do tożsamości następuje z chwilą złożenia zgodnych oświadczeń woli, a niekoniecznie z chwilą wydania rzeczy czy wystawienia faktury. W związku z naruszeniem przepisów prawa materialnego i postępowania, sąd uchylił zaskarżoną decyzję.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli szkoda powstała w okresie obowiązywania polisy AC, a przyznane odszkodowanie, nawet w drodze wyjątku i uzależnione od dalszych ubezpieczeń, zachowuje charakter odszkodowania za poniesioną szkodę.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przyznanie odszkodowania w drodze wyjątku, mimo warunków postawionych przez ubezpieczyciela, nie pozbawia go charakteru odszkodowania za szkodę powstałą w okresie obowiązywania polisy AC. Kluczowe jest, że świadczenie odszkodowawcze pozostaje w związku z likwidacją szkody.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (14)
Główne
u.p.t.u. i p.a. art. 25 § 1 pkt 3
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Nieprawidłowe odliczenie podatku naliczonego na podstawie faktur dokumentujących wydatki nie stanowiące kosztu uzyskania przychodu.
u.p.d.o.f. art. 23 § ust. 1 pkt 48
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Koszt remontu powypadkowego nie jest kosztem uzyskania przychodu, jeżeli samochód nie był objęty dobrowolnym ubezpieczeniem komunikacyjnym.
k.c. art. 155
Kodeks cywilny
Przeniesienie własności rzeczy oznaczonych co do tożsamości następuje przez samo tylko złożenie zgodnych oświadczeń woli (solo consensus).
o.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i zgromadzenia pełnego materiału dowodowego.
o.p. art. 187 § § 1
Ordynacja podatkowa
Obowiązek oceny zebranego materiału dowodowego.
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c"
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji z powodu naruszenia prawa materialnego lub postępowania.
p.p.s.a. art. 152
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określenie, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Pomocnicze
k.c. art. 805
Kodeks cywilny
k.c. art. 822
Kodeks cywilny
u.dz.ubezp. art. 3 § ust. 2
Ustawa o działalności ubezpieczeniowej
k.c. art. 535
Kodeks cywilny
Umowa sprzedaży.
o.p. art. 200 § & 1
Ordynacja podatkowa
Prawo strony do zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym.
Dz. U. Nr 163 poz. 1348
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.12.2002 r.
Opłaty za czynności adwokackie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Szkoda komunikacyjna powstała w okresie obowiązywania dobrowolnego ubezpieczenia AC. Przyznane odszkodowanie, mimo warunków, zachowało charakter odszkodowania za szkodę. Organy podatkowe nie wyjaśniły wystarczająco kwestii własności pojazdu w momencie szkody. Moment przeniesienia własności następuje z chwilą złożenia zgodnych oświadczeń woli (solo consensus).
Odrzucone argumenty
Pojazd nie był objęty dobrowolnym ubezpieczeniem AC w momencie szkody. Podatnik nie posiadał tytułu prawnego do dysponowania pojazdem w momencie szkody. Otrzymane odszkodowanie nie miało charakteru pozytywnej likwidacji szkody, a jedynie zapewnienie wpływu składki. Wystawienie faktury VAT z datą 18.11.1997 r. oznaczało przeniesienie własności w tym dniu.
Godne uwagi sformułowania
przeniesienie własności następuje solo consensus, tj. na skutek samej umowy. Konsensualny charakter tej umowy oznacza, że do przeniesienia własności nie jest konieczne wydanie rzeczy. Wystawienie przez sprzedającego faktury nie zawsze może być zatem traktowane jako potwierdzenie faktycznej daty zawarcia transakcji nią objętej, gdyż faktura jako czynność następcza jest wystawiana również po wykonaniu umowy.
Skład orzekający
Artur Mudrecki
przewodniczący
Grzegorz Gocki
sprawozdawca
Marta Wojciechowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kosztów uzyskania przychodu z tytułu remontów powypadkowych, znaczenie dobrowolnego ubezpieczenia AC, a także kluczowe zagadnienia cywilistyczne dotyczące przeniesienia własności rzeczy oznaczonych co do tożsamości w kontekście prawa podatkowego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z umową leasingu, szkody komunikacyjnej i późniejszej sprzedaży pojazdu. Interpretacja przepisów podatkowych może ewoluować.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy złożonych zagadnień podatkowych i cywilistycznych, a sposób, w jaki sąd analizuje moment przeniesienia własności i charakter odszkodowania, jest pouczający dla prawników i przedsiębiorców.
“Kiedy remont autobusu staje się kosztem uzyskania przychodu? Sąd rozstrzyga spór o własność i ubezpieczenie.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Wr 1747/01 - Wyrok WSA w Opolu Data orzeczenia 2004-02-06 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2001-05-29 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu Sędziowie Artur Mudrecki /przewodniczący/ Grzegorz Gocki /sprawozdawca/ Marta Wojciechowska Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Skarżony organ Izba Skarbowa Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: NSA Artur Mudrecki Sędziowie: WSA Grzegorz Gocki (spr.), Asesor Marta Wojciechowska Protokolant: sekr. sąd. Joanna Zamojska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lutego 2004 r. przy udziale sprawy ze skargi Z. W. na decyzję Izby Skarbowej w O. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za III i IX 1998 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, III. zasądza od Dyrektora izby Skarbowej w O. na rzecz skarżącego kwotę 3 243,40 (trzy tysiące dwieście czterdzieści trzy zł i czterdzieści groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Decyzją Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej w O. z dnia [...] Nr [...], wydaną w oparciu o ustalenia przeprowadzonej uprzednio kontroli rzetelności deklarowanych przez podatnika podstaw opodatkowania i prawidłowości obliczania i wpłacania podatków stanowiących budżet państwa, określono A zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 1998 r. w wysokości 3.549,00 zł., zaległość w podatku w wysokości 27.530,00 zł. oraz kwotę odsetek za zwłokę na dzień wydania decyzji w wysokości 25.989,30 zł., a także określono za miesiąc wrzesień 1998 r. kwotę podatku do zwrotu w wysokości 58.762,00 zł., zaległość w podatku w wysokości 339,00 zł oraz kwotę odsetek za zwłokę na dzień wydania decyzji w wysokości 232,90 zł. Określenie przez organ podatkowy należności podatkowej w drodze decyzji, wynikało z faktu dokonania przez podatnika nieprawidłowego odliczenia na podstawie art. 25 ust 1 pkt 3 ustawy z dnia 8.01.1993 r o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz 50 z zm.) podatku VAT naliczonego w fakturach dokumentujących wydatki nie stanowiące kosztu uzyskania przychodu. Organ podatkowy zakwestionował dokonane przez podatnika uwzględnienie wydatków poniesionych z tytułu remontu powypadkowego samochodu (autobusu) marki Mercedes Benz o nr rej. [...], w którym szkoda komunikacyjna powstała zdaniem organu w okresie, w którym przedmiotowy pojazd nie był objęty ubezpieczeniem dobrowolnym, co zgodnie z art. 23 ust 1 pkt 48 ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych jest warunkiem do uznania kosztów remontu powypadkowego do kosztów uzyskania przychodu. Jak wynika z ustaleń poczynionych przez organ I instancji przedmiotowy pojazd, będący w użytkowaniu podatnika na podstawie umowy leasingu z dnia 11.05.1996 r zawartej z B S.A. w W., posiadał wykupiona polisę ubezpieczenia komunikacyjnego AC na okres od 30.05.1997 r. do 29.05.1998 r. W dacie jego uszkodzenia na terenie Niemiec, w dniu 17.05.1998 r., nie posiadał on jednak wymaganego przeglądu technicznego, czego następstwem była odmowa wypłaty przez ubezpieczyciela - C S.A. Oddział Okręgowy w O. - odszkodowania z posiadanej polisy autocasco, gdyż zgodnie z & 9 ust 1 pkt 4 ogólnych warunków ubezpieczenia autocasco (zatwierdzonych uchwałą Zarządu C S.A. z dnia 25.11.1994 r. nr [...]), ubezpieczeniem nie były objęte szkody powstałe podczas kierowania pojazdem niezarejestrowanym lub pojazdem nie posiadającym ważnego badania technicznego przewidzianego w dowodzie rejestracyjnym, jeżeli w odniesieniu do tego pojazdu obowiązuje wymóg rejestracji i dokonywania okresowych badań technicznych. Ostatecznie w dniu 29.12.1998 r C S.A Oddział Okręgowy w O., mając na uwadze dotychczasowy przebieg ubezpieczenia, przyznał stronie w drodze wyjątku odszkodowanie w kwocie 28.000 zł, uzależniając jego wypłatę od złożenia przez Z. W. pisemnego zobowiązania do kontynuacji w następnych latach ubezpieczeń komunikacyjnych i majątkowych w C S.A. Z uwagi na uzależnienie wypłaty odszkodowania od warunku kontynuacji ubezpieczeń w C S.A., zdaniem organu I instancji, otrzymane przez podatnika w drodze wyjątku odszkodowanie nie "miało charakteru pozytywnej likwidacji szkody, a więc odszkodowania za poniesioną szkodę z tytułu ubezpieczenia AC, a jedynie zapewnienie wpływu składki ubezpieczeniowej od firmy A w następnych latach". O tym, że także sam podatnik nie traktował przyznanego mu świadczenia jako odszkodowania za powstała szkodę komunikacyjną z tytułu ubezpieczenia AC, świadczy według organu podatkowego także fakt nie zaksięgowania przez niego otrzymanej z C S.A. kwoty 28.000 zł. do przychodów i nie uznania za wydatek nie stanowiący kosztów uzyskania przychodu kosztów naprawy autobusu do wysokości otrzymanego odszkodowania. Mając na uwadze powyższe ustalenia, ponieważ zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 48 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie jest kosztem uzyskania przychodu koszt remontu powypadkowego, jeżeli samochód nie był objęty dobrowolnym ubezpieczeniem komunikacyjnym, organ I instancji nie uznał za koszt uzyskania przychodu kwoty 120.991,95 zł. Nie uznano także za koszty uzyskania przychodu poniesione przez podatnika wydatki związane z naprawą uszkodzonego w dniu 3.11.1997 r. autobusu marki Mercedes Benz o nr rej. [...], gdyż zdaniem organu podatkowego w momencie powstania szkody komunikacyjnej był on użytkowany przez firmę A bez tytułu prawnego. Jak wynika z poczynionych przez organ podatkowy ustaleń faktycznych, pojazd ten był przedmiotem umowy leasingu z firmą B Spółka z o.o. w W., zawartej na okres od 26.07.1993 r do 26.08.1997 r. (48 miesięcy). W dniu 3.11.1997 r., a zatem już po upływie okresu trwania umowy leasingu, podpisany został aneks do powyższej umowy, w ramach którego strony ustaliły, że umowa leasingu autobusu marki Mercedes Benz o nr rej. [...] uległa rozwiązaniu z dniem 3.11.1997 r, a także dokonano rozliczeń kaucji zwrotnej w kwocie 56.672,36 zł. która miała zostać zwrócona firmie A. W tym samym dniu sporządzono protokół zdawczo-odbiorczy pojazdu w ramach którego dotychczasowy jego użytkownik A zwrócił właścicielowi firmie B Spółka z o.o. w W. prawo do dalszego dysponowania pojazdem. W dniu 18.11.1987 r firma A zakupiła przedmiotowy autobus za kwotę 69.140.11 zł., dokonując także jego formalnego odbioru jako sprawnego technicznie i bez usterek, mimo że w rzeczywistości pojazd ten uległ wypadkowi w dniu 3.11.1997 r. i wymagał naprawy powypadkowej. W świetle powyższych ustaleń faktycznych, zdaniem organu I instancji w dacie uszkodzenia przedmiotowego pojazdu, który miał miejsce w okresie 3 miesięcy od wygaśnięcia umowy jego leasingu, a przed formalnym nabyciem przez podatnika jego własności, pojazd ten był bezprawnie użytkowany przez firmę A, a jednostką właściwą do rozliczenia kosztów jego naprawy powypadkowej oraz otrzymania odszkodowania z tytułu wypadku komunikacyjnego był jego właściciel, którym w dacie zdarzenia była Spółka z o.o. B w W. Z tego też względu, organ I instancji uznał, że koszty naprawy autobusu poniesione przez firmę A nie są jego kosztami uzyskania przychodu, gdyż dotyczyły pojazdu będącego własnością innego podmiotu. W odwołaniu strona domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji, zarzucając naruszenie przez organ I instancji utrwalonej i przyjętej linii orzecznictwa NSA w zakresie uznania norm technicznych SSW jako norm podatkowych VAT, naruszenie art. 19 ust 1 i 3 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym oraz uchwały Sądu Najwyższego z dnia 22.04.1997 r. sygn. akt. III CZP/14/97 poprzez sprzeczne ze stanem faktycznym i obiektywnie istniejącymi dowodami w sprawie wadliwe odczytanie zapisu art. 25 ust 1 pkt 3 cyt. ustawy, a także naruszenie elementarnych zasad prawdy obiektywnej (art. 122 w zw. z art. 187 & 1 Ordynacji podatkowej) oraz art. 200 & 1 Ordynacji podatkowej polegające na pozbawieniu strony możliwości skorzystania z przysługujących jej praw procesowych w zakresie wniesienia zastrzeżeń do protokółów z kontroli uzupełniających przeprowadzonych u ubezpieczyciela i uchylenie się przez Inspektora Kontroli Skarbowej od obowiązku odpowiedzi na te zastrzeżenia. Decyzją Izby Skarbowej w O. z dnia [...] Nr [...] utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając w całości stanowisko oraz argumentację prawną i faktyczną przedstawioną przez organ I instancji. W związku z nie uznaniem przez organ podatkowy za koszt uzyskania przychodu wydatków poniesionych przez podatnika na naprawę uszkodzonych autobusów, słusznie zdaniem organu odwoławczego pozbawiono podatnika prawa do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z dokumentów (faktur i ubezpieczenia) na podstawie art. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8.01.1993 r o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym. Nie podzielono także zarzutu odwołującego odnośnie naruszenia przez organ I instancji art. 200 & 1 Ordynacji podatkowej, gdyż stronie wyznaczono przed wydaniem decyzji trzydniowy termin do zapoznania się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Z tego tez względu niezasadnym był również zarzut naruszenia przez organ I instancji art. 122 w związku z art. 187 & 1 i 180 & 1 Ordynacji podatkowej. W skardze skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, przekazanej w związku z reorganizacją sądownictwa administracyjnego, właściwemu do jej rozpoznania po 1.01.2004 r. Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Opolu, strona domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej podnosząc zarzut naruszenia zasady obiektywnej prawdy materialnej wynikającej z art. 122 Ordynacji podatkowej w związku z art. 31 ustawy z dnia 28.09.1991 r. o kontroli skarbowej, czego następstwem było naruszenie art. 22 ust 1 w związku z art. 23 ust 1 pkt 5 ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych i skutkowało naruszeniem art. 19 ust 1 w związku z ust 2 i 3 ustawy z dnia 8.01.1993 r o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym. W piśmie procesowym z dnia 26.09.2001 r. pełnomocnik strony w uzupełnieniu zarzutów złożonej skargi dodatkowo podniósł zarzut naruszenia przez organy podatkowe przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 805 k.c. w związku z art. 822 k.c. w związku z art. 3 ust 2 ustawy o działalności ubezpieczeniowej polegającego na przyjęciu, że pomimo posiadania przez autobus o nr rej. [...] w dacie powstania szkody ważnej polisy ubezpieczenia komunikacyjnego AC, uznano że pojazd ten nie był objęty dobrowolnym ubezpieczeniem. Nadto naruszono także art. 535 k.c. oraz 155 k.c. poprzez przyjęcie, że własność autobusu marki Mercedes Benz nr rej [...] przeszła na podatnika z dniem wystawienia faktury tj. 18.11.1997 r., a nie w dniu 3.11.1997 r., gdy nastąpiła rzeczywista finalizacja transakcji sprzedaży pojazdu, a nadto błędne przyjęcie przez organ podatkowy, że dla przeniesienia własności autobusu tj. rzeczy oznaczonej co do tożsamości konieczne jest przeniesienie posiadania rzeczy na kupującego. Równocześnie pełnomocnik strony podtrzymał także już uprzednio podniesiony w skardze zarzut naruszenia przez organy podatkowe zasady dochodzenia prawdy obiektywnej, a także dodatkowo zarzucił organowi II instancji naruszenie zasady szybkości postępowania podatkowego (art. 125 Ordynacji podatkowej w związku z art. 139 i 140 u.o.p.), albowiem rozpoznanie przez Izbę Skarbową odwołania skarżącego nastąpiło z przekroczeniem dwumiesięcznego terminu wynikającego z art. 139 & 2 u.o.p. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w O. wniosła o jej oddalenie, podtrzymując w całości wcześniejszą argumentację faktyczną i prawną nie zgadzając się również z zarzutem naruszenia przez nią zasady szybkości postępowania, gdyż strona każdorazowo była pisemnie powiadamiana o przyczynach niedotrzymania terminu z art. 139 Ordynacji podatkowej oraz o nowym terminie załatwienia sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. W ramach objętej skargą decyzji podatkowej organy podatkowe zawarły de facto dwa odrębne rozstrzygnięcia dotyczące wprawdzie tego samego podatnika, ale oparte na różnych stanach faktycznych i prawnych. W odniesieniu do dokonanego przez podatnika uwzględnienia jako kosztów uzyskania przychodu poniesionych przez niego wydatków z tytułu remontu powypadkowego samochodu (autobusu) marki Mercedes nr rej. [...], Sąd podzielił stanowisko skarżącego, iż szkoda komunikacyjna w pojeździe powstała w okresie w którym przedmiotowy pojazd był objęty ubezpieczeniem dobrowolnym, co zgodnie z art. 23 ust 1 pkt 48 ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych jest warunkiem do uznania kosztów remontu powypadkowego do kosztów uzyskania przychodu. Jak wynika z poczynionych przez organ podatkowy ustaleń przedmiotowy pojazd, będący w użytkowaniu podatnika na podstawie umowy leasingu z dnia 11.05.1996 r. zawartej z B S.A. w W., posiadał wykupione dobrowolne ubezpieczenie komunikacyjne AC na okres od 30.05.1997 r. do 29.05.1998 r. Faktem jest, że w dacie jego uszkodzenia na terenie Niemiec w dniu 17.05.1998 r. nie posiadał on wymaganego przeglądu technicznego. Z tego też względu C Oddział Okręgowy w O. w oparciu o & 9 ust 1 pkt 4 ogólnych warunków ubezpieczenia autocasco, odmówił wypłaty odszkodowania na zasadach ogólnych z posiadanej polisy autocasco, gdyż ubezpieczeniem nie były objęte szkody powstałe podczas kierowania pojazdem nie posiadającym ważnego badania technicznego przewidzianego w dowodzie rejestracyjnym. Ostatecznie jednakże w dniu 29.12.1998 r. C S.A Oddział Okręgowy w O., mając na uwadze dotychczasowy przebieg ubezpieczenia, przyznał stronie w drodze wyjątku odszkodowanie w kwocie 28.000 zł. uzależniając jego wypłatę od złożenia przez Z. W. pisemnego zobowiązania do kontynuacji dalszych ubezpieczeń komunikacyjnych i majątkowych w C S.A. Uzależnienie wypłaty odszkodowania od warunku kontynuacji ubezpieczeń w C S.A. nie oznacza jednakże, jak wywodzi organ podatkowy, iż otrzymane przez podatnika w drodze wyjątku odszkodowanie nie miało charakteru pozytywnej likwidacji szkody, a więc odszkodowania za poniesioną szkodę z tytułu ubezpieczenia AC, a jedynie miało na celu zapewnienie wpływu składki ubezpieczeniowej od firmy A w kolejnych latach. Świadczenie odszkodowawcze wypłacone w oparciu o zawartą umowę ubezpieczenia komunikacyjnego, pozostaje w związku z likwidacją szkody powstałej w pojeździe. Wypłata odszkodowania w drodze wyjątku, w odróżnieniu od ogólnych zasad odpowiedzialności za szkodę w pojeździe, ma charakter fakultatywny, a zatem przyznanie tej formy odszkodowania pozostawione zostało do wyłącznego uznania ubezpieczyciela. Z tego też względu, przyznanie odszkodowania w drodze wyjątku, jak i jego wysokość, pozostaje w wyłącznej gestii ubezpieczyciela, który może uzależnić jego wypłatę od innych czynników, w tym także dalszej kontynuacji ubezpieczeń w jego firmie ubezpieczeniowej. Uzależnienie wypłaty odszkodowania przyznanego w drodze wyjątku od warunku kontynuacji ubezpieczeń w C S.A. nie oznacza zatem, że przyznane świadczenie traci charakter odszkodowania wypłaconego w oparciu o posiadaną przez ubezpieczonego polisę dobrowolnego ubezpieczenia komunikacyjnego. Analizując zebrany w sprawie materiał dowodowy, należy zwrócić uwagę na znajdujące się w aktach sprawy polecenie przelewu z dnia 31.12.1998 r. w ramach którego przelano na konto podatnika odszkodowanie w kwocie 28.000 zł. Z adnotacji umieszczonej na powyższym dokumencie wprost wynika, że objęta przelewem kwota wypłaconego odszkodowania stanowi realizację "szkody AC z dnia 17.05.1998 r autobusu Mercedes [...]". Również z treści pisma C Oddziału Okręgowego w O. z dnia 29.12.1998 r. wynika, że przyznane stronie w drodze wyjątku odszkodowanie pozostawało w bezpośrednim związku z realizacją szkody w jej pojeździe powstałej w wyniku zdarzenia z dnia 17.05.1998 r. Z tych też względów, twierdzenie organu podatkowego, że szkoda komunikacyjna w pojeździe powstała w okresie w którym przedmiotowy pojazd nie był objęty ubezpieczeniem dobrowolnym, nie znajduje potwierdzenia w zebranym w sprawie materiale dowodowym. Odmowa uznania w ramach zaskarżonej decyzji do kosztów uzyskania przychodu poniesionych przez podatnika wydatków z tytułu remontu powypadkowego samochodu (autobusu) marki Mercedes o nr. rej. [...], a tym samym prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o poniesione koszty remontu powypadkowego pojazdu nie znajduje oparcia w art. 23 ust 1 pkt 48 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w związku z art. 25 ust 1 pkt 3 ustawy z dnia 8.01.1993 r o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz 50 z zm.). W odniesieniu do dokonanego przez podatnika uwzględnienia jako kosztów uzyskania przychodu poniesionych przez niego wydatków z tytułu remontu powypadkowego samochodu (autobusu) marki Mercedes Benz o nr rej. [...], Sąd podzielił stanowisko skarżącego w zakresie podniesionego przez niego zarzutu naruszenia przez organ podatkowy art. 122 i art. 187 & 1 Ordynacji podatkowej nakładających na organy podatkowy obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zgromadzenia w tym celu pełnego materiału dowodowego, a także przeprowadzenia jego oceny prawnej. Dokonując oceny kwestii posiadania lub nieposiadania przez stronę tytułu prawnego do dysponowania przedmiotowym pojazdem w dacie zaistniałej w dniu 3.11.1997 r o godz. 23.45 kolizji drogowej, organ podatkowy ograniczył swoje rozważania do oceny prawa do użytkowania pojazdem w oparciu o zawartą przez podatnika umowę leasingu z dnia 26.07.1993 r. Słusznie w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy uznano, że w dacie zaistniałego uszkodzenia pojazdu podatnik nie był już jego użytkownikiem w oparciu o umowę leasingu pojazdu, gdyż w dniu 3.11.1997 r. podpisany został aneks do powyższej umowy, w ramach którego strony ustaliły, że umowa leasingu autobusu marki MERCEDES-BENZ nr rej. [...] uległa rozwiązaniu z dniem 3.11.1997 r, a także dokonano rozliczeń kaucji zwrotnej w kwocie 56.672,36 zł. należnej firmie A po zakończeniu umowy. W tym samym dniu sporządzono protokół zdawczo-odbiorczy pojazdu w ramach którego, dotychczasowy jego użytkownik A zwrócił właścicielowi firmie B Spółka o.o. prawo do dalszego dysponowania pojazdem. Okoliczność poczynienia przez organ podatkowy prawidłowych ustaleń, odnośnie braku po stronie podatnika uprawnień do dysponowania pojazdem w oparciu o rozwiązaną umowę jego leasingu nie jest jeszcze wystarczające do prawidłowego stwierdzenia faktu, że w momencie uszkodzenia pojazdu, znajdował on się już w formalnym użytkowaniu u właściciela tj. leasingodawcy. Organ odwoławczy w swoich rozważaniach prawnych całkowicie pominął drugi aspekt sprawy, którego istnienie jedynie częściowo zasygnalizował organ I instancji, a dotyczący kwestii sprzedaży przedmiotowego pojazdu na rzecz dotychczasowego jego leasingobiorcy. Słusznie zwraca uwagę pełnomocnik skarżącego, że ocena stanu prawnego pojazdu w dacie zaistniałej w dniu 3.11.1997 r kolizji drogowej wymaga przeprowadzenia także analizy prawnej okoliczności złożenia przez podatnika w dniu 3.11.1997 r zamówienia zakupu dotychczas leasingowanego pojazdu oraz zadysponowania przez niego na poczet ceny jego nabycia przysługująca mu kaucją zwrotną wynikającą z umowy leasingu. W świetle powyższych okoliczności, powstała niewyjaśniona przez organ istotna dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy kwestia oceny ewentualnego przysługiwania stronie w dacie zdarzenia mającego miejsce w dniu 3.11.1997 r. tytułu własności pojazdu który uległ uszkodzeniu, a na naprawę którego, zostały następnie poniesione koszty uwzględnione w kosztach uzyskania przychodu. Zgodnie z art. 155 kodeksu cywilnego umowy mające na celu przeniesienie własności dochodzą do skutku solo consensus, tzn. przez samo tylko złożenie zgodnych oświadczeń woli, a konieczność przeniesienia posiadania dla nabycia własności nie powoduje przekształcenia czynności konsensualnej w realną. Przeniesienie własności następuje solo consensus, tj. na skutek samej umowy. Konsensualny charakter tej umowy oznacza, że do przeniesienia własności nie jest konieczne wydanie rzeczy. Zasada ta dotyczy jedynie rzeczy oznaczonych co do tożsamości. Umowa zobowiązująca z reguły wywołuje skutki rozporządzające, a zatem z chwilą jej zawarcia kupujący staje się podmiotem sprzedanego mu praw przy czym, w odniesieniu do rzeczy oznaczonych co do tożsamości, przeniesienie własności takiej rzeczy następuje bez konieczności wydania jej kupującemu. Jak wynika z akt sprawy przedmiotem niekwestionowanej przez organy podatkowe sprzedaży autobusy Mercedes Bez był niewątpliwie pojazd oznaczony co do tożsamości. W dniu 3.11.1997 r. strony umowy ustaliły wszystkie istotne elementy sprzedaży, określając w złożonym zamówieniu zarówno zindywidualizowany przedmiot umowy jak i jego cenę. W tym samym dniu Z. W. zadysponował także zaliczenie na poczet ustalonej ceny nabycia pojazdu przysługującą mu od sprzedającego kaucję zwrotną z tytułu rozwiązanej umowy leasingu pojazdu. Należy też zauważyć iż w dacie 3.11.1997 r., już po rozwiązaniu umowy leasingu pojazdu i formalnym jego zdaniu leasingodawcy, pojazd niewątpliwie nadal pozostawał we władaniu podatnika. Równocześnie w aktach niniejszej sprawy znajduje się faktura VAT nr [...] wystawiona w dniu 18.11.1997 r przez B Spółka. z o.o., dotycząca sprzedaży powyższego pojazdu, w której jako datę zawarcia transakcji wskazano dzień 18.11.1997 r. W tym samym dniu wystawiona została też przez sprzedającego dyspozycja wydania samochodu, którego odbiór pokwitowany został osobiście przez Z. W. W świetle powyższych ustaleń faktycznych, pozostaje niewyjaśniona przez organ podatkowy, istotna dla sprawy okoliczność, w jakiej dacie doszło do faktycznej sprzedaży przedmiotowego pojazdu, a tym samym z jakim momentem strona stała się prawnym jego właścicielem. Od ustalenia przez organ podatkowy powyższej kwestii, uzależnione jest prawidłowe rozstrzygnięcie zaistniałego w sprawie sporu dotyczącego ewentualnego zaliczenia przez podatnika do kosztów przychodu poniesionych przez niego kosztów naprawy powypadkowej pojazdu. Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie w swym orzecznictwie podkreślał samodzielność pojęciową prawa podatkowego. Wiele terminów występujących w prawie podatkowym ma inne znaczenie niż równoznaczne zwroty występujące w innych gałęziach prawa. Pojęciowa samodzielność prawa podatkowego nie jest jednak absolutna. Prawo jest bowiem systemem norm prawnych, które tworzą pewną zintegrowaną całość. Przykładem takiego pojęcia jest niewątpliwie cywilistyczne pojęcie własności. Moment przeniesienia prawa własności również w prawie podatkowym musi być określony zgodnie z normami prawa rzeczowego określonymi w art. 155 k.c. Wystawienie przez sprzedającego faktury nie zawsze może być zatem traktowane jako potwierdzenie faktycznej daty zawarcia transakcji nią objętej, gdyż faktura jako czynność następcza jest wystawiana również po wykonaniu umowy. Sąd nie podzielił natomiast zarzutu skarżącego dotyczącego naruszenia przez organ odwoławczy zasady szybkości postępowania podatkowego (art. 125 Ordynacji podatkowej w związku z art. 139 i 140 u.o.p.). Zgodnie z art. 140 & 1 Ordynacji podatkowej w przypadku niezałatwienia sprawy we właściwym terminie organ podatkowy obowiązany jest zawiadomić stronę, podając przyczyny niedotrzymania terminu i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Jak wynika z akt sprawy skarżący był każdorazowo powiadamiany przez organ odwoławczy o przyczynach niedotrzymania terminu załatwienia sprawy ze wskazaniem nowego terminu jej załatwienia. Biorąc powyższe pod uwagę i uznając, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 & 1 pkt 1 lit. "a" i "c" ustawy z dnia 30.08.2002 r prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku. Równocześnie na podstawie art. 152 cyt. ustawy określono, że zaskarżona decyzja organu II instancji nie może być wykonywana. Orzekając o kosztach postępowania Sąd na podstawie art. 200 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania z tym jednakże, że w zakresie kosztów zastępstwa procesowego jedynie częściowo podzielono złożony przez pełnomocnika skarżącego wniosek o przyznanie opłaty za czynności adwokackie w kwocie przewyższającej stawkę minimalną przewidzianą w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.12.2002 r w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz. 1348). Zdaniem Sądu zarówno rodzaj i stopień zawiłości sprawy, a także niezbędny nakład pracy adwokata nie uzasadniał przyznania kosztów zastępstwa procesowego w wysokości czterokrotnej stawki minimalnej przewidzianej w powołanym wyżej rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI