II SA/Wr 1131/01

II SA/Wr 1131/01 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2004-12-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2001-05-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Andrzej Wawrzyniak /sprawozdawca/
Bogumiła Skrzypczak /przewodniczący/
Tadeusz Kuczyński
Symbol z opisem
621  Sprawy mieszkaniowe, w tym dodatki mieszkaniowe
Skarżony organ
Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej
Treść wyniku
*Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Sygn. akt 4 II SA/Wr 1131/2001 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 grudnia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Bogumiła Skrzypczak Sędziowie: NSA Tadeusz Kuczyński NSA Andrzej Wawrzyniak (sprawozdawca) Protokolant: Agnieszka Figura po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. W., E. W., M. W. i L. W. - następców prawnych B. W. na decyzję Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zwolnienia kwatery stałej I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej we W. na rzecz skarżących solidarnie kwotę 10 (dziesięć) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Dyrektor Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w O., powołując jako podstawę prawną rozstrzygnięcia art. 104 § 1 kpa oraz art. 13 ust. 4 i art. 42 ust. 1 i 2 w związku z art. 41 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 86, poz. 433 z późn. zm.), nakazał B. W. zwolnić zajmowaną kwaterę nr [...] w N. przy ul. Ł. [...] wraz ze wszystkimi zamieszkałymi osobami i przekazać ją w terminie do [...]r. do dyspozycji Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w O.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że decyzją Szefa WRZKB w O. nr [...] z dnia [...]r. B. W. otrzymał pomoc finansową MON na budownictwo mieszkaniowe, udzieloną na podstawie dotychczasowych przepisów. Organ podał, że B. W. nie przekazał zajmowanej kwatery i nie przedstawił w Oddziale Terenowym Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w O. dokumentów świadczących o rozliczeniu się z otrzymanej pomocy finansowej MON.
W odwołaniu złożonym od tej decyzji B. W. wniósł o jej uchylenie podnosząc, że pomoc finansowa została mu przyznana w formie zwrotnej i zgodnie z obowiązującymi poprzednio przepisami mógł pomoc tę zwrócić, co przywróciłoby mu prawo do kwatery. Podał, że nie uczynił tego, gdyż nie wiedział o takiej możliwości.
Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Dyrektor Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej we W., po rozpatrzeniu powyższego odwołania, powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 13 ust. 4 i 5 pkt 2, art. 42 ust. 1, art. 41 ust. 1 pkt 2 w związku z ust. 2 pkt 1 oraz art. 87 ust. 1 i art. 47 ust. 8 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że decyzją nr [...] z dnia [...] r. szef WRZKB w O. przyznał B. W., na jego wniosek z dnia [...] r., dodatkową ulgę w formie zwrotnej w zaliczkowej wysokości [...]zł na wkład mieszkaniowy na mieszkanie spółdzielcze, uwzględniając 5-osobowy stan rodzinny wnioskodawcy. Przyznana pomoc została przekazana na konto N. Spółdzielni Mieszkaniowej. Decyzją Zarządu Spółdzielni z dnia [...] r. B. W. został przyjęty w poczet członków Spółdzielni. W dniu [...]r. B. W. zwrócił się do zarządu spółdzielni o zaliczenie okresu oczekiwania na mieszkanie na rzecz syna M. W., gdyż posiada inny lokal mieszkalny, a mieszkanie pragnie zabezpieczyć synowi. Zarząd wyraził zgodę na przepisanie członkostwa wraz z wkładem mieszkaniowym na rzecz syna. W [...] r. syn otrzymał przydział lokalu mieszkalnego.
W [...] r. dowódca garnizonu J. Ś. przydzielił B. W. osobną kwaterę stałą.
Wskazując, iż po wejściu w życie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej dyrektor Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej kwestionowaną decyzją z dnia [...] r. nakazał B. W., aby zwolnił zajmowaną kwaterę stałą, organ II instancji, powołując się na art. 41 ust. 1 pkt 2 w związku z ust. 2 pkt 1 oraz art. 42 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, podniósł, że w rozpatrywanej sprawie bezsporne jest, iż B. W. otrzymał pomoc finansową na budownictwo mieszkaniowe i pomocy tej pod rządem poprzednio obowiązujących przepisów nie zwrócił, jak również, że zajmuje osobną kwaterę stałą.
Dyrektor Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej we W. wskazując na powyższe stwierdził, że z dniem 1 stycznia 1996 r., to jest po wejściu w życie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, powstał obowiązek B. W. i osób z nim zamieszkałych przekazania zajmowanej kwatery do dyspozycji OT WAM w O., a ponieważ B. W. obowiązku tego nie dopełnił, organ I instancji zobowiązany był do wydania decyzji o zwolnieniu kwatery.
Ustosunkowując się do zarzutów podnoszonych w odwołaniu organ II instancji podał, że w rozpatrywanej sprawie kwestia możliwości zwrotu pomocy finansowej pod rządem poprzednio obowiązujących przepisów, zdaniem organu odwoławczego, nie jest istotna, gdyż bezspornym jest, że pomocy tej B. W. nie zwrócił.
Na poparcie swojego stanowiska Dyrektor Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej powołał się na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 października 1998 r. sygn. akt III RN 55/98 i wywiódł, że skoro zainteresowany nie zwrócił pod rządem poprzednio obowiązującej ustawy przyznanej mu pomocy finansowej, to przedmiotową sprawę, jako niezakończoną pod rządami dawnej ustawy, należało rozpatrywać na podstawie przepisów obecnie obowiązującej ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r., zgodnie z którymi emeryt wojskowy, który otrzymał pomoc finansową na budownictwo mieszkaniowe, udzieloną na podstawie dotychczasowych przepisów, musi zwrócić zajmowaną przez siebie kwaterę.
Na powyższą decyzję B. W. złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
B. W. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji zarzucając, że przepisy ustawy, na które powoływały się organy administracyjne, nie dotyczą jakiejkolwiek kwatery, ale kwatery dotychczas zajmowanej przy udzieleniu pomocy finansowej w zamian za zrzeczenie się tej kwatery. Podniósł, że gdy w [...] r. otrzymał zaliczkową pomoc finansową na mieszkanie spółdzielcze, zajmował kwaterę w J. Ś. Natomiast od [...] r. zajmuje kwaterę w N., którą otrzymał w związku z rezygnacją z uzyskania mieszkania spółdzielczego. Podkreślając, ze są to dwa różne mieszkania B. W. oświadczył, iż uważa, że żądanie opuszczenia mieszkania w N. jest bezpodstawne. Podał, iż dowódca garnizonu znał jego sytuację, wiedział o rezygnacji z mieszkania spółdzielczego i dlatego przydzielił mu mieszkanie w N., co w żaden sposób nie łączyło się z pomocą finansową. Oświadczył ponadto, że starał się zwrócić otrzymaną pomoc finansową, lecz organy mieszkaniowe z nieznanych mu powodów nie chcą jej przyjąć.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał zaskarżoną decyzję i argumenty zawarte w jej uzasadnieniu.
Z uwagi na fakt, że w dniu [...]r. B. W. zmarł, zgodnie z prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w K. z dnia [...]r. sygn. akt [...] jego następcami prawnymi są M. W., E. W., M. W. i L. W.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Tak więc obecnie właściwym do rozpoznania niniejszej sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu.
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia występują. Skarga zatem zasługiwała na uwzględnienie.
Podstawę materialnoprawną wydanych w sprawie decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 86, poz. 433 z późn. zm.) w brzmieniu obowiązującym w czasie wydawania zaskarżonej decyzji.
Zgodnie z art. 41 ust. 1 pkt 2 tej ustawy żołnierz zawodowy i osoby wspólnie z nim zamieszkujące są obowiązane przekazać do dyspozycji Agencji dotychczas zajmowaną kwaterę, jeżeli żołnierz otrzymał pomoc finansową na budownictwo mieszkaniowe, udzieloną na podstawie dotychczasowych przepisów; przy czym przepis art. 47 ust. 8 stosuje się odpowiednio, co oznacza, że nawet w przypadku zwrotu tej pomocy nie przysługuje kwatera stała.
Organy wydające decyzje w niniejszej sprawie uznały, że istniejący w sprawie stan faktyczny wyczerpuje przesłanki zawarte w przytoczonym wyżej przepisie. Stanowisko takie nie jest prawidłowe. Powołany bowiem przepis odnosi się do sytuacji, gdy żołnierz zajmuje kwaterę stałą, a następnie otrzymuje pomoc na budownictwo mieszkaniowe. Ustawa ta nie przewiduje bowiem już pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe, jako formy realizacji prawa do kwatery. To prawo, zgodnie z art. 24 ust. 1 cytowanej ustawy, realizowane jest przez przydział kwatery albo wypłacenie ekwiwalentu pieniężnego w zamian za rezygnację z kwatery. Taką formę (pomoc finansową) natomiast przewidywały przepisy ustawy z dnia 20 maja 1976 r. o zakwaterowaniu sił zbrojnych (t.jedn. Dz.U. z 1992 r. Nr 5 poz. 19 z późn. zm.). Zgodnie z nimi generalnie w przypadku przyznania pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe, wygasało prawo do przydzielenia kwatery stałej. Tak więc w przypadku przyznania pomocy finansowej, a następnie przydzielenia kwatery stałej można mówić o nieprawidłowej decyzji co do przydziału kwatery i ewentualnej konieczności jej wyeliminowania z obrotu prawnego poprzez zastosowanie nadzwyczajnych środków.
Podkreślić należy, że również w przypadku uzyskania pomocy finansowej na podstawie uprzednio obowiązujących przepisów, a przydzielenia kwatery już na podstawie aktualnie obowiązujących, można kwestionować jedynie prawidłowość decyzji o przydziale kwatery, jeżeli stosownie do art. 87 ust. 1 cyt. ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. pomoc finansowa traktowana jest jako ekwiwalent pieniężny.
W tym stanie rzeczy istniejący stan faktyczny w niniejszej sprawie nie wyczerpywał przesłanek zawartych w powoływanym przepisie art. 41 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, a zatem przepis ten nie mógł mieć zastosowania.
Zauważyć wypada, że stanowisko takie w podobnych sprawach prezentowane było w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 4 lutego 1999 r. sygn. akt I SA 1613/98 - LEX nr 46577).
Mając na względzie powyższe uznać należy, że decyzje organów obu instancji naruszyły przywołany wyżej przepis prawa materialnego, a naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy.
W tym stanie rzeczy - zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzeczono jak w sentencji.