I SA/Wr 149/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem skargi Powiatu L. była decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w zakresie podatku od towarów i usług za kwiecień 2011 roku. Sprawa dotyczyła określenia kwoty do zwrotu na rachunek bankowy oraz stwierdzenia nadpłaty wraz z oprocentowaniem. Pierwotna deklaracja VAT została złożona w 2011 roku, a korekta z wnioskiem o zwrot nadpłaty w 2016 roku, po wyroku TSUE C-276/14 i uchwale NSA I FPS 4/15, które stworzyły możliwość skorzystania z prawa do odliczenia podatku naliczonego. Organy podatkowe początkowo odmówiły prawa do odliczenia z uwagi na upływ 5-letniego terminu, jednak WSA uchylił te decyzje, uznając, że termin został niedochowany z przyczyn niezależnych od podatnika. W ponownym postępowaniu organy stwierdziły nadpłatę i określiły kwotę do zwrotu, jednak spór dotyczył okresu naliczania oprocentowania. DIAS utrzymał w mocy decyzję Organu I instancji, stosując art. 78 § 5 pkt 2 Ordynacji podatkowej, który ograniczał oprocentowanie do 30 dni od publikacji wyroku TSUE, jeśli wniosek o zwrot został złożony po tym terminie. Powiat wniósł skargę, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, prawa unijnego (zasady skuteczności i równoważności) oraz Konstytucji RP. WSA we Wrocławiu uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że poprzedni wyrok WSA (I SA/Wr 151/17) nie rozstrzygnął wiążąco kwestii oprocentowania, a jedynie prawo do złożenia korekty. Analizując przepisy Ordynacji podatkowej i orzecznictwo TSUE, sąd uznał, że art. 78 § 5 pkt 2 OP, w literalnym brzmieniu, ograniczał prawo do odsetek w sposób naruszający zasadę skuteczności prawa unijnego. Sąd podkreślił, że opóźnienie w zwrocie nadpłaty wynikało z działań organu, a nie zaniechania podatnika, który wykazał należytą staranność. Zastosowanie art. 78 § 5 pkt 2 OP w tej sytuacji pozbawiło Powiat prawa do pełnego naprawienia szkody, co naruszało zasadę efektywności prawa wspólnotowego i zasadę zaufania do państwa. W konsekwencji, sąd uchylił zaskarżoną decyzję DIAS.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie stosowania zasady skuteczności prawa unijnego w kontekście oprocentowania nadpłat podatkowych, gdy opóźnienie w zwrocie wynika z działań organów podatkowych.
Dotyczy specyficznej sytuacji, w której opóźnienie w zwrocie nadpłaty wynika z działań organu, a nie zaniechania podatnika, oraz interpretacji art. 78 § 5 Ordynacji podatkowej w kontekście orzecznictwa TSUE.
Zagadnienia prawne (3)
Czy ograniczenie prawa do oprocentowania nadpłaty VAT, wynikające z art. 78 § 5 pkt 2 Ordynacji podatkowej, jest zgodne z zasadą skuteczności prawa unijnego, gdy opóźnienie w zwrocie wynika z działań organu podatkowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zastosowanie art. 78 § 5 pkt 2 Ordynacji podatkowej w sytuacji, gdy opóźnienie w zwrocie nadpłaty wynika z działań organu podatkowego, a nie zaniechania podatnika, narusza zasadę skuteczności prawa unijnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że literalne zastosowanie art. 78 § 5 pkt 2 OP, ograniczające oprocentowanie do 30 dni od publikacji wyroku TSUE, gdy wniosek o zwrot złożono po tym terminie, jest niezasadne, jeśli opóźnienie jest spowodowane działaniami organu. Narusza to zasadę efektywności prawa unijnego i zasadę zaufania do państwa, ponieważ pozbawia podatnika pełnego naprawienia szkody.
Czy poprzedni wyrok WSA w tej samej sprawie (sygn. akt I SA/Wr 151/17) wiąże sąd w kwestii oprocentowania nadpłaty?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, poprzedni wyrok nie rozstrzygnął wiążąco kwestii oprocentowania, a jedynie prawo do złożenia korekty deklaracji i stwierdzenia nadpłaty.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że kwestia oprocentowania nie była przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w poprzednim wyroku, który dotyczył jedynie podstaw do odliczenia podatku naliczonego i prawa do złożenia korekty. Dlatego sąd nie był związany poprzednim orzeczeniem w zakresie oprocentowania.
Czy organ podatkowy ponosi odpowiedzialność za opóźnienie w zwrocie nadpłaty, jeśli podatnik złożył wniosek po terminie, ale z przyczyn od niego niezależnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli opóźnienie wynika z działań organu, a nie zaniechania podatnika, organ ponosi odpowiedzialność za skutki tego opóźnienia, w tym za brak pełnego oprocentowania.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że w tej sprawie opóźnienie nie wynikało z prostego złożenia wniosku po terminie, ale z konieczności skonsolidowania rozliczeń jednostek i działań organu, który nie uwzględnił orzeczenia TSUE. Podatnik wykazał należytą staranność, a organ nie zwrócił nadpłaty w terminie i pobrał dalszy, nienależny podatek.
Przepisy (12)
Główne
OP art. 78 § § 5
Ordynacja podatkowa
Sąd uznał, że literalne zastosowanie art. 78 § 5 pkt 2 OP, ograniczające oprocentowanie nadpłaty do 30 dni od publikacji wyroku TSUE, gdy wniosek o zwrot został złożony po tym terminie, jest niezasadne w sytuacji, gdy opóźnienie w zwrocie wynika z działań organu podatkowego, a nie zaniechania podatnika. Takie zastosowanie narusza zasadę skuteczności prawa unijnego.
Pomocnicze
uVAT art. 86 § ust. 13
Ustawa o podatku od towarów i usług
uVAT art. 86 § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
OP art. 74 § pkt 1
Ordynacja podatkowa
P.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 170
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
OP art. 77 § § 1
Ordynacja podatkowa
OP art. 77 § § 1
Ordynacja podatkowa
OP art. 120
Ordynacja podatkowa
OP art. 2
Ordynacja podatkowa
P.p.s.a. art. 145 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zastosowanie art. 78 § 5 pkt 2 Ordynacji podatkowej w sytuacji, gdy opóźnienie w zwrocie nadpłaty wynika z działań organu, narusza zasadę skuteczności prawa unijnego. • Opóźnienie w zwrocie nadpłaty nie wynikało z zaniechania podatnika, lecz z konieczności skonsolidowania rozliczeń i działań organu. • Poprzedni wyrok WSA nie rozstrzygnął wiążąco kwestii oprocentowania.
Odrzucone argumenty
Organ odwoławczy podtrzymał stanowisko, że jest związany wyrokiem WSA również co do zastosowania art. 78 § 5 OP. • Organ odwoławczy argumentował, że Ordynacja podatkowa kazuistycznie reguluje oprocentowanie nadpłat powstałych w wyniku orzeczenia TSUE, a brak jest podstaw do stosowania innych przepisów. • Organ odwoławczy wskazał, że oprocentowanie nadpłaty przysługuje od dnia dokonania wpłat do dnia 16 grudnia 2015 r., a następnie za okres od dnia następnego po 60 dniu od terminu ustawowego do złożenia pierwotnej deklaracji do 16.12.2015 r.
Godne uwagi sformułowania
Sąd uznał, że zastosowanie art. 78 § 5 pkt 2 OP w brzmieniu literalnym powodowało pozbawienie strony prawa do naprawienia szkody wynikającej z bezprawnych działań organu a nie z zaniechania podatnika. • Zastosowanie tego przepisu w brzmieniu literalnym powodowało pozbawienie strony prawa do naprawienia szkody wynikającej z bezprawnych działań organu a nie z zaniechania podatnika. • W ocenie Sądu stanowi to rażące naruszenie omówionej powyżej zasady efektywności prawa wspólnotowego i uzasadnienie dla pominięcia skutków ograniczenia prawa do odsetek wynikających z art. 78 § pkt 2 OP. • Pozbawienie prawa do oprocentowania godzi również w zasadę zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa.
Skład orzekający
Jadwiga Danuta Mróz
przewodniczący sprawozdawca
Kamila Paszowska-Wojnar
członek
Maria Tkacz-Rutkowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania zasady skuteczności prawa unijnego w kontekście oprocentowania nadpłat podatkowych, gdy opóźnienie w zwrocie wynika z działań organów podatkowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której opóźnienie w zwrocie nadpłaty wynika z działań organu, a nie zaniechania podatnika, oraz interpretacji art. 78 § 5 Ordynacji podatkowej w kontekście orzecznictwa TSUE.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak zasady prawa unijnego, takie jak zasada skuteczności, mogą wpływać na interpretację przepisów krajowych dotyczących oprocentowania nadpłat podatkowych, szczególnie w kontekście działań organów podatkowych.
“Czy organ podatkowy może pozbawić Cię należnych odsetek? Sąd administracyjny wyjaśnia, kiedy prawo UE chroni przed błędami urzędników.”
Dane finansowe
WPS: 178 609 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.