I SA/Wr 1034/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2023-01-24
NSApodatkoweŚredniawsa
ulga na dziecipodatek dochodowyzwrot nadpłatyskala podatkowadochody opodatkowaneskładki na ubezpieczeniePIT-37prawo podatkoweinterpretacja przepisów

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę podatniczki na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, odmawiającą stwierdzenia zwrotu nadpłaty z tytułu ulgi na dzieci, uznając, że podatniczka nie miała prawa do tej ulgi, gdyż nie osiągała dochodów opodatkowanych według skali podatkowej.

Podatniczka złożyła wniosek o zwrot nadpłaty z tytułu ulgi na dzieci, twierdząc, że przysługuje jej dodatkowy zwrot do wysokości składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, również męża. Organy podatkowe odmówiły stwierdzenia nadpłaty, argumentując, że podatniczka nie osiągała dochodów opodatkowanych według skali podatkowej, co jest warunkiem skorzystania z ulgi. Sąd administracyjny podzielił stanowisko organów, oddalając skargę i podkreślając, że ulga prorodzinna jest dostępna tylko dla podatników rozliczających się według skali podatkowej.

Sprawa dotyczyła odmowy stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu ulgi na dzieci, o której mowa w art. 27f ustawy o PIT. Skarżąca, która samotnie wychowywała dzieci i nie pracowała w 2019 roku, złożyła wniosek o zwrot nadpłaty, wykazując w zeznaniu PIT-37 własne składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne oraz składki męża. Organy podatkowe uznały, że skarżąca nie miała prawa do ulgi, ponieważ nie osiągała w 2019 roku dochodów opodatkowanych według skali podatkowej, co jest warunkiem skorzystania z ulgi na dzieci. Dodatkowo, organy wskazały, że zwrot nadpłaty dokonany wcześniej był czynnością materialno-techniczną, a nie decyzją merytoryczną, co pozwoliło na późniejszą odmowę stwierdzenia nadpłaty. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Sąd podkreślił, że ulga na dzieci i jej dodatkowy zwrot przysługują wyłącznie podatnikom osiągającym dochody opodatkowane według skali podatkowej. Sąd odniósł się również do kwestii proceduralnych związanych ze zwrotem nadpłaty, uznając działania organów za prawidłowe.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, prawo do odliczenia ulgi na dzieci oraz dodatkowego zwrotu z tytułu niewykorzystanej ulgi przysługuje wyłącznie podatnikom osiągającym dochody (przychody) opodatkowane według skali podatkowej.

Uzasadnienie

Przepisy art. 27f ustawy o PIT jasno wskazują, że ulga na dzieci i jej dodatkowy zwrot są dostępne tylko dla podatników rozliczających się według skali podatkowej. Osoby nieosiągające dochodów podlegających opodatkowaniu według skali, lub rozliczające się na innych zasadach (np. podatek liniowy, ryczałt), nie są uprawnione do skorzystania z tej ulgi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (15)

Główne

u.p.d.o.f. art. 27f

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Ulga na dzieci i dodatkowy zwrot przysługują tylko podatnikom osiągającym dochody opodatkowane według skali podatkowej. Dodatkowy zwrot jest limitowany kwotą składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne.

o.p. art. 75

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Reguluje zasady składania wniosku o stwierdzenie nadpłaty podatku i obowiązki organu w tym zakresie.

o.p. art. 72

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Definicja nadpłaty, w tym traktowanie na równi z nadpłatą kwoty stanowiącej różnicę z art. 27f ust. 8-10 u.p.d.o.f.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi.

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 45 § ust. 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 27

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 27b

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

o.p. art. 212

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Nie został naruszony, gdyż nie było wydanej innej decyzji, którą organ mógłby być związany.

o.p. art. 120

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Nie zostały naruszone zasady ogólne postępowania.

o.p. art. 121

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Nie zostały naruszone zasady ogólne postępowania.

o.p. art. 76 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Zwrot nadpłaty jako czynność materialno-techniczna.

o.p. art. 52 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Możliwość odzyskania przez organ podatkowy nienależnie zwróconej nadpłaty.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd dokonuje kontroli legalności z urzędu.

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądamiami administracyjnymi

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podatniczka nie osiągała dochodów opodatkowanych według skali podatkowej w 2019 roku, co wyklucza prawo do ulgi na dzieci. Zwrot nadpłaty dokonany jako czynność materialno-techniczna nie jest rozstrzygnięciem wiążącym organ w rozumieniu decyzji, co pozwala na odmowę stwierdzenia nadpłaty.

Odrzucone argumenty

Prawo do ulgi na dzieci i dodatkowego zwrotu przysługuje niezależnie od wysokości osiąganych dochodów, nawet jeśli są one zwolnione z podatku. Zwrot nadpłaty dokonany przez organ podatkowy jest rozstrzygnięciem wiążącym, którego organ nie może później zmienić. Naruszenie zasad ogólnych postępowania podatkowego (art. 120, 121 o.p.) poprzez mylną interpretację prawa i nieudzielanie informacji.

Godne uwagi sformułowania

wyłącznie podatnicy osiągający dochody (przychody) opodatkowane według skali podatkowej (...) mogą skorzystać z ulgi na dzieci zwrot stanowił czynność materialno-techniczną organ nie rozstrzygał w tej sprawie o zwrocie wykazanej nienależnie kwoty nadpłaty w formie decyzji, lecz zwrot stanowił czynność materialno-techniczną każdą kwotę, która przez podatnika została wykazana nienależnie w deklaracji podatkowej jako nadpłata

Skład orzekający

Andrzej Cichoń

sprawozdawca

Dagmara Stankiewicz-Rajchman

członek

Daria Gawlak-Nowakowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie warunku posiadania dochodów opodatkowanych według skali podatkowej dla skorzystania z ulgi na dzieci oraz interpretacja skutków zwrotu nienależnej nadpłaty."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podatnika nieosiągającego dochodów opodatkowanych według skali podatkowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnej ulgi podatkowej, ale jej rozstrzygnięcie opiera się na ścisłej interpretacji przepisów dotyczących dochodów opodatkowanych, co może być interesujące dla osób rozliczających PIT.

Czy można skorzystać z ulgi na dzieci, nie mając dochodów opodatkowanych według skali? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wr 1034/21 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2023-01-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-10-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Andrzej Cichoń /sprawozdawca/
Dagmara Stankiewicz-Rajchman
Daria Gawlak-Nowakowska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Sygn. powiązane
II FSK 1631/23 - Wyrok NSA z 2024-06-25
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
*Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1509
art. 27f
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst. jedn,
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Cichoń (sprawozdawca), Sędzia WSA Dagmara Stankiewicz-Rajchman, po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 31 sierpnia 2021 r. nr 0201-IOD1.4102.28.2021 w przedmiocie odmowy stwierdzenie zwrotu z tytułu ulgi na dzieci oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu (dalej jako: DIAS, organ odwoławczy) z dn. 31 sierpnia 2021 r. nr 0201-IOD1.4102.28.2021utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w Jeleniej Górze (dalej jako: NUS, organ pierwszej instancji) z dn. 2 czerwca 2021 r. nr 0207-SPV.4102.7.2021 UNP 0207-21-016301 w sprawie odmowy stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu ulgi na dzieci o którym mowa w art. 27f ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1509 ze zm.), dalej jako u.p.d.o.f.
Z akt sprawy wynika, że S.K. (dalej jako: Podatnik, Strona, Skarżąca) złożyła w dn. 6 kwietnia 2021 r. w Urzędzie Skarbowym w Jeleniej Górze wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2019 r. w kwocie 2.224,08 zł. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że nadpłata wynika z zastosowania dodatkowego zwrotu z tytułu ulgi na dzieci: T. i D.. Strona wyjaśniła, że od 2018 r. samotnie wychowuje dzieci, a od 26 września 2019 r. ma orzeczoną rozdzielność majątkową. Małżonek Skarżącej nie zamieszkuje z nią i dziećmi. Wyrokiem sądu rodzinnego dzieci pozostają przy matce a małżonek ma płacić alimenty na dzieci po 1.150 zł. Wyrokiem z 5 stycznia 2021 r. orzeczony został rozwód. Ponadto Skarżąca wyjaśniła, że przed rozstaniem była z dziećmi na utrzymaniu męża a od 14 czerwca 2018 r. utrzymywała się z alimentów, świadczenia 500+ i zasiłków z MOPS w Jeleniej Górze. W 2018 i 2019 r. nie pracowała, z uwagi na brak miejsca w przedszkolu i brak możliwości znalezienia pracy, dlatego za te lata nie złożyła zeznań podatkowych. Dopiero za 2020 r. złożyła zeznanie podatkowe i dowiedziała się, że może uzyskać zwrot z tytułu ulgi na dzieci do wysokości składek na ubezpieczenie zdrowotne opłacanych przez nią i męża. Od męża nie mogła się jednak dowiedzieć ile składek zapłacił i czy w latach 2018 - 2020 skorzystał z ulgi na dzieci. Dalej Strona stwierdziła, że skoro za 2020 r. przysługuje jej dodatkowy zwrot z tytułu ulgi na dzieci, to uznała że za lata 2018 i 2019 też przysługuje jej taki zwrot do wysokości składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne jej i męża. Jednocześnie wyjaśniła, że od maja 2019 r. sama opłaca składkę na ubezpieczenie zdrowotne do ZUS w wysokości 55,80 zł miesięcznie. Opłacone składki zdrowotne w 2019 r. wyniosły 446,40 zł. Następnie w dniu 8 kwietnia 2021 r. do organu podatkowego wpłynęło zeznanie podatkowe Skarżącej za 2019 r. w którym wykazane zostały własne składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne w wys. 384,40 zł, składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne małżonka w kwocie 1.839,68 zł oraz łączną kwotę zwrotu z tego tytułu w wysokości 2.224,08 zł. W dniu 24.05.2021 r. na rachunek bankowy Strony skarżącej wpłynęła kwota 2.224,08 zł tytułem "zwrot z podatku PIT 12/2019??/KL/03". Po rozpatrzeniu wniosku organ pierwszej instancji decyzją z 2 czerwca 2021 r. odmówił Skarżącej stwierdzenia nadpłaty i zwrotu z tytułu ulgi na dzieci, o którym mowa w art. 27f u.p.d.o.f., który nie znalazł pokrycia w zaliczkach na podatek dochodowy pobranych przez płatnika, a podlega odliczeniu od składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji stwierdził, że Strona złożyła błędne zeznanie podatkowe za 2019 r., gdyż nie miała uprawnienia do wykazania składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne małżonka, skoro złożyła indywidualne zeznanie podatkowe PIT-37 za 2019 r. Małżonek również złożył indywidualne zeznanie podatkowe. Dalej organ pierwszej instancji wskazał, że Skarżąca nie może skorzystać z odliczenia ulgi na dzieci i nie przysługuje jej zwrot z tytułu niewykorzystanej ulgi na dziecko, gdyż w 2019 r. nie uzyskała żadnych dochodów podlegających opodatkowaniu. Strona złożyła odwołanie. Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Za prawidłowe organ odwoławczy uznał przyjęte ustalenia, że Stronie nie przysługuje ulga na dzieci, jak również dodatkowy zwrot z tytułu niewykorzystanej ulgi na dzieci, gdyż w ogóle nie osiągała w 2019 r. przychodów opodatkowanych według skali podatkowej.
W skardze do Wojewódzkie Sądu Administracyjnego we Wrocławiu Strona wniosła o uchylenie decyzji w całości i umorzenie postępowania w sprawie, zarzucając naruszenie : 1) art. 212 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm. dalej jako o.p. lub Ordynacja podatkowa), 2) art. 75 ustawy Ordynacja podatkowa- poprzez odmowę prawa strony do skorzystania z trybu rozliczenia podatkowego przewidzianego w tym przepisie, 3) art. 45 ust. 1 u.p.d.o.f. - poprzez zaprzeczenie obowiązku złożenia zeznania w przypadku osiągania przez podatnika tylko przychodów/dochodów wolnych od podatku, 4) art. 27f ust. 8 - 12 u.p.d.o.f. - poprzez odmowę "dodatkowego zwrotu z tytułu ulgi na dzieci", 5) art. 120 i 121 ustawy Ordynacja podatkowa - poprzez naruszenie zasad ogólnych postępowania, polegające na mylnej interpretacji prawa, nie udzielanie informacji i wyjaśnień, prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do organów podatkowych.
W uzasadnieniu skargi Strona wskazała, że wniosek stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2019 r. złożyła osobiście w organie podatkowym. Równocześnie z tym wnioskiem usiłowała też złożyć osobiście zeznanie PIT-37 za 2019 r., którego urzędnik nie chciał przyjąć twierdząc, że dodatkowy zwrot z tytułu ulgi na dzieci Stronie skarżącej nie przysługuje i zeznanie jest źle wypełnione. Z uwagi na powyższe, zeznanie za 2019 r. Strona skarżąca wysłała pocztą wykazując nadpłatę. W dniu 24.05.2021 r. na rachunek bankowy Strony skarżącej wpłynęła kwota 2.224,08 zł tytułem "zwrot z podatku PIT 12/2019??/KL/03", co - zdaniem Strony skarżącej w świetle art. 75 § 4 i § 4a Ordynacji podatkowej - świadczy o tym, że organ uznał, iż jej zeznanie nie budzi wątpliwości i dlatego dokonał zwrotu nadpłaty. Zdaniem Skarżącej taki zwrot nadpłaty, dokonany na skutek złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty, kończy prawomocnie postępowanie w tej sprawie z chwilą dokonania zwrotu i jest rozstrzygnięciem, którym organ podatkowy jest związany w rozumieniu art. 212 Ordynacji podatkowej. Organ podatkowy nie może później wycofać się z podjętego rozstrzygnięcia o zwrocie nadpłaty i wydać decyzji odmawiającej zwrotu nadpłaty. W rozpatrywanej sprawie moc prawną zachowuje pierwsze rozstrzygnięcie z 24 maja 2021 r. o zwrocie nadpłaty, a drugie rozstrzygnięcie z 2 czerwca 2021 r. jest nieważne. W kwestii przysługującego dodatkowego zwrotu z tytułu ulgi na dzieci do wysokości składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne opłaconych nie tylko przez Stronę skarżącą, ale także przez jej męża. Strona skarżąca wyjaśniła, że nie zna co prawda kwoty składek opłaconych przez męża, dlatego wykazała własne składki wys. 384,40 zł oraz składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne męża w wys. 1.839,68 zł., choć w rzeczywistości przypuszczalnie opłacił on składki o wiele wyższe. Wskazała, że w objaśnieniach do formularza PIT-37 nie ma mowy o konieczności łącznego rozliczenia podatkowego małżonków, więc te objaśnienia dotyczą także osobnego rozliczenia małżonków. Ponadto Strona skarżąca podniosła, że ma na utrzymaniu dwójkę dzieci, więc nie dotyczą jej limity dochodów, wskazała również, że organy podatkowe wydając decyzję naruszyły zasady ogólne postępowania określone w art. 120 i 121 Ordynacji podatkowej poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do organów podatkowych.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
W toku postępowania Strona skarżąca pismami z: 23.03.2022 r., 29.04.2022 r., 6.05.2022 r., 13.05.2022 r., 7.06.2022 r., 2.08.2022 r., oraz z 8.08.2022 r. uzupełniała argumentację skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2491 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm. - dalej p.p.s.a.), wynika, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto, stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa. Zgodnie natomiast z art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Przedmiotem sporu w rozpatrywanej sprawie są dwie kwestie. Pierwszą jest prawo do odliczenia ulgi przewidzianej w art. 27f ust. 8 u.p.d.o.f., tj. zwrotu z tytułu ulgi na dzieci, który nie znalazł pokrycia w zaliczkach na podatek dochodowy pobranych przez płatnika, a podlega odliczeniu od składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. A drugą jest skutek prawny zwrotu nienależnej nadpłaty wynikającej z zeznania podatkowego i jego znaczenie dla możliwości wydania decyzji o odmowie stwierdzenia nadpłaty podatku. W zakresie pierwszego zagadnienia wskazać należy, że materialnoprawną podstawą ulgi prorodzinnej tzw. Ulgi na dzieci jest art. 27f ust. 1 u.p.d.o.f., Przepis ten stanowi, że od podatku dochodowego obliczonego zgodnie z art. 27, pomniejszonego o kwotę składki, o której mowa w art. 27b, podatnik ma prawo odliczyć kwotę obliczoną zgodnie z ust. 2 na każde małoletnie dziecko, w stosunku do którego w roku podatkowym: 1) wykonywał władzę rodzicielską; 2) pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało; 3) sprawował opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą. Sposób dokonywania odliczeń z tego tytułu określa ust. 2 pkt 2 i 3 tego przepisu, który stanowi, że odliczeniu podlega za każdy miesiąc kalendarzowy roku podatkowego, w którym podatnik wykonywał władzę, pełnił funkcję albo sprawował opiekę, o których mowa w ust. 1, w stosunku do dwojga małoletnich dzieci - kwotę 92,67 zł na każde dziecko, trojga i więcej małoletnich dzieci kwota: - 92,67 zł odpowiednio na pierwsze i drugie dziecko, - 166,67 na trzecie dziecko, - 225 zł na czwarte i każde kolejne dziecko. Jak zatem wynika z treści przywołanych przepisów, tzw. ulga na dziecko przysługuje na każde małoletnie dziecko oraz na dzieci pełnoletnie do ukończenia 25 roku życia uczące się w szkołach. Ponadto stosownie do art. 27f ust. 8 u.p.d.o.f. jeżeli kwota przysługującego odliczenia na podstawie ust. 2, 3 i 4 jest wyższa od kwoty odliczonej z tytułu, o którym mowa w ust. 1, w zeznaniu, o którym mowa w art. 45 ust. 1, podatnikowi przysługuje kwota stanowiąca różnicę między kwotą przysługującego podatnikowi odliczenia a kwotą odliczoną w zeznaniu podatkowym. W przepisie tym uregulowany jest tzw. dodatkowy zwrot ulgi, który co do zasady jest limitowany i nie może przekroczyć sumy kwot zapłaconych przez podatnika składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, podlegających odliczeniu (wykazanych przez płatnika lub samodzielnie wpłaconych do ZUS lub do zagranicznych systemów ubezpieczeń). W myśl bowiem art. 27f ust. 9 u.p.d.o.f, kwota stanowiąca różnicę, o której mowa w ust. 8, nie może przekroczyć kwoty składek na ubezpieczenia społeczne, o których mowa w art. 26 ust, 1 pkt 2 1 2a, oraz składek na ubezpieczenie zdrowotne, o których mowa w art. 27b ust. 1 i 2, podlegających odliczeniu, pomniejszonych o składki odliczone w zeznaniu, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 2, lub na podstawie ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym. Z kolei zgodnie z art. 27f ust. 10 u.p.d.o.f. w przypadku odliczenia z tytułu, o którym mowa w ust. 1, przysługującego pozostającym przez cały rok podatkowy w związku małżeńskim obojgu: 1) rodzicom, 2) opiekunom prawnym dziecka, 3) rodzicom zastępczym - do ustalenia wysokości składek, o których mowa w ust. 9, przyjmuje się łączną kwotę ich składek. Ponadto w myśl art. 27f ust. 12 u.p.d.o.f. kwotę stanowiącą różnicę, o której mowa w ust. 8, podatnik wykazuje w zeznaniu, o którym mowa w art. 45 ust. 1.
Jak zatem wprost wynika z przytoczonego wyżej art. 27f u.p.d.o.f. wyłącznie podatnicy osiągający dochody (przychody) opodatkowane według skali podatkowej (na co wskazuje art. 27 u.p.d.o.f.) mogą skorzystać z ulgi na dzieci - kwotę ulgi odlicza się od podatku dochodowego wyliczonego według skali. Osoby osiągające dochody (przychody) opodatkowane wedle innych reguł niż skala podatkowa (19% liniowy podatek dochodowy z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej, zryczałtowany podatek dochodowy - ryczałt ewidencjonowany, karta podatkowa), a także osoby, które w ogóle nie osiągają przychodów, podlegających opodatkowaniu według skali podatkowej, nie są uprawnione do skorzystania z ulgi na dziecko.
Z akt sprawy wynika, że Strona skarżąca nie uzyskiwała w 2019 r. żadnych przychodów (dochodów) podlegających opodatkowaniu według skali podatkowej, nie opłacała też żadnych składek na ubezpieczenie społeczne. Nie miała zatem prawa do zastosowania ulgi na dzieci. Na uprawnienie to nie ma wpływu fakt opłacania składek na ubezpieczenie społeczne przez byłego męża Skarżącej. Strona i były małżonek, złożyli odrębne indywidualne zeznania podatkowe za 2019 rok.
W zakresie drugiego zagadnienia wskazać należy, zgodnie z art. 75 § 1 o.p. jeżeli podatnik kwestionuje zasadność pobrania przez płatnika podatku albo wysokość pobranego podatku, może złożyć wniosek o stwierdzenie nadpłaty podatku. W myśl art. 75 § 2 pkt 1 lit. a Ordynacji podatkowej, uprawnienie określone w § 1 przysługuje również podatnikom, których zobowiązanie podatkowe powstaje w sposób przewidziany w art. 21 § 1 pkt 1, jeżeli w zeznaniach (deklaracjach), o których mowa w art. 73 § 2, wykazali zobowiązanie podatkowe nienależne lub w wysokości większej od należnej i wpłacili zadeklarowany podatek albo wykazali nadpłatę w wysokości mniejszej od należnej. Zgodnie zaś z art. 75 § 3 Ordynacji podatkowej, w przypadkach, o których mowa w § 2 pkt 1 lit. a) i b) oraz w pkt 2 lit. a) i b), podatnik, płatnik lub inkasent równocześnie z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty są obowiązani złożyć skorygowane zeznanie (deklarację). Zgodnie z art. 72 § 1 Ordynacji podatkowej za nadpłatę uważa się kwotę: 1) nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku; 2) podatku pobraną przez płatnika nienależnie lub w wysokości większej od należnej; 3) zobowiązania zapłaconego przez płatnika lub inkasenta, jeżeli w decyzji, o której mowa w art. 30 § 4, określono je nienależnie lub w wysokości większej od należnej; 4) zobowiązania zapłaconego przez osobę trzecią lub spadkobiercę, jeżeli w decyzji o ich odpowiedzialności podatkowej lub decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego spadkodawcy określono je nienależnie lub w wysokości większej od należnej. Z art. 72 § 1a Ordynacji podatkowej wynika natomiast, że na równi z nadpłatą traktuje się kwotę stanowiącą różnicę określoną zgodnie z art. 27f ust. 8-10 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, wykazaną w zeznaniu, o którym mowa w art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, lub wynikającą z decyzji. Zgodnie natomiast z art. 75 § 4a o.p. w decyzji stwierdzającej nadpłatę organ podatkowy określa wysokość zobowiązania podatkowego w prawidłowej wysokości w takim zakresie, w jakim powstanie nadpłaty jest związane ze zmianą wysokości zobowiązania podatkowego a zakresie, w jakim wniosek jest niezasadny, organ odmawia stwierdzenia nadpłaty.
W tak zakreślonych ramach prawnych wskazać należy, że organy prawidłowo orzekały w tej sprawie i odmówiły stwierdzenia nadpłaty. Kwota, którą Strona wykazała w zeznaniu jako nadpłatę, była wykazana błędnie - nienależnie i nie była podatkiem nadpłaconym bądź zapłaconym nienależnie. Kwota ta nie spełniała warunków z definicji z art. 72 § 1 pkt 1 o.p. Przed złożeniem zeznania Strona złożyła wniosek o stwierdzenie nadpłaty, który musiał być przez organ formalnie rozpatrzony. Zgodnie bowiem z powołanym wyżej art. 75 § 4a o.p. w zakresie, w jakim wniosek o stwierdzenie nadpłaty jest niezasadny, organ odmawia stwierdzenia nadpłaty. Słusznie, w toku postępowania, organy wskazywały, że złożone przez Stronę skarżącą zeznanie podatkowe za 2019 r. nie stanowi korekty zeznania, ale jest pierwotnym zeznaniem podatkowym z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2019 r. Prawidłowo zatem organ uznał, że względem złożonego zeznania nie znalazł zastosowania art. 75 § 4 Ordynacji podatkowej, który wyraźnie wskazuje na "prawidłowość skorygowanego zeznania (deklaracji)". Organ pierwszej instancji dokonał na rzecz Strony skarżącej zwrotu kwoty nadpłaty podatku dochodowego za 2019 r. w trybie art. 76 § 1 Ordynacji podatkowej, jako nadpłaty powstałej w sposób określony w art. 73 Ordynacji podatkowej (tj. z dniem złożenia zeznania podatkowego), a nie, jak wskazuje skarżąca, w trybie art. 75 § 4 Ordynacji podatkowej. Organ nie rozstrzygał w tej sprawie o zwrocie wykazanej nienależnie kwoty nadpłaty w formie decyzji, lecz zwrot stanowił czynność materialno-techniczną. Skoro zatem w ramach prowadzonego postępowania z wniosku o stwierdzenie nadpłaty organ uznał, że nadpłata została zwrócona nienależnie, rozpatrując wniosek zobowiązany był odmówić jej stwierdzenia. Słusznie też organ wskazuje na prawną możliwość przeprowadzenia ponownej weryfikacji zwróconej nadpłaty, uprawnienie takie wynika z treści art. 52 § 1 pkt 1 O.p. Zgodnie z tym przepisem zwrotowi bez wezwania organu podatkowego podlega uprzednio zwrócona przez organ podatkowy lub zaliczona na poczet zaległości podatkowych oraz odsetek za zwłokę albo bieżących zobowiązań podatkowych, wraz z oprocentowaniem nadpłata lub zwrot podatku wykazane nienależnie lub w wysokości większej od należnej ujęte w deklaracji lub we wniosku o zwrot podatku w rozumieniu przepisów rozdziału 7b ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych lub rozdziału 6a ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych. Przepis ten w sposób jednoznaczny pozwala odzyskać przez organ podatkowy każdą kwotę, która przez podatnika została wykazana nienależnie w deklaracji podatkowej jako nadpłata. Przy czym, jak słusznie organy zauważyły przy tej kwestii, w niniejszej sprawie zastosowanie będzie miał art. 52 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, a nie jak wskazuje Skarżąca § 1 pkt 2 tego artykułu. Strona skarżąca błędnie bowiem utożsamia tryb zwrotu nadpłaty podatku za 2019 r. (dokonany na podstawie art. 76 § 1 Ordynacji podatkowej, jako nadpłaty powstałej w sposób określony w art. 73 Ordynacji podatkowej) z trybem zwrotu nadpłaty podatku określonym w art. 75 § 4 Ordynacji podatkowej (który nie miał w tej sprawie zastosowania). Nie znalazły potwierdzenia również pozostałe zarzuty skargi.
Art. 212 o.p. nie został naruszony, gdyż nie było wydanej innej decyzji, którą w tej sprawie organ mógłby być związany. Nie są też uzasadnione zarzuty dotyczące naruszenia art. 120 i art. 121 O.p. Postępowanie w tej sprawie prowadzone było na podstawie przepisów prawa, w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, a Strona skarżąca miała możliwość udziału w tym postępowaniu. Prowadząc postępowanie organy podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i w konsekwencji zebrany przez nie materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia zaskarżonego orzeczenia. Sąd podziela argumentację organu odwoławczego, która w świetle wszechstronnej oceny materiału dowodowego jest w pełni uzasadniona i nie wykracza poza ramy swobodnej oceny dowodów. Zasadność ocen i wniosków poczynionych przez organy w tej sprawie, na podstawie zebranego materiału dowodowego, w świetle zasad logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego, nie budzi zdaniem Sądu wątpliwości. Dokonana przez organ ocena dowodów nie wykracza poza granice wynikające z art. 191 o.p. nie nosi zatem cech dowolności czy powierzchowności. Zdaniem Sądu, organy podatkowe przeprowadziły postępowanie w niniejszej sprawie w sposób wyczerpujący. Przeprowadzona przez organ podatkowy, odmienna do Skarżącej, ocena ustalonego stanu faktycznego nie dowodzi, że naruszono nałożony na organy obowiązek działania w granicach i na podstawie obowiązującego prawa. Zaskarżona decyzja została również prawidłowo uzasadniona, zawiera pełne uzasadnienie faktyczne i prawne a zatem spełnia wymogi art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej. Na zakończenie należy wskazać, że Strona skarżąca w piśmie procesowym z 6 maja 2022 r. na podstawie art. 145a p.p.s.a. wniosła o przyznanie jej sumy pieniężnej od organu w kwocie 1.000 zł tytułem rekompensaty za stracony czas na prowadzenie sporu i niemożność wykorzystania otrzymanej nadpłaty z uwagi na powstałe ryzyko jej zwrotu, a także utratę jej wartości wskutek inflacji. Żądanie to nie może zostać uwzględnione, gdyż Sąd nie stosował w tej sprawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a lub pkt 2 p.p.s.a.
Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI