I SA/Wa 825/19

I SA/Wa 825/19 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2020-01-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-04-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bożena Marciniak
Elżbieta Lenart /przewodniczący sprawozdawca/
Jolanta Dargas
Symbol z opisem
6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne
Nieruchomości
Sygn. powiązane
I OSK 17/22 - Wyrok NSA z 2025-01-23
Skarżony organ
Minister Insfrastruktury i Budownictwa
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 135, 145 par. 1 pkt 2, 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) Sędziowie WSA Jolanta Dargas WSA Bożena Marciniak Protokolant referent stażysta Agnieszka Stefańska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi R. R. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] oraz decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] – wszystkie w zakresie w jakim dotyczą ustalenia odszkodowania za szkodę tymczasową określonej w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...]jako pkt 1 ppkt 2; 2. w pozostałej części oddala skargę; 3. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego w całości.
Uzasadnienie
Decyzją z [...] października 2017 r., nr [...] ., Minister Infrastruktury i Budownictwa, po rozpatrzeniu odwołania R.R., utrzymał
w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] grudnia 2016 r., nr [...] , w sprawie ustalenia odszkodowania za szkody powstałe wskutek ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym
i prawnym sprawy.
Wojewoda [...] decyzją z [...] stycznia 2010 r., nr [...] , utrzymaną w mocy decyzją Ministra Infrastruktury z [...] czerwca 2011 r.,
nr [...], ustalił lokalizację inwestycji polegającej na budowie gazociągu wysokiego ciśnienia [...] relacji [...] , etap I, odcinek II, teren gminy W..
Pismem z 12 października 2012 r. Operator Gazociągów G. S.A. Oddział w G. wskazał, iż budowa gazociągu [...] relacji W. została zakończona. Spółka wystąpiła również o wycenę szkód powstałych na m.in. na nieruchomości stanowiącej działki nr [...] , [...] i [...] , obręb L., położonych w gminie W. stanowiących własność R.R. w związku z przeprowadzonymi pracami budowlanymi.
Rzeczoznawca majątkowy J. B. sporządził w dniu 27 listopada 2012 r. operat szacunkowy, w którym oszacował wartość powstałych szkód na nieruchomości na kwotę [...] zł.
Decyzją z [...] stycznia 2014 r., nr [...], Wojewoda [...] ustalił odszkodowania na rzecz Z.R. w wysokości [...] zł - z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości położonej w gminie W., obrębie L., oznaczonej jako działki nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha i nr [...] o pow. [...] ha, przeznaczonej pod realizację inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w S. dla zadania: Budowa gazociągu wysokiego napięcia [...] relacji W., w tym za szkodę trwałą w wysokości [...] zł, a za szkody tymczasowe w wysokości [...] zł.
Odwołanie wniosła R.R. zaskarżając powyższą decyzję Wojewody [...] wyłącznie w zakresie wysokości przyznanego odszkodowania za "szkodę trwałą".
Po rozpatrzeniu odwołania, Minister Infrastruktury i Rozwoju decyzją z [...] marca 2015 r., nr [...], uchylił powyższą decyzję Wojewody [...] z [...] stycznia 2014 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji - wskazując na konieczność sporządzenia nowego operatu szacunkowego z uwagi na utratę jego ważności.
Ponownie rozpoznając sprawę Wojewoda [...] decyzją z [...] grudnia 2016 r., nr [...] :
1) ustalił odszkodowanie w wysokości [...] zł za szkody powstałe wskutek ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] , [...]
i [...] , położonej w gminie W., obręb L., powiat [...], przeznaczonej pod inwestycję w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego
w S. dla inwestycji polegającej na budowie gazociągu wysokiego ciśnienia [...] relacji W. - Etap I, odcinek II na terenie gminy W., w tym za szkodę trwałą w wysokości [...] zł oraz za szkodę tymczasową w wysokości [...] zł,
2) przyznał ww. odszkodowanie na rzecz R.R.,
3) zobowiązał Operatora Gazociągów Przesyłowych G. S.A. do wypłaty ustalonego odszkodowania jednorazowo w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna.
Od powyższej decyzji odwołanie złożyła R.R., kwestionując prawidłowość dokonanej wyceny.
W efekcie rozpatrzenia odwołania Minister Infrastruktury i Budownictwa decyzją z [...] października 2017 r., nr [...] , utrzymał w mocy decyzję organu
wojewódzkiego.
Minister wskazał, że podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z 24 kwietnia 2009 r. o inwestycjach w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w S. (Dz. U z 2016 r., poz. 1731 ze zm., dalej jako specustawa gazowa) oraz przepisy ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U z 2016 r. poz. 2147 ze zm., dalej jako u.g.n.) wraz z przepisami wykonawczymi wydanymi w oparciu o tę ustawę.
Następnie przywołał treść art. 24 ust. 1 i 2 oraz art. 34 ust. 1 specustawy gazowej, art. 128 ust. 4 i art. 130 ust. 2 u.g.n. oraz § 43 ust. 1 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. z 2004 r. Nr 207, poz. 2109 ze zm., dalej jako rozporządzenie).
Podniósł, że odszkodowanie, o którym mowa w art. 128 ust. 4 u.g.n., zgodnie zarówno z orzecznictwem sądowym, jak i literaturą, oparte jest na zasadach wynikających z prawa cywilnego. Zastosowanie znajduje tu więc teoria różnicy, zgodnie z którą szkodą jest różnica pomiędzy stanem obecnym, a stanem hipotetycznym, tj. tym, który by istniał gdyby nie zdarzenie będące źródłem szkody oraz zasada pełnego odszkodowania (por. wyrok WSA w Krakowie z 24 kwietnia 2008 r., sygn. II SA/Kr 143/2008, oraz A. Łukaszewska, Komentarz do art. 128 ustawy o gospodarce nieruchomościami, Warszawa 2003). Odszkodowanie powinno rekompensować jedynie te szkody, które pozostają w związku przyczynowym ze zdarzeniem je wywołującym (por. wyrok NSA z 21 lutego 2003 r., sygn. I SA 1774/01, publ. LEX nr 247).
Minister stwierdził, iż podstawę dla ustalenia wysokości odszkodowania z tytułu szkód powstałych na opisanej na wstępie nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] , [...] i [...] , stanowi operat szacunkowy sporządzony w dniu 27 października 2016 r. przez rzeczoznawcę majątkowego A.R.
W operacie biegła wskazała, że przedmiotem wyceny jest teren strefy kontrolowanej oraz pasa montażowego gazociągu [...] w następującym zakresie: szerokość strefy kontrolowanej wynosi [...] m, a jej powierzchnia [...] ha, natomiast szerokość pasa montażowego wynosi [...] m, a jego powierzchnia [...] ha. Przedmiotem wyceny są tereny rolne o ukształtowaniu płaskim. Wskazała również, iż na dzień wydania decyzji Wojewody [...] z [...] stycznia 2010 r. przedmiotowa nieruchomość była użytkowana rolniczo, w tym działka nr [...] w obrębie inwestycji obsiana była żytem, działka nr [...] stanowiła teren zaorany, w części użytkowana jako łąka i trawa, natomiast działka nr [...] była użytkowana jako łąka, a w jej granicy znajdowały się zakrzaczenia i zadrzewienia śródpolne.
Dodała, że na dzień zakończenia działań uzasadniających wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji tj. na dzień [...] października 2012 r. (data przekazania terenu właścicielowi po zakończeniu inwestycji) teren działki nr [...] został zaorany, powierzchnia wyrównana, w granicy działki umieszczono słupek betonowy znacznikowy i słupek ochrony katodowej gazociągu, działka nr [...] w obrębie inwestycji bez roślinności, natomiast działka nr [...] stanowi teren płaski, bez roślinności, w obrębie pasa montażowego powierzchnia działki została wyrównana.
Biegła podała, że przedmiotowa nieruchomość zlokalizowana jest na terenie, dla którego obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony uchwałą nr [...] Rady Gminy W. z [...] grudnia 2002 r. dotyczącym liniowego przebiegu gazociągu wysokiego ciśnienia [...]mm; [...] od węzła W. do miasta R. W przedmiotowym planie działki nr [...] , [...] i [...] znajdują się w obszarze strefy ochronnej wokół projektowanego gazociągu, na terenie oznaczonym symbolem [...] - mieszkalnictwo zagrodowe. Pozostały teren nieruchomości objęty był ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy W. nr [...] z dnia [...] lipca 2009 r., w którym wskazano, iż ww. działki znajdują się na terenie predysponowanym dla rozwoju funkcji usługowych i produkcyjnych.
Rzeczoznawca majątkowy w celu określenia wysokości zmniejszenia wartości nieruchomości w pierwszej kolejności określiła wartość gruntu bez obciążenia. Jednocześnie wskazała, że ze względu na fakt, iż nieruchomość objęta jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, w którym uwzględniono przebieg gazociągu, to jedyną szkodą trwałą zaistniałą na skutek budowy gazociągu jest obowiązek udostępnienia nieruchomości. Ponadto w związku z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego przewidującym ograniczenie możliwości wykorzystania nieruchomości, możliwy sposób wykorzystania nieruchomości w części posadowienia gazociągu, to tereny rolne. W tym celu rzeczoznawca majątkowy przeanalizowała rynek nieruchomości rolnych z terenu gminy W. oraz z powiatów sąsiednich. Biegła zebrała 18 transakcji nieruchomościami wykazującymi przeznaczenie pod budownictwo zagrodowe (baza cen transakcyjnych nieruchomości), podobnymi do przedmiotu wyceny. Średnia cena jaką uzyskano na podstawie badanego rynku wynosiła [...] zł za 1 ha.
Rzeczoznawca majątkowy, wyceniając grunt, zastosowała podejście porównawcze, metodę korygowania ceny średniej.
Minister wyjaśnił, że podejście porównawcze stosuje się do określenia wartości rynkowej nieruchomości wyłącznie wówczas, gdy nieruchomości podobne do nieruchomości będącej przedmiotem wyceny były w obrocie na określonym rynku w okresie ostatnich dwóch lat poprzedzających wycenę, a także, gdy ich ceny i cechy wpływające na te ceny oraz warunki dokonania transakcji są znane. Natomiast metoda korygowania ceny średniej polega na określaniu wartości rynkowej wycenianej nieruchomości na podstawie zbioru, co najmniej kilkunastu nieruchomości reprezentatywnych przyjętych do porównań, które to nieruchomości były przedmiotem transakcji rynkowych. Zgodnie art. 153 ust 1 u.g.n. ceny te koryguje się ze względu na cechy różniące nieruchomości podobne od nieruchomości wycenianej oraz uwzględnia się zmiany poziomu cen wskutek upływu czasu.
Następnie biegła wyróżniła cechy rynkowe mające wpływ na zróżnicowanie cen transakcyjnych gruntów, tj. położenie nieruchomości, kształt oraz ukształtowanie terenu nieruchomości, rodzaj drogi dojazdowej, struktura użytków oraz powierzchnię nieruchomości.
Wskazała też, iż korzystanie z nieruchomości jest dodatkowo ograniczone z powodu występowania na nieruchomości tzw. świadków infrastruktury, tj. słupka betonowego znacznikowego oraz słupka ochrony katodowej gazociągu, które zostały posadowione na działce nr [...] . Jednocześnie wyjaśniła, że w takiej sytuacji współczynnik zmniejszenia wartości nieruchomości "S" powinien być większy aż do 0,20.
W związku z powyższym rzeczoznawca majątkowy ustaliła współczynnik zmniejszenia wartości nieruchomości na poziomie S=0,20, natomiast współczynnik współkorzystania z nieruchomości w pasie służebności przesyłu przez przedsiębiorstwo przesyłowe w wysokości 0,5.
Następnie określiła wartość szkody związanej ze współkorzystaniem ze strefy kontrolowanej - po uwzględnieniu zmniejszenia wartości nieruchomości - na kwotę [...] zł.
W dalszej części operatu biegła ustaliła, że szkoda tymczasowa powstała na działkach z tytułu szkód w uprawach, kosztów rekultywacji gruntów oraz wartości utraconych pożytków na skutek obniżonego plonowania i wyniosła łącznie [...] zł.
Minister dokonując oceny operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego A.R. stwierdził, że został on wykonany
w sposób prawidłowy.
W odniesieniu do oszacowania wartości szkody trwałej zauważył, iż na przedmiotowej nieruchomości znajduje się także gazociąg [...] wybudowany w
1985 r. Strefa ochrony bezpośredniej dla tego gazociągu określona warunkami techniczno - ekonomicznymi budowy wynosi [...] m, a strefa odległości bezpiecznej posiada szerokość [...] m. Gazociąg [...] został zlokalizowany równolegle do gazociągu [...] w średniej odległości [...]m.
W związku z powyższym nastąpiło nałożenie się stref ochronnej i kontrolowanej w pasie o szerokości 2 m. Ponadto gazociąg wysokiego ciśnienia [...] , relacji W. został już przewidziany w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Gminy W. z dnia [...] grudnia 2002 r.
Organ uznał, że realizacja inwestycji związanej z budową gazociągu [...] nie spowodowała w pełnym zakresie wystąpienia elementów, o których mowa w § 43 ust. 3 rozporządzenia.
W związku z powyższym biegła prawidłowo ustaliła wartość szkody trwałej związanej ze zmniejszeniem wartości nieruchomości znajdującej się w strefie kontrolowanej gazociągu określając wysokość współczynnika zmniejszenia wartości nieruchomości na poziomie S=0,20 (dla gruntu na którym jest już posadowiony stary gazociąg [...] ) oraz współczynnika współkorzystania z nieruchomości w pasie służebności przesyłu przez przedsiębiorstwo przesyłowe w wysokości 0,5. Zatem wartość współczynnika zmniejszenia wartości nieruchomości "S" została określona przez biegłą w sposób prawidłowy.
Zdaniem Ministra, oszacowanie szkód tymczasowych również zostało przeprowadzone prawidłowo w oparciu o rzetelne, specjalistyczne dane, zgodnie ze stanem prawnym obowiązującym w tym zakresie.
Zgodnie z § 9 pkt 2 obowiązującego w momencie wydawania decyzji lokalizacyjnej rozporządzenia Ministra Gospodarki z [...] lipca 2001 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz. U. z 2001 r., nr 97, poz. 1055), dla gazociągów układanych w ziemi i nad ziemią powinny być wyznaczone, na okres eksploatacji gazociągu, strefy kontrolowane, których linia środkowa pokrywa się z osią gazociągu. Natomiast w myśl § 9 pkt 4 ww. rozporządzenia w strefach kontrolowanych nie należy wznosić budynków, urządzać stałych składów i magazynów, sadzić drzew oraz nie powinna być podejmowana żadna działalność mogąca zagrozić trwałości gazociągu podczas jego eksploatacji.
Tym samym przedmiotowa część nieruchomości nie mogłaby zostać wykorzystana na cele budowlane.
Zatem biegła prawidłowo zastosowała dopuszczalne prawem podejście oraz metodę wyceny, jak również w sposób jasny i rzetelny scharakteryzowała nieruchomości będące przedmiotem porównań z nieruchomością wycenianą i w wyniku ustalonej wartości 1 m2 dokonała stosownych wyliczeń szkód trwałych.
Poprawnie też zastosowała dyspozycję art. 154 u.g.n. i określiła stan nieruchomości przyjmując do wyliczeń nieruchomości o przeznaczeniu rolnym.
Dlatego też chybiony jest zarzut odwołania, że faktycznym przeznaczeniem przedmiotowej nieruchomości jest zabudowa na niej instalacji przesyłowych. Rzeczoznawca majątkowy wyraźnie wskazała, iż dla nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] , [...] i [...] , położonej w gminie W., obręb L., obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony 30 grudnia 2002 r. - zgodnie z którym działki nr [...] , [...] i [...] znajdują się w obszarze strefy ochronnej wokół projektowanego gazociągu, na terenie oznaczonym symbolem [...] - mieszkalnictwo zagrodowe. Potwierdza to również znajdujące się w aktach sprawy zaświadczenie Urzędu Gminy W. z [...] listopada 2013 r. Natomiast ustalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzonego [...] lipca 2009 r. dotyczą pozostałej części nieruchomości, a więc nie obejmują one przedmiotu wyceny, który ograniczony jest do strefy kontrolowanej oraz pasa montażowego gazociągu [...].
Odnosząc się do zarzutu odwołania dotyczącego zaniżonego oszacowania wartości przedmiotowego gruntu Minister wskazał, że biegła szczegółowo przeanalizowała rynek nieruchomości rolnych z terenu gminy W. Ze względu na zbyt małą liczbę odnotowanych transakcji przeanalizowała transakcje z terenu powiatu [...] oraz powiatów sąsiednich wybierając ostatecznie 12 transakcji nieruchomościami o przeznaczeniu rolnym.
Zatem biegła prawidłowo ustaliła zbiór nieruchomości podobnych, których cechy zbliżone były do cech nieruchomości wycenianej - co jest jej obowiązkiem wynikającym z u.g.n. Natomiast przyjęcie do porównań nieruchomości podobnych nie jest tożsame z przyjęciem do porównań nieruchomości identycznych. Przy czym ten zarzut strony nie został poparty żadnymi konkretnymi ustaleniami.
Następnie organ - ustosunkowując się do zarzutów dotyczących przyjęcia do porównań transakcji nieruchomościami z lat 2008 - 2009, jak również wskazania momentu w którym nastąpiło zaniżenie wartości nieruchomości - stwierdził, że kwestie te były już podnoszone przez stronę na etapie postępowania przed organem wojewódzkim. Pismem z 17 listopada 2016 r. organ wojewódzki ustosunkował się do uwag skarżącego dotyczących powyższych zarzutów.
Wskazał też, że samo stwierdzenie przez pełnomocnika skarżącej, iż w operacie szacunkowym przyjęto wadliwy współczynnik K jest niewystarczające, gdyż nie jest poparte żadnymi dowodami. Prawidłowość ustalenia współczynników korygujących wiąże się z oceną prawidłowości operatu szacunkowego, która w myśl art. 157 u.g.n. należy do organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych.
Niezasadny jest również zarzut dotyczący niewłaściwego opisu nieruchomości - albowiem biegła, szacując zmniejszenie wartości nieruchomości, uwzględniła w wycenie dodatkowe ograniczenia wynikające z posadowienia na nieruchomości tzw. świadków infrastruktury i prawidłowo zastosowała wyższy współczynnik zmniejszenia wartości nieruchomości Ponadto opisując nieruchomość biegła wskazała, iż na działkach nr [...] i [...] znajduje się istniejąca sieć wodociągowa.
Dalej organ wskazał, iż przedstawiona przez strony argumentacja oparta jest na subiektywnych odczuciach o zaniżonej wartości ww. nieruchomości.
Zaznaczył, że skoro strony nie powołały żadnych wiarygodnych dowodów, które mogłyby podważyć ustalenia biegłego, nie przedstawiły alternatywnej opinii o wartości nieruchomości, jak również nie skorzystały z możliwości oceny kwestionowanego operatu przez organizację zawodową rzeczoznawców majątkowych - to nie można uznać, iż operat sporządzony na potrzeby niniejszego postępowania jest wadliwy. Skoro bowiem w uznaniu stron sporządzony na zlecenie organu wojewódzkiego operat szacunkowy budził wątpliwości to skarżący winni przedłożyć przeciwdowód z opinii organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych bądź operat szacunkowy sporządzony na swoje zlecenie (por. wyrok NSA z 10 października 2014 r., sygn. I OSK 2529/13 oraz wyrok NSA z 16 października 2014 r., sygn. I OSK 611/13).
Podniósł również, że czynności, które dokonuje rzeczoznawca majątkowy polegające na wycenie nieruchomości wymagają, a już zwłaszcza w zakresie sposobu wyceny, wiedzy specjalistycznej, której organ administracyjny nie ma podstaw ani możliwości podważania (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 sierpnia 2007 r., sygn. akt: I SA/Wa 873/07).
Zgodnie z dyspozycją art. 175 ust. 1 u.g.n. rzeczoznawca majątkowy ma obowiązek wykonywać swoją zawodową działalność zgodnie z zasadami wynikającymi z przepisów prawa i standardami zawodowymi, ze szczególną starannością właściwą dla zawodowego charakteru tych czynności oraz z zasadami etyki zawodowej, kierując się bezstronnością w wycenie nieruchomości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 19 marca 2015 r., sygn. akt IV SA/Wa 143/15, wskazał, że skoro rzeczoznawca majątkowy, dokonując wyceny nieruchomości w ramach obowiązujących przepisów prawnych, wykorzystuje zarówno swoją wiedzę specjalistyczną, jak również działa w oparciu o wiążące go standardy zawodowe i kodeks etyki - to ocena prawidłowości sporządzenia takiego operatu szacunkowego powinna być dokonywana z dużą ostrożnością.
W konkluzji Minister stwierdził, że nie dopatrzył się uchybień w postępowaniu przeprowadzonym przed organem I instancji, który - dokonując prawidłowej weryfikacji operatu szacunkowego sporządzonego przez A.R. - w sposób właściwy ustalił odszkodowanie.
Skargę na powyższą decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła R.R., zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania, tj.:
1) art. 80 k.p.a. polegające na wydaniu decyzji w oparciu o opinię biegłego, która została wydana w sposób oczywiście błędny i sprzeczny z przepisami;
2) art. 16 § 1 k.p.a. polegające na orzekaniu również w części, w której decyzja z dnia [...] stycznia 2014 r. jest ostateczna.
W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że decyzją z [...] stycznia 2014 r. Wojewoda [...] rozstrzygnął zarówno kwestię utraconych korzyści (plonów), jak również kwestię odszkodowania za obniżenie wartości nieruchomości. Natomiast w odwołaniu strona zakwestionowała decyzję jedynie w części dotyczącej obniżenia wartości nieruchomości. Zatem decyzja z [...] stycznia 2014 r. w zakresie dotyczącym strat w plonach jest decyzją ostateczną. Pomimo tego organy ponownie orzekły w tym przedmiocie.
Ponadto zaskarżona decyzja została oparta o wadliwą opinię biegłej. Wadliwym założeniem jest przyjęcie, że gazociąg wysokiego ciśnienia [...] został przeprowadzony poprzez nieruchomość, która ma przeznaczenie rolne. Założenie to sprzeczne jest z art. 154 ust. 1 i 2 u.g.n. Gazociąg zgodnie z zapisem w planie zagospodarowania przestrzennego obejmuje strefę ochroną wokół projektowanego gazociągu. Tym samym mimo zastosowanego na rysunku planu symbolu [...] (budownictwo zagrodowe) faktycznym przeznaczeniem gruntu jest zabudowa na nim instalacji przesyłowych. Takie przeznaczenie gruntu jest w istocie rzeczy przeznaczeniem o charakterze usługowo-produkcyjnym, co wynika także ze studium.
Niesłuszne jest również przyjęcie, że wartość nieruchomości o przeznaczeniu MR - mieszkalnictwo zagrodowe odpowiada wartości [...] zł za ha. W szczególności brak jest podstaw do traktowania wydzielonego gruntu jako "pasa granicznego". Gdyby nie budowa gazociągu grunt mógłby być włączony do kilku wydzielonych działek budowlanych, podobnych do działek budowlanych wydzielonych na gruntach sąsiednich.
Ponadto, wycena winna być dokonana według stanu na dzień [...] stycznia 2010 r., a podstawą wyceny winny być transakcje nieruchomościami na tym obszarze z lat 2008-2009
W ocenie skarżącej, wycena została sporządzona na bazie wadliwego założenia zawartego na stronie 9 wyceny. Biegła przyjęła bowiem, że zaniżenie wartości nieruchomości nastąpiło w momencie uchwalenia planu zagospodarowania przestrzennego, a nie w momencie faktycznej realizacji decyzji. Takie założenie metodologiczne stoi w całkowitej sprzeczności z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP w zw. z art. 66 Konstytucji RP. Momentem utraty wartości nieruchomości nie może być moment przyjęcia celu publicznego w założeniach planistycznych, lecz moment ostatecznej realizacji tego celu. Dopiero realizacja gazociągu prowadzi do obowiązku przestrzegania zakazów zawiązanych z jego strefą ochronną i wyklucza realizację przeznaczenia związanego z funkcją MR ujętą w planie. Jeżeli przyjąć takie przeznaczenie, to przed wybudowaniem gazociągu nie było żadnych przeszkód w wybudowaniu w tym miejscu budynku mieszkalnego.
Nadto wybudowanie gazociągu, zgodnie z decyzją Wojewody, uniemożliwia bądź też ogranicza właściciela w możliwości wzniesienia podobnego urządzenia. Wysokość szkody winna być obliczona z uwzględnieniem wyłączenia możliwości zabudowy na gruncie objętym decyzją. Tym samym przyjęcie wskaźnika K 0.73 jest również wadliwe, gdyż funkcje jakie może realizować właściciel gruntu zostały całkowicie wyłączone. Właściciel nie może bowiem ani wybudować budynku, ani też wybudować innego gazociągu.
Dodatkowo wadliwy jest opis samej nieruchomości, gdyż znajdują się na niej widoczne urządzenia - słupki zainstalowane przy budowie gazociągu, a na działkach [...] , [...] umiejscowiona jest studzienka. Kwestii tych biegła nie uwzględniła.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Budownictwa wniósł
o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga okazała się częściowo uzasadniona.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja Ministra Infrastruktury i Budownictwa z [...] października 2017 r. utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] grudnia 2016 r. w sprawie ustalenia odszkodowania za szkody powstałe wskutek ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości położonej w gminie W., obrębie L., oznaczonej jako działki nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha i nr [...] o pow. [...] ha, przeznaczonej pod realizację inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w S.
Z akt sprawy wynika, że decyzją z [...] stycznia 2014 r. Wojewoda [...] ustalił odszkodowanie na rzecz Z.R. w wysokości [...] zł z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości położonej w gminie W., w tym za szkodę trwałą w wysokości [...] zł, a za szkody tymczasowe w wysokości [...] zł.
Od tej decyzji odwołanie złożyła R.R. wprost i jednoznacznie wskazując, że zaskarża powyższą decyzję w zakresie wysokości przyznanego odszkodowania za "szkodę trwałą".
Po rozpoznaniu odwołania Minister Infrastruktury i Rozwoju decyzją z [...] marca 2015 r. uchylił powyższą decyzję Wojewody [...] z [...] stycznia 2014 r.
i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Ponownie rozpoznając sprawę Wojewoda [...] decyzją z [...] grudnia 2016 r.:
1) ustalił odszkodowanie w wysokości [...] zł za szkody powstałe wskutek ograniczenia sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] , [...] i [...] , położonej w gminie W., w tym za szkodę trwałą
w wysokości [...] zł oraz szkodę tymczasową w wysokości [...] zł,
2) przyznał ww. odszkodowanie na rzecz R.R.,
3) zobowiązał Operatora Gazociągów Przesyłowych G. S.A. do wypłaty ustalonego odszkodowania w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna.
Zaś Minister Infrastruktury i Budownictwa decyzją z [...] października 2017 r. utrzymał w mocy powyższą decyzją Wojewody [...] z [...] grudnia 2016 r.
Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 maja 2007 r., sygn. akt I OSK 556/06, w przepisach k.p.a. nie ma przepisu dopuszczającego odwołanie tylko od części decyzji pierwszoinstancyjnej, ale nie może to jednak automatycznie wyłączać takiej możliwości.
W orzecznictwie sądów administracyjnych i doktrynie powszechnie przyjmuje się dopuszczalność zaskarżenia oraz wzruszenia decyzji jedynie w części, w sytuacji, gdy pozostałe zawarte w takiej decyzji rozstrzygnięcia mogą samodzielnie funkcjonować w obrocie prawnym. Powyższa zasada powinna mieć zastosowanie także w postępowaniu odwoławczym.
Organ II instancji nigdy nie może wszcząć takiego postępowania z urzędu, a niezadowolenie odwołującego się ze ściśle określonego rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego jest nieodzownym elementem odwołania. W postępowaniu odwoławczym nie jest zatem wyłączona zasada rozporządzalności. Od woli strony zależy bowiem wszczęcie tego postępowania oraz - co do zasady - także zakres postępowania. Jeżeli odwołujący jednoznacznie nie ogranicza swego żądania, to niewątpliwie należy przyjąć, że zaskarża on decyzję pierwszoinstancyjną w całości. Wówczas organ odwoławczy powinien ponownie rozpatrzyć całą sprawę administracyjną, która stanowiła przedmiot rozstrzygnięcia organu I instancji.
Natomiast w przypadku, gdy strona jednoznacznie w odwołaniu wskazuje, że zaskarża decyzję pierwszoinstancyjną w określonej, dającej się wyodrębnić części - to organ II instancji nie może wykroczyć poza tak wyznaczone granice kompetencji organu odwoławczego. W konsekwencji nie może on poddać kontroli niezaskarżonej części decyzji organu pierwszej instancji i ponownie rozpatrzyć sprawę także w zakresie rozstrzygniętym niezaskarżoną częścią orzeczenia. Rozpoznanie sprawy poza zakresem odwołania powoduje działanie organu odwoławczego z urzędu, a do takiego działania organ ten nie jest uprawniony i takie działanie organu stanowi rażące naruszenia prawa - art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 9 maja 2014 r., sygn. akt I OSK 2492/12).
Skład orzekający w pełni podziela powyższy pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W rozpoznawanej sprawie, strona w odwołaniu z 14 lutego 2014 r. zaskarżyła decyzję Wojewody [...] z [...] stycznia 2014 r. wyłącznie w zakresie wysokości przyznanego odszkodowania za "szkodę trwałą", a to oznacza, że w części niezaskarżonej, a więc w części dotyczącej ustalenia odszkodowania za szkodę tymczasową - stała się ona prawomocna.
Tym samym decyzja Ministra Infrastruktury i Rozwoju z [...] marca 2015 r., jak również wydane w wyniku ponownego rozpoznania sprawy: decyzja Wojewody [...] z [...] grudnia 2016 r. i zaskarżona decyzja Ministra Infrastruktury i Budownictwa z [...] października 2017 r. - w zakresie w jakim dotyczą one ustalenia odszkodowania za szkodę tymczasową, a wiec części decyzji Wojewody [...] z [...] stycznia 2014 r. nie zaskarżonej odwołaniem - rażąco naruszają prawo, co stanowi określoną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. przesłankę stwierdzenia nieważności przedmiotowych decyzji w tym zakresie.
W pozostałym zakresie zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy z 24 kwietnia 2009 r. o inwestycjach w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w S. (Dz. U. z 2016 r., poz. 1731 ze zm., dalej jako specustawa gazowa), w odniesieniu do nieruchomości objętych decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu, wskazanych zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8, w celu zapewnienia prawa do wejścia na teren nieruchomości dla prowadzenia na nich budowy inwestycji w zakresie terminalu, a także prac związanych z konserwacją lub usuwaniem awarii, wojewoda w decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu ograniczy sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń.
Przepisy art. 124 ust. 2 i 4-8 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U z 2016 r. poz. 2147 ze zm., dalej jako u.g.n.), stosuje się odpowiednio, z zastrzeżeniem przepisów ww. ustawy.
Zgodnie zaś z art. 34 ust. 1 specustawy gazowej, decyzje administracyjne, o których mowa w tej ustawie, podlegają natychmiastowemu wykonaniu.
Stosownie do art. 124 ust. 4 u.g.n., na osobie lub jednostce organizacyjnej występującej o zezwolenie ciąży obowiązek przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po założeniu lub przeprowadzeniu ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w ust. 1. Jeżeli przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego jest niemożliwe albo powoduje nadmierne trudności lub koszty, stosuje się odpowiednio przepis art. 128 ust. 4, zgodnie z którym odszkodowanie przysługuje za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 120 i 124-126. Odszkodowanie powinno odpowiadać wartości poniesionych szkód. Jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości, odszkodowanie powiększa się o kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu.
Zgodnie z art. 128 ust. 4 u.g.n. odszkodowanie przysługuje również za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 120 i 124-126. Odszkodowanie powinno odpowiadać wartości poniesionych szkód. Jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości, odszkodowanie powiększa się o kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu.
Jak stanowi art. 130 ust. 2 u.g.n., ustalenie wysokości odszkodowania następuje po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego, określającej wartość nieruchomości.
Natomiast z art. 154 ust. 1 u.g.n. wynika, że wyboru właściwego podejścia oraz metody i techniki szacowania nieruchomości dokonuje rzeczoznawca majątkowy, uwzględniając w szczególności cel wyceny, rodzaj i położenie nieruchomości, przeznaczenie w planie miejscowym, stan nieruchomości oraz dostępne dane o cenach, dochodach i cechach nieruchomości podobnych.
Zgodnie z art. 156 ust. 1 u.g.n. opinia sporządzana jest na piśmie w formie operatu szacunkowego.
Natomiast z § 43 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. z 2004 r., Nr 207, poz. 2109 ze zm.) wynika, iż przy określaniu wartości poniesionych szkód na nieruchomości, o których mowa w art. 128 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, uwzględnia się w szczególności:
1) stan zagospodarowania nieruchomości na dzień wydania decyzji odpowiednio o wywłaszczeniu, ograniczeniu sposobu korzystania albo zezwoleniu na czasowe zajęcie nieruchomości oraz stan zagospodarowania nieruchomości na dzień zakończenia działań uzasadniających wydanie tej decyzji;
2) utratę pożytków w okresie od dnia wydania decyzji do dnia zakończenia działań uzasadniających jej wydanie.
Zaś przy określaniu zmniejszenia wartości nieruchomości, o którym mowa w art. 128 ust. 4 u.g.n., uwzględnia się:
1) zmianę warunków korzystania z nieruchomości;
2) zmianę przydatności użytkowej nieruchomości;
3) trwałe ograniczenie w sposobie korzystania z nieruchomości;
4) skutki spowodowane obowiązkiem udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w art. 124 ust. 1 ustawy (§ 43 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r.).
W kontrolowanej sprawie Sąd nie dopatrzył się w działaniu organu ani naruszenia norm prawa materialnego, ani też naruszenia przepisów postępowania, które uzasadniałyby uwzględnienie skargi w części dotyczącej ustalenia odszkodowania za szkody trwałe. Organ nie przekroczył granic swobodnej oceny dowodów, zaskarżona decyzja punkt po punkcie odnosi się do stanu faktycznego sprawy, do dowodu w postaci operatu szacunkowego i przedstawia stan prawny i kryteria wyceny nieruchomości i szkody. Stan prawny nie budzi zresztą wątpliwości. Organ przywołał wszystkie niezbędne w tym zakresie regulacje przytaczając ich treść i wyjaśniając ich znaczenie.
Zgodzić należy się z organem odwoławczym, że operat szacunkowym z 27 października 2016 r. sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego A.R. spełnia wymogi wynikające z przepisów ustawy u.g.n. oraz przepisów rozporządzenia
i może stanowić dowód w sprawie w zakresie wysokości odszkodowania.
Rzeczoznawca w operacie wskazała podstawę prawną oraz dokładnie opisała stan prawny, lokalizację i stan zagospodarowania przedmiotowej nieruchomości, sposób wyboru transakcji, określenie rynku, z którego były one brane, a także wskazanie co do korekty ich cech.
Dodała, że zastosowała podejście porównawcze, metodę korygowania ceny średniej.
Ustaliła również przeznaczenie nieruchomości wskazując, iż nieruchomość zlokalizowana jest na terenie, dla którego obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony uchwałą nr [...] Rady Gminy W. z [...] grudnia 2002 r. dotyczącym liniowego przebiegu gazociągu wysokiego ciśnienia [...] węzła W. do miasta R.W przedmiotowym planie działki nr [...] , [...] i [...] znajdują się w obszarze strefy ochronnej wokół projektowanego gazociągu, na terenie oznaczonym symbolem [...] - mieszkalnictwo zagrodowe. Pozostały teren nieruchomości objęty był ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy W. nr [...] z [...] lipca 2009 r., w którym wskazano, iż ww. działki znajdują się na terenie predysponowanym dla rozwoju funkcji usługowych i produkcyjnych.
Biegła po kolei wyjaśniała metodologię, którą przyjęła w operacie w celu ustalenia odszkodowania za szkodę powstałą na przedmiotowej nieruchomości.
W operacie wskazała, że szkody o charakterze trwałym występują przez cały okres istnienia urządzenia na nieruchomości i wpływają na zmniejszenie jej wartości. Szkody o charakterze trwałym są wynikiem: ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości spowodowanego ustanowieniem pasa technologicznego urządzenia, zmiany warunków korzystania z nieruchomości oraz lokalizacji naziemnych i nadziemnych elementów urządzeń infrastruktury technicznej.
Dodała, iż przedmiot wyceny na dzień wydania decyzji Wojewody [...] objęty był miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w zakresie lokalizacji na nim gazociągu wysokiego ciśnienia. W związku z tym obszar wyceny obejmuje określenie wartości szkód wynikających z obowiązku udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów
W kontekście powyższego, nietrafny jest zarzut skargi, że wadliwie założono
w operacie, iż gazociąg wysokiego ciśnienia został przeprowadzony przez nieruchomość, która ma przeznaczenie rolne.
Wskazać należy, że biegła zgodnie z § 43 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia przy określaniu wartości poniesionych szkód na nieruchomości uwzględniła stan zagospodarowania nieruchomości na dzień wydania decyzji Wojewody [...] z [...] stycznia 2010 r. oraz uwzględniła stan zagospodarowania nieruchomości na dzień zakończenia działań uzasadniających wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji tj. na dzień [...] października 2012 r. (data przekazania terenu właścicielowi po zakończeniu inwestycji).
Stosownie zaś do art. 154 ust. 1 u.g.n., dokonując określania wartości poniesionych szkód na przedmiotowej nieruchomości ustaliła przeznaczenie nieruchomości w planie miejscowym.
Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego uchwalonego uchwałą Rady Gminy W. z [...] grudnia 2002 r., nr [...], dotyczącym liniowego przebiegu gazociągu wysokiego ciśnienia [...] od węzła W. do miasta R. – przedmiotowe działki znajdują się w obszarze strefy ochronnej wokół projektowanego gazociągu, na terenie oznaczonym symbolem [...] - mieszkalnictwo zagrodowe. Na pozostałym obszarze tych działek plan miejscowy nie obowiązuje.
Skoro zatem w planie miejscowym określono przeznaczenie przedmiotowych działek jako teren rolnicze, oznaczone symbolem [...] (mieszkalnictwo zagrodowe) - to biegła nie mogła przyjąć, jak tego chce skarżąca, przeznaczenia o charakterze usługowo-produkcyjnym.
Natomiast ustalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, na które powołuje się skarżąca, dotyczą pozostałej części przedmiotowej nieruchomości. Co oznacza, że nie obejmują one przedmiotu wyceny, który w tej sprawie ograniczony jest jedynie do strefy kontrolnej oraz pasa montażowego gazociągu wysokiego ciśnienia.
Z tego względu ustalenia studium nie mogły stanowić podstawy wyceny.
Nie mógł odnieść zamierzonego skutku zarzut skargi dotyczący wadliwego przyjęcia przez biegłą, że wartość nieruchomości o przeznaczeniu [...] – mieszkalnictwo zagrodowe odpowiada wartości [...] zł/ha. Skarżąca nie skorzystała bowiem z trybu opisanego w art. 157 ust. 1 u.g.n. i nie przedstawiła własnego operatu szacunkowego, który zawierałby dane podważające prawidłowość wyliczeń rzeczoznawcy. Zarzuty skarżącej w tym zakresie dotyczą sfery, która wymaga wiadomości specjalnych. Powinny być w związku z tym poparte stosownymi dokumentami - opinią organizacji zawodowej rzeczoznawców lub kontroperatem sporządzonym przez osoby uprawnione. Podkreślić należy, że tylko rzeczoznawca decyduje o doborze nieruchomości, które przyjmuje do porównania. Skoro skarżąca kwestionowała wartość wyceny, powinna skorzystać z uprawnienia jakie daje powołany przepis art. 157 u.g.n., czyli złożyć kontroperat, który to dokument mogłyby podważyć prawidłowość przyjętych przez rzeczoznawcę założeń i wyliczeń.
Z akt sprawy wynika jednak, że skarżąca nie skorzystała z tego uprawnienia.
Niezrozumiały jest zarzut skargi, że wycena nieruchomości powinna być dokonana według stanu na dzień [...] stycznia 2010 r. - co oznacza, że podstawą wyceny powinny być transakcje nieruchomości na tym obszarze z lat 2008-2009.
Wskazać należy, że w świetle art. 130 ust. 1 u.g.n. wysokość odszkodowania ustala się według wartości nieruchomości w dniu wydania decyzji o odszkodowaniu.
Skoro decyzja organu I instancji o ustaleniu odszkodowania wydana została w grudniu 2016 r., to biegła prawidłowo przyjęła na potrzeby wyceny dokonane w latach 2014 - 2016 r. transakcje nieruchomościami wykazującymi przeznaczenie - budownictwo zagrodowe, a więc podobnymi do przedmiotu wyceny.
Zdaniem Sądu, wbrew zarzutom skargi, biegła na 9 stronie operatu prawidłowo wskazała, że jeżeli teren objęty inwestycją uprzednio objęty był planem miejscowym w zakresie obejmującym założenia decyzji Wojewody [...], nie występuje wówczas szkoda trwała w zakresie obniżenia wartości z tytułu wydania tej decyzji, ponieważ już plan miejscowy ograniczył sposób jej korzystania oraz zagospodarowania.
Stanowisko znajduje potwierdzenie w obowiązujących przepisach prawa.
Art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2018 r., poz. 1945) stanowi, że jeżeli w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą korzystanie z nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób lub zgodnie z dotychczasowym przeznaczeniem stało się niemożliwe bądź istotnie ograniczone, właściciel albo użytkownik wieczysty nieruchomości może, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 371 ust. 1, żądać od gminy:
1) odszkodowania za poniesioną rzeczywistą szkodę albo 2) wykupienia nieruchomości lub jej części.
Wskazać należy, że plan miejscowy określa przeznaczenie terenu, a nie obowiązek realizacji określonych inwestycji. Zatem na terenie przeznaczonym pod liniowy przebieg gazociągu wysokiego ciśnienia [...] może być zbudowany tylko gazociąg wysokiego ciśnienia. Uchwalenie planu miejscowego spowodowało zatem obniżenie wartości nieruchomości z uwagi na to, iż ograniczono sposób jej korzystania i zagospodarowania. Budowa gazociągu wysokiego ciśnienia pociąga za sobą obowiązek wyznaczenia strefy kontrolowanej szerokości 8 m i pasa montażowego o szerokości 20 m. Tego typu ograniczenia powodują, że dana nieruchomość staje się mniej atrakcyjna inwestycyjnie, co powoduje obniżenia jej wartości. Dla skompensowania tej obniżki ustawodawca wprowadził regulację określoną w art. 36 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Dlatego też stanowisko biegłej zawarte w operacie jest prawidłowe.
Niezrozumiałe jest stanowisko skarżącej, że wybudowanie gazociągu zgodnie z decyzją Wojewody uniemożliwia bądź też ogranicza właściciela w możliwości wzniesienia podobnego urządzenia. Właściciel nie może wybudować budynku, ani też wybudować innego gazociągu - wadliwie zatem przyjęto współczynnik [...].
Strona pomija fakt, że na gruncie znajduje się już gazociąg [...] wybudowany 1985 r., dla którego strefa ochrony bezpośredniej wynosi [...] m, a strefa odległości bezpiecznej posiada szerokość [...] m. Równolegle do tego gazociągu został wybudowany gazociąg wysokiego ciśnienia [...] w średniej odległości [...] m. Szerokość strefy kontrolnej dla tego gazociągu wynosi [...] m, a szerokość pasa montażowego wynosi [...] m, zatem powierzchnia strefy kontrolnej wyniosła w sumie [...] ha.
Doszło zatem do nałożenia się na siebie stref ochronnej i kontrolowanej gazociągów w pasie o szerokości 2 m.
W tej sytuacji warunki inwestycyjne przedmiotowej nieruchomości przed wybudowaniem i po wybudowaniu gazociągu nie uległy zmianie. Zatem skarżąca z powodu już wcześniej wybudowanego gazociągu nie mogła wybudować tam budynku.
Ponadto niezrozumiały jest argument o braku możliwości wybudowania przez właściciela innego gazociągu, gdyż trudno wyobrazić sobie sytuację w której właściciel nieruchomości (osoba fizyczna) podejmuje się budowy gazociągu na swojej działce.
Pozbawiony podstaw jest też zarzut skargi, że biegła nie uwzględniła, iż na nieruchomości znajdują się słupki zainstalowane przy budowie gazociągu, a na działkach nr [...] i [...] umiejscowiona jest studzienka.
Biegła na stronie 9 operatu wskazała, że współczynnik zmniejszenia wartości nieruchomości (S) w przypadku, gdy dodatkowe ograniczenia w rolniczym wykorzystaniu obszaru mogą wynikać z występowania na nieruchomości "świadków" infrastruktury (słupków sygnalizacyjnych, wąchaczy, czy studzienek itp.) - współczynnik powinien być większy, aż do 0,20.
Z treści operatu wynika wprost, że biegła do wyliczenia wartości szkód trwałych zaistniałych na przedmiotowej nieruchomości zastosowała współczynnik obniżenia wartości nieruchomość w wysokości 0,20.
Podsumowując Sąd uznał, że zarówno Wojewoda [...] jak i Minister Infrastruktury i Budownictwa - w części decyzji dotyczącej ustalenia odszkodowania za "szkodę trwałą" - wnikliwie i wszechstronnie rozpatrzyli stan faktyczny sprawy, szczegółowo wyjaśnili motywy, jakimi się kierowali przy jej rozstrzyganiu oraz dokonali prawidłowej oceny operatu szacunkowego. Uzasadnili przy tym przekonująco swoje stanowisko - zyskując całkowitą aprobatę Sądu - zaś wydane decyzje zawierają niezbędne elementy, o jakich mowa w art. 107 § 1 i 3 k.p.a.
Mając powyższe na względnie Sąd, na podstawie 145 § 1 pkt 2, art. 151 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019 r., poz. 2325), orzekł jak w sentencji wyroku.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 206 powołanej ustawy. Odstępując od zasądzenia kosztów postępowania w całości Sąd uwzględnił okoliczność, że skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu.
Skarga uwzględniona została bowiem jedynie w części dotyczącej ustalenia odszkodowania za szkodę tymczasową, za którą - w prawomocnej w tym zakresie decyzji Wojewody [...] z [...] stycznia 2014 r. - ustalono odszkodowanie
w wysokości [...] zł, co jest niewspółmierne do wartości przedmiotu sporu ustalonej
w celu pobrania wpisu wynoszącej według oświadczenia skarżącej [...] zł (k.11 akt sądowych).