I SA/Wa 61/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2007-05-11
NSAnieruchomościWysokawsa
nieruchomościpodział nieruchomościdroga publicznadroga lokalnacel publicznygospodarka nieruchomościamiplan zagospodarowania przestrzennegopostępowanie administracyjneWSAskarżący

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienia dotyczące podziału nieruchomości, uznając, że postępowanie zostało wszczęte z naruszeniem prawa, gdyż droga lokalna nie stanowi celu publicznego w rozumieniu ustawy.

Skarżący zakwestionowali postanowienia dotyczące podziału ich nieruchomości, które miały na celu wydzielenie gruntu pod drogę lokalną. Sąd administracyjny uchylił zarówno postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, jak i Wójta Gminy, stwierdzając, że postępowanie podziałowe zostało wszczęte z urzędu z naruszeniem przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. Kluczowe było ustalenie, że droga lokalna nie jest drogą publiczną w rozumieniu ustawy, a jej budowa nie stanowi celu publicznego uzasadniającego podział z urzędu.

Sprawa dotyczyła skargi U. O. i C. O. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., które utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy S. o zatwierdzeniu wstępnego projektu podziału nieruchomości. Podział miał na celu wydzielenie działki pod drogę publiczną – ulicę. Wójt Gminy wszczął postępowanie z urzędu, powołując się na realizację celu publicznego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało tę decyzję, uznając, że droga lokalna jest drogą publiczną. Skarżący zarzucili naruszenie zasad współżycia społecznego ze względu na nierówny podział gruntu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienia, stwierdzając, że postępowanie zostało wszczęte z naruszeniem art. 97 ust. 3 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Sąd podkreślił, że podział nieruchomości z urzędu jest dopuszczalny tylko w ściśle określonych przypadkach, w tym dla realizacji celów publicznych. W ocenie Sądu, droga lokalna, w przeciwieństwie do dróg krajowych, wojewódzkich, powiatowych czy gminnych, nie mieści się w definicji drogi publicznej w rozumieniu ustawy o drogach publicznych, a tym samym jej budowa nie stanowi celu publicznego uzasadniającego podział z urzędu. Sąd powołał się również na wcześniejsze orzecznictwo.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, budowa drogi lokalnej nie stanowi celu publicznego w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami, który uzasadniałby wszczęcie postępowania podziałowego z urzędu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że drogi lokalne nie mieszczą się w definicji dróg publicznych zgodnie z ustawą o drogach publicznych, a tym samym ich budowa nie jest celem publicznym w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami, co wyklucza możliwość wszczęcia postępowania podziałowego z urzędu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (8)

Główne

u.g.n. art. 97 § 3 pkt 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Podział nieruchomości z urzędu jest dopuszczalny m.in. dla realizacji celów publicznych, takich jak wydzielanie gruntów pod drogi publiczne. Drogi lokalne nie są drogami publicznymi w rozumieniu ustawy.

u.d.p. art. 2 § ust. 1

Ustawa o drogach publicznych

Drogi publiczne dzielą się na krajowe, wojewódzkie, powiatowe i gminne. Drogi lokalne nie są drogami publicznymi w rozumieniu tej ustawy.

Pomocnicze

u.g.n. art. 93 § 1, 4, 5

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 6 § pkt 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Cel publiczny obejmuje m.in. wydzielanie gruntów pod drogi publiczne.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Droga lokalna nie jest drogą publiczną w rozumieniu ustawy o drogach publicznych. Budowa drogi lokalnej nie stanowi celu publicznego uzasadniającego podział nieruchomości z urzędu na podstawie ustawy o gospodarce nieruchomościami. Postępowanie podziałowe zostało wszczęte z naruszeniem prawa.

Odrzucone argumenty

Argument organów, że droga lokalna jest drogą publiczną i jej budowa stanowi cel publiczny.

Godne uwagi sformułowania

Drogi dojazdowe i lokalne nie mieszczą się w pojęciu drogi publicznej, o jakiej mowa w art. 6 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Tak istotne naruszenie zarówno wskazanego wyżej przepisu, jak i przepisów kodeksu postępowania administracyjnego spowodować musiało uchylenie obydwu wydanych przez organy postanowień niezależnie od zarzutów skargi.

Skład orzekający

Jerzy Siegień

przewodniczący

Joanna Skiba

sprawozdawca

Gabriela Nowak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia drogi publicznej i celu publicznego w kontekście podziału nieruchomości z urzędu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podziału nieruchomości z urzędu na cele budowy drogi lokalnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest precyzyjne rozróżnienie między drogą publiczną a lokalną w kontekście prawa administracyjnego i podziału nieruchomości. Pokazuje też, jak sąd może uchylić decyzje organów z powodu błędnej interpretacji przepisów.

Droga lokalna to nie droga publiczna – jak błędna interpretacja przepisów doprowadziła do uchylenia decyzji o podziale nieruchomości.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wa 61/07 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-05-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-01-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Gabriela Nowak
Jerzy Siegień /przewodniczący/
Joanna Skiba /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono postanowienie I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jerzy Siegień sędzia WSA Gabriela Nowak asesor WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant Joanna Grzyb po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2007 r. sprawy ze skargi U. O. i C. O. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2006 r., nr [...] w przedmiocie wstępnego projektu podziału nieruchomości 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Wójta Gminy S. z dnia [...] lipca 2006., nr [...] 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżących U. O. i C. O. solidarnie kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W postanowieniem z dnia [...] października 2006 r., nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia C. O. na postanowienie Wójta Gminy S. z dnia [...] lipca 2006 r., nr [...] - utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu przedstawiono następujący stan sprawy:
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2006 r. Wójt Gminy S. na podstawie art. 93 ust. 1, 4, 5 i art. 97 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r., Nr 261, póz. 2603 ze zm.) zaopiniował pozytywnie wstępny projekt podziału nieruchomości stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...] położoną we wsi K. o powierzchni [...] ha. Projekt ten zakłada wydzielenie działki nr [...] o powierzchni [...] ha przeznaczonej pod drogę publiczną - ulicę [...], pozostała z wydzielenia działka nr [...] licząca około [...] ha powierzchni położona jest w strefie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Proponowany podział będzie dokonany z urzędu dla realizacji celu publicznego jakim jest budowa drogi - ulicy [...], podział jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego wschodniej części gminy S. w odniesieniu do wsi K. Plan uchwalono w dniu [...] października 2003 r., uchwałą Rady Gminy nr [...].
Na powyższe postanowienie zażalenie wniósł C. O.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie podniosło, że z załączonych do akt dokumentów wynika jednoznacznie, że proponowany podział działki ewidencyjnej nr [...] położonej we wsi K., stanowiącej własność C. O. i U. O. jest zgodny z ustaleniami obowiązującego dla przedmiotowego terenu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy S. nr [...] z dnia [...] października 2003 r. Z załączonego do akt sprawy wypisu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wynika, że działka ewidencyjna nr [...] położona we wsi K. znajduje się na terenie oznaczonym i określonym w planie jako: symbol terenu MN - strefa zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, symbol terenu KDD/g droga dojazdowa oraz symbol terenu 23DKL/g droga lokalna.
Podział działki nr [...] dokonywany jest z urzędu dla realizacji celu publicznego jakim jest budowa drogi - ulicy [...]. Jak podkreślił organ odwoławczy celem publicznym jest (jak stanowi art. 6 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami ) m.in. wydzielanie gruntów pod drogi publiczne i drogi wodne , budowa i utrzymanie tych dróg, obiektów i urządzeń transportu publicznego. Natomiast pojęcie drogi publicznej należy rozumieć według przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych (Dz. U. z 2004 roku Nr 204 poz. 2086 ze zm.) . Drogą publiczną jest droga zaliczona do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonym w ustawie lub innych przepisach szczególnych. Zdaniem organu droga lokalna jest drogą publiczną w rozumieniu ustawy o drogach publicznych, tym samym więc jest także droga publiczną w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami, a jej budowa stanowi realizację celu publicznego.
Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli U. i C. O. domagając się uchylenia postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2006 r. Skarżący podnieśli , że w związku z budową drogi publicznej zabrano z ich działki pas ziemi o szerokości [...] cm, podczas gdy właścicielom gruntów leżących naprzeciw zaledwie po [...] cm, co nie jest zgodne z zasadami współżycia społecznego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Sprawując w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem Sąd - stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.) - rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Taka sytuacja wystąpiła w sprawie niniejszej.
Zgodnie z art. 133 § 1 powołanej ustawy Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy przekazanych przez organ wraz z odpowiedzią na skargę. W świetle zawartości tych akt uznać należało, że zarówno zaskarżone postanowienie, jak i utrzymane przez nie w mocy postanowienie Wójta Gminy S. z dnia [...] lipca 2006 r. naruszają przepisy prawa w sposób uzasadniający uchylenie tych postanowień.
Przede wszystkim podnieść należy, że zasadą jest, że o sposobie podziału nieruchomości, jeżeli projektowany podział jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego decyduje właściciel nieruchomości bądź jej użytkownik wieczysty, co wynika z regulacji zawartej w art. 97 i 98 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, bowiem podziału nieruchomości dokonuje się na wniosek i koszt osoby, która ma w tym interes prawny. Bez wniosku właściciela podziału nieruchomości można dokonać jedynie w przypadkach wskazanych w przepisach ustawy, m.in. wówczas, gdy podział ten jest niezbędny do realizacji celów publicznych (art. 97 ust. 3 ustawy), a więc także wtedy, gdy konieczne jest wydzielenie działek pod budowę drogi publicznej (art. 6 pkt 1 ustawy).
W sprawie niniejszej postępowanie podziałowe wszczęte zostało przez Wójta Gminy S. z urzędu, jak wynika z zawiadomienia z dnia 16 maja 2006 r., dotyczyło ono podziału nieruchomości przeznaczonych pod projektowaną drogę gminną - ulicę [...] we wsi K. Okoliczność ta nie znajduje potwierdzenia w znajdujących się w aktach administracyjnych dokumentach. Zgodnie z wypisem z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi K. zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy nr [...] z dnia [...] października 2003 r. działka nr [...] położona we wsi K. znajduje się na terenie oznaczonym i określonym w Planie jako: symbol terenu MN - strefa zabudowy mieszkaniowej i jednorodzinnej, symbol terenu KDD/9 - droga dojazdowa, symbol terenu 23 KDL/g - droga lokalna.
Z treści tego zapisu nie wynika, że grunty wydzielone z przedmiotowej nieruchomości są przeznaczone dla realizacji celu publicznego wskazanego w art. 97 ust. 3 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Drogi dojazdowe i lokalne nie mieszczą się w pojęciu drogi publicznej, o jakiej mowa w art. 6 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie bowiem z treścią art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, póź. 2086), do której należy się w tej kwestii odwołać, drogi publiczne dzieli się na następujące kategorie: drogi krajowe, drogi wojewódzkie, drogi powiatowe i drogi gminne. Z materiałów sprawy nie wynika, by projektowana droga należała do jednej ze wskazanych wyżej kategorii, nie wynika również, by projektowana ulica znajdowała się w ciągu ulicy zaliczonej do drogi publicznej w rozumieniu ustawy o drogach publicznych, co mogłoby stanowić podstawę do uznania tego odcinka drogi za drogę tej samej kategorii, w której ciągu znajduje się projektowana ulica. W tej sytuacji uznać należało, że z naruszeniem art. 97 ust. 3 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami zostało z urzędu wszczęte i przeprowadzone postępowanie zakończone zaskarżonym postanowieniem. Tak istotne naruszenie zarówno wskazanego wyżej przepisu, jak i przepisów kodeksu postępowania administracyjnego spowodować musiało uchylenie obydwu wydanych przez organy postanowień niezależnie od zarzutów skargi. Zaznaczyć należy, że podobne stanowisko w analogicznych przypadkach zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 listopada 2004 r., sygn. akt l SA 1418/03 (lex 164689) , z dnia 1 lutego 2007 r, sygn. akt l SA/Wa 1591/06 (nie publ.).
Z przedstawionych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c i art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI