I SA/WA 924/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-06-15
NSAAdministracyjneŚredniawsa
komercjalizacjaprywatyzacjaakcjeprawa pracowniczesąd administracyjnywłaściwość sąduinteres prawnypostępowanie administracyjneMinister Skarbu Państwa

WSA w Warszawie odrzucił skargę pracownika na decyzję Ministra Skarbu Państwa dotyczącą przekazania akcji, uznając sprawę za cywilną, a nie administracyjną.

J. K. złożył skargę na decyzję Ministra Skarbu Państwa dotyczącą przekazania akcji spółki. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów o komercjalizacji i prywatyzacji oraz pominięcie go w postępowaniu. Minister Skarbu Państwa wyjaśnił, że przekazanie akcji odbyło się na podstawie innej ustawy, a pracownicy nie nabyli prawa do nieodpłatnego nabycia akcji w tym trybie. Sąd uznał, że spór o prawa pracownicze do nabycia akcji ma charakter cywilny i nie należy do właściwości sądu administracyjnego, w związku z czym skargę odrzucono.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę J. K. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lutego 2005 r. dotyczącą przekazania mienia Skarbu Państwa w postaci akcji spółki. Skarżący zarzucił naruszenie art. 26 ust. 1 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji oraz pominięcie go w postępowaniu, co podważało zasadę zaufania do Państwa. Minister Skarbu Państwa w odpowiedzi na skargę wyjaśnił, że podstawą prawną przekazania akcji był art. 50 ustawy o samorządzie wojewódzkim, a nie przepisy dotyczące komercjalizacji i prywatyzacji, co oznaczało, że pracownicy nie nabyli prawa do nieodpłatnego nabycia akcji w trybie art. 36 ust. 1 ustawy o komercjalizacji. Sąd administracyjny zważył, że spór o prawa pracownicze do nieodpłatnego nabycia akcji, wynikające ze statutu spółki i przepisów o komercjalizacji, ma charakter cywilny. Powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, sąd wskazał, że ewentualne naruszenie tych praw może być dochodzone na drodze sądowej przed sądem powszechnym, a nie w postępowaniu administracyjnym. Ponieważ skarżący nie posiadał legitymacji czynnej do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, a sprawa miała charakter cywilny, sąd postanowił odrzucić skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, spór ten ma charakter cywilny i należy do właściwości sądów powszechnych.

Uzasadnienie

Prawa pracownicze do nieodpłatnego nabycia akcji, wynikające ze statutu spółki i przepisów o komercjalizacji, mogą być dochodzone na drodze cywilnej. Brak jest podstaw do uznania pracowników za strony postępowania administracyjnego dotyczącego czynności właścicielskich Skarbu Państwa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (10)

Główne

u.s.w. art. 50

Ustawa o samorządzie wojewódzkim

p.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.k.p. art. 26 § 1

Ustawa o komercjalizacji i prywatyzacji

u.k.p. art. 33

Ustawa o komercjalizacji i prywatyzacji

u.k.p. art. 36 § 1

Ustawa o komercjalizacji i prywatyzacji

u.k.p. art. 38

Ustawa o komercjalizacji i prywatyzacji

k.s.h.

Kodeks spółek handlowych

k.c. art. 471

Kodeks cywilny

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spór o prawa pracownicze do nabycia akcji ma charakter cywilny i nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Pracownicy nie posiadają legitymacji czynnej do wniesienia skargi do sądu administracyjnego w sprawie dotyczącej czynności właścicielskich Skarbu Państwa.

Odrzucone argumenty

Zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia przepisów o komercjalizacji i prywatyzacji oraz pominięcia go w postępowaniu administracyjnym.

Godne uwagi sformułowania

Sprawa ma charakter cywilny, rozpoznawany przed sądami powszechnymi. Przez interes prawny rozumie się tytuł mający w swej podstawie przepis prawa materialnego.

Skład orzekający

Krystyna Kleiber

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu w sprawach dotyczących praw pracowniczych związanych z komercjalizacją przedsiębiorstw państwowych oraz definicji interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przekazania akcji spółki powstałej z przedsiębiorstwa państwowego i praw pracowniczych z tym związanych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczową kwestię właściwości sądu i rozgraniczenia między prawem administracyjnym a cywilnym w kontekście praw pracowniczych związanych z prywatyzacją.

Kiedy spór o akcje trafia do złego sądu? Sąd administracyjny odrzuca skargę pracownika.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wa 924/05 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-06-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-05-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Krystyna Kleiber /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6109 Inne o symbolu podstawowym 610
Skarżony organ
Minister Skarbu Państwa
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Kleiber po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2005 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. K. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lutego 2005 nr [...] w przedmiocie przekazania mienia Skarbu Państwa postanawia odrzucić skargę
Uzasadnienie
I SA/Wa 924/05
UZASADNIENIE
J. K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lutego 2005 r. zarzucając jej naruszenie art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji, oraz pominięcie jego osoby w postępowaniu administracyjnym, a w konsekwencji podważenie zasady zaufania do Państwa i przepisów prawa.
Decyzją tą Minister Skarbu Państwa uchylił decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] listopada 2004 r., znak [...] przekazującą Województwu [...] własność mienia Skarbu Państwa w postaci [...] co stanowi 80% ogółu akcji i przekazał nieodpłatnie własność mienia Skarbu Państwa w postaci [...], co stanowi 100% ogółu akcji.
Minister Skarbu Państwa w odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, wyjaśnił, że podstawę prawną przekazania akcji był przepis art. 50 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie wojewódzkim (Dz.U. z 2001 r. Nr 142 poz. 1590). W ten sposób nie doszło do zbycia akcji w trybie art. 33 ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji (Dz. U. z 2000 r. Nr 171 poz. 1397), a tym samym do obowiązku przekazywania na rzecz pracowników celem nieodpłatnego nabycia w trybie art. 36 ust. 1 tej ustawy, 15% akcji Spółki. Pracownicy Spółki w tym J. K. będą uprawnieni do nieodpłatnego nabycia akcji nie wcześniej aniżeli przy zbyciu przez Skarb Państw pierwszych akcji skomercjalizowanej Spółki, co określa art. 38 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji.
Wyjaśnił też, że Skarb Państwa utworzył tę Spółkę w innym celu aniżeli prywatyzacyjnym - stosownie do art. 3 ust. 2 ustawy. Jednocześnie zdaniem Ministra Skarbu brak było więc podstaw do uznania pracowników Spółki w tym S. K. za uczestników postępowania administracyjnego. Kwestia ustalenia i realizacji prawa do nieodpłatnego nabycia akcji spółek Skarbu Państwa nie może być przedmiotem takiego postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył.
Decyzja Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lutego 2005 r. zmieniająca decyzję własną z dnia [...] listopada 2004 r. dotyczy przekazania akcji Skarbu Państwa jakie posiada w Spółce Akcyjnej [...]. Spółka powstała poprzez wniesienie do niej aportem Przedsiębiorstwa Państwowego o tej samej nazwie wartości [...]- zł. W ten sposób Skarb Państwa otrzymał [...],- akcji i pozostaje jedynym akcjonariuszem, dysponując 100%-wym kapitałem. Do Spółki tej stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji (Dz.U. z 2000 r. Nr 171 poz. 1397) wraz z przepisami wykonawczymi, przepisy ustawy z dnia 15 września 2000 r. kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94 poz. 1037 ze zm.) oraz postanowienia jej statutu. Statut Spółki w § 16 przewiduje prawo pracowników Spółki do nieodpłatnego nabycia jej akcji - łącznie do 15% wszystkich akcji Skarbu Państwa na zasadach powołanej w tym zapisie ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji. Tym samym stosowane też będą przepisy Rozporządzenia Ministra Skarbu Państwa z dnia 29 stycznia 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad podziału uprawnionych pracowników na grupy, ustalania liczby akcji przypadających na każdą z tych grup oraz trybu nabywania akcji przez uprawnionych pracowników (Dz. U. Nr 35 poz.303).
Stosownie do cytowanych przepisów każdego pracownika obowiązuje przestrzeganie trybu nabywania akcji przewidzianego art. 38 ustawy, a zakreślającego stosowne terminy. W szczególności dla oceny uprawnień pracowniczych ma w tej sprawie zapis zamieszczony w ustępie przewidującym, że prawo do nieodpłatnego nabycia akcji powstaje po upływie trzech miesięcy od dnia zbycia przez Skarb Państwa pierwszych akcji, na zasadach ogólnych i wygasa z upływem dwunastu miesięcy od dnia powstania tego prawa, a jeżeli zbycie akcji Skarbu Państwa na zasadach ogólnych nastąpiło w okresie 6 miesięcy od wpisu Spółki do rejestru sądowego, prawo do nieodpłatnego nabycia akcji powstaje po trzech miesiącach od upływu terminu na złożenie oświadczenia o zamiarze nabycia akcji.
Wskazane uprawnienia pracownicze, nabyte z racji zatrudnienia w komercjalizowanym przedsiębiorstwie w przypadku ich naruszenia, mogą być realizowane tak jak inne prawa pracownicze, na drodze sądowej, przed sądem powszechnym. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 22 stycznia 2004 r. sygn. akt I PK 291/03 /OSNP 20004.23.397/ wyjaśnił:
"Spółka powstała w wyniku komercjalizacji przedsiębiorstwa państwowego ma w procesie udostępniania akcji własne obowiązki wobec uprawnionych pracowników i niewykonanie lub nienależyte ich wykonanie może uzasadniać jej odpowiedzialność odszkodowawczą na podstawie art. 471 k.c."
Nie jest więc w sporne, że podstawą odpowiedzialności Skarbu Państwa są przepisy kodeksu cywilnego, a więc sprawa ma charakter cywilny, rozpoznawany przed sądami powszechnymi.
Za takim rozwiązaniem przemawia również okoliczność prawna, iż przepisy ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji, przepisy kodeksu spółek handlowych ani też statut Spółki nie dały pracownikom tytułu do ingerowania w prawa właściciela akcji do ich przekazania po tytułem darmym czy ich zbycia, w rozumieniu art. 33 cytowanej ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji.
Nie posiadając takich uprawnień pracownicy nie nabyli również tytułu do uczestniczenia w postępowaniu administracyjnym, dotyczącym czynności właścicielskich Skarbu Państwa.
Stosownie do art. 28 kpa stroną postępowania administracyjnego jest ten kto ma interes prawny w uzyskaniu decyzji administracyjnej, a przez interes prawny rozumie się tytuł mający w swej podstawie przepis prawa materialnego.
W sprawie tej ani przepisy ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji i jej przepisy wykonawcze ani umowa Spółki nie dały skarżącemu również takiego prawa. Oznacza to, że wobec braku legitymacji czynnej do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego - pracownicy Spółki nie mogą być traktowani jako uczestnicy takiego postępowania, wszczętego na wniosek uprawnionego, łącznie z doręczeniem im decyzji, podjętej w wyniku przeprowadzonego postępowania.
Skoro sprawa objęta skargą ma charakter sprawy cywilnej nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Sądy administracyjne, zgodnie z przepisem art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) sprawują kontrolę działalności administracji publicznej obejmującą między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.
Skoro jednak skarżący nie jest uprawniony do wniesienia skargi, a zdaniem jego zostały naruszone, decyzją Ministra Skarbu Państwa, jego prawa - może on wystąpić o przywrócenie tych praw na drogę postępowania cywilnego.
Sąd wyjaśnia, że nie znajdując podstaw do przyjęcia, celem rozpoznania niniejszej skargi nie badał legalności decyzji Ministra Skarbu Państwa.
Podstawą rozstrzygnięcia jest art. 58 § 1 pkt 1 wskazanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.