I SA/WA 94/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje odmawiające przyznania zasiłku rodzinnego z powodu błędnego żądania przez organy zaświadczenia o typie szkoły, które nie było wymagane przez prawo.
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków A.L. z powodu niedostarczenia zaświadczenia o typie szkoły, do której uczęszczała jej córka. Organy administracji żądały informacji, czy szkoła jest publiczna czy niepubliczna, co zdaniem WSA było niezgodne z ustawą o świadczeniach rodzinnych. Sąd uznał, że organy nie wyjaśniły stanu faktycznego i nie zebrały niezbędnych dowodów, naruszając przepisy proceduralne i materialne, co skutkowało uchyleniem zaskarżonych decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę A.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta odmawiającą przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków. Powodem odmowy było niedostarczenie przez skarżącą zaświadczenia ze szkoły dziecka, informującego o jej publicznym lub niepublicznym charakterze. Skarżąca twierdziła, że udzieliła ustnej odpowiedzi i że Studium [...] Zespołu Szkół [...] jest typem szkoły określonym w ustawie o świadczeniach rodzinnych. Sąd uznał, że żądanie organów było niezgodne z przepisami, ponieważ ustawa o świadczeniach rodzinnych nie różnicuje szkół na publiczne i niepubliczne w kontekście przyznawania zasiłków. Podkreślono, że organy nie wyjaśniły stanu faktycznego, nie zebrały dowodów i naruszyły przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 7, 77, 80 k.p.a.) oraz przepisy materialne (art. 6 ust. 1, art. 8 pkt 3 i 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych). W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając, że nie podlegają one wykonaniu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, żądanie takiego zaświadczenia jest niezgodne z ustawą o świadczeniach rodzinnych, która nie różnicuje szkół na publiczne i niepubliczne jako kryterium przyznawania zasiłku.
Uzasadnienie
Ustawa o świadczeniach rodzinnych definiuje pojęcie 'szkoły' i 'szkoły wyższej', ale nie wprowadza rozróżnienia na szkoły publiczne i niepubliczne jako kryterium przyznawania zasiłku rodzinnego. Kluczowe jest, czy dziecko kontynuuje naukę w szkole.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (12)
Główne
u.ś.r. art. 6 § 1
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Po ukończeniu przez dziecko 18 roku życia zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli dziecko kontynuuje naukę w szkole.
u.ś.r. art. 8 § 3
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Określenie przesłanek do przyznania zasiłku rodzinnego.
u.ś.r. art. 8 § 6
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Określenie przesłanek do przyznania zasiłku rodzinnego.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uchyla decyzję, jeśli narusza prawo materialne lub procesowe.
p.p.s.a. art. 152
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Pomocnicze
u.ś.r. art. 3 § 18
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Definicja pojęcia 'szkoła'.
u.ś.r. art. 3 § 19
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Definicja pojęcia 'szkoła'.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami skargi ani podstawą prawną.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organów podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organów wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organów wydania decyzji po zebraniu materiału dowodowego.
u.s.o. art. 9 § 3
Ustawa o systemie oświaty
Wymienia rodzaje szkół ponadgimnazjalnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Żądanie przez organy zaświadczenia o publicznym lub niepublicznym charakterze szkoły jest niezgodne z ustawą o świadczeniach rodzinnych. Organy nie wyjaśniły stanu faktycznego i nie zebrały materiału dowodowego zgodnie z k.p.a.
Godne uwagi sformułowania
nie wynika, aby kryterium oceny dla potrzeb ustalenia świadczenia zasiłkowego był publiczny lub niepubliczny typ szkoły żądanie organu złożenia przez skarżącą zaświadczenia określającego, czy szkoła jest publiczna, czy niepubliczna było niezgodne z wyżej opisanymi unormowaniami ustawy o świadczeniach rodzinnych Obowiązkiem organów administracji publicznej jest podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy
Skład orzekający
Anna Łukaszewska-Macioch
przewodniczący
Anna Lech
członek
Jolanta Rudnicka
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych dotyczących definicji szkoły i wymogów formalnych przy ubieganiu się o zasiłek rodzinny, a także obowiązków organów w zakresie wyjaśniania stanu faktycznego."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w 2005 roku. Może być mniej istotne po zmianach legislacyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje typowy błąd proceduralny organów administracji, który może mieć istotne konsekwencje dla obywateli. Jest to przykład, jak drobne nieporozumienie co do interpretacji przepisów może prowadzić do uchylenia decyzji.
“Czy szkoła musi być 'publiczna', by dostać zasiłek? WSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Wa 94/05 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2005-12-07 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-01-13 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Anna Lech Anna Łukaszewska-Macioch /przewodniczący/ Jolanta Rudnicka /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6320 Zasiłki celowe i okresowe Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska-Macioch Sędziowie NSA Anna Lech WSA Jolanta Rudnicka (spr.) Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi A.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] października 2004 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Uzasadnienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] października 2004 r. nr [...] odmawiającą przyznania A.L. zasiłku rodzinnego oraz dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka i dodatku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego – na dziecko W.L . W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, że A.L. zwróciła się w dniu 20 września 2004 r. do Prezydenta Miasta S. z wnioskiem o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego na córkę W.L., urodzoną [...] grudnia 1985 r., załączając do wniosku zaświadczenie, z którego wynika, że W.L. została przyjęta na naukę w Studium [...] Zespołu Szkół [...] na rok szkolny 2004/2005. Podkreślono, że A.L. była wzywana do złożenia zaświadczenia ze szkoły dziecka, informującego czy szkoła posiada uprawnienia szkoły publicznej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło też, że przyczyną odmowy przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku było niedostarczenie przez A.L., koniecznego do ustalenia uprawnień do zasiłku rodzinnego, zaświadczenia ze szkoły dziecka. Utrzymując zaskarżoną decyzję organ drugiej instancji podzielił stanowisko Prezydenta Miasta S., że nie złożenie żądanego zaświadczenia ze szkoły skutkowało odmową przyznania wnioskowanych przez skarżącą świadczeń. Samorządowe Kolegium Odwoławcze dodatkowo wskazało, że od miesiąca października 2004 r. organ pierwszej instancji przyznał A.L. zasiłek rodzinny wraz z przysługującymi dodatkami. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] listopada 2004 r. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A.L., wnosząc o jej uchylenie . Skarżąca wskazała, że niezgodne z prawdą jest ustalenie obu organów rozpoznających sprawę, iż nie zastosowała się do wezwania Prezydenta Miasta S. w przedmiocie wyjaśnienia, czy szkoła dziecka jest typem szkoły publicznej, czy niepublicznej. Według skarżącej odpowiedzi udzieliła ustnie w dniu 30 września informując, że szkoła dziecka należy do szkół niepublicznych. Ponadto wskazała, że Studium [...] Zespołu Szkół [...] jest typem szkoły określonym w art.3 ust.18 i 19 pkt g ustawy z dnia 28 listopada 2003 r."o świadczeniach rodzinnych". W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosiło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Na wstępie należy stwierdzić, że stosownie do treści art.13 par.1 i par.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 53, poz.1270 ze zm./ wojewódzkie sądy administracyjne są powołane do rozpoznawania wszystkich spraw sądowoadministracyjnych z wyjątkiem tych spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego. Podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz postępowania administracyjnego. Kontrola sądu sprowadza się do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy też podkreślić, że stosownie do art.134 par.1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami skargi, a także powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że oceniając zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z prawem, Sąd obowiązany jest wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż decyzja ta narusza przepisy prawa materialnego i procesowego. Będąca przedmiotem skargi decyzja, jak też poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i zebrania dowodów niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy. Należy wskazać, iż zgodnie z art.6 ust.1 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych z dnia 28 listopada 2003 r./ Dz. U. Nr 228, poz.2255 z późń. zm./ po ukończeniu przez dziecko 18 roku życia zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli dziecko kontynuuje naukę w szkole. Wyjaśnienie zawartych w ustawie wyrażeń ustawodawca zamieścił w art. 3, który określa w punktach 18 i 19, że pod pojęciem szkoły należy rozumieć: "szkołę podstawową, gimnazjum i ponadgimnazjalną, a także specjalny ośrodek szkolno-wychowawczy,specjalny ośrodek wychowawczy dla dzieci i młodzieży wymagających stosowania specjalnej organizacji nauki, metod pracy i wychowania oraz ośrodek umożliwiający dzieciom i młodzieży upośledzonym umysłowo w stopniu głębokim realizację obowiązku szkolnego i obowiązku nauki. Natomiast użyte w ustawie określenie "szkoła wyższa" oznacza " szkołę wyższą w rozumieniu przepisów o szkolnictwie wyższym, przepisów o wyższych szkołach zawodowych oraz o wyższym szkolnictwie wojskowym". Z powyższych unormowań ustawy nie wynika, aby kryterium oceny dla potrzeb ustalenia świadczenia zasiłkowego był publiczny lub niepubliczny typ szkoły. Zatem żądanie organu złożenia przez skarżącą zaświadczenia określającego, czy szkoła jest publiczna, czy niepubliczna było niezgodne z wyżej opisanymi unormowaniami ustawy o świadczeniach rodzinnych. W tym miejscu wskazać należy, że art.3 pkt19 ustawy o świadczeniach rodzinnych nie zawiera podpunktu "g", który wymienia skarżąca w złożonej do Sądu skardze. Natomiast ustawa o systemie oświaty z dnia 7 września 1991 r. / Dz. U. 1996, Nr 67, poz.329/ w art.9 ust.3 pkt g wymienia w grupie szkół ponadgimnazjanych "szkoły policealne o okresie nauczania nie dłuższym niż 2,5 roku, których ukończenie umożliwia osobom posiadającym wykształcenie średnie uzyskanie dyplomu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe po zdaniu egzaminu". Zapewne ten typ szkoły wskazywała skarżąca. Organ odwoławczy podzielając stanowisko organu pierwszej instancji, co do konieczności złożenia przez skarżącą oświadczenia o publicznym bądź niepublicznym typie szkoły, do której uczęszcza jej dziecko, podkreślił równocześnie, że pojęcie "szkoły "należy interpretować zgodnie z ustawą o systemie oświaty z dnia 7 września 1991 r. / Dz.U. 1996, Nr 67, poz.329/, która wskazuje w art.9 pkt 3 rodzaje szkół ponadgimnazjalnych. Zatem kryterium oceny dla przyznania świadczenia nie jest publiczny bądź niepubliczny charakter szkoły, lecz określony przez ustawodawcę typ szkoły ponadgimnazjalnej wymieniony w art.9 ust.3 ustawy o systemie oświaty. Z powyższego wynika, że organy administracji publicznej wystosowały do skarżącej błędne wezwanie, przy czym nie poczyniły żadnych ustaleń koniecznych dla rozstrzygnięcia sprawy. Obowiązkiem organów administracji publicznej jest podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli /art.7 kpa/. Organ administracji publicznej jest też obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowody/ art.77 kpa /. W niniejszej sprawie Prezydent Miasta S., rozpoznając wniosek skarżącej, nie poczynił samodzielnie żadnych ustaleń zmierzających do wyjaśnienia, jakim typem szkoły jest Studium [...] Zespołu Szkół [...], czym naruszył przepisy art.7 kpa i 77 kpa . A skoro nie został zebrany materiał dowodowy, to decyzja nie mogła być podjęta zgodnie z art.80 kpa. Skutkiem powyższego braku działań organu pierwszej instancji było wydanie decyzji odmawiającej przyznania zasiłku rodzinnego i dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego, co powoduje, iż nastąpiło naruszenie prawa materialnego, czyli art.6 ust.1 oraz art.8 pkt 3 i 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Mając powyższe na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art.145 par.1 pkt 1 lit. a i c i art.152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI