I SA/Wa 680/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienia o zawieszeniu postępowania w sprawie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, uznając, że wpis do księgi wieczystej nie stanowi zagadnienia wstępnego.
Skarżący wnieśli skargę na postanowienie Wojewody o zawieszeniu postępowania w sprawie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta Miasta o zawieszeniu, uznając wpis prawa użytkowania wieczystego do księgi wieczystej za zagadnienie wstępne. Sąd administracyjny uchylił oba postanowienia, stwierdzając, że nierozpoznanie wniosków o wpis do księgi wieczystej nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa i nie stoi na przeszkodzie rozpatrzeniu wniosku o zwrot nieruchomości.
Sprawa dotyczyła skargi M. K. i J. S. na postanowienie Wojewody z dnia [...] marca 2004 r., które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta W. z dnia [...] maja 2003 r. o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu nieruchomości. Organy administracji uznały, że rozpatrzenie sprawy zwrotu nieruchomości zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia przez sąd wieczystoksięgowy wniosków o wpis prawa użytkowania wieczystego na rzecz T. [...] SA i Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za uzasadnioną. Sąd stwierdził, że nierozpoznanie przez sąd wieczystoksięgowy wniosków o wpis prawa użytkowania wieczystego nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego. Podkreślono, że brak rozstrzygnięcia tej kwestii przez sąd nie stoi na przeszkodzie rozpatrzeniu wniosku o zwrot nieruchomości, który toczy się od 1997 r. Sąd zaznaczył, że wpis do księgi wieczystej ma charakter konstytutywny jedynie w odniesieniu do użytkowania wieczystego ustanowionego na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]". W związku z tym, uchylono zaskarżone postanowienie Wojewody oraz postanowienie Prezydenta Miasta, nakazując rozpatrzenie wniosku o zwrot nieruchomości zgodnie z wcześniejszymi wskazaniami.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, nierozpoznanie przez sąd wieczystoksięgowy wniosków o wpis prawa użytkowania wieczystego nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa i nie stoi na przeszkodzie rozpatrzeniu wniosku o zwrot nieruchomości.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zagadnienie wstępne to kwestia prawna, bez której nie można załatwić sprawy administracyjnej, a jej rozstrzygnięcie należy do innego organu lub sądu. Nierozpoznanie wniosków o wpis do księgi wieczystej nie uniemożliwia rozpatrzenia wniosku o zwrot nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (7)
Główne
k.p.a. art. 97 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
Zawieszenie postępowania jest uzasadnione, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Nierozpoznanie wniosków o wpis do księgi wieczystej nie jest zagadnieniem wstępnym w sprawie zwrotu nieruchomości.
PPSA art. 145 § § 1 pkt 1 lit c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
PPSA art. 152
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
PPSA art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.
u.g.n. art. 34 § ust. 3
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Wspomniany w argumentacji skarżących w kontekście naruszenia przepisów dotyczących przekazania nieruchomości w użytkowanie wieczyste.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nierozpoznanie przez sąd wieczystoksięgowy wniosków o wpis prawa użytkowania wieczystego nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Brak rozstrzygnięcia kwestii wpisu do księgi wieczystej nie stoi na przeszkodzie rozpatrzeniu wniosku o zwrot nieruchomości. Wpis do księgi wieczystej ma konstytutywny charakter tylko w ograniczonym zakresie (dot. Spółdzielni Mieszkaniowej).
Odrzucone argumenty
Stanowisko organów administracji, że wpis prawa użytkowania wieczystego do księgi wieczystej stanowi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa.
Godne uwagi sformułowania
zagadnienie wstępne stanowi pewną kwestię prawną, bez rozstrzygnięcia której sprawy administracyjnej załatwić nie można Nierozpoznanie przez sąd wieczystoksięgowy wskazanych wyżej wniosków nie stoi na przeszkodzie rozpatrzeniu wniosku o zwrot nieruchomości
Skład orzekający
Joanna Banasiewicz
przewodniczący sprawozdawca
Krystyna Kleiber
członek
Maria Tarnowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia zagadnienia wstępnego w kontekście zawieszenia postępowania administracyjnego, zwłaszcza w sprawach dotyczących nieruchomości i wpisów do ksiąg wieczystych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej zależy od kwestii związanych z wpisem do księgi wieczystej, ale sąd administracyjny uznał, że nie jest to zagadnienie wstępne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w postępowaniu administracyjnym, która może mieć wpływ na długość i przebieg spraw dotyczących zwrotu nieruchomości. Jest to istotne dla prawników procesowych i osób zajmujących się obrotem nieruchomościami.
“Czy wpis do księgi wieczystej zawsze wstrzymuje sprawę o zwrot nieruchomości? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Wa 680/04 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2005-08-19 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-05-21 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Joanna Banasiewicz /przewodniczący sprawozdawca/ Krystyna Kleiber Maria Tarnowska Symbol z opisem 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Uchylono postanowienie I i II instancji Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Banasiewicz (spr.) Sędziowie WSA Krystyna Kleiber asesor WSA Maria Tarnowska Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 sierpnia 2005 r. sprawy ze skargi M. K. i J. S. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] marca 2004 r. [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego 1. uchyla zaskarżone postanowienie i postanowienie Prezydenta Miasta W. z dnia [...] maja 2003 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz M. K. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie I SA/Wa 680/04 UZASADNIENIE Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2004 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu wniosku M. K. i J. S. na postanowienie Prezydenta Miasta W. nr [...], z dnia [...] maja 2003 r. zawieszające postępowanie w sprawie zwrotu nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], wchodzącej w skład działek ewidencyjnych nr [...], [...], [...], [...] i [...] z obrębu [...] o powierzchni [...] m2 do czasu rozpatrzenia przez Sąd Rejonowy [...] Wydział Ksiąg Wieczystych wniosku o wpis prawa użytkowania wieczystego utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ przedstawił następujący stan sprawy: Postanowieniem nr [...], z dnia [...] maja 2003 r. Prezydent Miasta W. zawiesił postępowanie w sprawie zwrotu wyżej wymienionej nieruchomości. W uzasadnieniu postanowienia organ pierwszej instancji stwierdził, iż rozstrzygnięcie sprawy zwrotu przedmiotowej nieruchomości zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia przez sąd wieczystoksięgowy zagadnienia wstępnego. W złożonym na powyższe postanowienie zażaleniu M. K. i J. S. nie zgodziły się z zawartym w nim stanowiskiem, wnosząc o podjęcie przez Prezydenta Miasta W. postępowania w sprawie zwrotu. W wyniku rozpatrzenia zażalenia i zbadania akt sprawy Wojewoda [...] stwierdził, że zgodnie z przepisem art. 97 § 1 pkt 4 kpa organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zagadnienie wstępne stanowi więc pewną kwestię materialnoprawną pojawiającą się w toku załatwiania sprawy administracyjnej, bez rozstrzygnięcia której sprawy administracyjnej załatwić nie można, a rozstrzygnięcie której należy do właściwości innego organu administracji niż ten, przed którym toczy się postępowanie administracyjne lub do sądu. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, zgodnie z którym wpis użytkowania wieczystego do księgi wieczystej jest elementem niezbędnym do powstania tego prawa oraz, że w rozpatrywanej sprawie stanowi on zagadnienie wstępne w rozumieniu wyżej wymienionego przepisu. W tej sytuacji zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie w trybie art. 97 § 1 pkt 4 kpa uznano za w pełni uzasadnione. Na powyższe postanowienie wniosły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem Wojewody [...], z zachowaniem ustawowego terminu, M. K. i J. S. W skardze tej zarzucono, że brak było w sprawie niniejszej podstaw do zawieszenia postępowania administracyjnego. Podkreślono, że postępowanie dotyczące zwrotu wywłaszczonej nieruchomości toczy się od [...] października 1997 r. Spadkobiercy byłych właścicieli występowali do Gminy o wstrzymanie jakichkolwiek działań dotyczących przekazywania wywłaszczonego gruntu w użytkowanie wieczyste, żądali także dokonania wpisu do księgi wieczystej KW nr [...] ostrzeżenia o toczącym się postępowaniu o zwrot nieruchomości. Przekazanie przez Gminę B. aktem notarialnym z dnia [...] grudnia 2001 r. działki nr [...] w użytkowanie wieczyste na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" przed rozpoznaniem wniosku o zwrot nieruchomości narusza art. 34 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Z postanowienia Prezydenta Miasta W. wynika, że działka ewidencyjna nr [...] została przekazana decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 1992 r. wydaną przez Urząd Wojewódzki w W. w wieczyste użytkowanie T. [...] SA. Zarówno Spółdzielni, jak i T. wiadomym było, że toczy się postępowanie o zwrot nieruchomości. Na rozprawie w dniu 19 sierpnia 2005 r. skarżąca M. K. wnosiła o uchylenie obydwu postanowień w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie o zwrot nieruchomości i o zasądzenie zwrotu kosztów. Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. T. [...] SA wnosiła o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem organów wyrażonym w postanowieniach z dnia [...] maja 2003 r. i [...] marca 2004 r., że w sprawie dotyczącej zwrotu przedmiotowej nieruchomości rozpatrzenie przez sąd wieczystoksiegowy wniosków o wpis praw użytkowania wieczystego T. [...] SA (działka ewidencyjna nr [...]) i Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w W. (działka ewidencyjna nr [...]) stanowi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Niezależnie od tego, że z akt sprawy nie wynika, by poczynione zostały jakiekolwiek ustalenia w kierunku stwierdzenia, czy istotnie wnioski te do czasu wydania zaskarżonych postanowień nie zostały już rozpoznane, na co wskazywałyby daty ich złożenia (1999 r. i 2001 r.), to przede wszystkim podnieść należy, że omawiana okoliczność nie mogła być uznana za zagadnienie wstępne w tej sprawie. Jak słusznie zauważono w zaskarżonym postanowieniu, zagadnienie wstępne stanowi pewną kwestię prawną, bez rozstrzygnięcia której sprawy administracyjnej załatwić nie można, a rozstrzygnięcie której należy do właściwości innego organu administracji lub od sądu. Nierozpoznanie przez sąd wieczystoksięgowy wskazanych wyżej wniosków nie stoi na przeszkodzie rozpatrzeniu wniosku o zwrot nieruchomości, co do którego postępowanie powadzone jest od 1997 r. Dlatego też uznać należało, że kwestionowane postanowienia naruszają art. 97 § 1 pkt 4 kpa w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. Na marginesie zauważyć należy, że nie można uznać za prawidłowy poglądu, że w obu rozważanych w sprawie przypadkach wpis użytkowania wieczystego do księgi wieczystej jest elementem niezbędnym do powstania tego prawa. Taka sytuacja ma miejsce bowiem jedynie w odniesieniu do użytkowania wieczystego Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w W. ustanowionego w umowie notarialnej z dnia [...] grudnia 2001 r., w którym to przypadku wpis do księgi wieczystej ma charakter konstytutywnej przesłanki nabycia tego prawa. Z przedstawionych wyżej względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku. Wobec uchylenia postanowień zawieszających postępowanie administracyjne Prezydent Miasta W. winien rozpatrzyć wniosek o zwrot nieruchomości zgodnie ze wskazówkami zawartymi w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2001 r.