I SA/Wa 790/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargi Miasta [...] oraz M. K. na decyzję Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich z dnia [...] stycznia 2020 r., która uchyliła decyzję Prezydenta [...] z [...] listopada 2011 r. o przyznaniu odszkodowania za nieruchomość warszawską. Komisja uznała, że decyzja Prezydenta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Główne zarzuty Komisji dotyczyły nieprawidłowego ustalenia przez Prezydenta prawa własności H. R. do nieruchomości przed wejściem w życie dekretu z 1945 r. oraz nieprawidłowego ustalenia momentu faktycznego pozbawienia byłych właścicieli możliwości władania nieruchomością po dniu 16 kwietnia 1958 r. Komisja wskazała na niejasności i braki w materiale dowodowym zebranym przez Prezydenta, w tym na niepełne zaświadczenie Sądu Rejonowego dotyczące własności oraz nieprecyzyjne wykreślenia geodezyjne. Podniesiono również wątpliwości co do ważności aktu notarialnego z okresu okupacji sporządzonego przez niemieckiego notariusza. Sąd, analizując zebrany materiał dowodowy, podzielił stanowisko Komisji co do wadliwości ustaleń Prezydenta w zakresie momentu utraty faktycznego władania nieruchomością, wskazując na dowody świadczące o zagospodarowaniu terenu już w latach 50. XX wieku. Sąd uznał, że Prezydent nie zebrał i nie rozpatrzył wyczerpująco całego materiału dowodowego w tym zakresie. Jednakże Sąd nie podzielił wątpliwości Komisji co do ustalenia prawa własności H. R., uznając zaświadczenie Sądu Rejonowego za dokument urzędowy, a zarzuty Komisji za nieuzasadnione. Sąd stwierdził również, że Prezydent nie był uprawniony do badania ważności aktu notarialnego z okresu okupacji. W kwestii przesłanki planistycznej, Sąd uznał, że Prezydent prawidłowo ustalił przeznaczenie nieruchomości pod budownictwo jednorodzinne na podstawie dostępnych dokumentów. Sąd oddalił skargi Miasta [...] i M. K., uznając, że zaskarżona decyzja Komisji, pomimo pewnych wadliwości, odpowiada prawu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Zagadnienia prawne (6)
Czy Prezydent prawidłowo ustalił prawo własności H. R. do nieruchomości na podstawie zaświadczenia Sądu Rejonowego, mimo jego niepełnej treści i potencjalnych rozbieżności?
Odpowiedź sądu
Tak, Sąd uznał, że zaświadczenie Sądu Rejonowego jest dokumentem urzędowym, a zarzuty Komisji dotyczące jego niejasności nie są uzasadnione. Prezydent prawidłowo oparł się na tym dokumencie.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że zaświadczenie Sądu Rejonowego jest dokumentem urzędowym, a jego moc dowodowa może być wzruszona jedynie przeciwdowodem. Komisja nie przedstawiła takiego dowodu, a jej wątpliwości co do niejasności zaświadczenia nie znalazły potwierdzenia.
Czy Prezydent prawidłowo ustalił moment faktycznego pozbawienia byłych właścicieli możliwości władania nieruchomością po dniu 16 kwietnia 1958 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Prezydent nie przeprowadził w sposób właściwy postępowania wyjaśniającego w tym zakresie. Istnieją dowody wskazujące, że utrata władania mogła nastąpić wcześniej niż ustalił Prezydent.
Uzasadnienie
Sąd podzielił ocenę Komisji, że Prezydent nie zebrał i nie rozpatrzył wyczerpująco materiału dowodowego dotyczącego faktycznego zagospodarowania nieruchomości i utraty władania. Dowody, w tym zdjęcia lotnicze i dokumenty lokalizacyjne, wskazują na możliwość wcześniejszej utraty władania.
Czy akt notarialny nabycia nieruchomości przez H. R. sporządzony przez niemieckiego notariusza w okresie okupacji jest ważny?
Odpowiedź sądu
Prezydent nie był uprawniony do badania tej okoliczności. Nawet jeśli akt został sporządzony przez niemieckiego notariusza i opatrzony symbolami III Rzeszy, jego ważność zależy od tego, czy nie był oparty na przepisach skierowanych przeciwko Państwu Polskiemu lub jego obywatelom.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że Dekret o mocy obowiązującej orzeczeń sądowych z 1945 r. ogranicza nieważność orzeczeń niemieckich do przypadków, gdy były one sprzeczne z polskim porządkiem prawnym lub skierowane przeciwko Państwu Polskiemu. Sam fakt sporządzenia aktu przez niemieckiego notariusza nie przesądza o jego nieważności.
Czy Prezydent prawidłowo ustalił przesłankę planistyczną, tj. przeznaczenie nieruchomości pod budownictwo jednorodzinne?
Odpowiedź sądu
Tak, Sąd uznał, że przesłanka planistyczna została spełniona, a Prezydent prawidłowo ustalił przeznaczenie nieruchomości na podstawie dostępnych dokumentów.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że dostępne mapy i plany zabudowy z 1931 r. wskazują, iż nieruchomości znajdowały się w strefie przeznaczonej pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, co potwierdza spełnienie przesłanki budowlanej.
Czy decyzja Prezydenta o częściowym rozpatrzeniu wniosku o odszkodowanie była wadliwa?
Odpowiedź sądu
Brak wskazania art. 104 § 2 k.p.a. jako podstawy prawnej decyzji częściowej nie stanowi istotnego naruszenia prawa, jeśli charakter decyzji jest jasny z jej treści.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że brak formalnego wskazania podstawy prawnej dla decyzji częściowej nie miał istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ charakter decyzji był oczywisty z jej treści i uzasadnienia.
Czy Komisja powinna była orzec o obowiązku zwrotu nienależnego świadczenia?
Odpowiedź sądu
Nie, odmowa uzupełnienia decyzji o obowiązek zwrotu świadczenia była uzasadniona, ponieważ decyzja Komisji była kasatoryjna, a orzeczenie o zwrocie świadczenia należy do uznania administracyjnego.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że w przypadku decyzji kasatoryjnych, które nie przesądzają definitywnie o uprawnieniach beneficjentów, orzeczenie o zwrocie nienależnego świadczenia nie jest obligatoryjne i należy do uznania administracyjnego.
Przepisy (36)
Główne
ustawa reprywatyzacyjna art. 29 § 1 pkt 3
Ustawa o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa
ustawa reprywatyzacyjna art. 30 § 1 pkt 4a
Ustawa o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa
u.g.n. art. 215 § 2
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa art. 29 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa art. 30 § ust. 1 pkt 4a
u.g.n. art. 215 § ust. 2
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Pomocnicze
u.g.n. art. 4 § pkt 9b1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 11 § 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 129 § 5 pkt 3
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 132 § 1a i 5
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 30 § 4
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 31 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 75 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 76 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 76 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 104 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
ustawa reprywatyzacyjna art. 38 § 1
Ustawa o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa
ustawa reprywatyzacyjna art. 29 § 1
Ustawa o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa
ustawa reprywatyzacyjna art. 31 § 1
Ustawa o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa
ustawa reprywatyzacyjna art. 16 § 2 i 3
Ustawa o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa
Dekret o mocy obowiązującej orzeczeń sądowych art. 1 § 1 i 2
Dekret o mocy obowiązującej orzeczeń sądowych wydanych w okresie okupacji niemieckiej na terenie Rzeczypospolitej Polskiej
Dekret o mocy obowiązującej orzeczeń sądowych art. 1 § 2
Dekret o mocy obowiązującej orzeczeń sądowych wydanych w okresie okupacji niemieckiej na terenie Rzeczypospolitej Polskiej
p.u.s.a. art. 1 § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 106 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 99
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prezydent nie zebrał i nie rozpatrzył wyczerpująco materiału dowodowego dotyczącego momentu faktycznego pozbawienia władania nieruchomością. • Istnieją dowody wskazujące na zagospodarowanie nieruchomości i utratę władania przed datą wskazaną przez Prezydenta.
Odrzucone argumenty
Wątpliwości Komisji co do prawa własności H. R. oparte na niepełnym zaświadczeniu Sądu Rejonowego. • Wątpliwości Komisji co do ważności aktu notarialnego sporządzonego przez niemieckiego notariusza. • Zarzut naruszenia przepisów postępowania przez Prezydenta w zakresie wydania decyzji częściowej. • Zarzut naruszenia zasady pogłębiania zaufania przez Komisję w związku z brakiem wszczęcia postępowania wobec innych decyzji. • Zarzut naruszenia przepisów poprzez odmowę orzeczenia o obowiązku zwrotu nienależnego świadczenia.
Godne uwagi sformułowania
Sąd podzielił stanowisko Komisji, że w rozpatrywanej sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 29 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. (...) warunkujące możliwość uchylenia decyzji reprywatyzacyjnej w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi, który decyzję tę wydał. • Podstawową w okolicznościach niniejszej sprawy kwestią pozostaje więc ustalenie, czy w tych konkretnych warunkach doszło do utraty możliwości faktycznego władania nieruchomością przed 16 kwietnia 1958 r. • Sąd podziela spostrzeżenia i ocenę dokonaną przez Komisję, że Prezydent [...] nie przeprowadził w sposób właściwy postępowania wyjaśniającego w zakresie momentu utraty faktycznego władania nieruchomością przez byłego właściciela. • Zaświadczenie to - jako sporządzone w przepisanej formie przez powołany do tego organ państwowy w zakresie jego działania - stanowi zatem dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. • Sąd zwraca uwagę, iż Prezydent [...] nie był uprawniony do badania tej okoliczności ani także inicjowania stosownego postępowania przed sądem powszechnym.
Skład orzekający
Anna Wesołowska
przewodniczący
Bożena Marciniak
członek
Iwona Ścieszka
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy reprywatyzacji nieruchomości warszawskich, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie społeczne i prawnicze. Analiza dowodów i interpretacja przepisów dotyczących prawa własności i utraty władania są kluczowe dla zrozumienia złożonych procesów reprywatyzacyjnych.
“Reprywatyzacja w Warszawie: Sąd analizuje kluczowe dowody w sprawie odszkodowania za utratę władania nieruchomością.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.