I SA/WA 2980/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Miasta Stołecznego W. na orzeczenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w W., które umorzyło postępowanie w sprawie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego. SKO umorzyło postępowanie na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy z 31 stycznia 2019 r., uznając, że postępowanie zostało wszczęte po 5 października 2018 r. i nie zostało skutecznie doręczone wypowiedzenie wszystkim współużytkownikom wieczystym przed 1 stycznia 2019 r. Miasto W. zarzuciło SKO naruszenie art. 4 ust. 1 i 2 ustawy zmieniającej poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. Kluczowym problemem okazało się wadliwe pouczenie przez SKO strony o środku zaskarżenia, co skutkowało tym, że Miasto złożyło sprzeciw do sądu powszechnego, który został odrzucony. Sąd administracyjny zastosował art. 112 kpa, zgodnie z którym błędne pouczenie nie może szkodzić stronie. Ponadto, sąd stwierdził, że SKO nie zbadało drugiej, kluczowej przesłanki umorzenia, tj. czy wypowiedzenie dotychczasowej opłaty rocznej zostało skutecznie doręczone wszystkim współużytkownikom wieczystym nieruchomości przed 1 stycznia 2019 r. W przypadku nieruchomości z wieloma lokalami, gdzie użytkowanie wieczyste przysługuje do całości nieruchomości, brak takiego ustalenia uniemożliwiał prawidłowe zastosowanie art. 4 ustawy zmieniającej. Sąd podkreślił, że jeśli wypowiedzenia nie zostały doręczone wszystkim współużytkownikom, opłata przekształceniowa powinna być równa opłacie obowiązującej przed aktualizacją, a postępowanie powinno zostać umorzone. W przeciwnym razie, jeśli doręczenia były skuteczne, opłata powinna być zaktualizowana, a sprzeciw użytkownika wieczystego podlegałby rozpoznaniu. Sąd uchylił zaskarżone orzeczenie i zasądził koszty postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących umorzenia postępowania w sprawie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, zwłaszcza w kontekście wadliwego pouczenia organu i konieczności badania doręczeń wszystkim współużytkownikom.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą z dnia 31 stycznia 2019 r. i przekształceniem użytkowania wieczystego. Wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych dotyczących doręczeń.
Zagadnienia prawne (3)
Czy błędne pouczenie strony o środkach zaskarżenia przez organ administracji publicznej może skutkować przywróceniem terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, błędne pouczenie o środkach zaskarżenia nie może szkodzić stronie, która się do niego zastosowała, co uzasadnia rozpoznanie skargi wniesionej po terminie wynikającym z błędnego pouczenia.
Uzasadnienie
Sąd zastosował art. 112 kpa, zgodnie z którym błędne pouczenie o prawie odwołania lub skutkach zrzeczenia się odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która się do niego zastosowała.
Jakie są przesłanki umorzenia postępowania w sprawie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego na podstawie art. 4 ustawy z dnia 31 stycznia 2019 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Przesłankami są: wszczęcie postępowania po 5 października 2018 r. i niezakończenie go do dnia wejścia w życie ustawy (13 lutego 2019 r.) ORAZ nieskuteczne doręczenie wypowiedzeń dotychczasowej wysokości opłaty wszystkim współużytkownikom wieczystym przed 1 stycznia 2019 r.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że obie przesłanki muszą być spełnione łącznie. Organ umarzając postępowanie, nie zbadał drugiej przesłanki, tj. czy wypowiedzenie zostało doręczone wszystkim współużytkownikom wieczystym nieruchomości, co jest kluczowe dla prawidłowego zastosowania przepisu.
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie w sprawie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, jeśli nie ustalił, czy wypowiedzenie dotychczasowej opłaty zostało doręczone wszystkim współużytkownikom wieczystym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, brak takiego ustalenia skutkuje wadliwym umorzeniem postępowania, ponieważ prawidłowe doręczenie wszystkim współużytkownikom jest kluczowe dla określenia dalszego trybu postępowania i wysokości opłaty.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że użytkowanie wieczyste jest niepodzielne i przysługuje do całej nieruchomości. Różnice w wysokości opłaty mogą wynikać jedynie z różnicy udziałów, ale podstawa jej wymiaru musi być taka sama dla wszystkich. Niezbadanie kwestii doręczeń wszystkim współużytkownikom narusza zasadę równości wobec prawa.
Przepisy (19)
Główne
ppsa art. 145 § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ustawa zmieniająca art. 4 § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 31 stycznia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Przepis ten określa przesłanki umorzenia postępowania w sprawie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, gdy postępowanie zostało wszczęte po 5 października 2018 r. i nie zostało skutecznie doręczone wypowiedzenie wszystkim współużytkownikom wieczystym przed 1 stycznia 2019 r.
ustawa zmieniająca art. 4 § ust. 1
Ustawa z dnia 31 stycznia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
W sytuacji określonej w hipotezie tego przepisu, wyznacza roczną opłatę przekształceniową w wysokości opłaty, która obowiązywała przed aktualizacją.
ustawa zmieniająca art. 4 § ust. 2
Ustawa z dnia 31 stycznia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Przewiduje umorzenie postępowania w sprawie aktualizacji opłaty rocznej, o jakim mowa w art. 4 ust. 1 tej ustawy.
Pomocnicze
ustawa zmieniająca art. 4 § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 31 stycznia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Kolegium miało obowiązek umorzyć te postępowania, które zostały wszczęte po 5 października 2018 r. i nie zostały zakończone do 13 lutego 2019 r. w sytuacji, gdy wypowiedzenia dotychczasowej opłaty nie zostały doręczone wszystkim współużytkownikom wieczystym przed 1 stycznia 2019 r.
ustawa zmieniająca art. 4 § ust. 1
Ustawa z dnia 31 stycznia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Jeżeli wypowiedzenia dotychczasowej wysokości opłaty nie zostały doręczone wszystkim współużytkownikom wieczystym przed 1 stycznia 2019 r. - to roczna opłata przekształceniowa jest równa wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, która obowiązywała przed aktualizacją (opłata dotychczasowa).
ustawa zmieniająca art. 4 § ust. 1
Ustawa z dnia 31 stycznia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Jeżeli wypowiedzenia dotychczasowej wysokości opłaty zostały doręczone wszystkim współużytkownikom wieczystym przed 1 stycznia 2019 r., to roczna opłata przekształceniowa jest równa wysokości opłaty zaktualizowanej, a wypowiedzenie podlega rozpoznaniu w trybie art. 79-80 ugn, w tym przed sądem powszechnym, jeżeli użytkownik wieczysty złoży sprzeciw od orzeczenia SKO.
ustawa zmieniająca art. 4 § ust. 2
Ustawa z dnia 31 stycznia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Postępowania, o których mowa w ust. 1, niezakończone w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy umarza się.
ustawa zmieniająca art. 4 § ust. 2
Ustawa z dnia 31 stycznia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Kolegium ma obowiązek umorzyć te postępowania, które zostały wszczęte po 5 października 2018 r. i nie zostały zakończone do 13 lutego 2019 r. (tj. do dnia wejścia w życie ustawy z 31 stycznia 2019 r.) w sytuacji, gdy wypowiedzenia dotychczasowej opłaty nie zostały doręczone wszystkim współużytkownikom wieczystym przed 1 stycznia 2019 r.
ustawa zmieniająca art. 4 § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 31 stycznia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Konieczność umorzenia postępowania dotyczącego sporu co do wysokości opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste jest konsekwencją tego, że spór ten, wobec materialnoprawnej regulacji art. 4 ust. 1 ustawy zmieniającej, stał się bezprzedmiotowy: w wyniku przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności, brak jest podstaw do aktualizacji opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste na przyszłość, zaś określenie wysokości opłaty przekształceniowej następuje na podstawie opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste obowiązującej przed aktualizacją.
ustawa zmieniająca art. 4 § ust. 1
Ustawa z dnia 31 stycznia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Przepis art. 4 ust. 1 ustawy zmieniającej zawiera zatem normę materialną, która w sytuacji określonej w hipotezie tego przepisu, wyznacza roczną opłatę przekształceniową w wysokości opłaty, która obowiązywała przed aktualizacją.
ustawa zmieniająca art. 4 § ust. 2
Ustawa z dnia 31 stycznia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
W tej sytuacji przepis art. 4 ust. 2 ustawy przekształceniowej przewiduje umorzenie postępowania w sprawie aktualizacji opłaty rocznej, o jakim mowa w art. 4 ust. 1 tej ustawy.
ustawa zmieniająca art. 4 § ust. 2
Ustawa z dnia 31 stycznia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Organ wadliwie umorzył postępowanie administracyjne, ponieważ nie ustalił, czy wypowiedzenie dotychczasowej opłaty nastąpiło wobec wszystkich współużytkowników wieczystych.
ustawa zmieniająca art. 4 § ust. 1
Ustawa z dnia 31 stycznia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Zarzuty skargi, że zaskarżone orzeczenie zostało wydane z naruszeniem art. 4 ust. 2 ustawy zmieniającej, są zasadne.
ppsa art. 58 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 107 § § 1 pkt 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Kolegium naruszyło ten przepis poprzez wadliwe pouczenie o środku zaskarżenia, tj. sprzeciwie do sądu powszechnego w sytuacji, gdy od decyzji (orzeczenia) o umorzeniu postępowania, jako rozstrzygnięcia o charakterze wyłącznie formalnym, nie przysługiwał tego rodzaju środek zaskarżenia.
k.p.a. art. 112
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Błędne pouczenie w orzeczeniu (w decyzji) co do prawa odwołania lub skutków zrzeczenia się odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która się do niego zastosowała.
u.p.u.w. art. 21 § ust. 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wadliwe pouczenie strony o środkach zaskarżenia przez SKO. • Niezbadanie przez SKO kluczowej przesłanki umorzenia postępowania, tj. skutecznego doręczenia wypowiedzeń wszystkim współużytkownikom wieczystym przed 1 stycznia 2019 r.
Godne uwagi sformułowania
błędne pouczenie o środku zaskarżenia nie może szkodzić stronie • nieustalenie, czy wypowiedzenie dotychczasowej opłaty nastąpiło wobec wszystkich współużytkowników wieczystych - co ma miejsce w niniejszej sprawie, skutkuje uznaniem, że organ wadliwie umorzył postępowanie administracyjne.
Skład orzekający
Gabriela Nowak
przewodniczący
Małgorzata Boniecka-Płaczkowska
sprawozdawca
Przemysław Żmich
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umorzenia postępowania w sprawie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, zwłaszcza w kontekście wadliwego pouczenia organu i konieczności badania doręczeń wszystkim współużytkownikom."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą z dnia 31 stycznia 2019 r. i przekształceniem użytkowania wieczystego. Wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych dotyczących doręczeń.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa nieruchomości i opłat związanych z użytkowaniem wieczystym, a także pokazuje, jak błędy proceduralne organów mogą wpływać na prawa stron.
“Błąd organu w pouczeniu kosztował go uchylenie decyzji. Jak wadliwe informacje wpływają na sprawy o opłaty za użytkowanie wieczyste?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.