I SA/Wa 475/04

I SA/Wa 475/04 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-05-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-04-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Łukaszewska-Macioch
Jerzy Siegień /sprawozdawca/
Krystyna Kleiber /przewodniczący/
Symbol z opisem
6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Kleiber Sędziowie NSA Anna Łukaszewska-Macioch asesor WSA Jerzy Siegień (spr.) Protokolant Iwona Kosińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2005 r. sprawy ze skargi Prezydenta W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2004 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego postanawia odrzucić skargę
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] lutego 2004 r., po rozpatrzeniu zażalenia P.G. na postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] września 2003 r., uchyliło zaskarżone postanowienie i umorzyło postępowanie w przedmiocie zawieszenia postępowania. W uzasadnieniu organ drugiej instancji wskazał, że od 1949 r. toczy się postępowanie z wniosku byłych właścicieli nieruchomości przy ul. [...] o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do gruntu tej nieruchomości na podstawie dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279).
Postanowieniem z dnia [...] września 2003 r. Prezydent W. zawiesił przedmiotowe postępowanie do czasu uchwalenia przez Radę Miasta W. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obejmującego tę nieruchomość. W uzasadnieniu postanowienia wskazano w szczególności, że w dotychczas obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego ul. [...] znajduje się na obszarze, gdzie jest wymagane sporządzenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W lipcu 1997 r. Rada Gminy W. podjęła uchwałę o przystąpieniu do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego centralnego rejonu W.. Prace nad projektem tego planu trwają, co uzasadnia zawieszenie postępowania.
Skład orzekający Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] lutego 2004 r. uznał, że celem dekretu z dnia 26 października 1945 r. było ułatwienie odbudowy W. z zachowaniem ładu urbanistycznego oraz ułatwienie uzyskania przez dotychczasowych właścicieli praw do gruntu. Przepis art. 7 ust. 2 dekretu stanowił, że gmina uwzględni wniosek o przyznanie prawa wieczystej dzierżawy, jeżeli korzystanie z gruntu przez dotychczasowego właściciela da się pogodzić z przeznaczeniem gruntu według planu zabudowania, a jeżeli chodzi o osoby prawne, gdy użytkowanie gruntu zgodnie z jego przeznaczeniem w myśl planu zabudowania nie pozostaje w sprzeczności z zadaniami ustawowymi lub statutowymi tej osoby prawnej. Dekret ten nie przewidywał zatem sytuacji, gdy na terenie W. brak jest obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. W dacie wydania postanowienia organu pierwszej instancji znaczna część W., a w tym rejon ul. [...] nie posiadają obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Aczkolwiek ustawodawca preferuje sytuację, gdy plany takie są, ich sporządzanie nie jest obowiązkowe. Ustawodawca nie widzi zatem zagrożenia dla ładu urbanistycznego ponieważ istnieją odpowiednie procedury ten ład chroniące, ustanowione m. in. przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Podjęcie uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu zagospodarowania przestrzennego nie stanowi, zdaniem organu drugiej instancji, przesłanki uzasadniającej zawieszenie postępowania prowadzonego na podstawie dekretu z dnia 26 października 1945 r. Przesłanką taką nie jest również brak obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, co uzasadniało uchylenie zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania w przedmiocie zawieszenia jako bezprzedmiotowego.
Skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2004 r. złożył Prezydent W., podnosząc w niej, że nieruchomość położona w W. przy ul. [...], leży na obszarze, który do dnia 1 stycznia 2004 r. był objęty Planem Ogólnym Zagospodarowania Przestrzennego Dzielnicy [...], zatwierdzonym uchwałą Rady Dzielnicy W. z dnia [...] lutego 1993 r. nr [...], ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym Województwa W. z dnia [...] marca 1993 r. nr [...], poz. [...], w strefach oznaczonych symbolami [...] oraz [...]. Zgodnie z rysunkiem tego planu symbol X oznacza, że dla tego obszaru program zagospodarowania musi być sprecyzowany w odrębnym opracowaniu tj. w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Z dniem 1 stycznia 2004 r. powyższy plan zagospodarowania przestrzennego utracił moc na podstawie art. 87 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717, z późn. zm.).
W dniu 7 lipca 1997 r. Rada Gminy W. podjęła uchwałę nr [...] o przystąpieniu do sporządzania Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Centralnego Rejonu W.. Prace nad przygotowaniem projektu tego planu trwają.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wydając postanowienie z dnia [...] lutego 2004 r., naruszyło art. 7 ust. 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), uchwałę Rady Dzielnicy W. nr [...] z dnia [...] lutego 1993 r. oraz art. 6, art. 7 i art. 124 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.). Wbrew twierdzeniom Kolegium brak obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uniemożliwia rozpoznanie wniosków złożonych w trybie art. 7 dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy. W obu wymienionych przypadkach ustawodawca nie przewidział sytuacji braku miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, chociaż mógł to uczynić podczas prac nad ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W związku z powyższym w przypadku braku miejscowego planu Prezydent W. prawidłowo zawiesił postępowanie do czasu jego uchwalenia, w sytuacji gdy przystąpiono do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Prezydent W. zaznaczył w skardze, że Miasto W. jako gmina o statusie miasta na prawach powiatu, ma prawo złożyć skargę na każde orzeczenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. uchylające bądź zmieniające orzeczenie Prezydenta W. działającego jako organ pierwszej instancji w postępowaniu administracyjnym w sprawach, w których przedmiotem jest majątek tego Miasta. Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591, z późn. zm.) gminy wykonują zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność, posiadają osobowość prawną, a ich samodzielność podlega ochronie sądowej.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony jest pogląd, zgodnie z którym w postępowaniu administracyjnym jednostka samorządu terytorialnego może występować albo w charakterze strony, korzystając z gwarancji procesowych jakie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego przyznają stronom postępowania administracyjnego, albo jako organ administracji publicznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 3 k.p.a. W takim przypadku organ ten będzie chronił interes jednostki samorządu terytorialnego w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie. Z tego względu powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej, niezależnie od tego czy nastąpiło to w na mocy ustawy, czy też w drodze porozumienia, wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego, czy też sądowoadministracyjnego.
Organem właściwym do rozpatrzenia wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do gruntu w odniesieniu do nieruchomości będącej własnością Miasta W., na podstawie dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), jest Prezydent W.. Organy gminy zostały zatem upoważnione do kształtowania stosunków (w tym przypadku stosunków cywilnoprawnych), których jedną ze stron jest własna gmina organu wydającego decyzję w sprawie.
Oznacza to, że Prezydent W. działając jako organ administracji publicznej nie ma legitymacji procesowej strony i nie jest podmiotem uprawnionym do występowania ze skargą do sądu administracyjnego (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 czerwca 2002 r. sygn. III RN 189/01 OSNAPiUS 2002, nr 8, poz. 177; postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego w Warszawie z 14 kwietnia 2005 r. sygn. akt OSK 1382/04; uchwała siedmiu sędziów Naczelnego Sadu Administracyjnego w Warszawie z 19 maja 2003 r. sygn. akt OPS 1/3, ONSA 2003 r., nr 3, poz. 115).
Z powyższych względów skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.)