I SA/Wr 172/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2023-07-27
NSApodatkoweWysokawsa
podatek od nieruchomościnieprawnomocna decyzjastwierdzenie nieważnościtermin do wniesienia odwołaniarażące naruszenie prawapostępowanie podatkoweorgan odwoławczyskarżący

WSA we Wrocławiu oddalił skargę na decyzję stwierdzającą nieważność decyzji ostatecznej, uznając, że rozpatrzenie odwołania wniesionego po terminie stanowi rażące naruszenie prawa.

Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), która stwierdziła nieważność wcześniejszej decyzji SKO uchylającej decyzję organu pierwszej instancji w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości. SKO pierwotnie uchyliło decyzję organu pierwszej instancji z powodu braku postanowienia o wszczęciu postępowania i niewystarczających ustaleń. Następnie SKO stwierdziło nieważność swojej własnej decyzji, uznając, że odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji zostało wniesione po terminie. WSA we Wrocławiu oddalił skargę, potwierdzając, że rozpatrzenie odwołania wniesionego po terminie, bez jego przywrócenia, stanowi rażące naruszenie prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę S. L. i S. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w Jeleniej Górze, która utrzymała w mocy własną decyzję stwierdzającą nieważność decyzji ostatecznej SKO. Sprawa dotyczyła wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2022. Organ pierwszej instancji (Burmistrz) wydał decyzję wymiarową, od której strona wniosła odwołanie. SKO początkowo uchyliło tę decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na braki formalne. Następnie jednak SKO, działając na podstawie art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, stwierdziło nieważność swojej własnej decyzji, ponieważ odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji zostało wniesione po upływie 14-dniowego terminu. Skarżący zarzucili zaskarżonej decyzji naruszenie prawa, argumentując, że nieznaczne przekroczenie terminu do wniesienia odwołania nie powinno prowadzić do stwierdzenia nieważności, zwłaszcza gdy treść pierwotnej decyzji odpowiada prawu. WSA we Wrocławiu oddalił skargę, uznając ją za bezzasadną. Sąd podkreślił, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, rozpatrzenie odwołania wniesionego po terminie, bez jego przywrócenia, stanowi rażące naruszenie prawa, co uzasadnia stwierdzenie nieważności decyzji. W ocenie Sądu, nie miało znaczenia, czy odwołanie zostało wniesione jeden czy pięć dni po terminie, gdyż decyzja organu pierwszej instancji nabrała waloru ostateczności z chwilą upływu terminu do jej zaskarżenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, rozpatrzenie odwołania wniesionego po terminie, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na utrwalone orzecznictwo NSA i doktrynę, zgodnie z którymi rozpoznanie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, jest rażącym naruszeniem prawa, ponieważ prowadzi do niedopuszczalnej weryfikacji decyzji ostatecznej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

O.p. art. 247 § 1

Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy stwierdza nieważność decyzji ostatecznej, która została wydana z rażącym naruszeniem prawa.

O.p. art. 223 § 2

Ordynacja podatkowa

Odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie.

Pomocnicze

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Przyczyna stwierdzenia nieważności decyzji, w tym rażące naruszenie prawa.

k.p.a. art. 16 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Decyzja ostateczna korzysta z cech trwałości.

P.u.s.a. art. 1 § 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd dokonuje kontroli legalności z urzędu, nie będąc związany zarzutami skargi.

u.p.o.l. art. 1a § 1

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Definicja nieruchomości i zasad opodatkowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozpatrzenie odwołania wniesionego po terminie, bez jego przywrócenia, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 247 § 1 pkt 3 O.p.

Odrzucone argumenty

Nieznaczne przekroczenie terminu do wniesienia odwołania nie powinno prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji, zwłaszcza gdy treść pierwotnej decyzji odpowiada prawu.

Godne uwagi sformułowania

rozpoznanie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa nieuzasadnia stwierdzenia nieważności decyzji naruszenie przepisów postępowania, nawet o charakterze rażącym, jeżeli sama treść decyzji odpowiada prawu Decyzja waloru ostateczności nabrała już w pierwszym dniu po upływie tego terminu.

Skład orzekający

Dagmara Stankiewicz-Rajchman

sprawozdawca

Łukasz Cieślak

członek

Tadeusz Haberka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że rozpatrzenie odwołania wniesionego po terminie, bez jego przywrócenia, jest rażącym naruszeniem prawa i uzasadnia stwierdzenie nieważności decyzji, niezależnie od stopnia przekroczenia terminu."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy organ odwoławczy rozpoznał odwołanie wniesione po terminie, a termin ten nie został przywrócony. Nie dotyczy sytuacji, gdy termin został przywrócony lub gdy odwołanie zostało wniesione w terminie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje fundamentalną zasadę postępowania administracyjnego dotyczącą terminów i konsekwencji ich przekroczenia, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej.

Nawet 5 dni spóźnienia z odwołaniem może oznaczać utratę szansy na merytoryczne rozpatrzenie sprawy – kluczowa lekcja z orzecznictwa WSA.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wr 172/23 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2023-07-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-03-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Dagmara Stankiewicz-Rajchman /sprawozdawca/
Łukasz Cieślak
Tadeusz Haberka /przewodniczący/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Sygn. powiązane
III FSK 237/24 - Wyrok NSA z 2024-08-06
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
*Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1540
art. 247 par. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Haberka, Sędziowie Sędzia WSA Dagmara Stankiewicz – Rajchman (sprawozdawca), Asesor WSA Łukasz Cieślak, Protokolant: Starszy specjalista Magdalena Rogalewicz, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 lipca 2023 r. sprawy ze skargi S. L. i S. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze z dnia 27 grudnia 2022 r. nr SKO/41/P-227/2022 w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2022r.: oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Jeleniej Górze (dalej:, SKO, organ odwoławczy, organ II instancji) utrzymało w mocy własną decyzję z dnia 15 września 2022 r., nr SKO/41/169/2022, stwierdzającą nieważność decyzji ostatecznej SKO z dnia 1 czerwca 2022 r., nr SKO/41/P-75/2022, uchylającej decyzję wydaną przez Burmistrza Szklarskiej Poręby (dalej: Burmistrz, organ I instancji) z dnia 26 stycznia 2022 r. nr FN.3120.AM.3722.2022 w sprawie wymiaru S. L. i S. C. (dalej: strona, skarżący) podatku od nieruchomości za rok 2022 w kwocie 2. 439 zł.
Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny sprawy.
Burmistrz w dniu 26 stycznia 2022 r. wydał decyzję w sprawie wymiaru skarżącym podatku od nieruchomości za rok 2022. Przedmiotowa decyzja została doręczona stronie w dniu 2 marca 2022 r., zaś w dniu 21 marca 2022 r. zostało wniesione odwołanie od wskazanego rozstrzygnięcia.
SKO decyzją z dnia 1 czerwca 2022 r. uchyliło w całości decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Organ odwoławczy stwierdził, iż w aktach sprawy brak jest postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie a ponadto organ pierwszej instancji nie poczynił wystarczających ustaleń odnośnie zasadności zastosowania w sprawie art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2022 ., poz. 1452 ze zm.) w stosunku do nieruchomości położonej przy ul. [...] w S.
Następnie w dniu 15 września 2022 r. SKO działając na podstawie art. 247 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2021 poz. 1540 ze zm., dalej: O.p.) stwierdziło nieważność powyższej decyzji uzasadniając swoje rozstrzygnięcie tym, iż złożenie odwołania nastąpiło po terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji organu pierwszej instancji a zatem decyzja z dnia 1 czerwca 2022 r. wydana została z rażącym naruszeniem prawa.
Po rozpatrzeniu sprawy w trybie odwoławczym zaskarżoną decyzją SKO utrzymało w mocy decyzję z dnia 15 września 2022 r.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając jej naruszenie przepisów art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 247 § 1 pkt 3 O.p. poprzez zastosowanie wskazanych przepisów w sytuacji wniesienia odwołania z pięciodniowm naruszeniem terminu do jego złożenia w sytuacji gdy treść zapadłej pierwotnie decyzji w istocie i w sposób oczywisty odpowiadała prawu. Strona podniosła, iż w orzecznictwie wskazuje się, że nie uzasadnia stwierdzenia nieważności decyzji naruszenie przepisów postępowania, nawet o charakterze rażącym, jeżeli sama treść decyzji odpowiada prawu. Argumentowała ponadto, iż wydanie rozstrzygnięcia w przypadku nieznacznego przekroczenia terminu do wniesienia odwołania nie stanowi w żadnym razie przypadku naruszenia prawa o charakterze rażącym.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259; dalej: p.p.s.a.) wynika, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto, stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa. Zgodnie natomiast z art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem skargi jest decyzja SKO z dnia 27 grudnia 2022 r. utrzymująca w mocy własną decyzję w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej wydanej na skutek rozpatrzenia odwołania wniesionego po upływie terminu określonego w art. 223 § 2 pkt 1 O.p.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art 223 § 2 pkt 1 O.p. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Nie jest kwestią sporną w sprawie, iż decyzja SKO z dnia 26 stycznia 2022 r. doręczona została stronie w dniu 2 marca 2022 r., zaś odwołanie od tej decyzji skarżący wnieśli w dniu 21 marca 2022 r. W związku z tym odwołanie zostało wniesione pięć dni po terminie do jego wniesienia, który upłynął w dniu 16 marca 2022 r.
W myśl art. 247 § 1 pkt 3 O.p. organ podatkowy stwierdza nieważność decyzji ostatecznej, która została wydana z rażącym naruszeniem prawa.
W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że doszło do rażącego naruszenia prawa w sytuacji gdy organ odwoławczy rozpoznał odwołanie od decyzji wniesionej po terminie, mimo że termin nie został przywrócony (zob. np. wyrok NSA z 16.02.1998 r., IV SA 727/96, LEX nr 43307; wyrok NSA z 23.04.1998 r., IV SA 1006/96, LEX nr 43356; wyrok NSA z 14.04.1999 r., I SA 1823/98, ONSA 2000/2, poz. 70; wyrok NSA z 2.06.1999 r., IV SA 868/97, LEX nr 47862; tezę drugą wyroku NSA z 18.11.1999 r., I SA 330/99, LEX nr 48749).
W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego (do 2003.12.31) w Warszawie 7 sędziów NSA z dnia 12 października 1998 r. OPS 11/98 wprost wyrażono zapatrywanie, że "rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Odnosi się to w równym stopniu do rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 127 § 3 k.p.a.). Załatwienie w postępowaniu administracyjnym wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy merytoryczną decyzją w sytuacji, gdy upłynął termin wniesienia tego środka zaskarżenia, stanowi rażące naruszenie art. 127 § 3 in fine w związku z art. 129 § 2 k.p.a. oraz art. 16 § 1 k.p.a."
Należy ponadto zauważyć, iż również w doktrynie ugruntowany jest pogląd, że rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Oznacza bowiem niedopuszczalną weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, korzystającej z cech trwałości, o jakiej mowa w art. 16 § 1 k.p.a. (por. B. Adamiak, J. Borkowski, "K.p.a. Komentarz", Warszawa 2011, s. 503, uchwałę NSA z dnia 12 października 1998 r., sygn. akt OPS 11/98,).
Oznacza to, że rozpoznanie przez organ odwoławczy odwołania od decyzji – wniesionego przez stronę po terminie – dotknięte jest rażącym naruszeniem prawa. W konsekwencji stwierdzenia powyższego, działając w stanie faktycznym i prawnym sprawy na podstawie art. 247 § 1 pkt 3 O.p. SKO prawidłowo stwierdziło nieważność decyzji ostatecznej dotkniętej wadą rażącego naruszenia prawa. W tym zaś kontekście bez znaczenia pozostaje w ocenie Sądu czy odwołanie zostało wniesione jeden czy pięć, jak w sprawie, dni po upływie terminu do wniesienia odwołania. Decyzja waloru ostateczności nabrała już w pierwszym dniu po upływie tego terminu.
Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. nie stwierdził naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego.
Biorąc pod uwagę przedstawione powyżej okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, uznając ją za bezzasadną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI