I SA/Wa 301/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2022-02-25
NSAnieruchomościŚredniawsa
rozgraniczenie nieruchomościkoszty postępowaniarozłożenie na ratyfinanse publicznewłaściwość organuuznanie administracyjnesytuacja materialnaprawo administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję odmawiającą rozłożenia na raty kosztów postępowania rozgraniczeniowego, uznając brak wystarczających podstaw prawnych i faktycznych.

Skarżąca domagała się rozłożenia na raty kosztów postępowania rozgraniczeniowego, jednak zarówno organ pierwszej instancji, jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiły uwzględnienia wniosku. Sąd administracyjny, analizując sprawę, stwierdził, że sytuacja materialna skarżącej nie uzasadnia zastosowania przepisów o rozłożeniu należności na raty, zwłaszcza w kontekście wcześniejszych orzeczeń, które już oceniły jej możliwości finansowe. Skarga została oddalona.

Sprawa dotyczyła wniosku o rozłożenie na raty kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Decyzją Burmistrza, a następnie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wniosek został odrzucony. Skarżąca argumentowała brak środków na zapłatę. Sąd administracyjny, rozpoznając skargę, odwołał się do przepisów ustawy o finansach publicznych oraz Ordynacji podatkowej, wskazując na uznaniowy charakter decyzji o rozłożeniu na raty i konieczność wykazania ważnych względów społecznych lub gospodarczych, a w szczególności możliwości płatniczych zobowiązanego. Sąd podkreślił, że kwestia możliwości finansowych skarżącej była już przedmiotem analizy w poprzednim postępowaniu, zakończonym prawomocnym wyrokiem WSA, który stwierdził, że dochody skarżącej były wystarczające do spłaty należności. Mimo upływu czasu, skarżąca nie wykazała wystąpienia nowych okoliczności uzasadniających odmienną ocenę jej sytuacji materialnej, a nawet nie odpowiedziała na wezwanie organu do przedłożenia dodatkowych dokumentów. W związku z tym, sąd uznał, że organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie i nie przekroczyły granic uznania administracyjnego, oddalając skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, nie istnieją wystarczające podstawy prawne i faktyczne do rozłożenia na raty kosztów postępowania rozgraniczeniowego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała wystąpienia nadzwyczajnych okoliczności uzasadniających rozłożenie należności na raty, a jej sytuacja materialna była już oceniana w poprzednim postępowaniu i uznana za wystarczającą do spłaty części kosztów. Brak odpowiedzi na wezwanie organu dodatkowo osłabił pozycję skarżącej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

u.f.p. art. 64 § ust. 1 pkt 2b

Ustawa o finansach publicznych

Organ może umarzać, odraczać terminy spłaty lub rozkładać na raty płatność należności w przypadkach uzasadnionych względami społecznymi lub gospodarczymi, w szczególności możliwościami płatniczymi zobowiązanego. Stosowanie tych instytucji ma charakter uznaniowy.

Pomocnicze

o.p. art. 67a § § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy może odroczyć termin płatności podatku lub rozłożyć zapłatę podatku na raty w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym. Ważny interes podatnika to sytuacja, w której z powodu nadzwyczajnych, losowych przypadków podatnik ten nie jest w stanie uregulować swoich zaległości podatkowych.

P.u.s.a. art. 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd oddala ją.

k.p.a. art. 267

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis dotyczący umorzenia kosztów postępowania, odrębny od instytucji rozłożenia na raty.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wykazania przez skarżącą nadzwyczajnych okoliczności uzasadniających rozłożenie należności na raty. Sytuacja materialna skarżącej była już oceniana w poprzednim postępowaniu i uznana za wystarczającą do spłaty części kosztów. Brak odpowiedzi skarżącej na wezwanie organu do przedłożenia dodatkowych dokumentów. Organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie i nie przekroczyły granic uznania administracyjnego.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącej o braku środków na zapłatę kosztów postępowania rozgraniczeniowego, które nie zostały poparte wystarczającymi dowodami na wystąpienie nadzwyczajnych okoliczności.

Godne uwagi sformułowania

ważny interes podatnika to sytuacja, w której z powodu nadzwyczajnych, losowych przypadków podatnik ten nie jest w stanie uregulować swoich zaległości podatkowych użycie w powyższym przepisie sformułowania 'organ może' oznacza, że zastosowanie opisanych w nim instytucji ma charakter uznaniowy Sądowa kontrola tego rodzaju rozstrzygnięć ogranicza się do zbadania, czy decyzja uznaniowa poprzedzona została prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem.

Skład orzekający

Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz

przewodniczący

Anna Falkiewicz-Kluj

członek

Magdalena Durzyńska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących rozkładania na raty należności publicznoprawnych, w tym kosztów postępowań administracyjnych, oraz znaczenie wykazania nadzwyczajnych okoliczności i możliwości płatniczych zobowiązanego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rozkładania na raty kosztów postępowania rozgraniczeniowego, ale zasady ogólne dotyczące uznania administracyjnego i wykazywania przesłanek mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie przepisów o rozkładaniu należności na raty i znaczenie udokumentowania swojej sytuacji finansowej. Jest to typowa sprawa administracyjna, ale z elementami dotyczącymi finansów osobistych.

Kiedy można prosić o raty za koszty postępowania? Sąd wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wa 301/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2022-02-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-02-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz /przewodniczący/
Anna Falkiewicz-Kluj
Magdalena Durzyńska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne
Geodezja i kartografia
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 305
art. 63  ust. 7 i  art. 63  ust. 1  pkt 2b
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska - Jaroszewicz, Sędziowie sędzia WSA Anna Falkiewicz - Kluj, sędzia WSA Magdalena Durzyńska (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 lutego 2022 r. sprawy ze skargi D. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty kosztów postępowania rozgraniczeniowego oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z [...] listopada 2020 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej też jako organ/kolegium) utrzymało w mocy decyzję Burmistrza [...] z [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty kosztów postępowania rozgraniczeniowego J. B. i D. B.(dalej też jako skarżąca).
W uzasadnieniu decyzji kolegium wskazało, że stosownie do art. 67a § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2021 r., poz. 1540) organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym może odroczyć termin płatności podatku lub rozłożyć zapłatę podatku na raty. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, ważny interes podatnika to sytuacja, w której z powodu nadzwyczajnych, losowych przypadków podatnik ten nie jest w stanie uregulować swoich zaległości podatkowych.
W ocenie organu w niniejszej sprawie nie wystąpiło żadne nadzwyczajne zdarzenie uzasadniające zastosowanie art. 67a § 1 pkt 1 powołanej ustawy. Ponadto, koszty postępowania rozgraniczeniowego zostały w niniejszej sprawie ustalone postanowieniem z [...] stycznia 2018 r., zaś prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 4 kwietnia 2019 r. kwestia zwolnienia skarżących ze wskazanych kosztów została rozstrzygnięta odmownie. W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd jednoznacznie stwierdził, że uzyskiwane przez skarżącą dochody są wystarczające na spłatę należności. Od tamtej pory w sprawie nie ujawniły się żadne nowe okoliczności, które uzasadniałyby odmienną ocenę sytuacji skarżących.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. B. i D. B. wskazali, że nie mają środków na zapłatę kosztów postępowania rozgraniczeniowego.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Postanowieniem z 14 czerwca 2021 r. sygn. akt I SA/Wa 301/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę J. B..
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2019, poz. 2167, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 329, dalej jako ppsa), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą (art. 134 § 1 ppsa).
Jak wynika z akt sprawy, postanowieniem Burmistrza [...] z [...] stycznia 2018 r. nr [...] ustalono koszty postępowania rozgraniczeniowego na kwotę [...] złotych, w tym [...] złotych dla D. B. - właścicieli działki nr [...] w obrębie wsi [...]. Postanowieniem z [...] maja 2018 r. nr [...] ten sam organ odmówił D. B. zwolnienia z kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z [...] lipca 2018r. nr [...] utrzymało powyższe postanowienie w mocy. Prawomocnym wyrokiem z 4 kwietnia 2019 r. sygn. akt IV SA/Wa 2514/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na powyższe postanowienie.
Opłaty z tytułu kosztów rozgraniczenia nieruchomości należy zaliczyć do środków publicznych stanowiących niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym, o których mowa w art. 60 ust. 7 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 305, dalej jako ustawa). Zgodnie z art. 64 ust. 1 pkt 2b powołanej ustawy właściwy organ może umarzać w części, odraczać terminy spłaty całości albo części należności lub rozkładać na raty płatność całości albo części należności - w przypadkach uzasadnionych względami społecznymi lub gospodarczymi, w szczególności możliwościami płatniczymi zobowiązanego.
Wg orzecznictwa, przez ważne względy społeczne lub gospodarcze należy rozumieć sytuację, gdy z powodu nadzwyczajnych przypadków losowych lub szczególnego splotu okoliczności osoba zobowiązana do uiszczenia należności nie jest w stanie ich uregulować, przy czym nie można ich utożsamiać z subiektywnym przekonaniem zobowiązanego o niemożliwości świadczenia (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 stycznia 2021r. sygn. akt I GSK 1605/20). Nadto należy zauważyć, że użycie w powyższym przepisie sformułowania "organ może" oznacza, że zastosowanie opisanych w nim instytucji ma charakter uznaniowy, a zatem nawet w przypadku spełnienia przesłanek określonych w ww. przepisie, organ nie jest zobowiązany do ich zastosowania. Sądowa kontrola tego rodzaju rozstrzygnięć ogranicza się do zbadania, czy decyzja uznaniowa poprzedzona została prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem. Sąd bada zatem, czy organ dochował wystarczającej staranności i nie przekroczył dopuszczalnych granic przy stosowaniu nadanej mu przez ustawodawcę dyskrecjonalnej władzy, która sama w sobie nie może być kwestionowana.
Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy, w ocenie Sądu organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego. Kolegium trafnie podniosło, że koszty postępowania rozgraniczeniowego zostały ustalone ponad pięć lat temu, zaś brak przesłanek do umorzenia określonych w postanowieniu kosztów został prawomocnie stwierdzony w wyroku WSA z 4 kwietnia 2019 r., tj. niemal trzy lata temu. Wskazać przy tym należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przy rozpoznawaniu sprawy o sygn. akt IV Sa/Wa 2514/18 poddał szczegółowej analizie sytuację materialną skarżącej i prawomocnie przesądził, że nie zachodzą podstawy do zwolnienia skarżącej z kosztów postępowania rozgraniczeniowego na podstawie art. 267 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2021r., poz. 735 ze zm., dalej jako kpa). Sąd wskazał, że w sytuacji gdy dochód na jedną osobę w gospodarstwie domowym skarżącej wynosi [...] złotych, a wydatki kształtują się na poziomie [...] złotych – istnieje możliwość wywiązania się z obowiązku zapłaty części kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Powyższe oznacza, że skarżąca od niemal trzech lat ma świadomość konieczności poniesienia ustalonych kosztów i miała możliwość poczynienia stosownych oszczędności w tym zakresie. Wprawdzie instytucja umorzenia kosztów postępowania na podstawie art. 267 kpa jest instytucją odrębną od rozłożenia należności na raty na podstawie art. 64 ust. 1 pkt 2b ustawy, i przewiduje odrębne przesłanki zastosowania, to jednak w postępowaniu o rozłożenie ww. należności na raty skarżąca nie wykazała aby od czasu wyroku WSA z 4 kwietnia 2019 r. wystąpiły jakiekolwiek szczególne okoliczności pozwalające odmiennie ocenić jej sytuację materialną. Jak wynika z akt sprawy, pismem z [...] sierpnia 2020 r. wezwano skarżącą do przedłożenia dodatkowych dokumentów i do udzielenia wyjaśnień co do jej sytuacji materialnej, wezwanie to pozostało bez odpowiedzi. Skarżąca złożyła dodatkowe dokumenty wraz z odwołaniem, jak jednak zasadnie wskazało kolegium, dokumenty te nie wskazują na pogorszenie się sytuacji materialnej jej gospodarstwa domowego. Ponadto, ewentualne pogorszenie się sytuacji materialnej w świetle przywołanego przez organ stanu prawnego również nie stanowiłoby wystarczającej przesłanki do rozłożenia należności na raty, albowiem zgodnie z ww. art. 64 ust. 1 pkt 2b musiałoby się wiązać z zaistnieniem nadzwyczajnych, wyjątkowych okoliczności. Takich okoliczności ani w postępowaniu przed organami ani w skardze nie wykazano.
Organy obu instancji prawidłowo przeprowadziły postępowanie wyjaśniające, zgromadziły materiał dowodowy i wyciągnęły z niego prawidłowe wnioski, nie przekraczając przy tym granic uznania administracyjnego. Wydane decyzje zostały właściwie uzasadnione i nie mają cech dowolności. Dlatego na podstawie art. 151 ppsa sąd skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI