I SA/Wa 2838/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2023-02-15
NSAAdministracyjneŚredniawsa
świadczenie pielęgnacyjneopieka nad matkąniepełnosprawnośćdata początkowa świadczeniarezygnacja z zatrudnieniadziałalność gospodarczaustawa o świadczeniach rodzinnychSamorządowe Kolegium OdwoławczeWojewódzki Sąd Administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję przyznającą świadczenie pielęgnacyjne, uznając, że skarżąca nie mogła otrzymać świadczenia z datą wsteczną, ponieważ w spornym okresie prowadziła działalność gospodarczą.

Skarżąca domagała się przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z datą wsteczną, argumentując naruszenie art. 24 ust. 2a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Sąd uznał jednak, że świadczenie to przysługuje w zamian za rezygnację z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Ponieważ skarżąca prowadziła działalność gospodarczą do 1 lutego 2022 r., świadczenie nie mogło być przyznane za okres, gdy ta działalność była aktywna.

Sprawa dotyczyła skargi A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie, która uchyliła odmowną decyzję Prezydenta Miasta O. i przyznała skarżącej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad matką. Kluczową kwestią sporną była data początkowa przyznania świadczenia. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 24 ust. 2a ustawy o świadczeniach rodzinnych, domagając się przyznania świadczenia od miesiąca złożenia wniosku o ustalenie niepełnosprawności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, wskazując, że świadczenie pielęgnacyjne przysługuje z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Ponieważ skarżąca prowadziła działalność gospodarczą do 1 lutego 2022 r., nie mogła otrzymać świadczenia pielęgnacyjnego z datą wsteczną, obejmującą okres, w którym oficjalnie prowadziła tę działalność. Sąd powołał się również na wyrok Trybunału Konstytucyjnego K 38/13, który dotyczył zgodności z Konstytucją różnicowania prawa do świadczenia w zależności od momentu powstania niepełnosprawności, jednak w niniejszej sprawie kluczowe było ustalenie daty rezygnacji z aktywności zarobkowej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, świadczenie pielęgnacyjne nie może być przyznane z datą wsteczną za okres, w którym osoba sprawująca opiekę prowadziła działalność gospodarczą, ponieważ świadczenie to jest przyznawane w zamian za rezygnację z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.

Uzasadnienie

Świadczenie pielęgnacyjne stanowi ekwiwalent za brak dochodów z tytułu niepozostawania w stosunku zatrudnienia. Skoro skarżąca prowadziła działalność gospodarczą do 1 lutego 2022 r., świadczenie nie mogło być jej przyznane za okres, gdy ta działalność była aktywna.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

u.ś.r. art. 17 § ust. 1

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.ś.r. art. 17 § ust. 3a-3d

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

Dotyczy corocznej waloryzacji świadczenia.

u.ś.r. art. 23 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 24 § ust. 2a

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

Skarżąca zarzuciła naruszenie tego przepisu w zakresie daty początkowej świadczenia.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 24 ust. 2a ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez niezastosowanie i nieprzyznanie świadczenia pielęgnacyjnego od miesiąca złożenia wniosku o ustalenie niepełnosprawności.

Godne uwagi sformułowania

świadczenie pielęgnacyjne nie mogło być jej przyznane z datą wsteczną, a więc za okres gdy oficjalnie prowadziła działalność gospodarczą. Sporne świadczenie przyznawane jest w zamian za świadczenie ze stosunku pracy i stanowi swego rodzaju ekwiwalent równoważący brak dochodów z tytułu niepozostawania w stosunku zatrudnienia.

Skład orzekający

Anna Falkiewicz-Kluj

przewodniczący

Magdalena Durzyńska

sprawozdawca

Dorota Kozub-Marciniak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie daty początkowej świadczenia pielęgnacyjnego w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prowadzenia działalności gospodarczej przez osobę ubiegającą się o świadczenie pielęgnacyjne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego świadczenia socjalnego i jego warunków przyznawania, co jest istotne dla wielu obywateli. Interpretacja przepisu dotyczącego daty początkowej świadczenia ma praktyczne znaczenie.

Kiedy można dostać świadczenie pielęgnacyjne? Sąd wyjaśnia, czy można je otrzymać z datą wsteczną, gdy prowadzisz firmę.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wa 2838/22 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-02-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-12-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Falkiewicz-Kluj /przewodniczący/
Dorota Kozub-Marciniak
Magdalena Durzyńska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 390
art. 24  ust. 2a
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, sędzia WSA Magdalena Durzyńska (spr.), asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak, , po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 26 września 2022 r. nr KOA/3531/Sr/22 w przedmiocie przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 26 września 2022 r. nr KOA /3531/Sr/22 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie (dalej jako organ/SKO), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, uchyliło w całości odmowną decyzję Prezydenta Miasta O. z dnia 4 lipca 2022 r. nr [...] i przyznało A. C. (dalej jako skarżąca) prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad matką J. L. na okres od 1 lutego 2022 r. na czas nieokreślony w wysokości 2119 zł miesięcznie z prawem corocznej waloryzacji zgodnie z przepisami art. 17 ust. 3a-3d ustawy o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. 2020, poz. 111, dalej jako ustawa). Jak wskazano w uzasadnieniu ww decyzji jej materialnoprawną podstawą jest art. 17 i art. 23 ust. 1 i 2 ustawy (których treść organ przytoczył) i podał, że jakkolwiek niepełnosprawność osoby wymagającej opieki (matki skarżącej) powstała po 25 roku życia to jednak uwzględniając treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego (TK) z dnia 21 października 2014 r. K 38/13 uzasadnione jest przyznanie skarżącej wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego.
W skardze na ww decyzję skarżąca zarzuciła SKO naruszenie prawa materialnego tj. art. 24 ust. 2a ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez jego niezastosowanie, i nie przyznanie skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o ustalenie niepełnosprawności. Mając powyższe na uwadze skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w zakresie daty początkowej przyznanego świadczenia i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2023r., poz 390, dalej jako ustawa). Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy świadczenie pielęgnacyjne przysługuje z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką sprawowaną nad określonym członkiem rodziny. W kontrolowanej sprawie nie budzi wątpliwości pokrewieństwo jak i niepełnosprawność osoby wymagającej opieki. Bezsporna wg organu pozostaje przy tym okoliczność, że skarżąca sprawuje rzeczywistą opiekę nad niepełnosprawną matką.
Zasadnie też SKO zweryfikowało decyzję organu I instancji powołując się na tezy wyroku TK z 21 października 2014r. sygn. K 38/13 (OTK-A 2014/9/10), w którym Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 17 ust. 1b ustawy, w zakresie w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Istotą sporu w niniejszej sprawie jest termin początkowy
przysługiwania ww świadczenia pielęgnacyjnego. Skarżąca zarzuca, że w sprawie został naruszony art. 24 ust. 2a ustawy. Stanowi on, że jeżeli w okresie trzech miesięcy, licząc od dnia wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, zostanie złożony wniosek o ustalenie prawa do
świadczenia uzależnionego od niepełnosprawności, prawo to ustala się począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności. Jest to ogólny przepis dotyczący określenia początkowego
terminu przyznawania świadczenia. Skarżąca nie uwzględniła jednak, że domaga się świadczenia związanego z niepełnosprawnością jej matki jednak determinowanego dodatkowo przez datę rezygnacji z zatrudnienia w celu sprawowania nad nią opieki.
Stanowisko skarżącej nie znajduje zatem uzasadnienia. Z załączonego do akt sprawy oświadczenia p. A. C. z dnia 21 czerwca 2022 r. wynika, że obecnie nie wykonuje ona pracy zarobkowej, a prowadzona uprzednio działalność gospodarcza została zamknięta z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką z dniem 1 lutego 2022 r. Powyższe oświadczenie potwierdza dołączony do akt wypis z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej RP. W tej sytuacji Sąd uznał, że SKO prawidłowo określiło termin początkowy wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego jako bezpośrednio następujący po zaprzestaniu prowadzenia przez nią działalności gospodarczej. Kwestia zbiegu świadczeń z pomocy społecznej w orzecznictwie nie budzi aktualnie wątpliwości. Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna, czy – gdy prowadzi nadal gospodarstwo rolne, działalność gospodarczą bądź pozostaje w stosunku pracy. Całkowicie chybione jest więc powoływanie się na treść ww art. 24 ust. 2a ustawy skoro skarżąca w okresie objętym wnioskiem prowadziła działalność gospodarczą. Sporne świadczenie przyznawane
jest w zamian za świadczenie ze stosunku pracy i stanowi swego rodzaju ekwiwalent równoważący brak dochodów z tytułu niepozostawania w stosunku zatrudnienia.
Skoro zatem działalność gospodarcza skarżącej została zawieszona dopiero z dniem
1 lutego 2022r., to wnioskowane świadczenie pielęgnacyjne nie mogło być jej przyznane z datą wsteczną, a więc za okres gdy oficjalnie prowadziła działalność gospodarczą.
Skutkowało to oddaleniem skargi (art. 151 ppsa).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI