I SA/Wa 2633/22

I SA/Wa 2633/22 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-05-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-11-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Jolanta Dargas /sprawozdawca/
Marta Kołtun-Kulik /przewodniczący/
Nina Beczek
Symbol z opisem
6070 Uwłaszczenie    państwowych   osób     prawnych   oraz   komunalnych    osób prawnych
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Minister Rozwoju
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik sędzia WSA Jolanta Dargas (spr.) asesor WSA Nina Beczek Protokolant referent Magdalena Murawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2023 r. sprawy ze skargi Spółki [...] S.A. w [...] na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 12 września 2022 r. nr DO-II.7610.217.2021.AB w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego gruntu oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 12 września 2022 r. nr DO-.7610.217.2021.AB Minister Rozwoju utrzymał w mocy decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 4 marca 2021 r.
nr NWIV.752.24.2014 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia prawa użytkowania wieczystego.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny:
Wojewoda Śląski, działając na podstawie art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia
1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r., poz. 1990 ze zm.),
§ 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. z 1998 r. Nr 23, poz. 120 ze zm.), decyzją z dnia 4 marca 2021 r. nr NWIV.752.24.2014 odmówił stwierdzenia nabycia
z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r., przez Kopalnię Węgla Kamiennego
[...], prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego
w [...], uregulowanego w księdze wieczystej nr [...].
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła Spółka [...] S.A.
w B.
Minister rozpatrując sprawę wskazał, iż z akt sprawy wynika, iż Kopalnia [...] jest poprzednikiem prawnym odwołującej się Spółki [...] S.A. w B. Powyższych ustaleń dokonano m.in. na podstawie Zarządzenia nr 4/Org Ministra Górnictwa i Energetyki z dnia 12 maja 1983 r. zmieniającego Zarządzenie nr 100 z dnia 1 sierpnia 1982 r. w sprawie zmiany nazwy Kopalni [...] na Kopalnię [...], aktu notarialnego z dnia 1 marca 1993 r. Rep. A Nr 771/1993 dotyczącego przekształcenia m.in. Kopalni [...] w [...] S.A. w R. oraz postanowienia Sądu Rejonowego w Katowicach z dnia 29 października 2004 r.
Nr KA.VIII NS-REJ.KRS/20593/4/623 dotyczącego przejęcia przez [...] S.A. m.in. [...] S.A. w R.
Natomiast z treści KRS nr 0000027497 wynika, iż aktem notarialnym z dnia
21 kwietnia 2017 r. Rep. A Nr 282/2017 [...] S.A. uległa podziałowi poprzez przeniesienie całości majątku m. in. do Spółki [...] S.A.
w B.
Zatem Spółka [...] S.A. w B. jest następcą prawnym Kopalni [...] w Z., a zatem posiada przymiot strony w niniejszym postępowaniu.
Decyzja z dnia 4 marca 2021 r. została wydana między innymi na podstawie
art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.
Zgodnie z art. 200 ust. 1 ww. ustawy grunty stanowiące własność Skarbu Państwa lub gminy, będące w dniu 5 grudnia 1990 r. w zarządzie państwowych
i komunalnych osób prawnych oraz Banku [...] stają się z tym dniem z mocy prawa przedmiotem użytkowania wieczystego, a budynki, inne urządzenia i lokale znajdujące się na tych gruntach stają się własnością tych osób. Decyzja uwłaszczeniowa ma charakter decyzji deklaratoryjnej i odnosi się do stanu istniejącego w dniu 5 grudnia 1990 r. W myśl art. 200 ust. 4 tej ustawy, uwłaszczenie nie może naruszać praw osób trzecich.
W dziale II księgi wieczystej nr [...] jako właściciel przedmiotowej nieruchomości, oznaczonej jako działki nr [...] i nr [...] ujawniony jest Skarb Państwa, na podstawie zapisów dawnej księgi wieczystej [...]. Oznacza to, że w dniu 5 grudnia 1990 r. przedmiotowe działki stanowiły własności Skarbu Państwa, a tym samym w stosunku do przedmiotowych nieruchomości została spełniona przesłanka własności państwowej.
Kolejną przesłanką, zgodnie z art. 200 Ugn, jest znajdowanie się gruntu
w zarządzie państwowych i komunalnych osób prawnych w dacie 5 grudnia 1990 r.
Stwierdzenie prawa zarządu do nieruchomości następuje na podstawie co najmniej jednego z dokumentów wymienionych enumeratywnie w § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczania osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas
w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. z 1998 r., Nr 23, poz. 120 ze zm.).
Jak wynika z akt sprawy w dniu 5 grudnia 1990 r. działki nr [...] i nr [...] pozostawały w zarządzie Kopalni [...] w Z., co potwierdza decyzja Urzędu Miejskiego w R. z dnia 3 września 1986 r. nr G.8224/c/150/86 ustalająca z dniem 1 stycznia 1986 r. cenę oraz opłatę roczną za grunt oddany w zarząd decyzją nr 24/77 Zarządu Gospodarki Terenami w R. z dnia 15 października 1977 r. nr ZGT-ll-8224/73/77, na mocy której z dniem 1 października 1977 r. przekazano na rzecz [...] w Z. teren torów szybkiego załadunku wraz z niwelacją terenu oraz drogą dojazdową do zwałów.
Na podstawie znajdującego się w aktach niniejszej sprawy załącznika nr 1 do ww. decyzji z dnia 3 września 1986 r. nr G.8224/c/150/86 oraz dodatku do księgi parcel
KW [...] z 1999 r. ustalono, iż przedmiotowe działki nr [...] i nr [...] wchodziły w skład dawnej działki nr [...] przekazanej w zarząd [...] w Z.,
na podstawie ww. decyzji z dnia 15 października 1977 r.
Minister wskazał, że negatywna przesłanka uwłaszczeniowa wynikająca
z art. 200 ust. 4 Ugn stanowi, iż uwłaszczenie nie może naruszać praw osób trzecich.
Jak wynika z pisma Prezydenta Miasta R. z dnia 30 września 2011 r. do przedmiotowej nieruchomości nie zostały zgłoszone roszczenia poprzednich właścicieli oraz przedmiotowa nieruchomość nie była według stanu na dzień 5 grudnia 1990 r. i nadal nie jest zajęta pod drogę publiczną.
Jednakże kwestią sporną na gruncie niniejszej sprawy jest to, czy uwłaszczenie przedmiotowym gruntem naruszałoby prawa osób trzecich tj. [...].
Jak ustalił organ I instancji na przedmiotowym gruncie znajduje się i znajdował
w dniu 5 grudnia 1990 r. pracowniczy ogród działkowy [...] w R.j, który został utworzony w 1960 r., co potwierdza potwierdzenie wypisu z rejestru pracowniczych ogrodów działkowych z dnia 19 listopada 1997 r. (wpis do rejestru pracowniczych ogrodów działkowych pod nr. [...]).
Ponadto Prezydent Miasta R., działając na podstawie art. 76 ust. 2 i 3 w zw. z art. 76 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz. U. z 2014 r. poz. 40 ze zm.), decyzją z dnia 2 czerwca 2015 r. znak AGR.6845.3.1.2014 stwierdził nabycie z dniem 19 stycznia 2014 r. przez [...] prawa użytkowania nieruchomości Skarbu Państwa, położonych w R., obręb B., oznaczonych m. in. jako działki nr [...] i nr [...], dla których prowadzona jest księga wieczysta nr [...]. Decyzja ta stała się ostateczna z dniem 23 października 2015 r.
Organ I instancji, z uwagi na wymóg stwierdzenia nabycia prawa użytkowania wieczystego gruntu wraz z własnością budynków, w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania z dnia 28 marca 2014 r. zwrócił się do [...] S.A. m.in.
o wykaz budynków posadowionych na gruncie. Pismo to pozostało bez odpowiedzi.
Z kolei Prezydent Miasta R. w piśmie z dnia 30 września 2011 r. wskazał, iż na działce nr [...] znajduje się budynek administracyjny (świetlica)
[...], murowany budynek gospodarczy oraz drewniany budynek gospodarczy, natomiast na działce nr [...] znajduje się szereg ogródków działkowych
z murowanymi i drewnianymi altanami oraz budynkami gospodarczymi.
Natomiast Polski Związek Działkowców w piśmie z dnia 1 marca 2021 r. poinformował organ I instancji, że na spornym terenie znajdują się i znajdowały przed dniem 5 grudnia 1990 r. budynki trwale związane z gruntem i wybudowane przez działkowców oraz świetlica i biuro Zarządu [...]. Jednocześnie podniósł,
że infrastruktura ogrodowa znajdująca się na tym terenie na podstawie art. 2 ustawy
o ROD z 13 grudnia 2013 r. stanowi własność stowarzyszenia [...], który tym gruntem włada.
Mając na względzie powyższe ustalenia organu I instancji Minister wyjaśnił,
iż określony w ww. art. 200 ust. 4 ugn zwrot "naruszenie praw osób trzecich" oznacza, iż przez decyzję uwłaszczeniową mogą być naruszone prawa osób, które posiadają uprawnienia do gruntu i którego uprawnienia zbiegają się z uprawnieniem państwowej osoby prawnej. W niniejszym postępowaniu, jak wynika z powyżej wskazanych okoliczności, są to prawa stowarzyszenia [...] - reprezentowanego przez [...] w Katowicach prowadzącego [...] w R. Zasadnie zatem Wojewoda ocenił, że w przedmiotowej sprawie stowarzyszeniu ogrodowemu Polskiego Związku Działkowców przysługuje przymiot strony i powinien być jego stroną.
Organ I instancji prawidłowo uznał, iż działkowcy [...] w R. oraz Stowarzyszenie Ogrodowe Polskiego Związku Działkowców - reprezentowane przez [...] w Katowicach, mają bezpośredni, konkretny, realny i znajdujący potwierdzenie
w okolicznościach faktycznych i prawnych - interes prawny, aby brać udział
w postępowaniu uwłaszczeniowym jako strona. Ponadto stwierdzenie nabycia, na rzecz [...], prawa użytkowania wieczystego przedmiotowego gruntu położonego w R., obręb B., wraz z prawem własności altan działkowych, budynków gospodarczych, świetlicy i biura Zarządu ROD znajdujących się na tym gruncie, stanowiłoby naruszenie praw stowarzyszenia ogrodowego do infrastruktury ogrodowej istniejącej na gruncie, co stanowi o spełnieniu negatywnej przesłanki uwłaszczenia, tj. naruszenia praw osób trzecich w rozumieniu art. 200 ust. 4 ugn.
Skargę na decyzję Ministra do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie wniosła Spółka [...] S.A. w B. zarzucając jej:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego, co miało wpływ na wynik sprawy:
1.1. a to art. 200 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. ws. przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczania osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas
w ich zarządzie lub użytkowaniu, poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe przyjęcie, że brak jest podstaw do stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. przez Kopalnię [...] w Z. prawa użytkowania wieczystego gruntu,
1.2. a to art. 200 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, poprzez ich błędną wykładnię i nietrafne przyjęcie, iż stwierdzenie nabycia z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego gruntu przez Kopalnię [...] w Z., położonego w R., obręb B., obejmującego działki nr [...]
o powierzchni 977 m2 i nr [...] o powierzchni 3 ha 2063 m2 dla których prowadzona jest księga wieczysta o nr [...] naruszy prawa osób trzecich, w sytuacji gdy [...] nie posiada przymiotu osoby trzeciej, o której mowa w art 200 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami,
1.3. a to art. 38 o gospodarce terenami w miastach i osiedlach z dnia 14 lipca 1961 r. oraz art. 87 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości z dnia
29 kwietnia 1985 r., poprzez ich niezastosowanie i nieuwzględnienie, że grunty państwowe będące w użytkowaniu państwowych jednostek organizacyjnych przeszły
z mocy prawa w użytkowanie, a następnie w zarząd tych jednostek, w sytuacji gdy właściwe zastosowanie tego przepisu prowadziłoby do stwierdzenia nabycia z mocy prawa użytkowania wieczystego spornych gruntów.
2. naruszenie przepisów postępowania,
2.1. a to art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. polegające na zebraniu, rozpatrzeniu oraz dokonaniu przez ten organ oceny materiału dowodowego w sposób dowolny i wybiórczy wbrew regułom wynikającym z art. 7, 77 § 1 oraz art. 80 ustawy
z 14.6.1960 r. — Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 267, zwanej dalej: KPA),
Wskazując na powyższe zarzuty, strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej i zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną,
z zastrzeżeniem art. 57a.
Rozpoznając sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów Sąd uznał skargę za niezasadną.
Materialnoprawna podstawą podjętych przez organy obu instancji rozstrzygnięć stanowił przepis art. 200 ust. 1 u.g.n. zgodnie z którym, grunty stanowiące własność Skarbu Państwa lub gminy, będące w dniu 5 grudnia 1990 r. w zarządzie państwowych i komunalnych osób prawnych oraz Banku [...] stają się z tym dniem z mocy prawa przedmiotem użytkowania wieczystego, a budynki, inne urządzenia i lokale znajdujące się na tych gruntach stają się własnością tych osób.
Przede wszystkim należy podkreślić, że przewidziane w art. 200 u.g.n.,
tzw. "uwłaszczenie", polega na przekształceniu z mocy prawa, z dniem 5 grudnia
1990 r., przysługującego w tym dniu państwowym i komunalnym osobom prawnym prawa zarządu nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa lub własność gminy w prawo użytkowania wieczystego gruntu oraz prawo własności położonych na tym gruncie budynków i innych urządzeń. Nabycie prawa użytkowania wieczystego gruntu oraz prawa własności położonych na gruncie budynków i innych urządzeń stwierdza deklaratoryjną decyzją właściwy wojewoda. Z powyższego wynika, że wydanie decyzji potwierdzającej fakt uwłaszczenia jest uwarunkowane stwierdzeniem, że państwowej lub komunalnej osobie prawnej w dniu 5 grudnia 1990 r. przysługiwało prawo zarządu do nieruchomości stanowiącej w dacie 5 grudnia 1990 r. własność Skarbu Państwa. A zatem obie przesłanki uwłaszczenia muszą być w tym przypadku spełnione łącznie. Brak chociażby jednej z nich uniemożliwia wydanie decyzji stwierdzającej nabycie z mocy prawa użytkowania wieczystego do gruntu. Natomiast stosownie do treści art. 200 ust. 4 u.g.n., uwłaszczenie nie może naruszać praw osób trzecich.
Z kolei, środki prawne zmierzające do stwierdzenia istnienia zarządu określone zostały w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczania osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. nr 23, poz. 120, ze zm.). W § 4
ust. 1 pkt 1-10 rozporządzenia określono dokumenty pozwalające na stwierdzenie prawa zarządu, którymi są: 1) decyzja o przekazaniu nieruchomości w zarząd; 2) decyzja o przekazaniu nieruchomości w użytkowanie jeśli została wydana przed dniem 1 sierpnia 1985 r.; 3) umowa między państwowymi jednostkami organizacyjnymi
o przekazaniu prawa zarządu do nieruchomości, zawarta za zgodą organu; 4) umowa zawarta w formie aktu notarialnego przed dniem 1 lutego 1989 r. przez państwowe jednostki organizacyjne, o nabyciu nieruchomości od osób innych niż Skarb Państwa;
5) odpis księgi wieczystej stwierdzającej prawo zarządu lub prawo użytkowania nieruchomości; 6) decyzja o naliczeniu lub aktualizacji opłat z tytułu zarządu nieruchomością; 7) decyzja o naliczeniu lub aktualizacji opłat z tytułu użytkowania nieruchomości, jeżeli została wydana przed dniem 1 sierpnia 1985 r.; 8) uchwała, zarządzenie lub decyzja wydana w sprawie podziału, łączenia, likwidacji i utworzenia państwowych i komunalnych jednostek organizacyjnych oraz podejmowanych na ich podstawie uchwał komisji powoływanych w tych sprawach, jeżeli treść tych dokumentów zawiera oznaczenie nieruchomości; 9) protokół przekazania nieruchomości sporządzony między państwowymi jednostkami organizacyjnymi przed dniem 1 sierpnia 1985 r.; 10) umowa o przekazaniu nieruchomości lub protokół przekazania nieruchomości sporządzonych przed dniem 22 października 1961 r. między organizacjami społeczno-zawodowymi, politycznymi lub spółdzielczymi
a państwowymi jednostkami organizacyjnymi.
Przed dniem 1 lutym 1989 r. państwowe osoby prawne wykonywały posiadanie nieruchomości w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa, w związku z czym nabycie prawa własności nieruchomości mogło nastąpić jedynie na rzecz Skarbu Państwa
(por. uchwała Sądu Najwyższego z 22 października 2009 r., III CZP 70/09, Biuletyn SN 2009, nr 10). Wynikało to z obowiązującej wówczas zasady jednolitego funduszu własności państwowej, która miała swoję ustawowe źródło w ówczesnym przepisie
art. 128 k.c., który stanowił, że socjalistyczna własność ogólnonarodowa (państwowa) przysługuje niepodzielnie Państwu, a państwowe osoby prawne w granicach swej zdolności prawnej wykonywają w imieniu własnym względem zarządzanych przez nie części mienia ogólnonarodowego uprawnienia płynące z własności państwowej. Dopiero 1 lutego 1989 r. weszła w życie ustawa z 21 stycznia 1989 r. o zmianie kodeksu cywilnego (Dz. U. Nr 3, poz. 11), która zniosła zasadę jednolitego funduszu własności państwowej (uchwała 7 sędziów Sądu Najwyższego wpisanej do księgi zasad prawnych z 18 czerwca 1991 r., III CZP 38/91, OSNCP 1991, nr 10, poz. 118).
Z kolei zarząd (dziś trwały zarząd), to prawne formy, które uprawniają
do władania nieruchomością. Natomiast sam fakt korzystania przez przedsiębiorstwo
z nieruchomości co do zasady tego prawa nie kreuje. Przepisy ustawy z dnia
29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości
(Dz. U. z 1989 r. Nr 14 poz. 74), w brzmieniu obowiązującym na dzień 5 grudnia 1990 r., nie przewidywały możliwości uzyskania przez państwową jednostkę organizacyjną tytułu prawnego do gruntu w postaci użytkowania (a od dnia 1 sierpnia 1985 r. – zarządu), w sposób dorozumiany. Zgodnie bowiem z art. 38 ust. 2 cytowanej powyżej ustawy, państwowe jednostki organizacyjne uzyskiwały grunty państwowe
w zarząd na podstawie decyzji terenowego organu administracji państwowej albo na podstawie zawartej, za zezwoleniem tego organu, umowy o przekazaniu nieruchomości między państwowymi jednostkami organizacyjnymi bądź umowy o nabyciu nieruchomości. Nieruchomości nabyte przez państwowe jednostki organizacyjne
w drodze umowy pozostają w ich zarządzie (art. 8 ust. 2 ww. ustawy z 29 kwietnia
1985 r.).
Z akt sprawy wynika, że sporne nieruchomości zostały przekazane dla pracowniczego ogrodu działkowego [...] w R., który został utworzony
w 1960 r., co potwierdza potwierdzenie wypisu z rejestru pracowniczych ogrodów działkowych z dnia 19 listopada 1997 r. (wpis do rejestru pracowniczych ogrodów działkowych pod nr. [...]).
Prezydent Miasta R., działając na podstawie art. 76 ust. 2 i 3 w zw.
z art. 76 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz. U. z 2014 r. poz. 40 ze zm.), decyzją z dnia 2 czerwca 2015 r.
nr AGR.6845.3.1.2014 stwierdził nabycie z dniem 19 stycznia 2014 r. przez Polski Związek Działkowców prawa użytkowania nieruchomości Skarbu Państwa, położonych w R., obręb B., oznaczonych m. in. jako działki nr [...]
i nr [...], dla których prowadzona jest księga wieczysta nr [...]. Decyzja ta stała się ostateczna z dniem 23 października 2015 r.
Dowody zebrane w aktach niniejszej sprawy potwierdzają, że w dniu 5 grudnia 1990 r. poprzednik prawny skarżącej spółki legitymował się formalnym dokumentem potwierdzającym uzyskanie prawa użytkowania (zarządu) przedmiotowych nieruchomości. Nie jest to zresztą kwestionowane w niniejszej sprawie. Podobnie jak to, że w dacie 5 grudnia 1990 r. przedmiotowe działki stanowiły własność Skarbu Państwa, co potwierdzają zgromadzone w aktach sprawy informacje z ksiąg wieczystych prowadzonych dla ww. nieruchomości.
Istotą sporu w niniejszej sprawie jest natomiast to, czy okoliczność oddania spornego terenu w użytkowanie [...], na podstawie decyzji Prezydenta Miasta R. z 2 czerwca 2015 r., uniemożliwia wydanie decyzji uwłaszczeniowej.
Zdaniem Sądu, organ prawidłowo przyjął w niniejszej sprawie, że przedmiotowe działki w dacie wydania decyzji Wojewody odmawiającej stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego tych gruntów Skarbu Państwa, znajdowały się w użytkowaniu Polskiego Związku Działkowców.
Na przedmiotowych działkach istnieje bowiem ogród działkowy i to już od lat 60-tych XX wieku.
Mając zatem na uwadze, iż w dacie wydania decyzji Wojewody w przedmiocie uwłaszczenia sporne grunty Skarbu Państwa były w użytkowaniu podmiotu trzeciego (stowarzyszenia ogrodowego), jak też faktycznie były zajęte pod urządzone ogródki działkowe należy uwzględnić, że zgodnie z art. 11 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r.
o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1073 ze zm.), infrastruktura ogrodowa stanowi własność stowarzyszenia ogrodowego, z zastrzeżeniem art. 49
§ 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r. poz. 1740
i 2320). Infrastruktura ogrodowa to z kolei budynki i budowle, ogrodzenia, aleje i drogi ogrodowe, place zabaw, świetlice, hydrofornie, sieci wodociągowe i energetyczne oraz inne urządzenia znajdujące się na terenie rodzinnego ogrodu działkowego przeznaczone do wspólnego używania przez osoby korzystające z działek oraz służące do zapewnienia prawidłowego funkcjonowania rodzinnego ogrodu działkowego, o ile nie wchodzą w skład przedsiębiorstwa (art. 2 pkt 9 ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych). Działkowiec natomiast ma prawo zagospodarować działkę i wyposażyć ją w odpowiednie obiekty i urządzenia zgodnie z przepisami ustawy oraz regulaminem, zaś nasadzenia, urządzenia i obiekty znajdujące się na działce, wykonane lub nabyte ze środków finansowych działkowca, stanowią jego własność (art. 30 ust. 1 i 2 wspomnianej ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych). Skoro więc sporne działki wchodziły w skład Rodzinnego Ogrodu Działkowego [...] w R. jako oddane w użytkowanie [...], to prawa osób trzecich (stowarzyszenia ogrodowego oraz działkowców) stoją na przeszkodzie uwłaszczeniu. Powstanie bowiem nowego stanu prawnego w dniu 5 grudnia 1990 r. wymagało potwierdzenia deklaratoryjną decyzją, a zatem zakaz naruszenia praw osób trzecich do nieruchomości jest dochowany, gdy przed wydaniem decyzji uwłaszczeniowej (w tym przypadku decyzji Wojewody z 4 marca 2021 r.) prawo osób trzecich zostało skonkretyzowane (w realiach niniejszej sprawy w formie ostatecznej decyzji administracyjnej Prezydenta Miasta R. z 2 czerwca 2015 r.) – por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 grudnia 2014 r., sygn. akt I OSK 1039/13, LEX nr 1647903 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z 12 lutego 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 2136/14, LEX nr 1747108.
Jednocześnie wskazać należy na art. 232 Kodeksu cywilnego, który stanowi,
że w granicach, określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego oraz przez umowę o oddanie gruntu Skarbu Państwa lub gruntu należącego do jednostek samorządu terytorialnego bądź ich związków w użytkowanie wieczyste, użytkownik może korzystać z gruntu z wyłączeniem innych osób. W tych samych granicach użytkownik wieczysty może swoim prawem rozporządzać. Już proste zestawienie ze sobą treści przywołanych wyżej regulacji wyraźnie wskazuje, iż ustanowienie użytkowania wieczystego spornych gruntów ograniczy inne niż użytkownik wieczysty osoby w prawie do korzystania z danej nieruchomości, co pozostaje w oczywistej sprzeczności z prawem użytkowania tychże gruntów przez stowarzyszenie ogrodowe oraz prawem własności nasadzeń, urządzeń i obiektów tam się znajdujących,
a wykonanych lub nabytych przez działkowców.
Powyższe pozwala zatem na stwierdzenie, iż ustanowienie użytkowania wieczystego na gruntach objętym zakresem niniejszej sprawy w sposób oczywisty naruszałoby wynikający z art. 200 ust. 4 u.g.n., wymóg poszanowania przy nabyciu użytkowania wieczystego praw osób trzecich.
Podsumowując, w ocenie Sądu, organy obu instancji ustaliły wszystkie istotne okoliczności sprawy i dokonały prawidłowej oceny całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, czemu dały wyraz w uzasadnieniach wydanych decyzji. Wobec powyższego, nie można zatem skutecznie zarzucić organom administracji naruszenia prawa, które to naruszenie miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd również z urzędu nie dopatrzył się naruszenia zasad postępowania administracyjnego, jak również przepisów prawa materialnego, w szczególności
art. 200 u.g.n. oraz § 4 ust. 1 rozporządzenia. Sąd nie stwierdził także naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa procesowego.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.