I SA/Wa 7/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] października 2021 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia wydania z naruszeniem prawa orzeczenia administracyjnego Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia [...] czerwca 1949 r. Skarżący wystąpili z wnioskiem o stwierdzenie wydania z naruszeniem prawa orzeczenia z 1949 r., które dotyczyło przejścia nieruchomości na własność Skarbu Państwa na cele reformy rolnej. Minister odmówił wszczęcia postępowania, wskazując, że wniosek nie jest oparty na usprawiedliwionych podstawach, a procedura stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa jest powiązana z postępowaniem o stwierdzenie nieważności decyzji (art. 156 i nast. kpa) i nie może być prowadzona jako odrębne postępowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Sąd uznał, że skarżący błędnie interpretują przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Stwierdził, że nie istnieje odrębna indywidualna sprawa administracyjna o stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa, a przepisy takie jak art. 160 kpa czy art. 4171 k.c. dotyczą roszczeń odszkodowawczych i są rozstrzygane przed sądem powszechnym. Sąd podkreślił, że organ administracji publicznej może działać tylko na podstawie wyraźnej podstawy prawnej, a brak takiej podstawy dla żądania skarżących uzasadniał odmowę wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 kpa. Sąd zaznaczył, że kwestie zapewnienia prawa do sądu i dochodzenia praw przez skarżących wykraczają poza przedmiot niniejszej sprawy, a ocena tych kwestii będzie możliwa po prawomocnym zakończeniu postępowań dotyczących stwierdzenia nieważności orzeczenia z 1949 r.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie stanowiska, że nie istnieje odrębne postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa, a takie żądania należy kierować do sądu powszechnego w ramach odpowiedzialności odszkodowawczej lub rozpatrywać w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku odrębnej procedury administracyjnej dla stwierdzenia naruszenia prawa, a nie samej oceny legalności decyzji.
Zagadnienia prawne (2)
Czy możliwe jest wszczęcie odrębnego postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa, czy też takie żądanie powinno być rozpatrywane wyłącznie w ramach postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie jest możliwe wszczęcie odrębnego postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa. Takie żądanie powinno być rozpatrywane w ramach postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji, a przepisy dotyczące odpowiedzialności odszkodowawczej (art. 160 kpa, art. 4171 kc) nie kreują odrębnej sprawy administracyjnej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że Kodeks postępowania administracyjnego nie przewiduje odrębnej indywidualnej sprawy administracyjnej o stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa. Przepisy te są powiązane z postępowaniem o stwierdzenie nieważności decyzji. Powoływane przez skarżących przepisy dotyczące odpowiedzialności odszkodowawczej dotyczą spraw cywilnych i są rozstrzygane przed sądem powszechnym.
Czy postanowienie Ministra o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego, wydane na podstawie art. 61a § 1 kpa, jest zaskarżalne do sądu administracyjnego w trybie skargi, mimo że dotyczy postanowienia, a nie decyzji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, skarga na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania jest dopuszczalna, stosując per analogiam przepisy dotyczące skarg na decyzje, w tym wymóg wyczerpania trybu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Uzasadnienie
Sąd zastosował per analogiam art. 52 § 3 ppsa, który odnosi się do skarg na decyzje, do postanowień o odmowie wszczęcia postępowania, uznając, że cel tej normy (racjonalizacja postępowania, szybszy dostęp do sądu) uzasadnia takie rozszerzenie jej stosowania. Brak odrębnego przepisu dla postanowień nie może być uznany za sprzeczny z celem legislacji.
Przepisy (32)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 119 § pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 120
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 61a § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 158 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Pomocnicze
k.p.a. art. 156 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 160 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. z 2021 r. poz. 1491 art. 2 § ust. 2
Ustawa z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 52 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 127 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 61a § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 1 § pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 61 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 104
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 163
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 158 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 105
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 152 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 170
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 4171 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.c. art. 4171 § § 2
Kodeks cywilny
k.c. art. 1
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 2 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
k.p.a. art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 77 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nie istnieje odrębna procedura administracyjna dla żądania stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa. • Przepisy dotyczące odpowiedzialności odszkodowawczej (art. 160 kpa, art. 4171 kc) nie kreują sprawy administracyjnej. • Organ administracji może działać tylko na podstawie wyraźnej podstawy prawnej.
Odrzucone argumenty
Istnieje możliwość wszczęcia odrębnego postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa. • Przepisy art. 160 kpa i art. 4171 kc mogą stanowić podstawę do wszczęcia postępowania administracyjnego. • Uchylenie decyzji wyrokiem sądu administracyjnego i wejście w życie nowelizacji kpa umożliwia złożenie nowego wniosku.
Godne uwagi sformułowania
nie istnieje odrębna indywidualna sprawa administracyjna o stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa • organ administracji publicznej może tylko tyle do czego ma wyraźną podstawę prawną • brak w przepisach prawa określonego rodzaju indywidualnej sprawy administracyjnej uniemożliwia wszczęcie właściwego dla tej sprawy postępowania administracyjnego
Skład orzekający
Iwona Kosińska
przewodniczący
Łukasz Trochym
członek
Przemysław Żmich
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska, że nie istnieje odrębne postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa, a takie żądania należy kierować do sądu powszechnego w ramach odpowiedzialności odszkodowawczej lub rozpatrywać w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku odrębnej procedury administracyjnej dla stwierdzenia naruszenia prawa, a nie samej oceny legalności decyzji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie administracyjnym, a mianowicie możliwości dochodzenia praw związanych z naruszeniem prawa przez decyzję administracyjną. Wyjaśnia granice kompetencji organów administracji i sądów.
“Czy można żądać odszkodowania za wadliwą decyzję administracyjną? Sąd wyjaśnia, gdzie szukać sprawiedliwości.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.