I SA/WR 15/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2025-03-11
NSApodatkoweWysokawsa
VATimport usługinterpretacja podatkowadziałalność gospodarczapodatnik VATpartnerzy afiliacyjnirezydencja podatkowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił interpretację Dyrektora KIS, uznając, że spółka nie musi rozpoznawać importu usług od partnerów nieprowadzących działalności gospodarczej.

Spółka zapytała o obowiązek rozpoznania importu usług od partnerów będących osobami fizycznymi, nieposiadającymi rezydencji podatkowej w Polsce i nieprowadzącymi działalności gospodarczej. Dyrektor KIS uznał, że partnerzy działają jako podatnicy, a spółka powinna rozpoznać import usług. WSA uchylił interpretację, stwierdzając, że organ nie uzasadnił swojego stanowiska i błędnie zinterpretował przepisy, ignorując fakt nieprowadzenia działalności gospodarczej przez partnerów.

Spółka G.B. Sp. z o.o. zwróciła się o interpretację podatkową w sprawie obowiązku rozpoznania importu usług od partnerów, którzy są osobami fizycznymi, nierezydentami, nieprowadzącymi działalności gospodarczej i nieposiadającymi oficjalnej rejestracji działalności. Spółka uważała, że partnerzy nie są podatnikami VAT, a zatem nie ma obowiązku rozpoznania importu usług. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał to stanowisko za nieprawidłowe, twierdząc, że partnerzy działają w charakterze podatników i spółka powinna rozpoznać import usług. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną interpretację, wskazując na naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 14c Ordynacji podatkowej, ponieważ organ nie uzasadnił wyczerpująco swojego stanowiska i nie odniósł się do kluczowego elementu wniosku – braku prowadzenia działalności gospodarczej przez partnerów. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, uznając, że sąd pierwszej instancji wykroczył poza granice skargi. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, WSA uchylił interpretację, stwierdzając, że skoro pytanie dotyczyło partnerów nieprowadzących działalności gospodarczej, to spółka miała rację, że nie stosuje się przepisów o imporcie usług, a stanowisko organu było sprzeczne z prawem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, spółka nie jest zobowiązana do rozpoznania importu usług w sytuacji, gdy partnerzy nie prowadzą działalności gospodarczej.

Uzasadnienie

Przepisy dotyczące importu usług mają zastosowanie tylko wtedy, gdy usługodawca jest podatnikiem VAT. Osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej nie posiadają statusu podatnika VAT, a zatem nie można mówić o imporcie usług w rozumieniu ustawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (19)

Główne

u.p.t.u. art. 17 § 1 pkt 4

Ustawa o podatku od towarów i usług

Warunkiem rozpoznania importu usług jest status usługodawcy jako podatnika VAT. W przypadku nabycia usług od podmiotu nieposiadającego siedziby działalności gospodarczej na terytorium kraju, podatnikiem jest usługobiorca, o ile usługodawca jest podatnikiem.

u.p.t.u. art. 2 § pkt 9

Ustawa o podatku od towarów i usług

Definicja importu usług jako świadczenia usług, z tytułu wykonania których podatnikiem jest usługobiorca.

Dz.U. 2020 poz 106 art. 17 § ust. 1 pkt 4

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 15 § ust. 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

Definicja działalności gospodarczej.

u.p.t.u. art. 28a § pkt 1 lit. a

Ustawa o podatku od towarów i usług

Definicja podatnika w przypadku importu usług.

u.p.t.u. art. 8 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Definicja świadczenia usług.

O.p. art. 14c § § 1 i 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. — Ordynacja podatkowa

Wymogi dotyczące uzasadnienia interpretacji indywidualnej.

p.p.s.a. art. 146 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 57a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli skargi na interpretację przepisów prawa podatkowego.

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 z późn. zm. art. 1 § § 1 i § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 z późn. zm. art. 145 § -150

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 z późn. zm. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c)

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 190

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd związany wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2 i 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 z późn. zm. art. 14 § ust. 1 pkt 1c

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Partnerzy nie prowadzą działalności gospodarczej, co wyklucza ich status jako podatników VAT. Organ podatkowy nie uzasadnił swojego stanowiska w sposób wyczerpujący i zignorował kluczowe elementy stanu faktycznego. Sąd pierwszej instancji wykroczył poza granice skargi, co zostało uwzględnione przez NSA.

Odrzucone argumenty

Organ podatkowy uznał, że partnerzy działają w charakterze podatników VAT, mimo braku rejestracji działalności gospodarczej. Sąd pierwszej instancji uchylił interpretację z powodu naruszeń proceduralnych, co zostało zakwestionowane przez NSA.

Godne uwagi sformułowania

"W postępowaniu inicjowanym wnioskiem o wydanie interpretacji nie ma mowy, by organ interpretujący dociekał, weryfikował przedstawiony we wniosku stan faktyczny/zdarzenie przyszłe, czy też robił w tym zakresie własne ustalenia." "Organ konsekwentnie pomija fragment pytania 'Partnerów (...), nieprowadzących działalności gospodarczej'." "Sąd orzeka w niniejszej sprawie będąc związany wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego..." "Status podatnika VAT stanowi kategorię obiektywną, związaną z wykonywaniem działalności gospodarczej."

Skład orzekający

Marta Semiczek

przewodniczący sprawozdawca

Dagmara Stankiewicz-Rajchman

sędzia WSA

Łukasz Cieślak

asesor WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że brak prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby fizyczne wyklucza ich status jako podatników VAT w kontekście importu usług, a organy podatkowe muszą precyzyjnie uzasadniać swoje stanowiska, opierając się na przedstawionym stanie faktycznym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji partnerów nieprowadzących działalności gospodarczej. Interpretacja NSA dotycząca granic kontroli sądu administracyjnego może wpływać na sposób procedowania w podobnych sprawach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowego zagadnienia VAT – kiedy nabycie usług od nierezydentów stanowi import usług. Pokazuje, jak ważne jest precyzyjne określenie statusu podmiotu (czy prowadzi działalność gospodarczą) i jak organy podatkowe oraz sądy interpretują te kwestie.

Import usług od 'nie-przedsiębiorców'? WSA wyjaśnia, kiedy VAT jest należny.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wr 15/25 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2025-03-11
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-01-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Dagmara Stankiewicz-Rajchman
Łukasz Cieślak
Marta Semiczek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
6560
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
*Uchylono interpretację przepisów prawa podatkowego
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 106
art. 17 ust. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Marta Semiczek (sprawozdawca), Sędziowie: sędzia WSA Dagmara Stankiewicz-Rajchman, asesor WSA Łukasz Cieślak, Protokolant: Starszy sekretarz sądowy Paweł Poźniak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 11 marca 2025 r. sprawy ze skargi G.B. Sp. z o.o. z/s we W. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 19 lutego 2020 r. nr 0114-KDIP1-2.4012.680.2019.2.RM w przedmiocie podatku od towarów i usług I. uchyla zaskarżoną interpretację; II. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 697 (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Postępowanie przed organami
Wnioskiem z dnia 12 listopada 2019 r. G. Sp. z o.o. z/s we W. (dalej Strona, Wnioskodawca, Skarżąca) zwróciła się o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku od towarów i usług w zakresie obowiązku rozpoznania importu usług.
We wniosku przedstawiła następujący stan faktyczny: Spółka planuje poszerzenie działalności gospodarczej poprzez stworzenie oraz prowadzenie portalu internetowego agregującego sieci afiliacyjne (dalej: Portal). Działalność Spółki w ramach Portalu będzie polegała na tym, że będzie pełniła funkcję pośrednika pomiędzy reklamodawcami prowadzącymi działalność gospodarczą (dalej: Klienci), którzy będą zlecali Spółce promowanie kampanii reklamowych (dalej: Reklama lub Kampania reklamowa), a osobami promującymi Reklamy w Internecie (dalej: Partnerzy).
Partnerami mogą być osoby prawne, osoby fizyczne lub inne jednostki, które mogą być zarówno rezydentami jak i nierezydentami dla celów podatkowych w Polsce. Państwem ich rezydencji mogą być zarówno kraje leżące w Europejskim Obszarze Gospodarczym jak i poza nim. Umowa pomiędzy Spółką a Partnerem będzie zawierana drogą elektroniczną poprzez rejestrację konta w Portalu oraz akceptację regulaminu Portalu przez Partnera. Spółka będzie udostępniać Partnerom różnego rodzaju narzędzia umożliwiające promowanie Reklam za pośrednictwem stron internetowych lub aplikacji Partnerów.
Spółka nie ma wpływu na sposób realizacji Kampanii reklamowej przez Partnera, który samodzielnie dobiera narzędzia udostępnione przez Spółkę w ramach Portalu. Jednakże Spółka będzie kontrolować prawidłowość realizacji czynności przez Partnera, w szczególności w zakresie zgodności z postanowieniami Regulaminu Portalu. Partnerzy będą otrzymywać wynagrodzenie z tytułu świadczenia usług związanych z promocją Kampanii reklamowych (dalej: Wynagrodzenie), określone w regulaminie Portalu. Wynagrodzenie będzie zróżnicowane w zależności od realizowanej przez Partnera Kampanii reklamowej. Wynagrodzenie Partnera będzie ściśle związane z ruchem użytkowników w sieci Internet w zakresie oferty handlowej reklamodawcy, wygenerowanym przez Partnera. Wynagrodzenie będzie zależne od skuteczności promowania Kampanii reklamowych przez Partnera na stronach internetowych lub aplikacjach mobilnych Partnera.
Spółka udostępni Partnerom w Portalu narzędzie, za pomocą którego Partnerzy będą mogli generować rachunki dokumentujące zrealizowane przez Partnerów czynności na rzecz Spółki. Rachunki będą stanowiły podstawę do wypłaty przez Spółkę Wynagrodzenia. Wygenerowane rachunki będą zawierały m.in. takie dane jak: imię i nazwisko Partnera oraz jego adres, datę wystawienia, okres którego dotyczy rachunek, kolejny nr rachunku, kwotę do zapłaty, dane Spółki jako odbiorcy usługi, opis zrealizowanych usług lub podstawę wypłaty Wynagrodzenia, oświadczenie, że Partner nie wykonał czynności ujętych na rachunku w ramach działalności gospodarczej, unikalny numer Partnera lub login nadany danemu Partnerowi w Portalu.
Na tle tak przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego Spółka zadała następujące pytanie (oznaczone we wniosku numerem 10):
Czy Spółka zobowiązana będzie do rozpoznania na gruncie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług świadczeń nabytych od Partnerów będących osobami fizycznymi, nieposiadającymi rezydencji podatkowej w Polsce, nieprowadzącymi działalności gospodarczej oraz nieposiadającymi oficjalnej rejestracji działalności gospodarczej w państwie swojej rezydencji, realizujących czynności opisane w stanie faktycznym wniosku na rzecz Spółki za pośrednictwem Portalu, jako importu usług?
Przedstawiając własne stanowisko w sprawie spółka stwierdziła, że odpowiedź na to pytanie powinna być negatywna, gdyż działalność partnerów objęta pytaniem nie będzie mieściła się w definicji działalności gospodarczej zawartej w przepisach ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2020 r., poz. 160; dalej: ustawa o VAT), przez co partnerzy nie będą podatnikami w rozumieniu tej ustawy.
W interpretacji indywidualnej z 19 lutego 2020 r. organ uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe. Zdaniem organu w stanie faktycznym opisanym we wniosku Partner, będący osobą fizyczną, nieposiadającą rezydencji podatkowej w Polsce oraz nieposiadającą oficjalnej rejestracji działalności gospodarczej w państwie swojej rezydencji, wykonywać będzie czynności noszące znamiona wykonywania działalności gospodarczej, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT oraz art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE z 2006 r. L 347/1, ze zm.). Świadcząc przedmiotowe usługi będzie występować w charakterze podatnika. W konsekwencji spółka, w przypadku nabycia opisanych usług będzie nabywać usługi od podatnika niepodajającego siedziby działalności gospodarczej oraz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium Polski. Powyższe oznacza, że spółka w ww. sytuacji powinna rozpoznać import usług, o którym mowa w art. 2 pkt 9 ustawy o VAT.
Postępowanie sądowe
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 17 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 28a pkt 1 lit. a) w zw. z art. 15 ust. 2 oraz art. 8 ust. 1 ustawy o VAT przez błędną wykładnię, a w konsekwencji nieprawidłowe zastosowanie i uznanie, że partnerzy, którzy nie posiadają zarejestrowanej działalności gospodarczej w kraju swojej rezydencji, są podatnikami w rozumieniu art. 28a ustawy VAT, co prowadzi do konieczności rozpoznania importu usług przez skarżącą.
W rezultacie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 10 listopada 2020 r. sygn. akt I SA/Wr 250/20 uchylił zaskarżoną interpretację. Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie opisana we wniosku działalność partnerów spełnia przesłanki odpłatnego świadczenia usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. Sąd zakwestionował jednakże stanowisko organu, że realizowanie przedmiotowych usług nosi znamiona uczestnictwa w profesjonalnym obrocie gospodarczym. Zdaniem sądu w zaskarżonej interpretacji brak jest wywodu odnoszącego się do tego, czy partnerzy-podatnicy przy wykonywaniu określonych we wniosku usług działają w takim właśnie charakterze.
Jednocześnie sąd pierwszej instancji podkreślił, że nie twierdzi, że stanowisko organu wyrażone w zaskarżonej interpretacji jest nieprawidłowe, ani że co do meritum przedstawionego we wniosku zagadnienia rację ma skarżąca. Tych bowiem okoliczności sąd nawet nie badał. Skoro bowiem wydając interpretację, organ nie uzasadnił w pełni, w sposób wyczerpujący negatywnej oceny stanowiska skarżącej, sąd nie ma możliwości wypowiedzenia się co do prawidłowości stanowiska organu.
W konsekwencji sąd uznał, że zaskarżona interpretacja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 14c §1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. — Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r. poz. 1540, ze zm.), dalej: "O.p.", które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a wobec stwierdzenia naruszeń prawa o charakterze formalnym dalej idąca wypowiedź byłaby przedwczesna.
Formułując zalecenia, co do dalszego postępowania w sprawie sąd wskazał, że organ ponownie rozpatrzy wniosek spółki o wydanie interpretacji indywidualnej, uwzględniając przy tym przedstawioną przez sąd ocenę prawną.
Powyższy wyrok został zaskarżony w całości przez organ, który w skardze kasacyjnej zarzucił:
naruszenie przepisów prawa procesowego w sposób mający istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 146 § 1 w zw. z art. 151 w zw. z art. 57a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.– w skrócie p.p.s.a) przez rozpoznanie skargi na interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie poza granice skargi i powołaną przez stronę podstawę prawną oraz określenie za stronę podstawy prawnej i zakresu zaskarżenia tego aktu;
naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 146 § 1 w zw. z art. 141 § 4 i art. 153 p.p.s.a. przez uzasadnienie wyroku uchylającego interpretację indywidualną w sposób, który pozbawia stronę informacji o przesłankach rozstrzygnięcia, a organ wskazówek co do kierunku dalszego postępowania, co narusza prawo w sposób mający istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia sprawy;
naruszenie przepisów prawa procesowego w sposób mający istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 146 § 1 i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 14c § 1 i 2 O.p. przez uwzględnienie skargi skarżącej i uchylenie zaskarżonej indywidualnej interpretacji w wyniku przyjęcia, że w postępowaniu w przedmiocie wydania pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego organ podatkowy naruszył przepisy postępowania przez nieuzasadnienie/niedostateczne uzasadnienie stanowiska wskazanego w interpretacji.
z ostrożności procesowej — naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 17 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 28a pkt 1 lit a) w zw. z art. 15 ust. 2 oraz art. 8 ust. 1 ustawy o VAT przez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że w zdarzeniu przyszłym opisanym we wniosku o wydanie interpretacji skarżąca spółka nie będzie zobowiązana do rozpoznania nabytych od partnerów (będących osobami fizycznymi, nieposiadającymi rezydencji podatkowej w Polsce, nieprowadzącymi działalności gospodarczej oraz nieposiadającymi oficjalnej rejestracji działalności gospodarczej w państwie swojej rezydencji) świadczeń polegających na promocji reklam oraz kampanii reklamowych przez udostępnienie miejsca na stronach internetowych, jako importu usług na podstawie art. 2 pkt 9 ustawy o VAT, choć ci partnerzy w przedmiotowej sprawie działają w charakterze podatników podatku od towarów i usług w rozumieniu art. 28a ustawy o VAT.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 06 grudnia 2024r. sygn. akt I FSK 928/21 uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że sąd pierwszej instancji, stwierdzając w zaskarżonym wyroku, że art. 14c § 1 i 2 O.p., został przez organ naruszony w rozpoznawanej sprawie, w sposób nieuprawniony wykroczył poza granice rozpoznania skargi na interpretację indywidualną, określone w art. 57a p.p.s.a., co obliguje sąd kasacyjny do uchylenia przedmiotowego orzeczenia.
Za zasadne NSA uznał także pozostałe zarzuty o charakterze procesowym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Na wstępie należy podkreślić, iż zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 z późn. zm.) stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145-150 p.p.s.a. Powyższe oznacza, że zaskarżony akt administracyjny może zostać wzruszony przez sąd tylko wówczas, gdy narusza prawo w sposób określony w powołanej ustawie; w przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu. Sąd uchyla zaskarżoną interpretację, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) p.p.s.a.
Wskazać także należy, że zgodnie z art. 57a p.p.s.a "Skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny, co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną."
Sąd orzeka w niniejszej sprawie będąc związany wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrokiem z dnia 06 grudnia 2024r. sygn. akt I FSK 928/21, którym uchylono wyrok WSA we Wrocławiu dnia 10 listopada 2020 r. sygn. akt I SA/Wr 250/20.
Zgodnie z art. 190 p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Związanie sądu administracyjnego oceną prawną, o jakiej mowa w art. 190 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z poglądem wyrażonym we wcześniejszym orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, jak również nie może odstąpić od wskazań, co do dalszego postępowania. Użyte w art. 190 p.p.s.a. pojęcie "wykładni prawa" należy rozumieć, jako wyjaśnienie znaczenia przepisów prawa. Zarówno w orzecznictwie, jak i doktrynie przyjmuje się, że "związanie wykładnią prawa" oznacza wykładnię przepisów prawa materialnego, procesowego, jak i kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania określonego aktu. Przez ocenę prawną rozumie się powszechnie wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie, zaś wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości (zob. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia z dnia 9 listopada 2017 r. sygn. akt II SA/Wr 598/17, Lex nr 2403827). Pojęcie wykładni prawa należy rozumieć również jako wiążącą ocenę prawidłowości zastosowania przepisów postępowania odnoszących się do postępowania dowodowego, więc przesądzenia, że ustalony przez organ podatkowy stan faktyczny jest prawidłowy (zob. wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 2018 r. sygn. akt I FSK 2019/17, Lex nr 2494616). Ponadto moc wiążąca wyroku oznacza, że dana kwestia kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Odnosi się to zarówno do wykładni prawa, jego zastosowania w zaistniałym stanie faktycznym, jak również oceny tego stanu (zob. wyrok NSA z dnia 20 września 2018 r. sygn. akt II FSK 2370/18, Lex nr 2571956). Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej (art. 190 w związku z art. 153 p.p.s.a.) wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego (zob. wyrok NSA z dnia 3 października 2018 r. sygn. akt I FSK 1321/18, Lex nr 2596825).
Rozpoznając ponownie sprawę w warunkach związania wyrokiem NSA i dokonując kontroli zaskarżonej interpretacji indywidualnej w zakresie podniesionych w skardze zarzutów orzekający w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że akt ten narusza przepisy prawa materialnego w zakresie powodującym konieczność wyeliminowania go z obrotu prawnego, a zatem skarga zasługuje na uwzględnienie.
Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia kwestii czy w wypadku zakupu usług od Partnerów nieposiadających rezydencji podatkowej w Polsce, nieprowadzących działalności gospodarczej oraz nieposiadających oficjalnej rejestracji działalności gospodarczej w państwie swojej rezydencji spółka jest podatnikiem podatku VAT z tytułu importu usług. Przy czym wskazanie, że chodzi o osoby nieprowadzące działalności gospodarczej jest istotnym elementem pytania i wynika ze stanu faktycznego.
Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 2 pkt 9 ustawy o VAT przez import usług rozumie się świadczenie usług, z tytułu wykonania których podatnikiem jest usługobiorca, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4, rozumiany jako podmiot nabywający usługi od podatnika nieposiadającego siedziby działalności gospodarczej oraz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju. W konsekwencji, jednym z koniecznych warunków rozpoznania określonej transakcji jako importu usług, o którym mowa w ustawie o VAT, jest status podatnika przysługujący usługodawcy. "Status podatnika podatku od towarów i usług w imporcie usług uzyskuje się wówczas, gdy nabywa się usługi świadczone przez podmiot mający siedzibę, miejsce zamieszkania albo pobytu poza terytorium kraju i z tytułu ich świadczenia (nabycia), to podatnik krajowy (nabywca) jest zobowiązany do rozliczenia podatku od towarów i usług od tych czynności. Warunkiem koniecznym do tego, aby uznać, że mamy do czynienia z importem usług, jest również określony status usługodawcy, czyli podmiotu świadczącego usługę. Powinien on być podatnikiem podatku od towarów i usług z siedzibą (lub miejscem zamieszkania) w innym kraju niż Polska." (Wyrok WSA w Gliwicach z 6.07.2020 r., I SA/Gl 465/19, LEX nr 3042688.)
Zatem aby Skarżąca była zobowiązana do rozliczenia VAT z tytułu importu usług, usługodawca nie działający na terenie kraju powinien mieć status podatnika VAT, co wynika bezpośrednio z art. 17 ust. 1 pkt 4 lit. a) ab initio ustawy o VAT. Za podatnika w przypadku importu usług należy natomiast co do zasady rozumieć "podmioty, które wykonują samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2, lub działalność gospodarczą odpowiadającą tej działalności, bez względu na cel czy rezultat takiej działalności, z uwzględnieniem art. 15 ust. 6" ustawy o VAT (art. 28a pkt 1 lit. a ustawy). Niewątpliwie status podatnika VAT stanowi kategorię obiektywną, związaną z wykonywaniem działalności gospodarczej. W szczególności status podmiotu jako podatnika podatku od towarów i usług jest niezależny od rejestracji danego podmiotu dla potrzeb tego podatku. Brak zarejestrowania dla celów VAT nie pozbawia danego podmiotu statusu podatnika, podobnie jak zarejestrowanie nie implikuje, że dany podmiot działa w charakterze podatnika VAT. Zarejestrowanie w charakterze podatnika VAT łączy się wyłącznie z uzyskaniem formalnych znamion statusu podatnika (por. np. wyrok NSA o sygn. I FSK 1648/19, CBOSA). Podobnie ustalenie, że dany podmiot nie prowadzi, co do zasady działalności gospodarczej, nie jest (samodzielnie) rozstrzygające. Kluczowa powinna być ocena, czy dane czynności (dostawy, usługi) mogą być postrzegane, jako przejaw takiej zawodowej działalności, co powinno wynikać obiektywnie z całokształtu okoliczności sprawy (w niniejszym przypadku opisanych przez wnioskodawcę – art. 14e § 2 w zw. z art. 14b § 3 O.p.).
Tymczasem- jak wskazano wyżej- z pytania wprost wynika, że dotyczy ona Partnerów, którzy nie prowadzą działalności gospodarczej. W takim zaś wypadku przepisy dotyczące opodatkowania importu usług nie mają zastosowania.
Rozważania organu dotyczące statusu Partnerów sprowadzają się w istocie do stwierdzenia, że "realizowanie przez Partnerów na rzecz Spółki przedmiotowych usług nosi znamiona uczestnictwa w profesjonalnym obrocie gospodarczym." Organ nie wskazuje przy tym, jakie- podane w stanie faktycznym- okoliczności przemawiają za taką konstatacją. Jednocześnie Organ konsekwentnie pomija fragment pytania "Partnerów (...), nieprowadzących działalności gospodarczej". W istocie więc organ udzielił odpowiedzi na pytanie inne niż zostało zadane. Jednocześnie – nie uzasadniając swojego stanowiska- zanegował możliwość zaistnienia stanu faktycznego wskazywanego przez Skarżącą, skoro uznał, że każdy podmiot świadczący na jej rzecz usługi prowadzi tym samym działalność gospodarczą. "W postępowaniu inicjowanym wnioskiem o wydanie interpretacji nie ma mowy, by organ interpretujący dociekał, weryfikował przedstawiony we wniosku stan faktyczny/zdarzenie przyszłe, czy też robił w tym zakresie własne ustalenia. W oparciu o przepis art. 14b § 3 O.p. to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wyczerpującego przedstawienia zdarzenia, albowiem organ interpretujący (a także sąd administracyjny) związany jest tym, co poda wnioskodawca i nie może wychodzić poza to, co zostało zawarte w jego wniosku." (Wyrok WSA we Wrocławiu z 27.08.2024 r., I SA/Wr 826/22, LEX nr 3759205.)
Skoro, więc pytanie Skarżącej dotyczyło Partnerów nieprowadzących działalności gospodarczej, słuszne było jej stanowisko, że nie stosuje się art. 17 ust 1 pkt 4 ustawy o VAT. Odmienny pogląd organu jest wprost sprzeczny z powołanym przepisem. Wobec tego za zasadne sąd uznał zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego.
Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., orzekł jak w punkcie I wyroku.
Organ obowiązany jest uwzględnić ocenę prawną wyrażoną przez Sąd.
O kosztach postępowania orzeczono, na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 i 4 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 z późn. zm.) jak w p. II sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI