I SA/Wa 354/04
Podsumowanie
WSA w Warszawie uchylił decyzję odmawiającą ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu warszawskiego, uznając, że brak jest przeszkód prawnych ani faktycznych do jego ustanowienia na rzecz spadkobierców byłej właścicielki.
Sprawa dotyczyła wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do gruntu warszawskiego, który został złożony w 1949 r. Organy administracji odmówiły ustanowienia tego prawa, powołując się na nieodwracalne skutki prawne wynikające z zabudowy gruntu i współwłasności budynku. WSA w Warszawie uchylił te decyzje, stwierdzając, że brak jest przeszkód do ustanowienia użytkowania wieczystego, nawet jeśli grunt jest zabudowany, a prawo własności lokali stanowi odrębną kwestię. Sąd podkreślił, że możliwość ustanowienia udziału w prawie użytkowania wieczystego gruntu jest dopuszczalna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę B. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta W. odmawiającą ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu warszawskiego. Wniosek o ustanowienie prawa własności czasowej (obecnie użytkowania wieczystego) został złożony w 1949 r. na podstawie dekretu z 1945 r. Organy administracji odmówiły jego uwzględnienia, argumentując, że na gruncie znajduje się budynek mieszkalny, który stanowi współwłasność miasta i właścicieli lokali, co uniemożliwia ustanowienie użytkowania wieczystego ze względu na nieodwracalne skutki prawne. WSA uchylił zaskarżone decyzje, uznając, że organy błędnie zinterpretowały przepisy. Sąd wskazał, że możliwość ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu, nawet zabudowanego, jest dopuszczalna, a fakt wybudowania budynku i sprzedaży lokali nie stanowi przeszkody. Sąd podkreślił, że ustanowienie udziału w prawie użytkowania wieczystego gruntu jest możliwe i powinno być oparte na tytule własności nieruchomości. W pozostałej części skargę oddalono, uznając za prawidłowe umorzenie postępowania w sprawie gruntu zamiennego i odszkodowania.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, jest to możliwe, nawet jeśli na gruncie znajduje się budynek i zostały sprzedane lokale, o ile nie zachodzą inne przeszkody prawne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że fakt zabudowy gruntu i sprzedaży lokali nie stanowi przeszkody do ustanowienia prawa użytkowania wieczystego, a możliwość ustanowienia udziału w prawie użytkowania wieczystego gruntu jest dopuszczalna.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (18)
Główne
Dekret warszawski art. 7 § ust. 1 i 2
Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy
Przesłanką ustanowienia użytkowania wieczystego na rzecz dotychczasowego właściciela jest korzystanie z gruntu przez dotychczasowego właściciela dające się pogodzić z przeznaczeniem tego gruntu według planu zabudowania.
u.g.i.w.n. art. 82 § ust. 1
Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości
Z dniem wejścia w życie ustawy (1 sierpnia 1985 r.) wygasły prawa do odszkodowania za przejęte przez Państwo grunty, budynki i inne części składowe nieruchomości, przewidziane w art. 7 ust. 4 i 5 i art. 8 dekretu z dnia 26 października 1945 r.
Pomocnicze
Dekret warszawski art. 1
Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy
Dekret warszawski art. 7 § ust. 4 i 5
Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy
Dekret warszawski art. 8
Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy
u.u. m. st. W. art. 20 § ust. 1
Ustawa z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju m. st. Warszawy
u.g.n. art. 31
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
k.p.a. art. 160 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 158 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 152
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak podstaw do uznania za zasadne argumentów organów obu instancji uzasadniających odmowę ustanowienia prawa użytkowania wieczystego. Możliwość ustanowienia udziału w prawie użytkowania wieczystego gruntu w części ułamkowej. Fakt wybudowania budynku mieszkalnego i sprzedaży lokali nie stanowi przeszkody do ustanowienia użytkowania wieczystego.
Odrzucone argumenty
Organy administracji błędnie zastosowały pojęcie nieodwracalnych skutków prawnych. Organy nie wykazały istnienia przeszkody uniemożliwiającej ustanowienie użytkowania wieczystego do ułamkowej części gruntu.
Godne uwagi sformułowania
nieodwracalne skutki prawne ustanowienie udziału w prawie użytkowania wieczystego gruntu w części ułamkowej nie stanowi przeszkody do przyznania prawa użytkowania wieczystego fakt wybudowania budynku mieszkalnego
Skład orzekający
Jerzy Siegień
sprawozdawca
Marek Stojanowski
przewodniczący
Monika Nowicka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dekretu warszawskiego dotyczących ustanowienia prawa użytkowania wieczystego na gruntach zabudowanych, możliwość ustanowienia udziału w prawie użytkowania wieczystego, stosowanie pojęcia nieodwracalnych skutków prawnych w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej gruntów warszawskich objętych dekretem z 1945 r. oraz przepisów o gospodarce nieruchomościami.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy historycznego dekretu warszawskiego i jego zastosowania w praktyce po wielu latach, co pokazuje złożoność reprywatyzacji i praw do gruntów w stolicy.
“Czy można odzyskać prawo do gruntu po 50 latach? Sąd wyjaśnia zasady użytkowania wieczystego w Warszawie.”
Sektor
nieruchomości
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
I SA/Wa 354/04 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2005-06-13 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-03-26 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Jerzy Siegień /sprawozdawca/ Marek Stojanowski /przewodniczący/ Monika Nowicka Symbol z opisem 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich Sygn. powiązane I OSK 62/06 - Wyrok NSA z 2006-11-21 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie WSA Monika Nowicka asesor WSA Jerzy Siegień (spr.) Protokolant Iwona Kosińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi B. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] w przedmiocie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości warszawskiej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2003 r. nr [...] - obie w części dotyczącej odmowy ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości [...] o powierzchni [...] m2, położonego w Warszawie przy ulicy [...] [...], 2. w pozostałej części skargę oddala, 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja w części, w której została przez Sąd uchylona, nie podlega wykonaniu, 4. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz B. N. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r. Prezydent W. po rozpatrzeniu wniosku M. M. z dnia 16 lutego 1949 r. o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu o powierzchni [...] m2, położonego w W. przy ul. [... [...] oraz wniosku B. N. z dnia 23 czerwca 2003 r. o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego innego gruntu równoważnego pod względem walorów użytkowych działce położonej w W. przy ul. [...] [... lub o przyznanie odszkodowania za rzeczywistą szkodę w rozumieniu art. 160 § 1 k.p.a., stanowiącego równowartość działki położonej przy ul. [...] [...] w W.: 1) odmówił ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu o powierzchni [...] m2, położonego w W. przy ul. [...] [...], opisanego w ewidencji gruntów jako działki nr [...]-część o powierzchni [...] m2, [...] - część o powierzchni [...] m2, [...] - część o powierzchni [...] m2 z obrębu [...], 2) umorzył postępowanie w sprawie wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do gruntu o równej wartości użytkowej, 3) uznał swoją niewłaściwość w sprawie wniosku o przyznanie odszkodowania na podstawie art. 160 § 1 k.p.a. i w tym zakresie przekazał sprawę do rozpatrzenia Samorządowemu Kolegium Odwoławczego w W. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji stwierdził, że nieruchomość przy ul. [...] [...] w W. leży na terenie objętym działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Na podstawie art. 1 tego dekretu wszystkie grunty położone w granicach miasta Warszawy przeszły na własność Gminy m. st. Warszawy, a po likwidacji gmin w 1950 r. na własność Skarbu Państwa. Część powyższego gruntu z dniem 27 maja 1990 r. stała się własnością Dzielnicy W., co potwierdził Wojewoda [...] decyzjami z dnia [...] marca 1992 r. nr [...], z dnia [...] sierpnia 1993 r. nr [...] oraz z dnia [...] czerwca 1992 r. nr [...]. Na podstawie art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju m. st. Warszawy część tego gruntu przeszła na własność Miasta W. Pozostała część gruntu nieruchomości hipotecznej hip. nr [...] znajdująca się w liniach rozgraniczających ulicy [...] (działka ew. nr [...] - o pow. [...] m2) stanowi własność Skarbu Państwa i znajduje się we władaniu Zarządu Dróg Miejskich. Zgodnie z art. 7 ust. 1 i 2 powołanego dekretu dotychczasowi właściciele lub ich następcy prawni będący w posiadaniu gruntu, względnie osoby prawa ich reprezentujące, uprawnieni byli w ciągu 6-ciu miesięcy od dnia objęcia w posiadanie gruntu przez Gminę m. st. Warszawy do złożenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej (obecnego prawa użytkowania wieczystego) z czynszem symbolicznym lub prawa zabudowy za opłatą symboliczną. Gmina miała obowiązek uwzględniania wniosków, jeżeli korzystanie z gruntów przez dotychczasowych właścicieli dało się pogodzić z przeznaczeniem tych gruntów określonym w planie zabudowania. Objęcie niniejszego gruntu przez Gminę m. st. Warszawa, jak ustalił organ pierwszej instancji, nastąpiło w dniu 16 sierpnia 1948 r., tj. z dniem ukazania się ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Nr 20 Rady Narodowej m. st. Warszawy, a więc termin składania wniosków upływał w dniu 16 lutego 1949 r. Zgodnie z zaświadczeniem Sądu Grodzkiego w W. z dnia [...] lutego 1949 r. l. dz. [...] prawo własności tej nieruchomości oznaczonej w księdze wieczystej jako "Nieruchomość w W. nr [...]" o powierzchni [...] m2, wpisane było na rzecz M. z B. M. W dniu 16 lutego 1949 r. M. M. złożyła, w trybie art. 7 ust. 1 dekretu, wniosek o przyznanie jej za czynszem symbolicznym prawa własności czasowej terenu nieruchomości w W. przy ul. [...], "hip. nr [...]". Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego W. z dnia [...] kwietnia 1991 r. spadek po M. M. zmarłej dnia 18 października 1981 r. w W. na mocy ustawy nabyli córka B. N. oraz syn J.M. po 1/2 części spadku każde z nich. Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego W. z dnia 15 marca 2000 r. spadek po J. M., zmarłym dnia 31 stycznia 2000 r., na podstawie ustawy nabyli żona spadkodawcy M.M. oraz siostra spadkodawcy B. N. z domu M. po 1/2 części spadku każda z nich. W dniu 23 października 1951 r. nieruchomość ta została przekazana protokołem zdawczo-odbiorczym w zarząd i użytkowanie Stołecznej Dyrekcji Budowy Osiedli [...] W., co potwierdza pismo Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia 28 listopada 1951 r. kierowane do Ministerstwa Gospodarki Komunalnej. W 1952 r. na części przedmiotowej nieruchomości oraz na części nieruchomości sąsiednich hip. nr [....] wybudowano budynek mieszkalny. W budynku tym wydzielono odrębną własność 12 lokali mieszkalnych. Zawiera on 36 lokali mieszkalnych i 7 lokali użytkowych. W dniu 1 grudnia 1999 r. po dokonaniu oględzin budynku położonego w W. przy ul. [...] [...] przez przedstawicieli Wydziału Geodezji i Gospodarki Nieruchomościami oraz Wydziału Architektury Urzędu Gminy W. sporządzono protokół z oględzin, w którym stwierdzono, że nie ma możliwości wydzielenia z przedmiotowego budynku samodzielnego obiektu budowlanego ze względu na fakt, że granice działki hipotecznej (hip. nr [...]) przebiegają w poprzek pomieszczeń mieszkalnych i usługowych w budynku. Zgodnie z art. 31 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543) oddanie w użytkowanie wieczyste nieruchomości gruntowej zabudowanej następuje z równoczesną sprzedażą położonych na tej nieruchomości budynków i innych urządzeń. Jak podkreślił organ pierwszej instancji, sprzedaż udziału w przedmiotowym budynku, który to udział wynikałby ze stosunku powierzchni części działki pod tym budynkiem stanowiącej nieruchomość oznaczoną w 1949 r. jako "Nieruchomość w W. nr [...]" do powierzchni zabudowy tego budynku, wymagałoby oddania w użytkowanie wieczyste gruntu pod całym budynkiem w odpowiednim udziale. Roszczenie o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego przysługuje natomiast tylko do gruntu w granicach nieruchomości hip. nr [...]. Ze względu na brak możliwości wykonania dyspozycji zawartej w art. 31 ustawy o gospodarce nieruchomościami, nie jest możliwe, zdaniem organu pierwszej instancji, ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do przedmiotowego gruntu. Powodem wydania decyzji odmownej nie są więc "trudności techniczne w określeniu udziału w użytkowaniu wieczystym nieruchomości", a nieodwracalne skutki prawne, które zaszły na gruncie od dnia 21 listopada 1945 r. do dnia dzisiejszego. Rozpatrując wniosek stron o ewentualne przyznanie im gruntu zamiennego organ pierwszej instancji stwierdził, że zgodnie z przepisami ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 22, poz. 99) z dniem wejścia w życie tej ustawy (1 sierpnia 1985 r.) wygasły prawa do odszkodowania za przejęte przez Państwo grunty, budynki i inne części składowe nieruchomości, przewidziane w art. 7 ust. 4 i 5 i art. 8 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy. W związku z powyższym, zdaniem organu pierwszej instancji, nie jest możliwe przyznanie gruntu zamiennego na podstawie tego dekretu, a postępowanie w tym zakresie należało umorzyć. Decyzją z dnia [...] stycznia 2004 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2003 r. stwierdzając w uzasadnieniu, że skoro art. 7 ust. 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. nakładał na organ administracji obowiązek uwzględnienia wniosku o przyznanie dotychczasowemu prawa własności czasowej, jeżeli korzystanie z gruntu przez dotychczasowego właściciela dało się pogodzić z przeznaczeniem gruntu według planu zabudowania, to gmina nie mogła zabudowywać terenu bez uprzedniego rozpatrzenia wniosku. W przypadku rozpoznawania wniosku dekretowego po kilkudziesięciu latach od jego złożenia, gdy zachodzą przesłanki ustanowienia użytkowania wieczystego w myśl art. 7 dekretu, użytkowanie wieczyste należy ustanowić nawet wówczas, gdy poczyniono nakłady na tym gruncie, chyba że mamy do czynienia z nieodwracalnością skutków prawnych. W omawianej sprawie, zdaniem organu drugiej instancji, taki przypadek zachodzi. Obecnie na gruncie znajduje się budynek, który stanowi współwłasność Miasta W. i właścicieli wykupionych lokali. Dla zachowania konstrukcji prawa użytkowania wieczystego należałoby wraz z oddaniem gruntu w użytkowanie wieczyste sprzedać spadkobiercom byłej właścicielki w odpowiednich udziałach prawo własności budynku znajdującego się na tym gruncie, czego nie można uczynić, bowiem nie ma możliwości wydzielenia z przedmiotowego budynku samodzielnego obiektu budowlanego ze względu na fakt, że granice działki hipotecznej nr [...]) przebiegają w poprzek pomieszczeń mieszkalnych i usługowych w budynku. Organ pierwszej instancji zasadnie więc odmówił ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu położonego przy ul. [...] [...] w W. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 28 stycznia 2004 r. wniosła B. N., zarzucając jej naruszenie przepisu art. 158 § 2 w związku z art. 156 § 2 k.p.a. przez nierozstrzygnięcie decyzją wniosku skarżącej o stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa. Z przepisu art. 158 § 2 k.p.a. wynika nakaz stwierdzenia, że decyzja została wydana z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą okoliczności o których mowa wart. 156 § 2 k.p.a. Skarżąca wniosła również o uchylenie decyzji Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2003 r. o odmowie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego gruntu, bowiem wydano ją z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 1, 2, i 7 k.p.a. Rozpoznanie wniosku nastąpiło po upływie lat 54 od chwili jego złożenia, co uniemożliwiło realizację praw spadkobierców byłej właścicielki przez wcześniejsze ustanowienie na rzecz innych osób prawa użytkowania wieczystego gruntu, a więc narusza przepisy o własności. Z uwagi na to, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. skarżąca wniosła na podstawie art. 145 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi o stwierdzenie wydania z naruszeniem prawa: 1) decyzji Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2003 r. nr [...], 2) decyzji poprzedzających umowę ustanowienia użytkowania wieczystego gruntu dwunastu wyodrębnionych części nieruchomości na rzecz uczestników postępowania sądowego, jak również 3) decyzji z dnia [...] października 1951 r. o przekazaniu terenu przy ul. [...] [...] w W. w zarząd i użytkowanie Stołecznej Dyrekcji Budowy Osiedli [...] W. Przeniesienie własności 12 lokali mieszkalnych w budynku wybudowanym na przedmiotowej nieruchomości było poprzedzone wydaniem decyzji administracyjnych, które są dotknięte wadą wymienioną w art. 156 § 1 k.p.a. Zdaniem skarżącej, ponieważ obecnie na ma możliwości uruchomienia drogi postępowania administracyjnego w celu odwrócenia skutków wywołanych tymi decyzjami w związku wystąpieniem nieodwracalnych skutków prawnych, należy stwierdzić, ze decyzje te zostały wydane z naruszeniem prawa (art. 158 § 2 k.p.a.). Nieodwracalne skutki prawne występują również zdaniem skarżącej wobec pozostałej części nieruchomości przekazanej w zarząd i użytkowanie Stołecznej Dyrekcji Budowy Osiedli [...] W. Zadysponowanie przez organ nieruchomością przed rozpatrzeniem wniosku o przyznanie prawa własności czasowej, jako przekraczające zakres zwykłego zarządu nie mogło być skuteczne, bez uzyskania zgody byłego właściciela gruntu lub rozstrzygnięcia sądu w tym zakresie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną. Z tego względu Sąd w rozpatrywanej sprawie nie mógł badać legalności decyzji z dnia [...] października 1951 r. o przekazaniu terenu przy ul. [...] [...] w W. w zarząd i użytkowanie Stołecznej Dyrekcji Budowy Osiedli [...] W. oraz decyzji poprzedzających umowę ustanowienia użytkowania wieczystego gruntu dwunastu wyodrębnionych części nieruchomości na rzecz uczestników postępowania sądowego, bowiem te decyzje nie stanowią przedmiotu orzekania w niniejszej sprawie. Kontrola sądowoadministracyjna aktów lub czynności organów administracji publicznej w zakresie ich zgodności z prawem sprowadza się do wyjaśnienia w toku rozpoznawania danej sprawy, czy organy administracji nie naruszyły prawa w stopniu mającym wpływ na wynik tej sprawy, według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonej decyzji. Skargę wniesioną w rozpoznawanej sprawie należy uwzględnić w części odmawiającej ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu o powierzchni [...] m2, położonego w W. przy ul. [...] [...] (opisanego w ewidencji gruntów jako działki nr [...] - część o powierzchni [...] m2, [...] - część o powierzchni [...] m2, [...] - część o powierzchni [...] m2 z obrębu [...]), ale z innych powodów niż podniesione przez skarżącą. Skargę w części dotyczącej umorzenia postępowania w sprawie wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do gruntu o równej wartości użytkowej oraz przekazania sprawy wniosku o przyznanie odszkodowania na podstawie art. 160 § 1 k.p.a. do rozpatrzenia Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w W., jako niezasadną, należało oddalić. Do rozstrzygnięcia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej z 1949 r. mają zastosowanie przepisy dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). W trybie tych przepisów nie ma obecnie podstaw do orzekania o odszkodowaniu za szkodę powstałą na skutek wydania decyzji o odmowie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu położonego przy ul. [...] [...] w W. Zgodnie z art. 82 ust. 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127, z późn. zm.) z dniem wejścia w życie tej ustawy (1 sierpnia 1985 r.) wygasły prawa do odszkodowania za przejęte przez Państwo grunty, budynki i inne części składowe nieruchomości, przewidziane w art. 7 ust. 4 i 5 i art. 8 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy. Nie jest także możliwe przyznanie gruntu zamiennego na podstawie tego dekretu, a więc organ pierwszej instancji prawidłowo umorzył postępowanie w tym zakresie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. po rozpatrzeniu wniosku o przyznanie odszkodowania na podstawie art. 160 § 1 k.p.a. za szkodę powstałą na skutek wydania z naruszeniem art. 156 § 1 k.p.a. przez Burmistrza Gminy [...] decyzji z dnia [...] marca 2001 r. odmawiającej ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu położonego przy ul. [....] [...] w W. (nieważność decyzji z dnia [...] marca 2001 r. została stwierdzona decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławcze w W. z dnia [...] sierpnia 2001 r.), odmówiło przyznania odszkodowania. Strona niezadowolona z odmowy przyznania jej przez Kolegium odszkodowania mogła, w terminie 30 dni od dnia jej doręczenia, wnieść w tej sprawie powództwo do sądu powszechnego. Badanie prawidłowości wydania decyzji z dnia [...] listopada 2004 r. odmawiającej przyznania odszkodowania na podstawie art. 160 § 1 k.p.a. nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Uzasadniając wyrok w części uchylającej zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia [....] sierpnia 2003 r., należy stwierdzić, że brak jest podstaw do uznania za zasadne argumentów organów obu instancji uzasadniających odmowę ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu o powierzchni [...] m2, położonego w W. przy ul. [...] [...]. Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy w art. 7 ust. 1 i 2 wyczerpująco ustanowił przesłanki, których wystąpienie zobowiązywało właściwy organ do uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej (użytkowania wieczystego) do gruntu. Przesłanką ustanowienia użytkowania wieczystego na rzecz dotychczasowego właściciela jest korzystanie z gruntu przez dotychczasowego właściciela dające się pogodzić z przeznaczeniem tego gruntu według planu zabudowania. Organy administracji rozpoznając przedmiotową sprawę ustaliły, na podstawie obowiązującego w dniu ich wydania planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego m. W., zatwierdzonego uchwałą Rady W. z dnia [...] września 1992 r., że przedmiotowa nieruchomość jest przeznaczona pod zabudowę mieszkaniowo – usługową. Wymienione w tym planie sposoby zagospodarowania dają się w oczywisty sposób pogodzić z możliwością korzystania z gruntu przez dotychczasowego właściciela (jego następcę prawnego). Nie stanowi natomiast przeszkody do przyznania prawa użytkowania wieczystego fakt wybudowania budynku mieszkalnego na części przedmiotowej nieruchomości oraz na części nieruchomości sąsiednich hip. nr [...]. W szczególności w omawianej sprawie nie zachodzi przypadek nieodwracalności skutków prawnych, na który powołały się organy orzekające w sprawie. Rozważanie wystąpienia nieodwracalnych skutków prawnych może być dokonywane jedynie w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 156 k.p.a., nie znajduje natomiast zastosowania do postępowania prowadzonego w trybie zwykłym. W przypadku rozpoznawania wniosku dekretowego po kilkudziesięciu latach od jego złożenia, jeżeli zachodzą przesłanki ustanowienia użytkowania wieczystego w myśl art. 7 dekretu, użytkowanie wieczyste należy ustanowić nawet wówczas, gdy poczyniono nakłady na tym gruncie, chyba że istnieje przeszkoda prawna uniemożliwiająca ustanowienie tego prawa. W rozpoznawanej sprawie organy nie wykazały istnienia przeszkody uniemożliwiającej ustanowienie użytkowania wieczystego do ułamkowej części gruntu stanowiącego nieruchomość [...] przy ul. [...] [...]. Organ pierwszej instancji przyjął, że możliwa jest sprzedaż udziału w przedmiotowym budynku, który to udział wynikałby ze stosunku powierzchni części działki pod tym budynkiem stanowiącej nieruchomość oznaczoną w 1949 r. jako "Nieruchomość w W. nr [...] " do powierzchni zabudowy tego budynku. Wbrew twierdzeniu tego organu nie stanowi przeszkody w podjęciu takiego rozstrzygnięcia fakt konieczności oddania w użytkowanie wieczyste gruntu pod całym budynkiem w odpowiednim udziale, w sytuacji gdy żądanie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego przysługuje tylko do gruntu w granicach nieruchomości hip. Nr [...]. Ustanowienie udziału w prawie użytkowania wieczystego gruntu w części ułamkowej wiąże się z określeniem zakresu uprawnień współużytkownika wieczystego względem rzeczy wspólnej. Wielkość tego udziału w rozpatrywanej sprawie będzie wynikać z tytułu, który stał się podstawą jego ustanowienia. Udział w prawie użytkowania wieczystego jest kategorią niematerialną, stanowiącą idealny (myślowy) nośnik uprawnień współużytkownika wieczystego. Oddanie więc w użytkowanie wieczyste gruntu pod całym budynkiem w odpowiednim udziale nie stoi w sprzeczności z żądaniem ustanowienia prawa użytkowania wieczystego tylko do gruntu w granicach nieruchomości warszawskiej nr hip. [...]. Tytuł własności do tej nieruchomości będzie bowiem stanowił podstawę do ustanowienia udziału w prawie użytkowania wieczystego gruntu w części ułamkowej oraz będzie przesądzał o wielkości tego udziału. W budynku mieszkalnym wybudowanym na nieruchomości warszawskiej nr hip. [...] znajduje się [...] lokali mieszkalnych i [...] użytkowych stanowiących własność W. oraz [...] lokali mieszkalnych stanowiących odrębną własność osób trzecich. Prezydent W. nie wskazał przeszkód faktycznych lub prawnych uniemożliwiających ustanowienie na rzecz następców prawnych byłego właściciela nieruchomości warszawskiej nr hip. [...] odrębnej własności lokalu, wraz z określeniem wielkości udziału w nieruchomości wspólnej, a także oddanie w użytkowanie wieczyste gruntu w ułamkowej części. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. również nie dokonało w powyższym zakresie jakichkolwiek ustaleń. Przedmiotowa sprawa nie została więc należycie wyjaśniona, a zaskarżone decyzje wydano z naruszeniem art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. Mając powyższe na względzie, Sąd działając na podstawie przepisów art. 145 § 1 lit. c, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę