I SA 2222/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-04-20
NSAAdministracyjneŚredniawsa
nieruchomościtrwały zarządstwierdzenie nieważnościlegitymacja procesowainteres prawnykpagminaskarżony organ

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Prezydenta Miasta L. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, uznając, że Gmina L. nie posiadała legitymacji procesowej do żądania stwierdzenia nieważności decyzji z 1970 r. dotyczącej trwałego zarządu nieruchomością.

Sprawa dotyczyła skargi Prezydenta Miasta L. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody odmawiającą wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z 1970 r. dotyczącej wygaśnięcia prawa użytkowania nieruchomości i przekazania jej w trwały zarząd. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że Gmina L. nie wykazała interesu prawnego pozwalającego na żądanie stwierdzenia nieważności decyzji z 1970 r., ponieważ nie była stroną pierwotnego postępowania i nie udowodniła posiadania tytułu prawnego do spornej nieruchomości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę Prezydenta Miasta L. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody odmawiającą wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej Miasta L. z 1970 r. Decyzja ta dotyczyła wygaśnięcia prawa użytkowania przez P. w L. części nieruchomości i przekazania jej w odpłatne użytkowanie na czas nieokreślony. Prezydent Miasta L. domagał się stwierdzenia nieważności decyzji z 1970 r., argumentując, że stanowi ona podstawę do odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Gminę L. prawa własności spornych gruntów. Sąd, stosując przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uznał, że Gmina L. nie legitymuje się przymiotem strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji, ponieważ nie wykazała swojego interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa. Gmina nie przedstawiła dowodu na posiadanie tytułu prawnego do działki, a organ z 1970 r. działał w imieniu Skarbu Państwa. W związku z brakiem interesu prawnego, sąd oddalił skargę jako bezzasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, gmina nie posiada legitymacji procesowej do żądania stwierdzenia nieważności decyzji, jeśli nie wykazała swojego interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa i nie była stroną postępowania zwykłego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że Gmina L. nie wykazała interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa, ponieważ nie przedstawiła dowodu na posiadanie tytułu prawnego do spornej nieruchomości, a organ z 1970 r. działał w imieniu Skarbu Państwa. Brak wykazania interesu prawnego skutkuje brakiem legitymacji do żądania wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 151

Sąd oddala skargę, jeśli brak podstaw do jej uwzględnienia.

Pomocnicze

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Stroną postępowania jest osoba posiadająca interes prawny lub obowiązek.

k.p.a. art. 61 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 157 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu.

k.p.a. art. 157 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

W przypadku braku przymiotu strony, podmiotu występującego z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji organ odmawia wszczęcia postępowania w drodze decyzji.

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 97 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 3 § § 1 i 2 pkt 1

Sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Ustawa z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych art. 5 § ust. 3

Argumenty

Skuteczne argumenty

Gmina L. nie wykazała interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa, co pozbawia ją legitymacji do żądania stwierdzenia nieważności decyzji z 1970 r.

Odrzucone argumenty

Kwestionowana decyzja z 1970 r. stanowiła podstawę do odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Gminę L. prawa własności spornych gruntów, a zatem od rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie będzie zależała komunalizacja tych gruntów. Gmina L. jest stroną postępowania mającego na celu wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji Prezydium Rady Narodowej m. L. z dnia [...] czerwca 1971 r., ponieważ od rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie będzie zależała komunalizacja opisanych na wstępie gruntów. Fakt interesu prawnego potwierdza decyzja Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] września 2002 r., w której organ komunalizacyjny wskazuje, iż stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji Prezydium Rady Narodowej m. L. powinno nastąpić w odrębnym postępowaniu administracyjnym.

Godne uwagi sformułowania

Gmina L. nie legitymuje się przymiotem strony w domaganiu się wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji nie jest wykazaniem przez nią interesu prawnego fakt podjęcia starań nabycia prawa własności do przedmiotowej nieruchomości w trybie art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 10 maja 1990 r.

Skład orzekający

Anna Lech

przewodniczący

Anna Łukaszewska-Macioch

członek

Anna Tarnowska-Mieliwodzka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady, że brak wykazanego interesu prawnego uniemożliwia wszczęcie postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, nawet jeśli wnioskodawca jest organem samorządu terytorialnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z komunalizacją gruntów i decyzjami wydanymi w poprzednim ustroju, ale ogólna zasada dotycząca interesu prawnego jest szeroko stosowalna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczową kwestię legitymacji procesowej w postępowaniu administracyjnym, co jest istotne dla praktyków. Choć dotyczy specyficznego stanu faktycznego, zasada braku interesu prawnego jest uniwersalna.

Czy gmina zawsze ma prawo kwestionować stare decyzje dotyczące nieruchomości? Sąd wyjaśnia kluczową rolę interesu prawnego.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA 2222/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-04-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-10-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Lech /przewodniczący/
Anna Łukaszewska-Macioch
Anna Tarnowska-Mieliwodzka /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6071 Trwały zarząd nieruchomościami
Skarżony organ
Minister Budownictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lech Sędziowie NSA Anna Łukaszewska-Macioch asesor WSA Anna Tarnowska-Mieliwodzka (spr.) Protokolant Iwona Kosińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi Prezydenta Miasta L. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] września 2003 r. nr [...] w przedmiocie trwałego zarządu nieruchomościami. oddala skargę
Uzasadnienie
I S.A. 2222/03
Uzasadnienie
Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia [...] września 2003 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody L. z dnia [...] czerwca 2003 r., nr [...] odmawiającą wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej Miasta L. Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej z dnia [...] marca 1970 r., nr [...] orzekającej o wygaśnięciu prawa użytkowania przez P. w L. ( [...]) części nieruchomości zabudowanej o pow. [...] m² z całości nieruchomości zawierającej pow. [...] m² będącej własnością Skarbu Państwa uregulowanej w księdze wieczystej hip. Nr [...] rep. Hip nr [...] oznaczonej jako działka nr [...] i przekazaniu Dyrekcji [..], w odpłatne użytkowanie na czas nieokreślony cześć nieruchomości położonej przy ul. [...] w L. o pow. [...] m², oznaczonej jako działka nr [...], stanowiącej własność Skarbu Państwa. W uzasadnieniu organ przedstawił następujący przebieg sprawy:
Prezydium Rady Narodowej Miasta L. Wydział Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej decyzją z dnia [...] marca 1970 r., nr [...] orzekł o wygaśnięciu prawa użytkowania przez P. w L. ([...]) części nieruchomości zabudowanej o pow. [...] m² z całości nieruchomości zawierającej pow. [...] m² będącej własnością Skarbu Państwa uregulowanej w księdze wieczystej hip. Nr [...] rep. Hip nr [...] oznaczonej jako działka nr [...] i przekazaniu [...], w odpłatne użytkowanie na czas nieokreślony cześć nieruchomości położonej przy ul. [...] w L. o pow. [...] m², oznaczonej jako działka nr [...].
Prezydent m. L. pismem z dnia [...] października 2002 r. wystąpił o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej Miasta L. Wydział Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej z dnia [...] marca 1970 r.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r., nr [..] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta m. L. z dnia [..] marca 1970 r. z uwagi na brak legitymacji wnioskodawcy do wniesienia przedmiotowego żądania. Gmina L. nie była bowiem stroną postępowania zakończonego ww. decyzją z dnia [...] marca 1970 r.
Prezydent m. L. wniósł odwołanie, podnosząc, iż kwestionowana decyzja z dnia [...] marca 1970 r. stanowiła podstawę do odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Gminę L. prawa własności spornych gruntów, a zatem od rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie będzie zależała komunalizacja tych gruntów.
Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia [...] września 2003 r., utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2003 r.
Prezydent m. L. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] września 2003 r., zarzucił w niej naruszenie prawa tj. przepisów art. 28, art. 61 § 1, art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Zdaniem Gminy L. jest ona stroną postępowania mającego na celu wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji Prezydium Rady Narodowej m. L. z dnia [...] czerwca 1971 r., ponieważ od rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie będzie zależała komunalizacja opisanych na wstępie gruntów. Fakt interesu prawnego potwierdza decyzja Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] września 2002 r., w której organ komunalizacyjny wskazuje, iż stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji Prezydium Rady Narodowej m. L. powinno nastąpić w odrębnym postępowaniu administracyjnym.
Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
rozpoznając skargę po wprowadzeniu z dniem 1 stycznia 2004 r. reformy sądownictwa administracyjnego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie właściwy, w myśl art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) obowiązany był stosować przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Stosownie do art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Postępowanie administracyjne o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest postępowaniem prowadzonym w trybie nadzwyczajnym.
Stosownie do treści art. 157 § 2 kpa postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. W przypadku złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, organ nadzoru przed wszczęciem postępowania ma obowiązek sprawdzenia, czy wniosek złożył podmiot uprawniony do działania w sprawie w charakterze strony. Atrybut strony ma przede wszystkim podmiot będący stroną postępowania zwykłego, w którym doszło do wydania kwestionowanej decyzji w postępowaniu nadzorczym. Zgodnie z art. 28 kpa stroną postępowania jest osoba posiadająca interes prawny lub obowiązek. W przypadku stwierdzenia, że wniosek pochodzi od podmiotu uprawnionego do wystąpienia z takim wnioskiem organ wszczyna na podstawie art. 61 kpa postępowanie w sprawie. Natomiast w przypadku, braku przymiotu strony, podmiotu występującego z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji organ na podstawie art. 157 § 3 kpa odmawia wszczęcia postępowania w drodze decyzji.
Tak Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast jak i Wojewoda [...] w decyzji z dnia [...] czerwca 2003 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej m. L. Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej z dnia [...] marca 1970 r. orzekającej o przekazaniu [...] gruntu położonego przy ul. [...] w L. prawidłowo uznali, że sprawa nie dotyczy interesu prawnego Gminy L. Gmina L. nie przedstawiła dowodu, aby do przedmiotowej działki gruntu posiadała tytuł prawny.
W dacie wydawania będącej przedmiotem postępowania nadzorczego decyzji tj.[...] marca 1970 r. przez Prezydium Rady Narodowej m. L. Wydział Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej działał w imieniu Skarbu Państwa i dysponował tym gruntem.
Stwierdzić należy, że Gmina L. w przedmiotowej sprawie nie legitymuje się przymiotem strony w domaganiu się wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej m. L. Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej z dnia [...] marca 1970 r., orzekającej o przekazaniu [...]
gruntu położonego przy ul. [...] w L., gdyż nie jest wykazaniem przez nią interesu prawnego fakt podjęcia starań nabycia prawa własności do przedmiotowej nieruchomości w trybie art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz.U. z 1990 r., Nr 32, poz. 191 ze zm.).
Skoro zatem Gmina L. nie zdołała wykazać swojego interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa w niniejszej sprawie, to na jej wniosek, zgodnie z art. 157 § 2 kpa, nie może być wszczęte postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji.
Z tych względów uznał, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa i na podstawie
art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI