I SA/Wr 1426/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2012-01-30
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek dochodowy od osób prawnychkoszty uzyskania przychodówodszkodowanieumowa o zarządzanieinterpretacja podatkowaspółka z o.o.prezes zarządu

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił interpretację Ministra Finansów, uznając, że odszkodowanie wypłacone byłemu prezesowi zarządu z tytułu nieprawidłowego rozwiązania umowy o zarządzanie stanowi koszt uzyskania przychodu.

Sprawa dotyczyła możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków poniesionych przez spółkę na wypłatę odszkodowania byłemu prezesowi zarządu na mocy ugody pozasądowej. Spółka argumentowała, że wydatek ten jest związany z umową o zarządzanie i pozwolił uniknąć większych kosztów. Organ podatkowy uznał, że wydatek nie był poniesiony w celu osiągnięcia przychodu ani zabezpieczenia źródła przychodów. Sąd uchylił interpretację organu, stwierdzając, że odszkodowanie to koszt uzyskania przychodu, ponieważ pozostaje w związku z działalnością gospodarczą spółki i nie jest wyłączone z kosztów podatkowych.

Przedmiotem skargi spółki A sp. z o.o. była interpretacja indywidualna Ministra Finansów dotycząca podatku dochodowego od osób prawnych. Spółka zapytała, czy odszkodowanie wypłacone byłemu prezesowi zarządu na mocy ugody pozasądowej, w związku z nieprawidłowym rozwiązaniem umowy o zarządzanie, może zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Spółka argumentowała, że wydatek ten jest ściśle związany z umową o zarządzanie, nie został wymieniony w art. 16 ust. 1 ustawy o CIT jako wyłączony z kosztów, a jego poniesienie pozwoliło uniknąć większych obciążeń finansowych, tym samym zabezpieczając źródło przychodów. Organ podatkowy uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe, twierdząc, że wydatek nie był poniesiony w celu osiągnięcia przychodu ani zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów, ponieważ został wypłacony byłemu członkowi zarządu i miał na celu jedynie zwolnienie spółki z ciążących na niej zobowiązań. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną interpretację. Sąd uznał, że odszkodowanie wypłacone byłemu prezesowi zarządu z tytułu nieprawidłowego rozwiązania umowy o zarządzanie stanowi koszt uzyskania przychodów, ponieważ pozostaje w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą spółki i nie jest wyłączone z kosztów podatkowych na mocy art. 16 ust. 1 updp. Sąd podkreślił, że wypłata ta była realizacją należności wynikających z umowy o zarządzanie, a fakt, że nastąpiła po rozwiązaniu umowy i w drodze ugody, nie zmienia jej charakteru jako kosztu uzyskania przychodu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, odszkodowanie to stanowi koszt uzyskania przychodów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że odszkodowanie wypłacone byłemu prezesowi zarządu z tytułu nieprawidłowego rozwiązania umowy o zarządzanie pozostaje w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą spółki, jest definitywne, nie zostało wymienione w art. 16 ust. 1 updp jako wyłączone z kosztów, a jego wypłata była realizacją należności wynikających z umowy o zarządzanie, co czyni je kosztem uzyskania przychodów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

u.p.d.o.p. art. 15 § ust. 1

Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych

Koszty uzyskania przychodów to koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Wydatek musi być poniesiony przez podatnika, definitywny, pozostawać w związku z działalnością gospodarczą, poniesiony w celu uzyskania przychodu lub zabezpieczenia/zachowania źródła przychodu, udokumentowany i nie być wyłączony z kosztów na mocy art. 16 ust. 1.

Pomocnicze

u.p.d.o.p. art. 16 § ust. 1

Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych

Katalog kosztów wyłączonych z kosztów uzyskania przychodów. W niniejszej sprawie nie wymieniono odszkodowań wypłacanych członkom zarządu z tytułu rozwiązania umowy o zarządzanie.

O.p. art. 120

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 121

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 124

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 199a § § 1 i § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 146 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczególnych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odszkodowanie wypłacone byłemu prezesowi zarządu z tytułu nieprawidłowego rozwiązania umowy o zarządzanie stanowi koszt uzyskania przychodu, ponieważ pozostaje w związku z działalnością gospodarczą spółki. Wydatek nie został wymieniony w art. 16 ust. 1 updp jako wyłączony z kosztów podatkowych. Wypłata odszkodowania była realizacją należności wynikających z umowy o zarządzanie.

Odrzucone argumenty

Organ podatkowy uznał, że wydatek nie był poniesiony w celu osiągnięcia przychodu ani zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów, ponieważ został wypłacony byłemu członkowi zarządu i miał na celu jedynie zwolnienie spółki z ciążących na niej zobowiązań.

Godne uwagi sformułowania

kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów nie ma znaczenia fakt, że między Spółką a byłym członkiem zarządu doszło do ugody pozasądowej i to ugoda była podstawą wypłaty, gdyż ugoda ta w istocie realizowała należności wynikające z umowy o zarządzanie.

Skład orzekający

Maria Tkacz-Rutkowska

przewodniczący sprawozdawca

Katarzyna Borońska

sędzia

Zbigniew Łoboda

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Zaliczenie odszkodowań wypłacanych byłym członkom zarządu z tytułu nieprawidłowego rozwiązania umowy o zarządzanie do kosztów uzyskania przychodów."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z umową o zarządzanie i jej rozwiązaniem. Kluczowe jest wykazanie związku wydatku z działalnością gospodarczą i niepodpadanie pod katalog wyłączeń z art. 16 ust. 1 updp.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa jest interesująca dla prawników i księgowych zajmujących się prawem podatkowym, ponieważ dotyczy interpretacji kosztów uzyskania przychodów w kontekście odszkodowań dla kadry zarządzającej.

Czy odszkodowanie dla byłego prezesa to koszt firmy? WSA odpowiada.

Dane finansowe

WPS: 457 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wr 1426/11 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2012-01-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-09-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Maria Tkacz-Rutkowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
6560
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób prawnych
Sygn. powiązane
II FSK 1123/12 - Wyrok NSA z 2014-04-10
Skarżony organ
Minister Finansów
Treść wyniku
*Uchylono interpretację przepisów prawa podatkowego
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 54 poz 654
art. 15  ust. 1
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Borońska, Sędzia WSA Zbigniew Łoboda, Protokolant Ewelina Bedyńska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi A sp. z o.o. z siedzibą we W. na interpretację indywidualną Ministra Finansów działającego przez Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych I. uchyla zaskarżoną interpretację, II. zasądza od Ministra Finansów na rzecz A sp. z o.o. z siedzibą we W. kwotę 457 zł (czterysta pięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi A spółki z o.o. z siedzibą we W. jest interpretacja przepisów prawa podatkowego z [...] maja 2011 r., wydana w indywidualnej sprawie przez Dyrektora Izby Skarbowej w P., działającego z upoważnienia Ministra Finansów.
Z przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej stanu faktycznego wynika, że Pan P. S., pełniący od 1 czerwca 2008 r. funkcję Prezesa Zarządu A spółki z o.o. z siedzibą we W., był zatrudniona na podstawie umowy o zarządzanie. Z § 4 pkt 1 tej umowy wynika, że umowa obowiązuje od 1 czerwca 2008 r., jest zawarta na czas nieokreślony, a obie strony mogą od niej odstąpić za pisemnym wypowiedzeniem w terminie 6 miesięcy do końca roku. Jeśli to nie nastąpi, czas trwania umowy przedłuża się za milczącą zgodą na kolejny rok. Jednocześnie z punktu 3. umowy wynika, że "wyznaczony Prezes Zarządu może zostać w każdym czasie odwołany mocą uchwały Zarządu udziałowca bez naruszenia jego roszczeń odszkodowawczych odnośnie tej umowy. Odwołanie oznacza wypowiedzenie niniejszej umowy o zatrudnieniu w najszybciej dopuszczalnym terminie." Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników wnioskodawcy 28 września 2010 r. odwołało z funkcji Prezesa Zarządu Spółki P. S. Pełnomocnik ustanowiony przez nowy Zarząd Spółki 1 października 2010 r. rozwiązał z dotychczasowym Prezesem Zarządu umowę o zarządzanie ze skutkiem natychmiastowym, bez zachowania terminu wypowiedzenia. Przyczyną rozwiązania umowy było odwołanie P. S. z funkcji Prezesa Zarządu, utrata zaufania wspólników, poważne zaniedbania stanowiące naruszenie podstawowych obowiązków, błędne decyzje personalne i złe wyniki finansowe Spółki, spóźniona reakcja na wskazania wspólników dotyczące nowego ukształtowania poziomu zatrudnienia w celu optymalizacji kosztów, przedstawienie w raporcie miesięcznym [...] nierealnych prognoz zapotrzebowania na personel i wyniku finansowego.
Między Spółka a odwołanym Prezesem powstał spór, co do przysługującego byłemu Prezesowi Zarządu wynagrodzenia za okres od rozwiązania z nim umowy o zarządzanie zgodnie z § 4 umowy, tj. czy ma otrzymać wynagrodzenie za 15 miesięcy. W dniu 8.10.2010 r. została zawarta pozasądowa ugoda, wnioskodawca przyznał byłemu Prezesowi 6 krotność miesięcznego wynagrodzenia (75.000 zł brutto) tytułem rekompensaty za rozwiązanie umowy o zarządzanie. Kwota do wypłaty została pomniejszona o składki ZUS oraz należne zaliczki na podatek dochodowy, które opłacił wnioskodawca, według dotychczas stosowanych zasad rozliczania wynagrodzenia (tak jak wynagrodzenie ze stosunku pracy). Podpisując ugodę pozasądową były Prezes zrzekł się wszelkich dalej idących roszczeń, wynikających z umowy o zarządzanie z dnia 1.06.2008 r., zwartej z nim przez Spółkę, w szczególności roszczeń o zapłatę wynagrodzenia za czynności objęte umową oraz roszczeń o zapłatę dalej idącego odszkodowania za nieuzasadnione rozwiązanie z nim umowy o zarządzanie.
Wnioskodawca wyjaśnił ponadto (pismo z 25.05.2011 r.), że umowa o zażądanie z dnia 1.06.2008 r. była traktowana tak jak umowa o charakterze umowy o pracę i umowa ta nie przewidywała żadnego dodatkowego odszkodowania w przypadku wypowiedzenia z zachowaniem przewidzianego w nim terminu.
Na gruncie tak opisanego stanu faktycznego wnioskodawca zapytał czy Spółka prawidłowo zakwalifikowała wypłacone, w ramach ugody pozasądowej, odszkodowanie jako koszty Spółki będące kosztami uzyskania przychodu ?
Zdaniem wnioskodawcy, wydatki poniesione przez Spółkę, z tytułu ugody zawartej z byłym Prezesem Zarządu były uzasadnienie. Miały na celu zmniejszenie późniejszych wydatków Spółki związanych z powyższymi sprawami, istniały zatem przesłanki do zaliczenia tych wydatków do kosztów uzyskania przychodów. Spółka jednocześnie wskazała, że brak w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych wyraźnego wyłączenia z kosztów uzyskania przychodów odszkodowania pozasądowego wypłaconego członkowi zarządu czy pracownikowi.
Powołała się też na stanowisko wyrażone w wyrokach sadów administracyjnych z dnia 7.01.2010 r. sygn. akt I SA/Ol 768/09 i z dnia 18.06.2007 r. II FPS 8/06, a także na interpretację indywidualną wydaną przez Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...].01.2008 r. nr [...].
Podsumowując wnioskodawca stwierdził, że poniesiony wydatek jest świadczeniem, które pozostaje w ścisłym związku ze stosunkiem pracy, jaki łączył Spółkę z osobą na rzecz której dokonano wypłaty, co wyczerpuje znamiona art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochowym od osób prawnych.
Działający z upoważnienia Ministra Finansów, Dyrektor Izby Skarbowej w P. w interpretacji indywidualnej z [...] maja 2011 r. stanowisko wnioskodawcy uznał nieprawidłowe.
Organ podatkowy stwierdził, że zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. nr 54, poz. 654 ze zm.) – dalej: "updp" kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów z wyjątkiem kosztów enumeratywnie wymienionych art. 16 ust. 1 tej ustawy. Dalej organ rozróżnił koszt w znaczeniu ekonomicznym i podatkowym, wyjaśnił, że ww. definicja ma charakter ogólna i niezbędne jest w każdym przypadku badanie istnienia związku przyczynowego pomiędzy poniesieniem kosztu a powstaniem przychodu lub realną szansą powstania przychodów podatkowych, albo zachowania lub zabezpieczenia źródła ich uzyskania.
Następnie organ przytoczył przedstawiony we wniosku stan faktyczny i stwierdził, że przepisy ustawy o podatku dochowym od osób prawnych nie przewidują bezpośredniego wyłączenia odszkodowania, wypłaconego na rzecz zwolnionego pracownika z tytułu rozwiązania umowy o zarządzanie, z kosztów podatkowych, jednak zasadnicze znaczenie dla dokonania oceny możliwości zaliczenia wskazanego wydatku do kosztów podatkowych, miało określenie czy koszt ten został poniesiony w celu osiągnięcia przychodów lub zabezpieczenia albo zachowania źródła przychodów.
Zdaniem organu podatkowego, poniesionego wydatku z tytułu odszkodowania, wynikającego z ugody, nie można powiązać ani z osiągniętym, ani planowanym przychodem Spółki. Organ podkreślił, że odszkodowanie wypłacono byłemu Prezesowi Zarządu, który nie miał już wpływu na wynik ekonomiczny Spółki. Zdaniem organu, oceniając charakter przedmiotowego wydatku nie można wykazać związku przyczynowo - skutkowego pomiędzy wypłatą odszkodowania, a uzyskaniem przez Spółkę przychodu. Organ podatkowy stwierdził, że celem wypłaty było zwolnienie się wnioskodawcy z ciążącego na nim obowiązku, a nie uzyskanie przychodu.
Po bezskutecznym wezwaniu organu podatkowego do usunięcia naruszenia prawa Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.
W skardze A spółka z o.o. z siedzibą we W. wniosła o uchylenie interpretacji indywidualnej i zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania sadowego, zarzucając naruszenie przepisów:
- art. 15 ust. 1 i art. 16 ust. 1 updp przez ich błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie,
- art. 120 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm.) – dalej: "O.p." przez wykroczenie przez organ poza prawnie wyznaczone granice,
- art. 121 O.p. naruszenie zasady pogłębiania zaufania do organów podatkowych
- art. 122 O.p. przez naruszenie zasady podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy
- art. 124 O.p. naruszenie zasady przekonywania
- art. 199a § 1 i § 3 O.p. przez błędne ustalenie treści czynności prawnej.
W uzasadnieniu skargi, po przytoczeniu treści wniosku o wydanie interpretacji, treści wniosku o usuniecie naruszenia prawa oraz stanowiska organu podatkowego przedstawionego w zaskarżonej interpretacji strona stwierdziła, że zasadnicze znaczenie w sprawie ma art. 16 ust. 1 updp, gdyż w znajdującym się w tym przepisie katalogu nie wyłączono z kosztów podatkowych odszkodowania wypłaconego tytułem ugody pozasądowej. Przepis ten, jak stwierdził autor skargi, nie ma w niniejszej sprawie zastosowania. Wobec powyższego, zasadnicze znaczenie dla oceny czy sporny wydatek jest kosztem uzyskania przychodów będzie miało określenie czy koszt ten został poniesiony w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów.
Skarżąca, powołując się na interpretacje organów podatkowych oraz orzecznictwo sądów administracyjnych, zaznaczyła, że sporny wydatek można traktować zarówno jako mający na celu zabezpieczenie przychodów, jak i poniesiony w celu osiągnięcia przychodów. Zdaniem skarżącej, nie da się bezpośrednio przyporządkować tego wydatku do faktycznie uzyskanych przychodów. Przepisy prawa pracy nakładają jednak na pracodawcę obowiązki ponoszenia określonych świadczeń, Spółka nie ponosząc spornych w sprawie wydatków, naraziłaby się na inne koszty związane z wypłatą zadośćuczynienia (np. odsetki, czy inne związane ze ściągnięciem ze Spółki kwot należnych byłemu pracownikowi). Poniesienie wydatków na podstawie ugody pozasądowej chroni Spółkę przed ponoszeniem dalszych kosztów, będących efektem braku zapłaty kwot należnych pracownikowi. Tym samym służy zabezpieczeniu źródła przychodów (ograniczeniu dalszych kosztów) i ewidentnie wskazuje na związek przyczynowo - skutkowy tych wydatków z przychodami Spółki. Koszt poniesiony przez Spółkę (rekompensata) jest pochodną przychodu generowanego przez pracownika, w związku ze świadczeniem pracy (zarządzaniem) na rzecz Spółki. Ta zależność pokazuje, zdaniem skarżącej, związek przyczynowo - skutkowy kosztów Spółki z jej przychodami. Jest to wydatek podobny, np. do wydatków ponoszonych już po uzyskaniu przychodu, a zmierzający do skutecznego otrzymania należnych świadczeń pieniężnych.
Zdaniem skarżącej, art. 15 ust. 1 updp nie wymaga, aby warunkiem uznania wydatku za koszt podatkowy był bezpośredni związek tego wydatku z przychodem. Wystarczy, gdy wydatek będzie miał na celu zachowanie lub zabezpieczenie źródła przychodu. Ponadto podkreśla, że w art. 16 ust. 1 pkt 16 updp wyraźnie wskazano, jakich odszkodowań nie uznaje się za koszt podatkowy, skoro nie wymieniono tam wypłaty odszkodowań dla pracowników (członka zarządu), to są one kosztem podatkowym, jako mające związek z prowadzoną działalnością gospodarczą. Wobec powyższego, wypłacone przez skarżącą odszkodowanie wraz z odsetkami stanowi w dacie jego wypłaty koszt uzyskania przychodu, na podstawie art. 15 ust. 1 updp, jako związane z działalnością gospodarczą i nie wyłączone na podstawie art. 16 ust. 1 ww. ustawy.
Skarżąca zarzuca też naruszenia zasad postępowania podatkowego i wskazuje na naruszenie art. 122, 187 §1 i i 191 O.p. przez niepodjęcie wszelkich działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia sprawy. Zarzuca ponadto, że błędy i wady postępowania spowodowały naruszenie zasad legalizmu, praworządności i zaufania do organów podatkowych. Skarżąca stwierdza też, że brak uzasadnienia lub iluzja jego sporządzenia narusza zasadę przekonywania, wyrażoną w art. 124 O.p. i wyrażoną w art. 121 O.p. zasadę prowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Naruszenie tych zasad, zdaniem skarżącej, musi skutkować wyeliminowaniem z obrotu prawnego zaskarżonej interpretacji.
W odpowiedzi na skargę, działający z upoważnienia Minister Finansów, Dyrektor Izby Skarbowej w P. wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej interpretacji indywidualnej. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów procesowych, organ odwoławczy wskazał na art. 14 h O.p. i wyjaśnił, że w odniesieniu do postępowania w sprawie wydania interpretacji, spośród przepisów procesowych wymienionych w skardze, odpowiednie zastosowanie mają jedynie art. 120 i 121 § 1 O.p. i przepisy te nie zostały naruszone.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Takiej kontroli podlegają m.in. pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach (art. 3 § 2 punkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz.1270 ze zm.) – dalej: "P.p.s.a."). Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie wszystkie zarzuty podniesione w skardze są zasadne.
Spór w sprawie dotyczy możliwość zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów (art. 15 ust. 1 updp) wydatków poniesionych przez Spółkę na wypłatę, na podstawie ugody pozasądowej, odszkodowania związanego z nieprawidłowym rozwiązaniem przez Spółkę umowy o zarządzanie, zawartej na czas nieokreślony z Prezesem Zarządu Spółki.
Skarżący wywodzi, że wypłacone byłemu Prezesowi Zarządu Spółki odszkodowanie stanowi koszt podatkowy, gdyż pozostaje w ścisłym związaku z umową o zarządzanie, jaka łączyła Spółkę z jej Prezesem, wydatek taki nie został wymieniony w art. 16 ust. 1 updp, a poniesienie tego wydatku pozwoliło uzyskać Spółce oszczędności i uniknąć większych ciężarów. Zmniejszenie obciążeń Spółka wiąże z zachowaniem lub zabezpieczeniem źródła przychodów.
Strona przeciwna wskazała, że poniesiony przez Spółkę wydatek nie mógł przyczynić się ani do osiągnięcia przychodu, ani do zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów, gdyż wypłaty dokonano na rzecz byłego członka zarządu, a celem wypłaty było zwolnienie się Spółki z ciążących na niej zobowiązań, a nie uzyskanie przychodów.
Zgodnie z art. 15 ust. 1 updp, kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Za koszt uzyskania przychodów należy zatem uznać wydatek który:
- został poniesiony przez podatnika,
- jest definitywny, tj. wartość tego wydatku nie został zwrócona podatnikowi w żadnej formie,
- pozostaje w związku z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą,
- poniesiony został w celu uzyskania przychodu lub zabezpieczenia albo zachowania źródła przychodu,
- został udokumentowany,
- nie został wymieniony w art. 16 ust. 1 updp jako wyłączony z kosztów podatkowych.
Biorąc pod uwagę przedstawiony we wniosku stany faktyczne należy stwierdzić, że wypłacone przez Spółkę odszkodowanie spełnia wymienione warunki. Odszkodowanie zostały poniesione przez Spółkę i ma charakter definitywny. Pozostaje w związku z prowadzona przez Spółkę działalnością, gdyż osoba uprawniona (Prezes Zarządu Spółki) była zatrudniona przez Spółkę na podstawie umowy o zarządzanie. Z umowy tej wynikało, że rozwiązanie umowy, niezależnie od sposobu rozwiązania, umowy wiąże się z wypłatą Prezesowi Zarządu wynagrodzenia za okres wypowiedzenia. Rozwiązanie umowy z naruszeniem wynikających z tej umowy warunków, skutkować musiało wypłatą odszkodowania. Odszkodowanie, jak wynika ze stanu faktycznego, było w istocie realizacją należności przysługujących członkowi zarządu od Spółki z tytułu umowy o zarządzanie. Wypłata tych należności przez Spółkę winna być zatem traktowana tak jak wypłata z tytułu należności wynikających z umowy o zarządzanie.
Fakt, że Spółka dokonywała wypłaty na rzecz byłego Prezesa Zarządu Spółki (tj. po rozwiązaniu umowy), zdaniem Sądu, nie ma znaczenia dla oceny charakteru tej wypłaty i jej związku z należnościami wynikającymi z umowy o zarządzanie. Nie ma także znaczenia fakt, że między Spółką a byłym członkiem zarządu doszło do ugody pozasądowej i to ugoda była podstawą wypłaty, gdyż ugoda ta w istocie realizowała należności wynikające z umowy o zarządzanie. Wypłata należności wynikających z umowy o zarządzenie winna być traktowana jak wydatek poniesiony w celu uzyskania przychodów, niezależnie od tego czy jest dokonywana na rzecz aktualnego, czy byłego członka zarządu spółki, jest to bowiem należność uzgodniona między stronami za wykonywaną na rzecz Spółki pracę. Wydatek z tytułu odszkodowania za nieprawidłowe rozwiązanie umowy zarządzanie nie został też wymieniony w art. 16 ust. 1 jako wyłączony z kosztu uzyskania przychodów.
Organ podatkowy stwierdził, w zaskarżonej interpretacji, że sporne należności nie były związane z uzyskaniem przychodu, ale poniesiono je w celu zwolnienia się ze zobowiązań ciążących na Spółce. Odnosząc się do tej argumentacji należy stwierdzić, że każdy z wydatków w konsekwencji ponoszony jest w celu zwolnienia się ze zobowiązań. Dla oceny czy zwolnienie się ze zobowiązań może być uznane z koszt uzyskania przychodów istotne jest czy te zobowiązania mają, czy też nie mają, związek z prowadzoną działalnością gospodarczą i uzyskaniem przychodu, czy też zabezpieczeniem lub zachowaniem źródła przychodów. W ocenie Sądu, wypłacone przez skarżącą odszkodowanie, na rzecz byłego Prezesa Zarządu z tytułu nieprawidłowego rozwiązania z nim umowy o zarządzanie, miało związek z uzyskanym przychodem i jako takie winno stanowić koszt uzyskania przychodów. Prawidłowe wywiązanie się Spółki z umowy o zarządzanie nie może być traktowane jako wydatek nie będący kosztem podatkowym, tylko z tego powodu, że w dacie wypłaty osoba uprawniona nie jest już zatrudniona. Należy także zwrócić uwagę, że wypłacone odszkodowanie jest niższe niż należność wynikająca z umowy (należne z okres wypowiedzenia) i w istocie zastępują tę należność. Wskazać też trzeba, że wypłacona kwota, jako przychód byłego Prezesa Zarządu, wynikający z umowy o zarządzanie została opodatkowana podatkiem dochowym od osób fizycznych.
W przedstawionym we wniosku stanie faktycznym, zdaniem Sądu, nie było wystarczających przesłanek do przyjęcia, że sporny wydatek Spółka poniosła w celu zabezpieczenia lub zachowania źródła przychodów, na co wskazuje strona skarżąca. Przesłanka taką nie jest sam fakt zmniejszenia ciążących na Spółce zobowiązań. Spółka nie wyjaśniła, jaki związek miała wypłata odszkodowania za rozwiązanie umowy niegodne z warunkami tej umowy, dla zachowania lub zabezpieczania źródła przychodów.
Odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów procesowych należy stwierdzić, że zasadnie organ podatkowy w odpowiedzi na skargę powołał art. 14 h O.p., który w odniesieniu do postępowania w sprawie wydania interpretacji, pozwala na odpowiednie stosowanie przepisów art. 120, art. 121 § 1, art. 125, art. 129, art. 130, art. 135-137, art. 140, art. 143, art. 165a, art. 168, art. 169 § 1-2, art. 170 i art. 171 oraz przepisów rozdziału 5, 6, 10 i 23 działu IV. Oznacza to, że powołane przez skarżącą przepisy art. 122, art. 187 §1, art. 191, art. 124, art. 199a O.p. nie mają zastosowania do postępowania w sprawie wydawania interpretacji, zatem organ podatkowy nie mógł tych przepisów w niniejszej sprawie naruszyć. Wiąże się to z uregulowaniem zawartym w art. 14 § 2 i § 3 O.p. W postępowaniu w sprawie wydania interpretacji to podmiot składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, a nie organ podatkowy, obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Organ podatkowy w wydanej interpretacji zawiera ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. W przypadku negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy interpretacja winna zawierać wskazanie stanowiska prawidłowego wraz z uzasadnieniem prawnym (art. 14c § 1 i § 2 O.p.).
Bezzasadny jest też zarzut naruszenia art. 120 O.p., gdyż naruszenie tego przepisu strona wywodzi z naruszenia innych przepisów procesowych, które nie mają zastosowania do postępowania w sprawie wydawania interpretacji.
Zaskarżoną interpretację, jako naruszającą przepis art. 15 ust. 1 updp, Sąd uchylił na podstawie art. 146 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł na podstawie art. 200 ww. ustawy procesowej oraz § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczególnych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. nr 31, poz.153).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI