I SA/Wa 659/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę spółki [...] Sp. z o.o. na postanowienie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia [...] stycznia 2021 r., które utrzymało w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. o wstrzymaniu wykonania decyzji Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. Decyzja Starosty przekształcała odpłatnie prawo użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej w prawo własności. Organ administracji publicznej (Minister) wstrzymał wykonanie tej decyzji, powołując się na art. 159 § 1 kpa i wskazując na prawdopodobieństwo, że decyzja Starosty jest dotknięta wadą z art. 156 § 1 kpa, tj. została wydana bez podstawy prawnej. Podstawą tej oceny był wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 marca 2015 r. (sygn. akt K 29/13), który orzekł o niezgodności z Konstytucją przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, stanowiących materialnoprawną podstawę decyzji Starosty. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie art. 159 § 1 kpa, nieuzasadnione przyjęcie prawdopodobieństwa wadliwości decyzji i przedwczesne wstrzymanie jej wykonania. Sąd oddalił skargę, uznając, że organ prawidłowo zastosował art. 159 kpa. Sąd podkreślił, że przepis ten wymaga jedynie prawdopodobieństwa wady, a nie jej oczywistości. Powołanie się przez organ na wyrok TK było wystarczającym uzasadnieniem dla wstrzymania wykonania decyzji. Kwestie dotyczące meritum sprawy, w tym brak podstawy prawnej decyzji, powinny być rozpatrzone w postępowaniu o stwierdzenie nieważności, a nie na etapie kontroli postanowienia o wstrzymaniu wykonania. Sąd zaznaczył, że wstrzymanie wykonania decyzji nie przesądza o jej nieważności.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 159 kpa w kontekście wstrzymania wykonania decyzji administracyjnej, gdy istnieje prawdopodobieństwo jej wadliwości wynikające z orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego.
Dotyczy specyficznej sytuacji przekształcenia użytkowania wieczystego we własność na podstawie przepisów uznanych za niekonstytucyjne.
Zagadnienia prawne (2)
Czy postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji administracyjnej, wydane na podstawie art. 159 § 1 kpa w związku z prawdopodobieństwem wadliwości decyzji pierwotnej (wydanej bez podstawy prawnej), jest zgodne z prawem, jeśli skarżący kwestionuje samo istnienie tego prawdopodobieństwa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, postanowienie o wstrzymaniu wykonania jest zgodne z prawem, jeśli organ administracji przedstawił rzeczowe uzasadnienie wskazujące na prawdopodobieństwo zaistnienia przesłanki z art. 156 § 1 kpa, a zarzuty dotyczące meritum sprawy powinny być rozpatrzone w postępowaniu o stwierdzenie nieważności.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 159 kpa wymaga jedynie prawdopodobieństwa wady decyzji, a nie jej oczywistości. Powołanie się przez organ na wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który wyeliminował z obrotu prawnego przepisy stanowiące podstawę materialną decyzji, było wystarczające do uzasadnienia wstrzymania wykonania. Kwestie merytoryczne dotyczące nieważności decyzji nie mogą być badane na etapie kontroli postanowienia o wstrzymaniu wykonania.
Czy sąd administracyjny na etapie kontroli postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji w trybie nadzwyczajnym (stwierdzenie nieważności) może badać meritum sprawy i oceniać, czy decyzja pierwotna jest rzeczywiście dotknięta wadą prawną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny nie może na tym etapie badać meritum sprawy i zastępować organu w pierwotnej ocenie stanu faktycznego i prawnego. Kontrola sądu ogranicza się do oceny legalności postanowienia o wstrzymaniu wykonania.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że badanie meritum sprawy i ocena kwalifikowanych wad postępowania następuje dopiero w dalszej części nadzorczego postępowania administracyjnego. Orzekanie przez sąd administracyjny na etapie oceny zasadności wstrzymania decyzji stanowiłoby przedwczesny eksces orzeczniczy.
Przepisy (8)
Główne
k.p.a. art. 159 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do wstrzymania wykonania decyzji administracyjnej może być prawdopodobieństwo, że jest ona dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi, jeśli nie została naruszona.
Pomocnicze
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Określa wady decyzji skutkujące stwierdzeniem jej nieważności, w tym wydanie jej bez podstawy prawnej (pkt 2).
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Reguluje rozstrzyganie przez organ odwoławczy (lub organ wyższego stopnia) w przedmiocie utrzymania w mocy lub uchylenia decyzji organu pierwszej instancji.
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
Umożliwia organowi odwoławczemu wstrzymanie wykonania decyzji w określonych przypadkach.
Ustawa o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości art. 1 § 1
Przepis, którego niekonstytucyjność została stwierdzona wyrokiem TK K 29/13, stanowił podstawę materialną dla decyzji Starosty.
Ustawa o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości art. 1 § 3
Przepis, którego niekonstytucyjność została stwierdzona wyrokiem TK K 29/13, stanowił podstawę materialną dla decyzji Starosty.
p.p.s.a. art. 119 § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ administracji przedstawił rzeczowe uzasadnienie wskazujące na prawdopodobieństwo zaistnienia przesłanki z art. 156 § 1 kpa (wydanie decyzji bez podstawy prawnej) w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego. • Sąd administracyjny na etapie kontroli postanowienia o wstrzymaniu wykonania nie może badać meritum sprawy i zastępować organu w pierwotnej ocenie stanu prawnego.
Odrzucone argumenty
Zarzuty skarżącej dotyczące naruszenia art. 159 § 1 kpa poprzez nieuzasadnione przyjęcie prawdopodobieństwa wadliwości decyzji i przedwczesne wstrzymanie jej wykonania.
Godne uwagi sformułowania
przepis ten nie stanowi o wysokim prawdopodobieństwie, czy też o oczywistości naruszenia prawa, lecz jedynie o prawdopodobieństwie • stanowić będą dopiero meritum orzekania organu podczas procedury nieważnościowej • stanowiłoby przedwczesny eksces orzeczniczy
Skład orzekający
Łukasz Trochym
przewodniczący
Magdalena Durzyńska
sprawozdawca
Joanna Skiba
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 159 kpa w kontekście wstrzymania wykonania decyzji administracyjnej, gdy istnieje prawdopodobieństwo jej wadliwości wynikające z orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przekształcenia użytkowania wieczystego we własność na podstawie przepisów uznanych za niekonstytucyjne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z konsekwencjami wyroków Trybunału Konstytucyjnego dla decyzji administracyjnych i procedury ich wstrzymania. Pokazuje, jak sądy interpretują przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji.
“Wyrok TK unieważnił decyzję? Sąd wyjaśnia, kiedy można wstrzymać jej wykonanie.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.