I SA/WR 1637/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatniczki na decyzję ustalającą zryczałtowany podatek od dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach, uznając jej wyjaśnienia dotyczące pochodzenia środków za niewiarygodne.
Skarżąca kwestionowała decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która ustaliła jej zryczałtowany podatek dochodowy od dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach za rok 2001. Podstawą decyzji było stwierdzenie, że wydatki skarżącej nie znalazły pokrycia w mieniu zgromadzonym z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania. Skarżąca wskazywała na oszczędności dewizowe uzyskane ze sprzedaży przedpłaty na samochód oraz z majątku spadkowego jako źródło finansowania. Sąd uznał te wyjaśnienia za niewiarygodne, powołując się na brak dowodów, przechowywanie znacznych kwot w domu zamiast na koncie walutowym oraz niespójności w zeznaniach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę G. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji i ustaliła skarżącej zryczałtowany podatek dochodowy od osób fizycznych za rok 2001 od dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów w kwocie [...]. Podstawą zaskarżonej decyzji było stwierdzenie, że wydatki poniesione przez skarżącą w 2001 r. (w kwocie [...] zł) nie znalazły pokrycia w mieniu zgromadzonym w tym roku i latach poprzednich (w kwocie [...] zł). Organ ustalił brak pokrycia na kwotę co najmniej [...] zł. Organ nie uznał za wiarygodne wskazane przez skarżącą źródło finansowania wydatków – oszczędności dewizowych, ze względu na brak uwiarygodnienia posiadania i przechowywania w domu znacznych kwot w markach niemieckich i dolarach amerykańskich, podczas gdy skarżąca posiadała konto walutowe. Za nielogiczne uznano tłumaczenie skarżącej i jej siostry dotyczące obawy przed bankructwem banku, podczas gdy skarżąca gromadziła znaczne kwoty w złotówkach na rachunkach bankowych. Organ uznał również za niewiarygodne zeznania świadków ze względu na ich zbytnią spójność i szczegółowość. Ponadto, organ stwierdził, że skarżąca nie wykazała dochodu z praw majątkowych w zeznaniu podatkowym za rok 1993 (sprzedaż przedpłaty na samochód Fiat 126p) i nie przedstawiła dowodu na przechowywanie uzyskanych pieniędzy do 2001 r. Organ nie uznał także, aby skarżąca mogła otrzymać od rodziców [...] dolarów amerykańskich za zrzeczenie się prawa do części spadku, wskazując na wartość lokalu mieszkalnego i sposób dokonania działu spadku. Ostatecznie organ ustalił hipotetycznie, że skarżąca mogła nabyć część środków dewizowych z majątku spadkowego, ale brakującą kwotę musiałaby nabyć z oszczędności z pracy, na co brakowało dowodów. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym zasady swobodnej oceny dowodów, wyciąganie nielogicznych wniosków i ignorowanie jej wyjaśnień. Wniosła o nieuwzględnienie dowodu z adnotacji urzędowej z 1993 r. oraz o uwzględnienie dochodu ze sprzedaży przedpłaty jako źródła finansowania. Podniosła, że spójność zeznań nie może być podstawą do ich kwestionowania i że nie można jej nakazać gromadzenia środków na rachunku bankowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sąd podkreślił, że ciężar dowodu, iż wydatki znajdują pokrycie w mieniu pochodzącym z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania, spoczywa na podatniku. Sąd uznał wyjaśnienia skarżącej dotyczące finansowania wydatków ze sprzedaży środków dewizowych za niewiarygodne, powołując się na brak dokumentów, odległy czas zdarzeń, przechowywanie znacznych kwot w domu mimo posiadania konta walutowego, niespójności w zeznaniach oraz brak dowodów na nabycie i przechowywanie dewiz. Sąd nie podzielił stanowiska organu co do opodatkowania cesji przedpłaty, ale zgodził się, że skarżąca nie wykazała dostatecznie posiadania środków dewizowych w 2001 r. Sąd uznał również za niewiarygodne twierdzenia o zgromadzeniu dewiz ze sprzedaży majątku spadkowego, wskazując na zawyżoną kwotę zrzeczenia się prawa do spadku i brak dowodów na posiadanie środków w 2001 r. Sąd stwierdził, że organy podatkowe prawidłowo rozłożyły ciężar dowodu i dokonały oceny zebranego materiału zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, skarżąca nie wykazała w sposób przekonujący, że poniesione wydatki znajdują pokrycie w mieniu zgromadzonym z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania. Wyjaśnienia dotyczące pochodzenia środków z oszczędności dewizowych uznano za niewiarygodne.
Uzasadnienie
Sąd uznał wyjaśnienia skarżącej za niewiarygodne z uwagi na brak dowodów, przechowywanie znacznych kwot w domu zamiast na koncie walutowym, niespójności w zeznaniach oraz odległy czas zdarzeń.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (11)
Główne
u.p.d.o.f. art. 20 § 3
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Jeżeli wydatki nie znajdują pokrycia w mieniu zgromadzonym w roku podatkowym oraz w latach poprzednich, pochodzącym z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania, wysokość przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nie ujawnionych ustala się na podstawie poniesionych przez podatnika w roku podatkowym wydatków i wartości zgromadzonego w tym roku mienia.
u.p.d.o.f. art. 30 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Tak ustalony przychód podlega opodatkowaniu podatkiem w formie ryczałtu w wysokości 75% dochodu.
Pomocnicze
o.p. art. 121 § 1
Ordynacja podatkowa
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów.
o.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
Zasada dochodzenia prawdy obiektywnej.
o.p. art. 125 § 1
Ordynacja podatkowa
Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika (nie zastosowano w tym przypadku).
o.p. art. 180 § 1
Ordynacja podatkowa
Zasada dopuszczalności wszelkich środków dowodowych.
o.p. art. 187 § 1
Ordynacja podatkowa
Obowiązek organu do zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
o.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów.
p.u.s.a. art. 1 § 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Kontrola działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy do uchylenia decyzji administracyjnej.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi w przypadku braku podstaw do jej uwzględnienia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewiarygodność wyjaśnień skarżącej dotyczących pochodzenia środków finansowych z oszczędności dewizowych. Brak wystarczających dowodów na posiadanie i przechowywanie znacznych kwot dewizowych w domu. Niespójności i wątpliwości w zeznaniach skarżącej i świadków. Nieudowodnienie przez skarżącą pochodzenia wydatków z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej przez organ. Argument o niewiarygodności dowodu z adnotacji urzędowej z 1993 r. Argument o uwzględnieniu dochodu ze sprzedaży przedpłaty jako źródła finansowania. Argument o tym, że spójność zeznań nie może być podstawą do ich kwestionowania. Argument o braku obowiązku gromadzenia środków na rachunku bankowym.
Godne uwagi sformułowania
ciężar dowodzenia tego, iż wydatki i wartości znajdują pokrycie w mieniu zgromadzonym w roku podatkowym oraz w latach poprzednich, które pochodzi z przychodów już opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania, przerzucony został na podatnika. organ nie uznał za wiarygodne wskazane przez skarżącą źródło finansowania wydatków – oszczędności dewizowych. za nielogiczne uznał tłumaczenie siostry skarżącej, że skarżąca bała się przechowywać środki dewizowe u siebie w domu ze względu na częste wyjazdy, a także tłumaczenie samej skarżącej, że bała się gromadzić środki dewizowe w banku (mimo gromadzenia znacznych kwot w złotówkach na rachunkach i lokatach bankowych) ze względu na ewentualne bankructwo banku. w sytuacji jednak, gdy świadkowie posiadają większą wiedzą o zasobach pieniężnych skarżącej niż ona sama, to brak jest podstaw do przyjęcia ich za wiarygodne.
Skład orzekający
Andrzej Szczerbiński
przewodniczący
Ludmiła Jajkiewicz
sprawozdawca
Marek Olejnik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opodatkowania dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach, ocena wiarygodności dowodów w postępowaniu podatkowym, ciężar dowodu w sprawach o dochody nieujawnione."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i oceny dowodów, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie w innych przypadkach. Nacisk na doświadczenie życiowe i ocenę zeznań.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest udokumentowanie pochodzenia środków finansowych, nawet tych zgromadzonych wiele lat temu, oraz jak sąd ocenia wiarygodność wyjaśnień podatnika w kontekście doświadczenia życiowego.
“Czy przechowywanie oszczędności w domu zamiast w banku może doprowadzić do problemów z urzędem skarbowym? Sąd rozstrzyga.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Wr 1637/04 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2005-07-04 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-11-02 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Andrzej Szczerbiński /przewodniczący/ Ludmiła Jajkiewicz /sprawozdawca/ Marek Olejnik Symbol z opisem 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania Hasła tematyczne Podatek dochodowy od osób fizycznych Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku *Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2000 nr 14 poz 176 art. 20 ust. 3, art. 30 ust. 1 pkt 7 Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Szczerbiński Sędziowie Sędzia WSA Ludmiła Jajkiewicz / sprawozdawca / Asesor WSA Marek Olejnik Protokolant Agnieszka Mazurek po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi G. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J.G. z dnia [....] o nr [....] w przedmiocie ustalenia zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za rok 2001. oddala skargę. Uzasadnienie Skarżąca G. M. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J.G. z dnia [....] o nr [....], uchylającą w całości decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w J. G. i ustalającą skarżącej zryczałtowany podatek dochodowy od osób fizycznych za rok 2001 od dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach w kwocie [...]zł. Podstawą wydania zaskarżonej decyzji było stwierdzenie, iż wydatki poniesione przez skarżącą w roku 2001 (w łącznej kwocie [...]zł) nie znalazły w całości pokrycia w mieniu zgromadzonym (w łącznej kwocie [...]zł) w tym roku i latach poprzednich. W związku z tym organ ustalił brak pokrycia w przychodzie, co najmniej na kwotę [...]zł. Organ nie uznał, z uwagi na brak uwiarygodnienia posiadania i przechowywania w domu kwot, które według świadków (ponieważ skarżąca nie potrafiła określić wysokości zgromadzonych dewiz) wynosiły od [...]do [...]marek niemieckich i od [...]do [...]dolarów amerykańskich, wskazanego przez skarżącą źródło finansowania wydatków – oszczędności dewizowych. Organ stwierdził, iż w sytuacji, gdy skarżąca posiadała konto walutowe (od 1995 r.), to trudno dać wiarę twierdzeniom skarżącej, że posiadając tak znaczne kwoty dewizowe przechowywała je w domu początkowo u siostry (w latach 1990 – 1998 – zeznanie z dnia [...].), a później u Z. A. (w latach 1990 – 1998, 80- letniej osoby, która w okresie tym wielokrotnie ze względu na stan zdrowia musiała opuszczać mieszkanie – zeznanie z dnia [...]). Za nielogiczne uznał także tłumaczenie siostry skarżącej, że skarżąca bała się przechowywać środki dewizowe u siebie w domu ze względu na częste wyjazdy, a także tłumaczenie samej skarżącej, że bała się gromadzić środki dewizowe w banku (mimo gromadzenia znacznych kwot w złotówkach na rachunkach i lokatach bankowych) ze względu na ewentualne bankructwo banku. Poza tym wysokość ewentualnie uzyskanej kwoty w dewizach nie pozwala przyjąć, zdaniem organu, iż przechowywanie takiej kwoty w domu jest działaniem racjonalnym, logicznym i zgodnym z doświadczeniem życiowym. Za niewiarygodne (ze względu na ich zbytnią spójność i szczegółowość) uznał organ również zeznania świadków. Mimo upływu czasu świadkowie pamiętali, w szczegółach to, co było przedmiotem spadku oraz kwoty jakie otrzymała skarżąca z tego tytułu. Ponadto organ stwierdził, iż z danych zachowanych na nośniku informatycznym urzędu skarbowego wynika, że skarżąca w zeznaniu podatkowym o osiągniętych dochodach w roku 1993 nie wykazała dochodu z praw majątkowych (w wysokości [...]mln zł – przed denominacją, co dawało kwotę [...]dolarów amerykańskich lub [...]marek niemieckich, z tytułu sprzedaży w roku 1993 przedpłaty na samochód Fiat 126p,), a także nie przedstawiła wiarygodnego dowodu na to, że pieniądze uzyskane ze sprzedaży przedpłaty na samochód przechowywała aż do 2001 r. W zeznaniu z dnia [...]. stwierdziła jedynie, iż uzyskane pieniądze zamieniła na dewizy, które przechowywała w domu. Jednocześnie, z uwagi na fakt nie opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych przychodu z cesji przedpłaty, organ uznał, że skarżąca nie może powoływać się na to źródło finansowania wydatków. Organ nie uznał również, aby skarżąca mogła (jeszcze za życia rodziców) otrzymać od nich [...]dolarów amerykańskich za zrzeczenie się prawa do części spadku. Przeczą temu następujące fakty: • wartość lokalu mieszkalnego będącego przedmiotem spadku została określona na kwotę [...]zł (przed denominacja), co w przeliczeniu na dolary amerykańskie (według kursu z roku 1987 – wydania postanowienia sądu) stanowiło kwotę [...]; • z dokonanego dział spadku i zniesienia współwłasności wynika, że lokal mieszkalny i prawo użytkowania gruntu przyznano na wyłączną własność siostrze skarżącej, bez obowiązku spłaty na rzecz pozostałych uczestników postępowania oraz, że został obciążony służebnością mieszkalną na rzecz J. M.. Ostatecznie organ podatkowy, opierając się na zeznaniach świadków ustalił hipotetycznie, iż skarżąca z tytułu nabytego spadku mogła do roku 1997 nabyć [...]dolarów amerykańskich (łącznie z kwotą [...]za zrzeczenie się prawa do części spadku) oraz [...]marek niemieckich. Zdaniem organu brakującą kwotę – [...]marek niemieckich, skarżąca musiałaby nabyć za oszczędności z pracy zawodowej i dodatkowej. Ponieważ skarżąca nie przedstawiła jednak dowodów potwierdzających, że pieniądze uzyskane ze sprzedaży majątku spadkowego przechowywała aż do 2001 r., organ uznał wskazanego źródła finansowania wydatków za niewiarygodne. Skarżąca w skardze z dnia [...]wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zarzuciła: • naruszenie przepisów art. 121 § 1, art. 122, art. 125 § 1, art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 191 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (j.t. z 2005 r. Dz. U. Nr 8, poz. 60) – w skrócie Ordynacja podatkowa, poprzez znaczne wykroczenie poza granice swobodnej oceny dowodów, wyciągania z faktów skrajnie nielogicznych wniosków, wybiórcze i pokrętne powoływanie się na autorytety i orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, przywoływanie wątpliwych dowodów, ignorowanie w całości wyjaśnień strony oraz dowodów z przesłuchania świadków, zarzucając im "zmowę" , co jest bardzo krzywdzące i niesprawiedliwe dla strony oraz stanowi naruszenie podstawowej konstytucyjnej zasady – państwa prawa. W uzasadnieniu skarżąca wniosła o: • nie uwzględnienie dowodu (adnotacji urzędowej sporządzonej w oparciu o dane znajdujące się na nośniku informatycznym z roku 1993) z uwagi na możliwość popełnienia pomyłki przy wprowadzaniu danych z deklaracji do systemu informatycznego oraz brak możliwości ich zweryfikowania; • uwzględnienie dochodu ze sprzedaży przedpłaty jako źródła finansowania wydatków, w związku z brakiem wiarygodnego i jednoznacznego dowodu wskazującego, iż nie został on opodatkowany oraz wątpliwości organów podatkowych , co do możliwości opodatkowania cesji przedpłaty na samochód. Podniosła również, iż nie można zakwestionować wiarygodności wyjaśnień strony, jak i zeznań świadków jedynie z tego powodu, że są one spójne i dokładne, czy też z uwagi na ich późniejsze doprecyzowanie. Za nieuprawnione uznała także przyjęcie przez organ, że powinna gromadzić wszystkie środki pieniężne na rachunku bankowym. Ponadto wskazała, iż wartość mieszkania (nabytego w drodze spadkobrania), wynikająca z księgi wieczystej nie odpowiada wartości rynkowej, a jedynie wyraża wartość z dnia nabycia mieszkania zakładowego – po cenach preferencyjnych. Skarżąca zarzuciła organowi wyciagnięcie nieprawidłowych wniosków, co do braku posiadania przez nią obligacji Skarbu Państwa, a także przeoczenie faktu dokonywania zakupu dewiz za otrzymane środki pieniężne ze sprzedaży złota (nabytego w drodze spadkobrania). Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę z dnia [...] wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasowa argumentację. Organ podniósł, iż w sposób wyczerpujący rozpatrzył cały materiał dowodowy oraz dołożył wszelkich starań, aby dokładnie wyjaśnić i prawidłowo ustalić dochody, które mogłyby stanowić źródło finansowania wydatków poniesionych w 2001 r. Tym samym nie doszło do naruszenia wskazanych przez skarżącą przepisów Ordynacji podatkowej. Na rozprawie pełnomocnik skarżącej poparł skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wojewódzki sąd administracyjny, zgodnie z art. 1 § 2 ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola wojewódzkiego sądu administracyjnego obejmuje kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu podatkowym, a więc to, czy organ dokonał prawidłowych ustaleń, co do obowiązywania zaskarżonej normy prawnej, czy normę tę właściwe interpretował i nie naruszył zasad ustalenia określonych faktów za udowodnione. Tak więc uchylenie decyzji może nastąpić jedynie w sytuacji, gdy wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło w wyniku naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które to naruszenie miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270) – zwanej dalej upsa. W zakresie tak określonej kognicji Sąd stwierdza, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W rozstrzyganej sprawie istota sporu sprowadza się do tego, czy i w jakiej kwocie skarżąca w roku 2001 zgromadziła środki pieniężne poza rachunkiem bankowym, pozwalające na sfinansowanie wydatków poniesionych w tym roku. W myśl art. 20 ust. 3 ustawy z dnia z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (j.t. z 2000 r. Dz. U. Nr 14, poz. 176 ze zm.) – w skrócie updof, jeżeli wydatki te nie znajdują pokrycia w mieniu zgromadzonym w roku podatkowym oraz w latach poprzednich, pochodzącym z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania, wysokość przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nie ujawnionych ustala się na podstawie poniesionych przez podatnika w roku podatkowym wydatków i wartości zgromadzonego w tym roku mienia. Tak ustalony przychód, zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 7 updof , nie łączy się z przychodami (dochodami) z innych źródeł i podlega opodatkowaniu podatkiem w formie ryczałtu w wysokości 75% dochodu. Z przedstawionej regulacji wynika, że ustalenie podlegającego opodatkowaniu przychodu nie znajdującego pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzącego ze źródeł nie ujawnionych wymaga, z jednej strony, ustalenia wysokości poniesionych w roku podatkowym przez podatnika wydatków oraz wartości zgromadzonego przez niego w tym roku mienia, z drugiej zaś strony, ustalenia wielkości takiego mienia zgromadzonego w roku podatkowym oraz w latach poprzednich, które to mienie pochodzi z przychodów już opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania. Ciężar dowodzenia tego, iż wydatki te i wartości znajdują pokrycie w mieniu zgromadzonym w roku podatkowym oraz w latach poprzednich, które pochodzi z przychodów już opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania, przerzucony został na podatnika. Na gruncie stanu faktycznego, jaki ujawniony został w postępowaniu podatkowym poprzedzającym wydanie zaskarżonej decyzji, stwierdzić należy, iż skarżąca nie wykazała w sposób przekonujący, że poniesione w 2001 r. wydatki znajdują pokrycie w mieniu zgromadzonym w tym roku oraz w latach poprzednich, które pochodziłoby z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania. Dokonana przez organ odwoławczy ocena wyjaśnień skarżącej, co do tego, iż wydatki poniesione w 2001 r. sfinansowane były ze środków uzyskanych ze sprzedaży środków dewizowych, prowadzi do wniosku o niewiarygodności tych wyjaśnień. Skarżąca jako źródło finansowania wydatków roku 2001 (oprócz tych, które zostały uznane przez organ) wskazała na oszczędności w środkach dewizowych (dolary amerykańskie i marki niemieckie), które uzyskała za pieniądze ze sprzedaży przedpłaty na samochód Fiat 126p oraz likwidacji mienia spadkowego po rodzicach. Na wstępie należy zauważyć, iż odwołuje się ona do odległych czasowo zdarzeń, nie znajdujących potwierdzenia w dokumentach. Stąd wymaga to dokonania bardziej wnikliwej i wszechstronnej analizy. Słusznie więc organ, oceniając stan sprawy kierował się nie tylko przepisami prawa procesowego i materialnego, ale także doświadczeniem życiowym. Za przyjęciem za niewiarygodne wyjaśnień przemawiają następujące fakty: Skarżąca posiadała konto dewizowe, na którym gromadzone były niewielkie ilości dewiz, tymczasem znaczą kwotę przechowywała w domu (u siostry a następnie u obcej 80 – letniej osoby) – z obawy, jak twierdzi, przed ewentualną ich utratą w razie bankructwa banku. Obawy skarżącej, jak słusznie zauważył organ, odnoszą się jedynie do gromadzenia środków pieniężnych na koncie dewizowym. Skarżąca gromadziła, bowiem dość znaczne kwoty na rachunku złotówkowym i lokatach bankowych. Ponadto z ustaleń w zakresie uzyskanych przychodów i dokonanych wydatków w roku 2000 wynika, iż wydatki tego roku były pokryte przede wszystkim przychodami ze stosunku pracy, sprzedaży mieszkania, otrzymanego kredytu na budowę domu oraz likwidacji lokat terminowych. W oświadczeniu majątkowym z dnia [...] skarżąca nie wymieniła dewiz jako mienia zgromadzonego w roku 2000, a jedynie wskazała na oszczędności z [...] lat pracy – około [...]zł (z tytułu zlikwidowania rachunku lokat terminowych, konta ROR i walutowego oraz sprzedaży obligacji). Z kolei w zeznaniu z [...], wyjaśniła, że podana w oświadczeniu kwota [...]zł dotyczy łącznie wszystkich oszczędności, również tych, które wypłaciła w latach 2000 – 2001, zgromadzonych na rachunkach bankowych. Poza tym do protokołu przesłuchania z dnia [...] skarżąca zeznała, że nie pamięta jaką kwotę dewiz uzyska za pieniądze otrzymane ze sprzedaży przedpłaty na samochód. Wyjaśniła, że otrzymane z tego tytułu pieniądze przechowywała w domu do roku 1999 i z chwilą podjęcia decyzji o budowie domu zaczęła je wymieniać na złotówki, jednorazowo po 200 – 300 marek niemieckich. W związku z tym nie pamięta na jaką łącznie kwotę dokonała wymiany marek niemieckich. Nie posiada także dokumentów potwierdzających wymianę dewiz na złotówki. Odnośnie przychodów uzyskanych ze sprzedaży majątku spadkowego po zmarłych rodzicach skarżąca zeznała, że jedynie w zeznaniu podatkowym z tytuły nabycia spadku został wykazany samochód Fiat 126p, który został przepisany na siostrę. Natomiast pozostałe rzeczy nie zostały wykazane. Zostały one następnie spieniężone (na przestrzeni 10 lat), lecz nie potrafiła ona podać kwoty, jaką za nie uzyskała (pamiętała jedynie, że sprzedała jedną z figurkę za kwotę odpowiadającą ówczesnej średniej krajowej). Za uzyskane pieniądze skarżąca nabyła kilka tysięcy marek niemieckich i dolarów amerykańskich, które przechowywała najpierw na rachunku bankowym, a następnie (ze względu na niskie oprocentowanie) w domu. Około roku 1999 zaczęła wymieniać je na złotówki, lecz nie posiada żadnych dowodów wymiany. Skarżąca wyjaśniła również, iż wypłacona na początku 1998 r. kwotę [...]zł wymieniła na dewizy a następnie około 1999 r. lub początku 2000 r. wymieniła na złotówki, które wpłaciła na rachunek bieżący lub lokatę terminową. Wskazując na dokonanie cesji przedpłaty skarżąca nie przedłożyła żadnych dokumentów potwierdzających nabycie tej przedpłaty, a następnie jej zbycie. Również na okoliczność dokonania cesji przedpłaty (mimo tak szczegółowych wyjaśnień) nie powołują się świadkowie wskazani przez skarżącą. Z uwagi na odległy czas (rok 1993) nie było również możliwe uzyskanie informacji z banku. Poza tym z danych znajdujących się w urzędzie skarbowym wynika, iż skarżąca nie zgłosiła do opodatkowania uzyskanego przychodu z dokonanej cesji. Sąd wprawdzie nie podzielił stanowiska organu podatkowego, iż nie wykazanie w zeznaniu podatkowym za rok 1993 dochodu z tego tytułu, stanowi podstawę do zastosowania przepisów dotyczących dochodów z nie ujawnionych źródeł przychodów, zgodził się natomiast, co do tego, iż skarżąca nie wykazała w sposób dostateczny posiadania środków dewizowych w roku 2001. W tej sytuacji bez znaczenia jest to, czy dane zawarte na nośniku informatycznym są błędne, czy też nie oraz istniejące ewentualnie wątpliwości związane z podstawą opodatkowania przychodu z tytułu cesji przedpłaty na samochód. Niemniej jednak, zdaniem Sądu, brak jest podstaw do przyjęcia, jak sugeruje skarżąca, iż dane znajdujące się na nośniku informatycznym urzędu skarbowego są błędne, skoro określony podatek za rok 1993 ([...]zł – przed denominacją) odpowiada sumie dochodów ze stosunku pracy i umowy zlecenia ([...]zł – przed denominacją) oraz uwzględnienia wniosku o uznanie tych danych za niewiarygodne. Odnośnie podstaw prawnych opodatkowania cesji przedpłaty na samochód i powstałych na tym tle wątpliwości, należy stwierdzić, iż zostały one wyjaśnione, jak wskazuje organu, pismem Ministra Finansów z dnia 14 maja 1993 r., a więc przed upływem terminu do składania zeznań podatkowych o osiągniętych dochodach w roku 1993. Sąd nie dał wiary również twierdzeniom skarżącej, iż uzyskane z likwidacji masy spadkowej środki pieniężne posłużyły zgromadzeniu dewiz. Słusznie organ wskazał, iż kwota, jaką miała otrzymać skarżąca z tytułu zrzeczenia się prawa do spadku jest zawyżona, co potwierdzają zarówno wskazane dokumenty jak i doświadczenie życiowe. Poza tym również i w tym przypadku skarżąca nie wykazała, aby uzyskane z tego tytułu środki dewizowe posiadała jeszcze w roku 2001. Wprawdzie należy zgodzić się ze skarżącą, iż spójność zeznań świadków nie może stanowić, co do zasady, o ich nieprawdomówności, jak i z tym, że nie ma żadnych podstaw prawnych do żądania gromadzenia środków pieniężnych na rachunku dewizowym. W sytuacji jednak, gdy świadkowie posiadają większą wiedzą o zasobach pieniężnych skarżącej niż ona sama, to brak jest podstaw do przyjęcia ich za wiarygodne. W tym wypadku spójność zeznań świadczyć może o tym, na co wskazuje organ, że ich treść została uzgodniona na potrzeby prowadzonego postępowania. Poza tym dla oceny zgromadzonego materiału dowodowego nie bez znaczenia jest fakt posiadania przez skarżącą zarówno rachunku walutowego, jak i złotówkowego, co wskazuje na zamiar skarżącej gromadzenia na nich wolnych środków pieniężnych. Tak więc bez realnej przesłanki (bo nie jest nią obawa przed bankructwem banku i niskie oprocentowanie) nie można dać wiary twierdzeniom skarżącej, iż w przechowywała dewizy (w znacznej kwocie) w domu. Sąd uznał również, iż żądanie skarżącej, sformułowany na etapie postępowania odwoławczego w zakresie zbadania rachunków dewizowych skarżącej za lata 1990 – 1995, nie mogło być uwzględnione, lecz z nieco innych przyczyn niż wskazuje organ. Po pierwsze, w postępowaniu z nie ujawnionych źródeł, na co wskazał Sąd powyżej, ciężar dowodu został przesunięty na stronę postępowania, a więc to ona jest zobligowana do wskazania dowodów na poparcie swoich twierdzeń. Po drugie, strona od samego początku twierdziła, że sporne dewizy przechowywała w domu, co oznacza, że brak jest podstaw do prowadzenia postępowania w tym kierunku. Po trzecie, organ pierwszej instancji uzyskał informacje o stanie kont skarżącej za lata 1995 – 2001. Natomiast za lata wcześniejsze, z uwagi na upływ czasu, bank nie mógł udzielić informacji. Dlatego też żądanie skarżącej i z tego powodu jest bezzasadne. Sąd zauważa, co nie ma znaczenia dla rozstrzyganej sprawy, iż wyjaśnienie organu odwoławczego, co do braku możliwości wystąpienia do banku z zapytaniem o stan konta walutowego skarżącej nie jest prawidłowe. Wprawdzie ma rację organ twierdząc, iż takie uprawnienie posiada jedynie organ pierwszej instancji, to jednak w sytuacji, gdyby zachodziła realna podstawa do przeprowadzenia postępowania dowodowego w tym zakresie, organ powinien albo dokonać tego w ramach postępowania dowodowego uzupełniającego (za pośrednictwem organu pierwszej instancji), albo przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia. Zdaniem Sądu również podnoszona przez skarżącą okoliczność braku uwzględnienia posiadania przez nią obligacji nie zasługuje na uwzględnienie, chociażby z tego powodu, iż sama skarżąca w oświadczeniu majątkowym wskazała, iż kwotę [...]zł uzyskała między innymi z tytułu sprzedaży obligacji. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia wskazanych przez skarżącą przepisów Ordynacji podatkowej. Kluczowym zagadnieniem w postępowaniu dowodowym jest właściwe rozłożenie ciężaru dowodu, na który ma wpływ jedna z naczelnych zasad postępowania podatkowego – zasada dochodzenia prawdy obiektywnej, wyrażona w art. 122 Ordynacji podatkowej. Z zasady tej wynika obowiązek organu prowadzącego postępowanie wszechstronnego zbadania sprawy tak pod względem faktycznym, jak i prawnym w celu ustalenia stanu rzeczywistego sprawy. Realizację tej zasady zapewniają gwarancje zawarte w przepisach regulujących postępowanie dowodowe a zwłaszcza w art. 187 – 188 Ordynacji podatkowej. Poza tym zebrany w sprawie materiał dowodowy został przez Izbę Skarbową oceniony zgodnie z wyrażoną w art. 191 Ordynacji Podatkowej zasadą swobodnej oceny dowodów. Ocena ta została zawarta w uzasadnieniu decyzji, co czyni zadość wymogom art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji Podatkowej. Jest ona logiczna, oparta na zebranym w postępowaniu materiale dowodowym i zgodna z doświadczeniem życiowym. Odnosząc dotychczasowe spostrzeżenia do rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, iż organy podatkowe obu instancji uczyniły zadość obowiązkom ciążącym na nich z mocy powołanych wyżej przepisu. Tak więc skarżąca nie może postawić skutecznego zarzutu organom podatkowym, nie wyjaśnienia w sposób wszechstronny wszystkich okoliczności sprawy, a tym samym naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej. Podsumowując, Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z przepisami prawa. Wobec braku przesłanek do uwzględnienia skargi Sąd, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ją oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI