I SA/Wa 2584/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2025-04-30
NSAAdministracyjneWysokawsa
wznowienie postępowaniaprawomocnośćskład sąduKRSniezależność sądownictwaTSUEterminyzasiłek celowyprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

WSA w Warszawie odrzucił skargę o wznowienie postępowania, uznając, że podniesione przez skarżącą argumenty dotyczące wadliwości składu orzekającego, pozbawienia możliwości działania oraz nowych okoliczności faktycznych nie spełniają ustawowych przesłanek do wznowienia prawomocnie zakończonego postępowania.

Skarżąca E.M. wniosła o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie, powołując się na wadliwy skład sądu (sędziowie powołani z udziałem wadliwie wybranej KRS), pozbawienie możliwości działania (brak wywiadu środowiskowego) oraz nowe okoliczności (utrata pracy, wyrok rozwodowy). Sąd odrzucił skargę, stwierdzając, że wadliwość składu sądu nie jest podstawą wznowienia, gdyż sędziowie zostali powołani przez Prezydenta RP, a sąd nie bada prawidłowości tego aktu. Argument o pozbawieniu możliwości działania został uznany za chybiony, a utrata pracy za okoliczność, która wystąpiła po prawomocnym zakończeniu postępowania. Skarga oparta na orzeczeniu TSUE została wniesiona z uchybieniem terminu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę E.M. o wznowienie postępowania sądowego, które zakończyło się prawomocnym wyrokiem z dnia 24 sierpnia 2023 r. oddalającym skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego. Skarżąca podniosła trzy główne grupy argumentów. Po pierwsze, wskazała na wadliwość składu orzekającego, twierdząc, że sędzia Łukasz Trochym i asesor Dorota Kozub-Marciniak zostali powołani na stanowiska w procedurze z udziałem wadliwie wybranej Krajowej Rady Sądownictwa, co narusza gwarancje niezależności i bezstronności sądu. Sąd administracyjny uznał jednak, że nie jest właściwy do oceny prawidłowości powołania sędziów przez Prezydenta RP, powołując się na orzecznictwo NSA, które stwierdza, że sędzia powołany przez Prezydenta RP jest sędzią RP i europejskim, nawet jeśli procedura powołania mogła być wadliwa. Po drugie, skarżąca zarzuciła pozbawienie możliwości działania, wskazując na brak wywiadu środowiskowego w postępowaniu administracyjnym oraz na zaniechania organu. Sąd stwierdził, że skarżąca nie została pozbawiona możliwości działania przed sądem, uczestniczyła w rozprawie, złożyła skargę kasacyjną (choć została odrzucona) i uzyskała prawo pomocy. Zarzuty dotyczące organu administracji mogły być podnoszone w skardze na decyzję lub skardze kasacyjnej. Po trzecie, skarżąca powołała się na nowe okoliczności faktyczne i dowody: utratę źródła dochodu w marcu 2024 r. oraz wyrok rozwodowy z października 2024 r. Sąd uznał, że utrata dochodu nastąpiła po prawomocnym zakończeniu postępowania i nie mogła mieć wpływu na jego wynik. Wyrok rozwodowy, choć mógłby mieć znaczenie, został wydany po terminie. Dodatkowo, sąd stwierdził, że skarga oparta na orzeczeniu TSUE została wniesiona z uchybieniem terminu. Wobec braku ustawowych przesłanek do wznowienia postępowania i uchybienia terminu w jednym z przypadków, sąd odrzucił skargę o wznowienie postępowania na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd administracyjny nie bada prawidłowości powołania sędziego przez Prezydenta RP, nawet jeśli procedura poprzedzająca mogła być wadliwa. Sędzia powołany przez Prezydenta RP jest sędzią RP i europejskim.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny nie jest właściwy do oceny konstytucyjności i legalności aktu powołania sędziego przez Prezydenta RP. Sędzia powołany przez Prezydenta RP jest uprawniony do orzekania, niezależnie od ewentualnych wadliwości procedury poprzedzającej jego nominację.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 271 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uczestnictwo w składzie sądu osoby nieuprawnionej oznacza przykładowo: uczestnictwo osoby niepełniącej funkcji sędziego, uczestnictwo w składzie orzekającym sędziego z innego sądu, poza przypadkami przewidzianymi ustawowo. Osobą nieuprawnioną jest w szczególności osoba, która zgodnie z przepisami ustawy nie ma uprawnień do orzekania w danym sądzie administracyjnym. Uprawnienia do orzekania w składach konkretnego sądu administracyjnego wynikają z faktu otrzymania nominacji na określone stanowisko we wskazanym sądzie administracyjnym lub delegacji do orzekania w określonym sądzie. Akt powołania przez Prezydenta RP jest konstytucyjną i ustawową kompetencją, a sąd nie może oceniać jego prawidłowości w postępowaniu o wznowienie.

p.p.s.a. art. 271 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pozbawienie strony możliwości działania musi być skutkiem naruszenia przepisów prawa przez sąd, a nie organ administracji. Zarzuty dotyczące organu powinny być podnoszone w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym decyzji organu.

p.p.s.a. art. 272 § 2a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania biegnie od dnia publikacji sentencji orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

p.p.s.a. art. 273 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, na które powołuje się strona, muszą istnieć przed zakończeniem sprawy, zostać wykryte po prawomocnym zakończeniu postępowania, mogły mieć wpływ na wynik sprawy, a strona nie mogła z nich skorzystać w poprzednim postępowaniu.

p.p.s.a. art. 280 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 179

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

p.u.s.a. art. 5 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 5 § 3

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Dz.U.2018.3

Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw

Dz.U.

Dziennik Ustaw

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd nie bada prawidłowości powołania sędziego przez Prezydenta RP. Pozbawienie możliwości działania musi wynikać z naruszenia prawa przez sąd, a nie organ administracji. Okoliczności faktyczne lub dowody muszą istnieć przed zakończeniem sprawy i być wykryte po jej prawomocnym zakończeniu. Skarga oparta na orzeczeniu TSUE została wniesiona z uchybieniem terminu.

Odrzucone argumenty

Wadliwość procedury powołania sędziów przez KRS stanowi podstawę do wznowienia postępowania. Pozbawienie możliwości działania z powodu naruszeń organu administracji. Utrata źródła dochodu po prawomocnym zakończeniu postępowania jako nowa okoliczność. Wyrok rozwodowy jako nowy dowód mogący mieć wpływ na wynik sprawy.

Godne uwagi sformułowania

Sąd w postępowaniu o wznowienie postępowania nie może dokonywać oceny prawidłowości powołania sędziego/asesora sądowego. Akt powołania jest aktem kształtującym status sędziego/asesora – osoba powołana przez Prezydenta RP jest uprawniona do orzekania. Sędzia sądu administracyjnego, bądź asesor sądowy w wojewódzkim sądzie administracyjnym, powołany do sprawowania urzędu przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, jest sędzią Rzeczypospolitej Polskiej i sędzią europejskim [...] także wówczas, gdy procedura poprzedzająca jego powołanie mogła być dotknięta wadami.

Skład orzekający

Justyna Wtulich-Gruszczyńska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska sądów administracyjnych w kwestii badania statusu sędziów powołanych w procedurze z udziałem nowej KRS oraz interpretacji przesłanek wznowienia postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury wznowienia postępowania i kwestii statusu sędziów powołanych po zmianach w KRS.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii praworządności i niezależności sądownictwa, a także procedury wznowienia postępowania, co jest istotne dla prawników i osób zainteresowanych wymiarem sprawiedliwości.

Sąd nie bada wadliwości powołania sędziego – nawet jeśli procedura była wadliwa, orzeczenie pozostaje ważne.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wa 2584/24 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-04-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-12-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Justyna Wtulich-Gruszczyńska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Odrzucono skargę o wznowienie postępowania sądowego
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 280 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA – Justyna Wtulich – Gruszczyńska po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. M. w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 sierpnia 2023 r., sygn. akt I SA/Wa 921/23 na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach z dnia 2 lutego 2023 r., nr SKO.4000-117/2023 w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w formie zasiłku celowego postanawia odrzucić skargę o wznowienie postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 24 sierpnia 2023 r. oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach
z 2 lutego 2023 r., nr SKO.4000-117/2023 w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w formie zasiłku celowego.
Orzeczenie to stało się prawomocne od dnia 12 grudnia 2023 r.
Pismem z 23 grudnia 2024 r. E. M. wniosła skargę o wznowienie postępowania sądowego w sprawie zakończonej powyższym wyrokiem, powołując się na przesłanki z art. 271 pkt 1 i 2 w zw. z art. 272 § 2a oraz art. 273 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a."
W pierwszej kolejności skarżąca wskazała, że w przedmiotowej sprawie
w wydaniu zaskarżonego wyroku brali udział sędziowie powołani na stanowisko na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa wyłonionej po uprzednim skróceniu w sposób niezgodny z Konstytucją Rzeczypospolitej Polski kadencji legalnie działającej rady, tj. sędzia Łukasz Trochym oraz asesor Dorota Kozub-Marciniak. Skarżąca wskazała, że zgodnie z uzasadnieniem wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 19 listopada 2019 r., nr C 585/18, C 624/18, C 625/18 oraz uchwałą pełnego składu Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2020 r., (BSAI-4110-1/20) stan ten tworzy podstawy do wątpliwości co do wpływów politycznych na powołanie sędziego. W konsekwencji skutkuje on naruszeniem gwarancji bezstronności i niezależności wyłonionego z udziałem takiego sędziego sądu. Skarżąca podniosła, że powołanie na urząd lub awans sędziego w procedurze prowadzonej z udziałem wadliwie wybranej KRS jest nieskuteczne, obarczone poważną i nieusuwalną wadą prawną. Tym samym wyrok
z 24 sierpnia 2023 r. został wydany przez skład sądu, w którym uczestniczyły dwie nieuprawnione osoby, co stanowi przesłankę wznowienia postępowania na podstawie art. 271 pkt 1 w zw. z art. 272 § 1 p.p.s.a.
Odnosząc się do przesłanki naruszenia art. 271 pkt 2 p.p.s.a. dotyczącej pozbawienia możliwości działania lub brak należytej reprezentacji skarżąca wskazała, że nie miała możliwości wzięcia udziału w czynnościach organu w postaci wywiadu środowiskowego. Natomiast zaniechanie jakiegokolwiek działania organu, a następnie wydanie decyzji odmownej stanowiło pozbawienie skarżącej prawa do wzięcia udziału w czynnościach, które były niezbędne do przyznania zasiłku celowego.
Powołując się na podstawę prawną art. 273 § 2 p.p.s.a. tj. późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu skarżąca wskazała, że 1 marca 2024 r. straciła źródło dochodu na skutek zwolnienia z pracy. Zdaniem skarżącej utrata pracy w marcu 2024 r. jest nową, istotną okolicznością, która powinna zostać wzięta pod uwagę. Podniosła, że już w grudniu 2023 r. sygnalizowała organowi, że prawdopodobnie utraci jedyne źródło dochodu, gdyż w firmie w której pracuje zaczęły występować problemy. Dodała, że w związku z utratą dochodu jej sytuacja finansowa jest obecnie tragiczna w związku z czym organ powinien podjąć stosowne czynności celem udzielenia jej pomocy.
Zarządzeniem z 6 marca 2025 r. wezwano skarżącą do uprawdopodobnienia okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania poprzez wskazanie kiedy dowiedziała się o każdej z powołanych przez nią podstaw wznowienia postępowania tj. art. 271 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a., art. 273 § 2 p.p.s.a. w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi o wznowienie postępowania
W odpowiedzi na ww. wezwanie pełnomocnik skarżącej wskazał, że w dniu
2 grudnia 2024 r. skierował na adres skarżącej pismo z informacją o ustanowieniu go w sprawie pełnomocnikiem oraz zwrócił się z prośbą o kontakt. Skarżącą skontaktowała z pełnomocnikiem oraz poinformowała, że w grudniu 2024 r. zweryfikowała wydany w jej sprawie wyrok oraz dowiedziała się o możliwości sprawdzenia za pośrednictwem strony internetowej https://ruchkod.pl/neokrs/, czy w składzie sędziowskim brał udział Sędzia powołany na stanowisko na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa wyłonionej po uprzednim skróceniu w sposób niezgodny z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej legalnie działającej Rady. Po weryfikowaniu ww. informacji skarżąca dowiedziała się, iż w jej sprawie brało udział dwóch sędziów powołanych w opisany powyżej sposób, tj.
a) Pan Sędzia Łukasz Trochym (uchwała NEOKRS Nr 350/2019 z dnia 2019-03-21).
b) Pani asesor Dorota Kozub-Marciniak (uchwała NEOKRS. Nr 537/2021 z dnia 2021-05-13).
W rezultacie Skarżąca zwróciła się z prośbą o skierowanie skargi o wznowienie postępowania.
Odnosząc się do tego kiedy Skarżąca dowiedziała się o podstawie prawnej wynikającej z art. 273 § 2 p.p.s.a. skarżąca wskazała, że w dniu 15 października 2024 r. - a zatem po wydanym przez Sąd wyroku uzyskała wyrok rozwodowy z wyłącznej winy jej małżonka. Podniosła, że w toku postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym wskazywała, iż jest ofiarą przemocy zatem przysługuje jej przyznanie świadczenia w formie zasiłku celowego oraz otoczenie jej opieką przez organ. Niemniej jednak w toku postępowania nie mogła przedłożyć dokumentu potwierdzającego jej sytuację rodzinną, z której wprost wynikałyby fakty dotyczące stosowania wobec niej przemocy ze strony męża. Skarżąca podniosła, że z uwagi na wydanie przez Sąd Okręgowy w Warszawie wyroku 15 października
2024 roku, VII Wydział Cywilny, sygn. akt VII C 976/24 z którego wynika, że skarżąca była ofiarą przemocy, obecnie istnieje środek dowodowy z którego nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu, a który wykazuje istnienie związku przyczynowego pomiędzy okolicznościami faktycznymi a treścią prawomocnego wyroku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 270 p.p.s.a., w przypadkach przewidzianych w dziale VII można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania ma charakter nadzwyczajny, gdyż może doprowadzić do wzruszenia prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego. Nadzwyczajny charakter instytucji wznowienia postępowania nakazuje interpretować przyczyny wznowienia postępowania w sposób ścisły.
Po wniesieniu skargi o wznowienie postępowania obowiązkiem Sądu jest dokonanie jej kontroli z punktu widzenia zachowania warunków formalnych określonych w art. 279 p.p.s.a. Chodzi zatem o oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, wskazanie jednej z podstaw wznowienia wymienionych w art. 271 – 273 p.p.s.a., uzasadnienie podstawy wznowienia, a także okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Obowiązkiem Sądu jest też zbadanie, czy skarga jest wzniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd skargę odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę.
Przy czym samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający ustawie nie oznacza, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. Dlatego też konieczne jest zbadanie, czy twierdzenia skargi będą stanowiły ustawową podstawę wznowienia postępowania (por. postanowienie NSA z 17 kwietnia 2007 r., I FSK 607/06, LEX nr 341337; postanowienie WSA w Warszawie z 26 kwietnia 2007 r., II SA/Wa 667/06, LEX nr 337773, i postanowienie WSA w Gdańsku z 9 czerwca 2005 r., I SA/Gd 730/04, LEX nr 220331). Niespełnienie choćby jednego z wymienionych warunków powoduje niemożność merytorycznego rozpoznania sprawy, a w konsekwencji odrzucenie skargi o wznowienie postępowania. Takie stanowisko zawarto również w postanowieniu NSA z 3 czerwca 2004 r., OW 87/04, LEX nr 158967, w którym Sąd stwierdził, że brak ustawowej podstawy wznowienia postępowania przesądza o obowiązku odrzucenia skargi o wznowienie bez potrzeby czynienia ustaleń w zakresie zachowania terminu.
Sąd administracyjny zobowiązany jest zatem odrzucić skargę o wznowienie postępowania, która nie opiera się na jednej z podstaw wznowienia opisanych w przepisach działu VII p.p.s.a.
W rozpoznawanej sprawie jako jedną z podstaw wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego skarżąca wskazała art. 271 pkt 1 p.p.s.a., z którego treści wynika, że można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności postępowania, jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia.
W ocenie skarżącej sędzia Łukasz Trochym i asesor Dorota Kozub-Marciniak nie posiadają legitymacji formalnej do orzekania na stanowisku sędziego WSA i asesora WSA wobec nieprawidłowego trybu powołania na urząd sędziego i asesora sądowego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.2018.3). Skarżąca wobec tego stwierdziła, że sędzia i asesor sądowy są osobami nieuprawnionymi w rozumieniu art. 271 pkt 1 p.p.s.a., co stanowi przesłankę do wznowienia postępowania.
Wyjaśnić należy, że uczestnictwo w składzie sądu osoby nieuprawnionej oznacza przykładowo: uczestnictwo osoby niepełniącej funkcji sędziego, uczestnictwo w składzie orzekającym sędziego z innego sądu, poza przypadkami przewidzianymi ustawowo. Osobą nieuprawnioną jest w szczególności osoba, która zgodnie z przepisami ustawy nie ma uprawnień do orzekania w danym sądzie administracyjnym. Uprawnienia do orzekania w składach konkretnego sądu administracyjnego wynikają z faktu otrzymania nominacji na określone stanowisko we wskazanym sądzie administracyjnym lub delegacji do orzekania w określonym sądzie (por. postanowienia NSA: z dnia 19 października 2007 r., I OSK 1543/07, LEX nr 360311, i z dnia 26 września 2014 r., I OSK 636/14, LEX nr 1529059).
Mając na uwadze regulacje ustrojowe sądownictwa administracyjnego, osobą nieuprawnioną jest osoba niebędąca sędzią, asesorem, a więc ten, kto nie posiada kwalifikacji sędziowskich i nie został powołany na stanowisko sędziego/asesora sądu administracyjnego zgodnie z przepisami ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2024, poz. 1267 t.j.) powoływanej dalej jako: "p.u.s.a." lub ten, kto wprawdzie posiada kwalifikacje sędziowskie, jednak nie został powołany na stanowisko sędziego/asesora, a także osoba, która zgodnie z ustawą nie ma uprawnień do orzekania w danym sądzie administracyjnym. Uprawnienia do orzekania w składach danego sądu administracyjnego wynikają z faktu otrzymania nominacji na określone stanowisko we wskazanym sądzie administracyjnym lub delegacji do orzekania w określonym sądzie. Przez akt powołania osoba staje się sędzią/asesorem czyli jest uprawniona do orzekania. Akt powołania jest aktem kształtującym status sędziego/asesora – osoba powołana przez Prezydenta RP jest uprawniona do orzekania w określonym sądzie.
Zgodnie z art. 179 Konstytucji RP, sędziowie są powoływani przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na czas nieoznaczony. Tę normę konstytucyjną w sądownictwie administracyjnym realizuje art. 5 § 1 i art. 5 § 3 p.u.s.a., z którego wynika, że sędziów/asesorów sądów administracyjnych do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim/asesora sądowego powołuje Prezydent, na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa. Akt powołania sędziego/asesora sądowego stanowi konstytucyjną i ustawową kompetencję Prezydenta, która nie wymaga kontrasygnaty Prezesa Rady Ministrów (art. 144 ust. 3 pkt 17 Konstytucji RP).
Jednocześnie spełnienie przez kandydata wymogów określonych w przepisach prawa nie oznacza uprawnienia do powołania przez Prezydenta RP na stanowisko sędziego. W ramach kompetencji Prezydenta RP z art. 179 Konstytucji RP mieści się uprawnienie do odmowy uwzględnienia wniosku KRS. W orzecznictwie sądów administracyjnych nie ma sporu co do tego, że prawo odmowy powołania sędziego powinno być rezultatem wykonywania przez Prezydenta zadań, jakie postawiła przed nim Konstytucja, a więc czuwania nad przestrzeganiem Konstytucji, stania na straży suwerenności państwa, nienaruszalności i niepodzielności jego terytorium. Jak to wyżej podniesiono Prezydent RP ma prawo odmowy uwzględnienia wysuniętych przez KRS wniosków, jeżeli sprzeciwiłaby się one wartościom, na straży których postawiła go Konstytucja (vide: wyrok TK z 5 czerwca 2012 r., sygn. akt K 18/09, Paweł Sarnecki [w:] "Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz", pod red. L. Garlickiego, pkt 10 do art. 126).
W ocenie Sądu, skoro Prezydent RP powołał na podstawie art. 179 Konstytucji RP sędziego Łukasza Trochyma i asesora sądowego Dorotę Kozub -Marciniak do pełnienia urzędu sędziego/asesora sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie mogą być oni osobami nieuprawnionymi, o czym mowa w art. 271 pkt 1 p.p.s.a.
Sąd w postępowaniu o wznowienie postępowania nie może dokonywać oceny prawidłowości powołania sędziego/asesora sądowego. Skarga o wznowienie postępowania nie służy bowiem kontroli działań Prezydenta podejmowanych w ramach jego konstytucyjnych kompetencji, w tej konkretnej sprawie określonych w art. 179 Konstytucji RP.
W stosunku do ww. przesłanki w wyroku z 4 listopada 2021 r., sygn. akt III FSK 4104/21, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "Sędzia sądu administracyjnego, bądź asesor sądowy w wojewódzkim sądzie administracyjnym, powołany do sprawowania urzędu przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, jest sędzią Rzeczypospolitej Polskiej i sędzią europejskim w rozumieniu art. 2 i art. 19 ust. 1 Traktatu o Unii Europejskiej (Dz.U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864/30 ze zm.) oraz art. 6 ust. 1(3) TUE w związku z art. 47 Karty Praw Podstawowych (Dz. Urz. UE C 303 z 14 grudnia 2007 r., s. 1), a także art. 6 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. (Dz. U. z 1993 r., Nr 61, poz. 284 ze zm.), także wówczas, gdy procedura poprzedzająca jego powołanie mogła być dotknięta wadami."
Wskazać należy, że w stosunku do ww. przesłanki z art. 271 pkt 1 p.p.s.a. skarżąca wskazała, że dowiedziała się o niej w grudniu 2024 r. w związku z powyższym co do ww. przesłanki można stwierdzić, że termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania został zachowany.
Odnosząc się do kolejnej przesłanki określonej w art. 272 § 2a p.p.s.a wskazać należy, że wydane orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 19 listopada 2019 r., nr C 585/18, C 624/18, C 625/18 na które powołuje się Skarżąca zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej 27 stycznia 2020 r. (Dz. U. UE C z dnia 27 stycznia 2020 r.; (2020/C 27/07).
Zgodnie z art. 272 § 2 p.p.s.a. skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Stosownie do treści art. 272 § 2a termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania biegnie od dnia publikacji sentencji orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Stwierdzić zatem należy, że skarga z 23 grudnia 2024 r. o wznowienie postępowania oparta na przesłance określonej w art. 272 § 2a p.p.s.a. została wniesiona z uchybieniem terminu do jej wniesienia.
Skarżąca jako kolejną podstawę wznowieniową wskazała na art. 271 pkt 2 p.p.s.a., odwołując się do przesłanki określonej w tym przepisie, mianowicie pozbawienia strony możności działania wskutek naruszenia przepisów prawa przez organ. Dokonując najpierw oceny, czy w postępowaniu zakończonym wyrokiem z Sądu z 24 sierpnia 2023 r. zaistniała podstawa wznowienia związana z pozbawieniem strony możliwości działania wskutek naruszenia przepisów prawa wskazać należy, że w postępowaniu tym skarżąca występowała samodzielnie. Skarżąca została prawidłowo zawiadomiona o terminie rozprawy i uczestniczyła w rozprawie sądowej. Złożyła także wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku, który został jej doręczony wraz z uzasadnieniem. Skarżąca wniosła skargę kasacyjną od wyroku, którą Sąd postanowieniem z 16 listopada 2023 r. odrzucił ze względu na sporządzenie jej osobiście przez skarżącą. Wystąpiła także o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Postanowieniem z
30 września 2024 r. Sąd przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Powyższe okoliczności wskazują na to, że w sprawie nie wystąpiły okoliczności uzasadniające wznowienie zakończonego postępowania wyrokiem z Sądu z 24 sierpnia 2023 r., gdyż Skarżąca nie została pozbawiona możliwości działania przed Sądem wskutek naruszenia przepisów prawa.
Odnosząc się natomiast do wskazanych przez Skarżącą zaniechań ze strony organu dotyczących pozbawienia jej prawa do wzięcia udziału w czynnościach w postaci wywiadu środowiskowego wskazać należy, że zarzuty te dotyczą postępowania administracyjnego prowadzonego przez organ i zakończonego zaskarżoną do Sądu decyzją. Zarzuty te mogły być zatem podnoszone we wniesionej do Sądu skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach z 2 lutego 2023 r., nr SKO.4000-117/2023 bądź też w skardze kasacyjnej wniesionej od wyroku Sądu z 24 sierpnia 2023 r. wydanego w sprawie.
Jak bowiem podkreśla się w orzecznictwie sądowym, niemożność działania, czyli niemożność obrony swoich praw, jest pozbawieniem możliwości podejmowania w procesie czynności procesowych, przy czym pozbawienie strony możliwości działania musi być skutkiem naruszenia w sprawie przepisów prawa przez sąd (por. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2019 r., sygn. akt I OSK 2213/17, LEX nr 2730650). Tymczasem Skarżąca naruszenie prawa, z którego wywodzi skutek w postaci pozbawienia jej możność obrony swoich praw, zarzuca nie Sądowi rozpoznającemu jej skargę w sprawie odmowy przyznania świadczenia w formie zasiłku celowego, lecz organowi który wydał zaskarżoną do Sądu decyzję. Z tego względu, zarzuty sformułowane przez Skarżącą odnośnie drugiej z powołanych podstaw wznowienia okazały się chybione. Wobec tych okoliczności nie sposób uznać, że Skarżąca została pozbawiona możności działania, w rozumieniu art. 271 pkt 2 p.p.s.a., a tym bardziej, że została pozbawiona takiej możności wskutek naruszenia prawa przez Sąd, który orzekał w jej sprawie. W konsekwencji zarzut pozbawienia Skarżącej możliwości działania nie znajduje żadnego oparcia w okolicznościach niniejszej sprawy.
Przechodząc do kolejnej przesłanki z art. 273 § 2 p.p.s.a., tj. w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu wskazać należy, że utrata przez skarżącą w dniu
1 marca 2024 r. źródła dochodu na skutek zwolnienia z pracy nie jest okolicznością faktyczną, która mogłaby mieć wpływ na wynik sprawy.
W orzecznictwie podnosi się, że wymienione w art. 273 § 2 p.p.s.a. przesłanki należy rozumieć w ten sposób, że okoliczności i dowody, na które powołuje się strona, istniały przed zakończeniem sprawy, której dotyczy wniosek. Po drugie zostały wykryte po prawomocnym zakończeniu postępowania. Po trzecie mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a więc niezbędne jest istnienie związku przyczynowego pomiędzy okolicznościami faktycznymi lub środkami dowodowymi, a treścią prawomocnego orzeczenia sądu. Po czwarte, strona nie mogła z tych okoliczności faktycznych lub środków dowodowych skorzystać w poprzednim postępowaniu, ponieważ nie były one jej znane (tak NSA w wyroku z dnia 24 maja 2024 r., sygn. akt I FSK 1336/23 Lex nr 3757783).
W niniejszej sprawie okoliczność na jaką powołuje się skarżącą, tj. utrata od marca 2024 r. źródła dochodu nie jest okolicznością, która istniała przed zakończeniem sprawy, której dotyczył wniosek. Wyrok w sprawie o sygn. akt I SA/Wa 921/23 został wydany 24 sierpnia 2023 r., a okoliczność utraty pracy przez skarżącą miała miejsce w marcu 2024 r. Zauważyć należy, że okoliczność ta wystąpiła po prawomocnym zakończeniu postępowania, a zatem nie mogła mieć wpływu na wynik sprawy.
Odnosząc się do podstawy wznowienia z art. 273 § 2 p.s.s.a w postaci wydanego w dniu 15 października 2024 r. przez Sąd Okręgowy w Warszawie wyroku rozwodowego z wyłącznej winy małżonka jako dowodu potwierdzającego, że jest ofiarą przemocy a zatem przysługuje jej świadczenie w formie zasiłku celowego stwierdzić należy, że w stosunku do tej przesłanki termin trzymiesięczny został zachowany. Brak jest jednak podstaw do uznania, że powyższy środek dowodowy w postaci ww. wyroku Sądu mógł mieć wpływ na wynik sprawy dotyczący odmowy przyznania świadczenia w formie zasiłku celowego.
Mając na uwadze powyższe Sąd doszedł do przekonania, że skarga o wznowienie postępowania nie została oparta na ustawowych przesłankach wznowienia, a także termin do wniesienia skargi o wznowienie został w jednym przypadku przekroczony. W tym stanie rzeczy, skargę o wznowienie postępowania sądowego należało odrzucić, jako opartą na przesłankach wynikających z art. 271 pkt 1, art. 271 pkt 2, art. 272 § 2 a i 273 § 2 p.p.s.a., które w niniejszej sprawie nie ziściły się. Ponadto, w stosunku do przesłanki określonej w art. 272 § 2a p.p.s.a. skarga została wniesiona z uchybieniem terminu.
Biorąc pod uwagę wszystkie powyższe okoliczności sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a., odrzucił skargę
o wznowienie postępowania sądowego.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI