Orzeczenie · 2022-06-30

I SA/Wa 526/22

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie

Miejsce

Warszawa

Data

2022-06-30

NSAnieruchomościWysokawsa

wywłaszczeniezwrot nieruchomościgospodarka nieruchomościaminieruchomościprawo administracyjnedecyzja ostatecznastwierdzenie nieważnościprawo użytkowania wieczystegoksięgi wieczyste

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sprawa dotyczyła skargi S. K. na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody Małopolskiego odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z 2004 r. Decyzja Starosty odmawiała zwrotu nieruchomości wywłaszczonej w 1977 r. Skarżący twierdził, że decyzja odmawiająca zwrotu została wydana z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ nie zastosowano przepisów o zwrocie nieruchomości (art. 136-137 ustawy o gospodarce nieruchomościami) i błędnie zastosowano art. 229 tej ustawy. Organ nadzoru oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny uznały jednak, że decyzja Starosty nie była dotknięta wadą nieważności. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było zastosowanie art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który wyłącza roszczenie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, jeżeli przed wejściem w życie tej ustawy (przed 1 stycznia 1998 r.) ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej. W tej sprawie prawo użytkowania wieczystego zostało ustanowione na rzecz osoby trzeciej (przedsiębiorstwa) i ujawnione w księdze wieczystej w 1998 r. (wniosek z 1998 r., decyzja Wojewody z 1995 r. stwierdzająca nabycie z mocy prawa z 1990 r.). Sąd podkreślił, że art. 229 stanowi wyjątek od zasady zwrotu nieruchomości i w sytuacji jego zastosowania organ nie ma obowiązku badać przesłanek zbędności nieruchomości. Sąd oddalił skargę, uznając zaskarżone decyzje za zgodne z prawem.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Interpretacja i zastosowanie art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami w kontekście zwrotu wywłaszczonych nieruchomości, zwłaszcza w sprawach z przeszłości, gdzie prawo użytkowania wieczystego zostało ustanowione przed wejściem w życie obecnej ustawy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji ustanowienia prawa użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej przed 1 stycznia 1998 r. i ujawnienia tego prawa w księdze wieczystej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy ustanowienie prawa użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej przed wejściem w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami i ujawnienie tego prawa w księdze wieczystej wyłącza możliwość zwrotu wywłaszczonej nieruchomości na podstawie art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ustanowienie prawa użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej przed 1 stycznia 1998 r. i ujawnienie tego prawa w księdze wieczystej, zgodnie z art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami, stanowi przeszkodę do zwrotu wywłaszczonej nieruchomości i wyłącza obowiązek badania przesłanek zwrotu z art. 136-137 tej ustawy.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko organów nadzoru, że art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest przepisem szczególnym (wyjątkiem od zasady zwrotu nieruchomości), który ma pierwszeństwo przed przepisami o przesłankach zwrotu (art. 136-137). Skoro przesłanki z art. 229 zostały spełnione (ustanowienie prawa użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i ujawnienie go w księdze wieczystej przed 1 stycznia 1998 r.), nieruchomość weszła do obrotu cywilnoprawnego i jej zwrot nie jest możliwy.

Czy decyzja odmawiająca zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, oparta na art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami, może być uznana za wydaną z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli zastosowanie art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest prawidłowe, to decyzja odmawiająca zwrotu nie jest dotknięta wadą rażącego naruszenia prawa.

Uzasadnienie

Rażące naruszenie prawa wymaga oczywistości naruszenia, charakteru przepisu oraz skutków. Skoro sąd uznał, że art. 229 został prawidłowo zastosowany, to nie można mówić o oczywistym naruszeniu prawa, a tym samym o podstawie do stwierdzenia nieważności decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalono skargę

Oddalono skargę na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 14 grudnia 2021 r. utrzymującą w mocy decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 20 kwietnia 2021 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z dnia 24 sierpnia 2004 r. odmawiającej zwrotu wywłaszczonej nieruchomości.

Przepisy (14)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.g.n. art. 229

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1