I SA/Wr 1/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2007-03-29
NSApodatkoweWysokawsa
wznowienie postępowaniaOrdynacja podatkowadowodyokoliczności faktycznepodatek dochodowyfaktura VATugoda sądowadecyzja ostatecznakontrola podatkowa

WSA we Wrocławiu oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą uchylenia po wznowieniu postępowania decyzji określającej wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r.

Podatnik Z.G. domagał się wznowienia postępowania podatkowego w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000 r., twierdząc, że faktura VAT, która stanowiła podstawę wymiaru zobowiązania, była fałszywym dowodem. Podniósł, że późniejsza decyzja dotycząca podatku VAT, która uznała tę fakturę za nieudokumentowaną transakcję, oraz ugoda sądowa określająca niższą wartość usługi, stanowią nowe okoliczności uzasadniające wznowienie. Dyrektor Izby Skarbowej odmówił uchylenia decyzji, uznając, że nie zaszły przesłanki z art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej, a nowe dowody lub okoliczności nie były nieznane organowi w dniu wydania decyzji.

Sprawa dotyczyła skargi Z.G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą uchylenia po wznowieniu postępowania decyzji określającej wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. Skarżący argumentował, że faktura VAT nr [...] z dnia [...] na kwotę [...] netto, która została uwzględniona przy wyliczeniu zobowiązania podatkowego, okazała się fałszywym dowodem. Wskazał, że nowa decyzja Dyrektora Izby Skarbowej dotycząca podatku od towarów i usług za wrzesień 2000 r. stwierdziła, iż faktura ta nie dokumentowała rzeczywistej transakcji handlowej. Ponadto, skarżący powołał się na ugodę sądową, która określiła wartość usługi budowlanej na niższą kwotę. Zdaniem skarżącego, te okoliczności stanowiły podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 i 7 Ordynacji podatkowej. Dyrektor Izby Skarbowej wznowił postępowanie, ale następnie odmówił uchylenia pierwotnej decyzji, stwierdzając, że nie zaszły przesłanki z art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. Sąd administracyjny oddalił skargę, podkreślając, że instytucja wznowienia postępowania jest wyjątkiem od zasady trwałości decyzji administracyjnej i wymaga ścisłej interpretacji przepisów. Sąd wyjaśnił, że nowe dowody lub okoliczności muszą być istotne, istnieć w dniu wydania decyzji i być nieznane organowi. W tej sprawie, organ odwoławczy już w postępowaniu zwykłym odmówił przesłuchania świadka J.I. w kwestii wartości usługi, a ugoda sądowa była znana organom. Ocena materiału dowodowego w innej sprawie dotyczącej VAT, nawet jeśli odmienna, nie stanowi nowej okoliczności uzasadniającej wznowienie postępowania w sprawie podatku dochodowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, ale tylko jeśli są to dowody lub okoliczności rzeczywiście nowe, istotne dla sprawy, istniejące w dniu wydania decyzji i nieznane organowi. Nie można traktować jako nowych dowodów sytuacji, w których organ posiadał wiedzę o potencjalnym dowodzie, ale zrezygnował z jego przeprowadzenia, ani odmiennej oceny materiału dowodowego dokonanej w innej, niezależnej sprawie.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że wznowienie postępowania jest instytucją szczególną, wymagającą ścisłej interpretacji. Nowe dowody lub okoliczności muszą być obiektywnie nowe i nieznane organowi w momencie wydawania decyzji. Odmowa przeprowadzenia dowodu w postępowaniu zwykłym lub odmienna ocena tego samego stanu faktycznego w innej sprawie nie spełniają tych kryteriów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

Ordynacja podatkowa art. 240 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Wznawia się postępowanie, gdy ujawnią się nowe dowody lub okoliczności faktyczne, istotne dla sprawy, istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane organowi, który te decyzje wydał.

Ordynacja podatkowa art. 240 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Wznawia się postępowanie, gdy strona wykaże, że istnieje podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji.

Pomocnicze

Ordynacja podatkowa art. 243 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 245 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 128

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Zasada trwałości decyzji administracyjnej.

Ordynacja podatkowa art. 121 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów.

Ordynacja podatkowa art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Zasada prawdy obiektywnej.

Ordynacja podatkowa art. 187 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

Ordynacja podatkowa art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów.

p.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ordynacja podatkowa art. 254

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

u.p.t.u. art. 15

Ustawa o podatku od towarów i usług

Argumenty

Odrzucone argumenty

Nowa decyzja dotycząca VAT i ugoda sądowa stanowią nowe okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania. Organ podatkowy naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej. Organ podatkowy nie ustalił poprawnego stanu faktycznego i dokonał arbitralnej oceny dowodów.

Godne uwagi sformułowania

wznowienie postępowania jest instytucją szczególną, stanowiącą wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnej wyjątkowy charakter omawianej instytucji wyklucza możliwość rozszerzającej interpretacji przepisów określających warunki jej zastosowania nie można ujawnionych po wydaniu decyzji informacji, które mogły być potwierdzone takim dowodem kwalifikować z punktu widzenia przesłanki wznowieniowej, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, jako nowych okoliczności faktycznych zarzuty błędnego ustalenia stanu faktycznego w postępowaniu zwykłym nie mogą być rozpatrzone w toku postępowania dotyczącego wznowienia takiego postępowania odmienność ocen tego samego stanu faktycznego, dokonana przez organ podatkowy w dwóch toczących się niezależnie od siebie sprawach jest wprawdzie niepożądana z punktu widzenia zasady zaufania, o której mowa w art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, jednakże nie jest nową okolicznością

Skład orzekający

Maria Tkacz-Rutkowska

przewodniczący

Ireneusz Dukiel

członek

Marek Olejnik

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania podatkowego, w szczególności przesłanek z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, oraz zasady autonomii postępowań podatkowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której podatnik powołuje się na nowe dowody lub okoliczności, które były już znane organowi lub mogły być wykazane w postępowaniu zwykłym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje złożoność przepisów o wznowieniu postępowania podatkowego i pokazuje, jak ważne jest precyzyjne udokumentowanie wszystkich dowodów i okoliczności w pierwotnym postępowaniu.

Kiedy "nowe dowody" nie wystarczą do wznowienia postępowania podatkowego? Wyjaśnia WSA.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wr 1/07 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2007-03-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-01-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Ireneusz Dukiel
Marek Olejnik /sprawozdawca/
Maria Tkacz-Rutkowska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
art. 240
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Maria Tkacz-Rutkowska Sędziowie Sędzia WSA – Ireneusz Dukiel Asesor WSA - Marek Olejnik /sprawozdawca/ Protokolant Katarzyna Wilczek po rozpoznaniu na rozprawie w Wydziale I w dniu 29 marca 2007 r. sprawy ze skargi : Z.G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia po wznowieniu postępowania decyzji określającej wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
Z.G. w 2000 r. działalność gospodarczą w spółce cywilnej A w zakresie usług budowlano-montażowych. W toku przeprowadzonej kontroli podatkowej w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000r., ustalono, że w/w spółka A świadczyła jako podwykonawca usługi budowlane na rzecz Przedsiębiorstwa B , którego właścicielem był J.I.
W dniu Przedsiębiorstwo A s.c. wystawiło fakturę VAT nr [...] , za wykonanie ścian zewnętrznych oraz elewacji Pawilonu C. Do faktury został dołączony (wystawiony jednostronnie przez A s.c.) protokół robót z dnia [...] . Do protokołu kontroli z dnia [...] . Z.G. złożył wyjaśnienia, iż w/w faktura VAT nr [...] z [...] . wraz z protokołem odbioru robót została wystawiona dla B, jednak zleceniodawca nie potwierdził w tymże protokole wykonania robót, nie potwierdził odebrania w/w faktury VAT i nie zapłacił za wykonaną usługę. Z. G. oświadczył, iż powyższą fakturę VAT wystawił jako fakturę pro forma, która miałaby być podstawą pozwu sądowego.
W dniu Z. G. wraz ze wspólnikiem, skierowali do Sądu Okręgowego pozew o wydanie nakazu zapłaty i orzeczenie obowiązku zapłaty na rzecz skarżącego i wspólnika kwoty [...] wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia [...] . Dnia [...] przed Sądem Okręgowym w L., pomiędzy wspólnikami spółki cywilnej A a J. I. prowadzącym przedsiębiorstwo B, doszło do zawarcia ugody, zgodnie z którą "pozwany J. I. zobowiązuje się zapłacić powodom Z.G. i F. G.-współwłaścicielom firmy A S.C. w G. kwotę [...] w terminie do [...] w ustawowymi odsetkami na wypadek zwłoki w zapłacie, co wyczerpuje roszczenia powodów w stosunku do pozwanego z tytułu prac przy obiekcie C w G. przy ulicy K. W.".
Urząd Skarbowy w G. prowadzący postępowanie podatkowe w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych oraz Dyrektor Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w L., który prowadził postępowanie odwoławcze, mając na uwadze materiał zgromadzony w toku prowadzonego postępowania uznały, iż udokumentowana fakturą nr [...] z dnia [...] sprzedaż usług stanowi przychód roku 2000. Ustalono, iż roboty budowlane przy obiekcie handlowym C zakończono , wobec czego fakturę VAT za wykonaną usługę należało wystawić do dnia [...] . W ocenie tych organów, przychód za wykonanie powyższych robót winien zostać wykazany w podatkowej księdze przychodów i rozchodów oraz deklaracji rozliczeniowej miesiąca września 2000r. Za ten miesiąc powinna zostać również opłacona należna zaliczka na podatek dochodowy od osób fizycznych. Postanowieniem z dnia [...], organ odwoławczy odmówił przesłuchania w charakterze świadka F.G., J.I. i Z.G., na okoliczność że wartość wykonanej usługi przez firmę A na rzecz firmy B, nie wynosi [...] lecz [...], co zgodne jest z zawartą ugodą sądową. Dyrektor Izby Skarbowej Ośrodek Zamiejscowy w L. odmówił ich przesłuchania twierdząc, że przesłuchanie to nie zmieniłoby istniejącego stanu faktyczno-prawnego sprawy. W następstwie rozpatrzenia sprawy w trybie instancyjnym - w związku z wniesieniem przez skarżącego odwołania, decyzją nr [...] z dnia [...] , Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, określająca wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 rok w kwocie [...]. Nie zgadzając się z takim rozstrzygnięciem sprawy, Z.G. w/w decyzję Dyrektora Izby Skarbowej zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we W. Postanowieniem z dnia [...] . Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę na w/w decyzję organu odwoławczego.
Z.G. pismem z dnia zażądał wznowienia postępowania w sprawie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000, zakończonego decyzją ostateczną Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w L. z dnia [...] nr [...] . Zgodnie z treścią powyższego wniosku, faktura VAT nr [...] z [...] na kwotę [...] netto [...], którą uwzględniono przy wyliczeniu zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000r., okazała się fałszywym dowodem w sprawie. W związku z tym, zdaniem strony, ustalony stan faktyczny w przeprowadzonym postępowaniu podatkowym jest nieprawidłowy, a co za tym idzie dokonany wymiar zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym został zawyżony. Skarżący wskazał, że nowe ustalenia faktyczne znalazły swój wyraz w decyzji Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w L. z dnia [...] nr [...] , określającej spółce cywilnej A zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiąc wrzesień 2000r. i orzekającej o odpowiedzialności Z.G. za zaległości podatkowe w/w spółki cywilnej z tytułu podatku VAT za miesiąc wrzesień 2000r. Decyzja powyższa została wydana w konsekwencji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 3.06.2005 r. sygn.akt I SA/Wr 2733/03, zapadłego w zakresie podatku od towarów i usług, bowiem Dyrektor Izby Skarbowej Ośrodek Zamiejscowy w L., po przeprowadzeniu ponownego postępowania w zakresie podatku VAT, z udziałem świadków oraz strony stwierdził, że faktura nr [...] z dnia [...] , nie dokumentowała transakcji handlowej, nie odzwierciedlała rzeczywistej wartości obrotu w rozumieniu art. 15 ustawy o VAT, nie funkcjonowała w obrocie między stronami, w związku z czym faktura ta nie może stanowić podstawy opodatkowania w tym podatku.
Skarżący wyraził pogląd, iż takie rozstrzygnięcie podjęte w zakresie podatku VAT daje mu prawo domagania się od organu podatkowego uchylenia decyzji wymiarowej w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych, ponieważ nie wpisany do podatkowej księgi przychodów i rozchodów, przychód z tytułu wykonania robót w pawilonie C zamiast [...] (kwota wykazana w fakturze nr [...] z [...] ), powinien wynosić [...] tj. kwotę wynikającą z w/w decyzji z dnia [...]. Ponadto skarżący wskazał, że ugoda sądowa określająca wartość usługi budowlanej w kwocie [...] , którą wzięto pod uwagę w toku prowadzonego w zakresie podatku VAT, jest kolejną przesłankę wskazującą na konieczność wznowienia postępowania podatkowego w zakresie podatku dochodowego. Zdaniem skarżącego takie dowody jak zeznania świadków, strony oraz wydanie decyzji przez organ odwoławczy w zakresie podatku od towarów i usług, stanowią przesłankę do wznowienia postępowania w trybie art. 240 § 1 pkt 5 i pkt 7 ustawy Ordynacja podatkowa i ponownego przeprowadzenia postępowania podatkowego w sprawie.
Dyrektor Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w L. postanowieniem z dnia [...] wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczna z dnia [...] a następnie decyzją z dnia [...] nr [...] , orzekł o odmowie uchylenia w/w decyzji. W uzasadnieniu stwierdził, że analiza zgromadzonego materiału dowodowego nie wskazała na istnienie w sprawie przesłanek określonych w art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Wznowienie postępowania na tej podstawie uzależnione jest od łącznego wystąpienia następujących przesłanek tj. wystąpienia sfałszowania dowodu w prowadzonym w danej sprawie postępowaniu dowodowym oraz stwierdzenia faktu sfałszowania dowodu prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu. W przedmiotowej sprawie żaden z warunków nie wystąpił. Uznał również, że w przedmiotowej sprawie nie zaszła przesłanka określona w art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej i podkreślił, iż w sprawie toczyło się autonomiczne postępowanie podatkowe, a wydana przez organ podatkowy decyzja określająca zobowiązanie za rok 2000, jest "samodzielnym" aktem administracyjnym, który po jej doręczeniu wywołał określone skutki prawne. Organ podatkowy nie podzielił również stanowiska skarżącego, iż w przedmiotowej sprawie wystąpiła kolejna przesłanka wznowienia postępowania podatkowego, wymieniona w pkt 5 art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. Organ uznał, że za nową okoliczność nie można uznać zeznań J. I., bowiem organom podatkowym znana była w dniu wydania decyzji ostatecznej tj. [...] , okoliczność zawarcia ugody sądowej z dnia [...] , na mocy której J. I. zobowiązał się zapłacić wspólnikom spółki cywilnej A kwotę [...] (kwotę netto [...]), a co więcej organ nie kwestionował jej prawidłowości. W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w L. wskazał ponadto, iż dowód z przesłuchania świadka w sprawie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za wrzesień 2000r. jak również wydana w zakresie VAT decyzja, nie istniały w dniu wydania decyzji w zakresie podatku dochodowego z dnia [...] .
Skarżący nie zgadzając się z w/w rozstrzygnięciem wniósł odwołanie żądając uchylenia decyzji z dnia [...] i orzeczenie co do istoty sprawy zgodnie z żądaniem skarżącego, zmianę decyzji i dokonanie ponownego wymiaru podatku dochodowego za rok 2000, uwzględniającego zmianę stanu faktycznego sprawy. W/w decyzji Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w L., skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego przez brak zastosowania w sprawie art. 240 § 1 pkt 5 oraz art. 254 Ordynacji podatkowej i wskazał, że nie godzi się z twierdzeniem organu podatkowego, iż zeznania J.I., nie stanowią nowej okoliczności faktycznej. Zdaniem skarżącego organ podatkowy znał treść ugody, lecz nie znał okoliczności związanej z tą ugodą tzn. że ugoda ta stanowiła jednocześnie wartość usługi budowlanej. W odwołaniu podniesiono również nie zastosowanie w przedmiotowej sprawie przepisu art. 254 Ordynacji podatkowej i wskazano, że przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie stanowią o skutkach zmiany stanu faktycznego tj. zmianie wymiaru podatku.
Rozpatrując powyższe odwołanie Dyrektor Izby Skarbowej we W. decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w L. z dnia nr [...].
Skargą z dnia [...] wniesiono o uchylenie w całości decyzji Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpatrzenia. Ponadto wniesiono o zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Decyzji organu podatkowego II instancji zarzucono:
- naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 240 § 1 pkt 5 ustawy - Ordynacja podatkowa,
- sprzeczność dokonanych przez organ podatkowy ustaleń faktycznych z treścią zebranego materiału dowodowego,
- naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności przepisów art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej.
Skarżący godząc się z wykładnią przepisu art.240 §1 pkt 5 Ordynacji podatkowej dokonaną przez organ podatkowy, wyraził jednocześnie swoje stanowisko w tym zakresie zauważając, iż funkcją trybu wznowienia postępowania jest stworzenie gwarancji realizacji celu postępowania administracyjnego tj. wydania rozstrzygnięcia w pełni prawidłowego. Zdaniem skarżącego rozstrzygnięcie organu podatkowego II instancji było uwarunkowane przekonaniem, iż dobrem o najwyższej wartości w systemie prawnym jest trwałość decyzji ostatecznych, co doprowadziło w konsekwencji do niewłaściwego zastosowania w sprawie art. 240 § 1 pkt 5 i naruszenia art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez nie ustalenie poprawnego stanu faktycznego.
Dalej skarżący podniósł, iż protokół zeznań J.I. złożonych w innej sprawie został włączony jako dowód w postępowaniu dotyczącym wznowienia postępowania lecz według organu podatkowego nie istniał w trakcie wydawania decyzji przez organ podatkowy w dniu [...] . Skarżący nie zgadzając się ze stanowiskiem organu podatkowego zauważa, iż dowód ten istniał lecz nie został przeprowadzony przez organ pomimo złożonego wówczas przez stronę wniosku dowodowego. Zdaniem skarżącego ocena zeznań J.I. została przeprowadzona w sposób arbitralny i jest tendencyjna a brak ponownego przesłuchania tego świadka przez organ we wznowionym postępowaniu powoduje zdaniem skarżącego naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów. Skarżący zauważa, iż okoliczność wskazująca na określenie przez strony w formie ugody wartość usługi wykonywanej przez firmę A nie powstała po wydaniu decyzji lecz przed jej wydaniem tj. w momencie zawarcia ugody. W przekonaniu skarżącego postanowienie organu podatkowego w zakresie negatywnego rozpatrzenia wniosku naruszyło wówczas zasadę dochodzenia do prawdy materialnej. Było zaniedbaniem poprzez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy. Skarżący twierdzi dalej, iż nową okolicznością w sprawie nie jest fakt zawarcia ugody sądowej lecz "okoliczność treści poczynionych podczas jej zawierania ustaleń odnośnie wyceny usługi, która wcześniej po wystawieniu faktury przez firmę A została przez kontrahenta zakwestionowana."
Konkludując skarżący stwierdził, iż brak przeprowadzenia dowodu należy ocenić jako naruszenie zasady prawy obiektywnej oraz art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Zdaniem skarżącego, ocena materiału dowodowego dokonana przez Dyrektora Izby Skarbowej we W. co do występowania przesłanki z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej narusza również zasadę swobodnej oceny dowodów.
Dyrektor Izby Skarbowej we W. po zapoznaniu się z zarzutami zawartymi w skardze podtrzymał w całości swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza, co następuje:
W myśl treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269), sprawowana przez sądy administracyjne kontrola przeprowadzana jest pod względem zgodności zaskarżonych decyzji z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej i tylko w sytuacji naruszenia tego prawa mającego lub mogącego mieć wpływ na wynik sprawy, zaskarżone decyzje podlegają uchyleniu (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2002r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.).
Istota sporu pomiędzy stronami dotyczy wykładni przepisu art.240§1 pkt5 Ordynacji podatkowej (t.j. Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz.60 ze zm.) określającego przesłanki warunkujące wznowienie postępowania podatkowego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną.
Na wstępie należy wskazać, że z istoty instytucji wznowienia postępowania podatkowego - uregulowanej w Rozdziale 17 Ordynacji podatkowej - wynika, iż stwarza ona możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją ostateczną, wydaną w wyniku wadliwie przeprowadzonego postępowania. Wznowienie postępowania jest więc spowodowane wadą postępowania (wadą procesową), a nie wadą decyzji. Wadliwość decyzji może wyniknąć dopiero jako logiczny wniosek z zestawienia decyzji rozstrzygającej sprawę z okolicznościami danej sprawy (por. Jan Zimmermann, Ordynacja podatkowa, Komentarz, Postępowanie podatkowe, Toruń 1998, str. 318). Na podstawie art. 243 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej, wznowienie postępowania następuje w formie postanowienia otwierającego właściwemu organowi drogę do badania przesłanek wznowienia i w razie pozytywnego wyniku, do postępowania merytorycznego co do rozstrzygnięcia sprawy będącej przedmiotem decyzji ostatecznej. Zamknięty katalog podstaw wznowienia postępowania zawiera art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. W razie złożenia przez stronę wniosku o wznowienie postępowania, jeśli nie zachodzą przesłanki wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania, właściwy organ podatkowy jest zobowiązany do wydania postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie wznowienia postępowania (por. wyrok NSA z dnia 27 listopada 1992 r., sygn. akt V SA 536/92, ONSA z 1993 r. Nr 4, poz. 104). Postanowienie w sprawie wznowienia wszczyna to postępowanie i może jedynie wskazywać przesłanki uzasadniające wznowienie. Natomiast stwierdzenie, czy przesłanki te rzeczywiście wystąpiły w sprawie i jaki mogą mieć wpływ na jej rozstrzygnięcie może być wyłącznie efektem postępowania przeprowadzonego po wydaniu postanowienia i musi być zawarte w decyzji, o jakiej mowa w art. 245 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej (por. wyrok NSA z dnia 13 listopada 1987 r., sygn. akt I SA 1326/86, ONSA Nr 2, poz. 80). Zakończenie wznowionego postępowania następuje w formie decyzji, której sposoby rozstrzygnięcia enumeratywnie wymienia przepis art. 245 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej. W toku wznowionego postępowania w pierwszym rzędzie właściwy organ podatkowy bada, czy rzeczywiście zaistniały podstawy do wznowienia postępowania wymienione w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. W razie negatywnego wyniku wydaje - w oparciu o art. 245 § 1 pkt 2 - decyzję odmawiającą uchylenia decyzji dotychczasowej. W takiej sytuacji nie przystępuje do merytorycznego rozpoznania sprawy podatkowej i nie może zweryfikować decyzji dotychczasowej, nawet jeśli stwierdzi jej wadliwość.
Zasadnie organy podatkowe podnoszą, że wznowienie postępowania jest instytucją szczególną, stanowiącą wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnej (art. 128 Ordynacji podatkowej). Wyjątkowy charakter omawianej instytucji wyklucza możliwość rozszerzającej interpretacji przepisów określających warunki jej zastosowania. Zgodnie z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej wznawia się postępowanie, gdy ujawnią się nowe dowody lub okoliczności, istotne dla sprawy, istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane organowi, który te decyzje wydał. W związku z powyższym wzruszenie decyzji będzie możliwe jeżeli:
- wyjdą na jaw nowe dowody lub okoliczności faktyczne, tzn. nowe w stosunku do
przeprowadzonego dotychczas postępowania,
- dowody i okoliczności muszą być istotne dla sprawy,
- dowód lub okoliczność musi istnieć w dniu wydania decyzji,
- dowód lub okoliczność nie może być znana organowi, który wydał ostateczną decyzję.
Jak podkreślił NSA w wyroku z dnia 22 lutego 2006 r. (II FSK 341/2005, NetTax) "ujawnienie nowych okoliczności faktycznych nie oznacza sytuacji, w której takie okoliczności faktycznie są wyprowadzane z odmiennej oceny dowodów znanych organowi wydającemu decyzję pierwotną".
Nowe dowody, to takie, które zostały nowo odkryte w sprawie i nie były znane organom podatkowym obu instancji oraz stronie, a także po raz pierwszy zgłoszone przez stronę dowody jej znane, ale nie przedstawione organowi orzekającemu w postępowaniu zwykłym (por. B. Adamiak, Glosa do wyroku NSA z dnia 26 kwietnia 2000 r. sygn. akt III SA 1454/00, OSP z 2001r. Nr 2, poz. 21, t. I). Jak trafnie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym (glosowanym) wyroku (opubl. W ONSA z 2001 r. Nr 3, poz. 123) przez pojęcie okoliczności faktycznych lub nowych dowodów nieznanych organowi, który wydał decyzję rozumieć trzeba tylko takie, które z badanego materiału dowodowego nie wynikały. Ocena właściwego przeprowadzenia postępowania dowodowego w postępowaniu zwykłym, w tym prawidłowości uwzględniania wniosków dowodowych strony, nie stanowi przedmiotu postępowania wznowieniowego. Taka ocena może być przeprowadzona jedynie przez organ drugiej instancji w postępowaniu odwoławczym (por. wyrok NSA z dnia 20 maja 2005 r., FSK 1752/2004, NetTax). Z akt postępowania podatkowego prowadzonego przed organami wynika, że w toku postępowania odwoławczego podatnik w odwołaniu z dnia... wnioskował o przesłuchanie m.in. J. I. w sprawie okoliczności, które później zawarł on w swoim zeznaniu z dnia . Fakt, że organ odwoławczy wydał postanowienie z dnia ... , w którym oddalił wnioski dowodowe oznacza, że nie można treści zeznania J.I. z dnia ... traktować jako wyjścia na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych, istniejących w dniu wydania decyzji nieznanych organowi, który tę decyzję wydał. Jeśli organ orzekający w postępowaniu zwykłym posiada wiedzę na temat potencjalnego dowodu, lecz zrezygnuje z jego przeprowadzenia (np. odmawiając przesłuchania świadka, co do sygnalizowanych przez stronę okoliczności) to nie można ujawnionych po wydaniu decyzji informacji, które mogły być potwierdzone takim dowodem kwalifikować z punktu widzenia przesłanki wznowieniowej, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, jako nowych okoliczności faktycznych. Organom podatkowym prowadzącym postępowanie zakończone wydaniem decyzji z dnia [...] Nr [...] (określającej Z. G. zobowiązanie w podatku dochodowym za 2000 r.) znana była także okoliczność zawarcia w dniu [...] przed sądem ugody pomiędzy firmami A i B odnośnie wysokości należności za roboty wykonane w obiekcie handlowym C w G. w kwocie [...] (podkr. Sądu).
Nie mogą być zatem skuteczne zarzuty, które nie dotyczą postępowania wznowieniowego, będącego przedmiotem oceny, lecz negują ustalenia faktyczne dokonane przez organy podatkowe w postępowaniu zwykłym. Do takiej kategorii, biorąc pod uwagę uzasadnienie skargi, należy zakwalifikować zarzuty naruszenia art. 121-122 i 187 § 1 w zw. 191 Ordynacji podatkowej, które jak podano w skardze dotyczą zasady ustalenia prawdy obiektywnej i naruszenia swobodnej oceny dowodów (analogicznie NSA w cyt. wyroku z dnia 20.05.2005r., FSK 1752/2004, NetTax).
Wobec powyższego podzielić należy pogląd organów podatkowych, że nie mamy w przedmiotowej sprawie do czynienia z nowymi dowodami istniejącymi w dniu wydania decyzji nieznanymi organowi podatkowemu. Przepis regulujący wznowienie postępowania nie przewiduje przesłanki umożliwiającej uchylenie decyzji w trybie wznowieniowym z powodu błędnie ustalonego stanu faktycznego, czy też błędnej oceny tego stanu. Zarzuty błędnego ustalenia stanu faktycznego w postępowaniu zwykłym nie mogą być rozpatrzone w toku postępowania dotyczącego wznowienia takiego postępowania. To ostatnie postępowanie nie może być poświęcone powtórnemu merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy. Temu celowi służy bowiem postępowanie instancyjne, odwoławcze.
Również okoliczność odmiennej oceny materiału dowodowego w sprawie o analogicznym stanie faktycznym, dotyczącej podatku od towarów i usług, nie stanowi nowej okoliczności w rozstrzyganej sprawie. Nie stanowi także nowej okoliczności, ani nowego dowodu fakt, że w innej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług (wg strony o analogicznym stanie faktycznym) uchylona została przez sąd administracyjny decyzja Dyrektora Izby Skarbowej dotycząca podatku VAT, gdyż są to sprawy odrębne. Decyzja wymiarowa w podatku VAT nie stanowiła bowiem podstawy prawnej, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej, do wydania decyzji w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000 r.. Rozstrzygniecie organu podatkowego zawarte w decyzji w sprawie określenia kwoty zobowiązania podatkowego z tytułu podatku VAT jest "samodzielnym" aktem administracyjnym, który po jego prawidłowym doręczeniu, wywołuje określone w nim skutki prawne (analogicznie NSA w wyroku z dnia 24.10.2003r., Sygn. akt I SA/Łd 1037/2002, NetTax). Odmienność ocen tego samego stanu faktycznego, dokonana przez organ podatkowy w dwóch toczących się niezależnie od siebie sprawach jest wprawdzie niepożądana z punktu widzenia zasady zaufania, o której mowa w art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, jednakże nie jest nową okolicznością, a tym bardziej nowym dowodem uzasadniającym uchylenie wcześniej wydanej decyzji w trybie wznowienia postępowania - art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej (por. wyrok NSA z dnia 11.10.2001 r., sygn. akt III SA 1224/2000, NetTax).
Mając na względzie, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa należało w oparciu o regulację art.151 upsa skargę oddalić jako nieuzasadnioną.
[pic]Miejsce publikacji: NetTax 17 sierpnia 2004 r.
Glosa:
Cytowany:

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI