I SA/Wa 553/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpatrzył skargę A. S. na decyzję Ministra Rodziny i Polityki Społecznej utrzymującą w mocy decyzję Wojewody Małopolskiego, które odmówiły przyznania świadczenia pielęgnacyjnego na męża z powodu rezygnacji z zatrudnienia. Organy administracji powołały się na art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych, wskazując, że niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała po 25. roku życia, a także na przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, ponieważ mąż skarżącej przebywał na zasiłku chorobowym w Holandii. Skarżąca argumentowała, że przepis art. 17 ust. 1b został uznany za niezgodny z Konstytucją RP przez Trybunał Konstytucyjny. Sąd uznał skargę za zasadną. Wskazał, że organy nie poczyniły wystarczających ustaleń, czy w sprawie faktycznie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, a samo przebywanie na zasiłku chorobowym w innym kraju nie jest wystarczające do zastosowania tych przepisów. Sąd podkreślił, że do momentu powstania uprawnienia do świadczenia w innym państwie członkowskim, zastosowanie ma wyłącznie ustawodawstwo polskie. Ponadto, Sąd przypomniał, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego sygn. akt K 38/13 uznał art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych za niezgodny z Konstytucją RP w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia ze względu na moment powstania niepełnosprawności. W związku z tym, organy powinny rozpatrywać prawo do świadczenia bez tej przesłanki. Z tych powodów Sąd uchylił decyzje obu instancji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w kontekście świadczeń rodzinnych oraz stosowanie orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego w postępowaniu administracyjnym.
Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji zbiegu uprawnień i interpretacji konkretnego przepisu, który był przedmiotem oceny TK.
Zagadnienia prawne (2)
Czy w przypadku, gdy członek rodziny osoby ubiegającej się o świadczenie pielęgnacyjne przebywa za granicą i pobiera tam zasiłek chorobowy, zastosowanie mają przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, czy wyłącznie polskie ustawodawstwo?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zastosowanie przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego wymaga ustalenia, czy faktycznie dochodzi do zbiegu uprawnień do świadczeń rodzinnych w różnych państwach członkowskich, a samo pobieranie zasiłku chorobowego za granicą nie jest wystarczające do zastosowania tych przepisów. Do momentu powstania uprawnienia do świadczenia w innym państwie członkowskim, zastosowanie ma wyłącznie ustawodawstwo polskie.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że organy nie poczyniły wystarczających ustaleń w zakresie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, a jedynie pobieranie zasiłku chorobowego za granicą nie przesądza o zastosowaniu przepisów unijnych. Konieczne jest zbadanie, czy faktycznie dochodzi do zbiegu uprawnień.
Czy przepis art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych, który różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego w zależności od momentu powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki, jest zgodny z Konstytucją RP?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Przepis art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych, w zakresie w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, został uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Organy administracji mają obowiązek stosować przepisy z wyłączeniem tej niekonstytucyjnej części.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego sygn. akt K 38/13, który uznał wskazany przepis za niezgodny z Konstytucją. W związku z tym, przesłanka dotycząca daty powstania niepełnosprawności nie może być podstawą odmowy przyznania świadczenia.
Przepisy (8)
Główne
u.ś.r. art. 17 § ust. 1b
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
Przepis uznany za niezgodny z Konstytucją RP w zakresie różnicowania prawa do świadczenia ze względu na moment powstania niepełnosprawności. Organy mają obowiązek stosować przepis z wyłączeniem tej części.
Pomocnicze
u.ś.r. art. 21 § ust. pkt 2
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
u.ś.r. art. 23a § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
Reguluje przekazywanie wniosków i ustalanie zastosowania przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego.
PPSA art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji organu.
PPSA art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
K.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Naruszenie obowiązku działania na podstawie przepisów prawa.
K.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Naruszenie obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
K.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Naruszenie obowiązku oceny materiału dowodowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez organy przepisów K.p.a. dotyczących zbierania i oceny materiału dowodowego. • Brak wystarczających ustaleń w zakresie zastosowania przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. • Niekonstytucyjność przepisu art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia ze względu na moment powstania niepełnosprawności.
Godne uwagi sformułowania
Do momentu powstania uprawnienia do świadczenia rodzinnego na terenie innego państwa członkowskiego zastosowanie ma bowiem wyłącznie ustawodawstwo polskie. • Samo ustalenie, iż w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego nie jest równoznaczne z tym, że osoba podlega ustawodawstwu w zakresie świadczeń rodzinnych w innym państwie.
Skład orzekający
Magdalena Durzyńska
przewodniczący
Anna Falkiewicz-Kluj
członek
Dorota Kozub-Marciniak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w kontekście świadczeń rodzinnych oraz stosowanie orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji zbiegu uprawnień i interpretacji konkretnego przepisu, który był przedmiotem oceny TK.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z prawem do świadczeń rodzinnych w kontekście międzynarodowym oraz stosowania orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, co jest istotne dla wielu obywateli i prawników.
“Świadczenie pielęgnacyjne a praca za granicą: Sąd wyjaśnia, kiedy polskie prawo ma pierwszeństwo.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.