I SA/WA 2531/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2024-03-05
NSAAdministracyjneŚredniawsa
uwłaszczenienieruchomościprzedsiębiorstwo państwowePKP S.A.postępowanie administracyjnezawieszenie postępowaniaumorzenie postępowaniaterminprawo użytkowania wieczystegoWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki PKP S.A. na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii, uznając, że umorzenie postępowania o uwłaszczenie było zasadne z powodu upływu trzyletniego terminu na podjęcie zawieszonego postępowania.

Spółka PKP S.A. wniosła skargę na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii utrzymującą w mocy postanowienie o umorzeniu postępowania dotyczącego nabycia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości. Postępowanie zostało zawieszone na wniosek spółki, a następnie umorzone z powodu upływu trzyletniego terminu na jego podjęcie. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że upływ terminu z art. 98 § 2 k.p.a. skutkuje wycofaniem żądania wszczęcia postępowania i koniecznością jego umorzenia na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał sprawę ze skargi [...] S.A. w [...] na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 10 października 2023 r. utrzymującą w mocy decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia 7 sierpnia 2023 r. umarzającą postępowanie w sprawie o stwierdzenie nabycia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w trybie ustawy o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" oraz ustawy o transporcie kolejowym. Postępowanie zostało wszczęte na wniosek PKP S.A. i następnie zawieszone na jej wniosek postanowieniem z dnia [...] czerwca 2020 r. z uwagi na konieczność uzupełnienia braków formalnych. W związku z upływem trzyletniego terminu określonego w art. 98 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego na podjęcie zawieszonego postępowania, zostało ono umorzone na podstawie art. 105 § 1 w zw. z art. 98 § 2 k.p.a. Sąd uznał, że upływ tego terminu bez wniosku o podjęcie postępowania skutkuje uznaniem żądania za wycofane i obliguje organ do umorzenia postępowania. Zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 84 k.p.a. (niepowołanie biegłego) i wadliwego umorzenia postępowania zostały uznane za nieistotne dla wyniku sprawy, gdyż kluczowe było bezwzględne zastosowanie art. 98 § 2 k.p.a. Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, upływ trzyletniego terminu na podjęcie zawieszonego postępowania, liczony od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu, bez wniosku strony o jego podjęcie, skutkuje uznaniem żądania wszczęcia postępowania za wycofane i obliguje organ do umorzenia postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 98 § 2 k.p.a., który stanowi, że brak wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania w ciągu trzech lat od jego zawieszenia bezwzględnie obliguje organ do umorzenia postępowania. Termin ten jest terminem prawa materialnego, nieprzywracalnym. Bierne zachowanie strony jest traktowane jako skuteczne wycofanie żądania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 105 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Umorzenie postępowania w sytuacji, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.

k.p.a. art. 98 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Skutek upływu trzyletniego terminu na podjęcie zawieszonego postępowania - uznanie żądania za wycofane i obligatoryjne umorzenie.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 98 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Możliwość zawieszenia postępowania na wniosek strony.

u.o.k.i.r.p.p. art. 34

Ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"

u.o.k.i.r.p.p. art. 35 § 1

Ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"

u.o.k.i.r.p.p. art. 35 § 2

Ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"

u.o.t.k. art. 4

Ustawa z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym

u.o.t.k. art. 8

Ustawa z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Upływ trzyletniego terminu na podjęcie zawieszonego postępowania administracyjnego skutkuje obligatoryjnym umorzeniem postępowania na podstawie art. 105 § 1 w zw. z art. 98 § 2 k.p.a.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące naruszenia art. 84 k.p.a. poprzez niepowołanie biegłego i wadliwe obciążenie spółki obowiązkiem dostarczenia operatu szacunkowego. Zarzuty dotyczące wadliwego umorzenia postępowania wskutek niewykonania przez PKP błędnie nałożonego na nią zobowiązania do przedłożenia operatu szacunkowego.

Godne uwagi sformułowania

brak wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania w okresie trzech lat od dnia jego zawieszenia bezwzględnie obliguje organ do uznania za wycofane przez stronę żądania wszczęcia postępowania gdy natomiast strona rezygnuje z ubiegania się o rozstrzygnięcie określonej treści, wszczęte postępowanie staje się bezprzedmiotowe, co skutkuje koniecznością wydania decyzji o umorzeniu postępowania zgodnie z art. 105 § 1 kpa termin przewidziany w art. 98 § 2 kpa jest terminem prawa materialnego, nieprzywracalnym, liczonym od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania Na tym etapie sprawy zarzut naruszenia art. 84 § kpa odnośnie do błędów proceduralnych organu w zakresie gromadzenia materiału dowodowego – pozostają bez wpływu na wynik sprawy.

Skład orzekający

Dariusz Pirogowicz

przewodniczący

Magdalena Durzyńska

sprawozdawca

Anna Falkiewicz-Kluj

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie przepisów dotyczących zawieszenia i umorzenia postępowania administracyjnego, w szczególności art. 98 § 2 k.p.a. w kontekście wniosków o uwłaszczenie i prawa użytkowania wieczystego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zawieszenia postępowania na wniosek strony i upływu ustawowego terminu na jego podjęcie. Nie dotyczy sytuacji, gdy postępowanie zostało zawieszone z innych przyczyn lub gdy termin nie upłynął.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu procedury administracyjnej – konsekwencji braku aktywności strony po zawieszeniu postępowania. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego, choć nie zawiera nietypowych faktów.

Czy możesz stracić prawo do nieruchomości przez bierność? Sąd wyjaśnia konsekwencje upływu terminu po zawieszeniu postępowania.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wa 2531/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-03-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-12-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Falkiewicz-Kluj
Dariusz Pirogowicz /przewodniczący/
Magdalena Durzyńska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6070 Uwłaszczenie    państwowych   osób     prawnych   oraz   komunalnych    osób prawnych
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Minister Rozwoju
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 105 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Dariusz Pirogowicz sędzia WSA Magdalena Durzyńska (spr.) sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj Protokolant referent Magdalena Murawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2024 r. sprawy ze skargi [...] S.A. w [...] na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 10 października 2023 r. nr DO-II.7610.168.2023.PB w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją DO-II.7610.168.2023.PB. z dnia 10 października 2023 r. Minister Rozwoju i Technologii (dalej jako organ/minister) utrzymał w mocy decyzję WSPN.II.752.15.2019SCz Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia 7 sierpnia 2023 r. umarzającą postępowanie w sprawie o stwierdzenie nabycia, w trybie art. 34 i art. 35 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. z 2022 r., poz. 2542) oraz art. 4 i art. 8 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2023 r., poz. 602 ze zm.) prawa użytkowania wieczystego m.in. nieruchomości położonej w obrębie [...], gmina [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. [...] ha kw nr [...].
Jak wynika z uzasadnienia ww decyzji, postępowanie toczyło się na skutek wniosku z 28 stycznia 2014 r. Polskich Kolei Państwowych S.A. w [...] Oddział Gospodarowania Nieruchomościami w [...] (dalej jako PKP/spółka), następnie na wniosek PKP na podstawie art. 98 § 1 i 2, art. 101 § 1 i 3 oraz art. 103 kpa zostało ono zawieszone postanowieniem z dnia [...] czerwca 2020 r. znak: [...] i w związku z upływem trzyletniego terminu określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego, zostało umorzone na podstawie art. 105 § 1 w zw. z art. 98 § 2 kpa. Wg organu w sytuacji, gdy strona na skutek niezłożenia w ustawowym terminie wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania rezygnuje z ubiegania się o rozstrzygnięcie określonej treści, postępowanie staje się bezprzedmiotowe, co z kolei skutkuje wydaniem decyzji o umorzeniu postępowania zgodnie z art. 105 § 1 kpa. Minister podkreślił, że strona nie jest zobligowana do dokonania jakiejkolwiek czynności procesowej w terminie określonym w art. 98 § 2 kpa, natomiast z jego upływem gaśnie jej uprawnienie do skutecznego złożenia wniosku o podjęcie postępowania, a organ je prowadzący, w związku z wygaśnięciem tego uprawnienia, ma obowiązek postępowanie umorzyć. Upływ tego terminu sprawia zatem, że strona nie uzyska rozstrzygnięcia konkretyzującego jej prawa i obowiązki we wszczętym już postępowaniu, w którym pierwotnie zamierzała taki akt uzyskać" (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 stycznia 2023 r. sygn. akt I OSK 2968/19, publ. Legalis 2883580).
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 84 kpa poprzez niepowołanie przez organ wojewódzki biegłego na okoliczność wyceny działki objętej wnioskiem i wadliwe obciążenie spółki obowiązkiem dostarczenia operatu szacunkowego oraz zarzutu
naruszenia art. 105 w zw. z art. 98 § 2 kpa poprzez wadliwe umorzenie postępowania wskutek niewykonania przez PKP błędnie nałożonego na nią zobowiązania do przedłożenia operatu szacunkowego; minister podał, że tego rodzaju zarzuty mogły być zgłoszone w zażaleniu na postanowienie z dnia [...] czerwca 2020 r. znak: [...] zapadłym zresztą na wyraźny wniosek skarżącej.
Organ podkreślił, że do zawieszenia postępowania uwłaszczeniowego doszło na wniosek strony, a postanowienie z dnia [...] czerwca 2020 r. znak [...] o zawieszeniu postępowania nie zostało zaskarżone i pozostaje w obrocie prawnym. Zaznaczył, że wg orzecznictwa, w sytuacji, gdy strona wniosła o zawieszenie postępowania z uwagi na konieczność zgromadzenia dokumentów niezbędnych do uzupełnienia braków formalnych wniosku, a postępowanie zostało zawieszone zgodnie z żądaniem strony, to wyłącznie od woli strony zależy dalszy bieg wszczętego postępowania. Stosownie do treści art. 98 § 2 kpa, brak wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania w okresie trzech lat od dnia jego zawieszenia bezwzględnie obliguje organ do uznania za wycofane przez stronę żądania wszczęcia postępowania (...). Gdy natomiast strona rezygnuje z ubiegania się o rozstrzygnięcie określonej treści, wszczęte postępowanie staje się bezprzedmiotowe, co skutkuje koniecznością wydania decyzji o umorzeniu postępowania zgodnie z art. 105 § 1 kpa. Minister powołał się w tym zakresie na wyrok WSA z dnia 15 lutego 2019 r. sygn. akt I SA/Wa 2015/18 (publ. Legalis nr 1940594). Oran podał też, że spółka Polskie Koleje Państwowe nie ustosunkowała się do zawiadomienia z dnia [...] lipca 2023 r. znak [...], w którym Wojewoda Kujawsko-Pomorski poinformował strony postępowania, iż z uwagi na fakt, że do dnia [...] czerwca 2023 r. nie wystąpiono z wnioskiem o podjęcie przedmiotowego postępowania zaistniała okoliczność do wydania decyzji umorzeniowej oraz wskazał, że stronom przed wydaniem decyzji umorzeniowej przysługuje prawo wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów.
W skardze na ww decyzję PKP zarzuciła ministrowi naruszenie:
1) art. 84 § kpa poprzez niepowołanie przez organ prowadzący przedmiotowe postępowania biegłego na okoliczność wyceny ww działki w sytuacji, gdy w ocenie organu uzyskanie stosownej opinii obejmującej wiadomości specjalne było w omawianej sprawie nieodzowne, co doprowadziło do wadliwego obciążenia wnioskodawcy obowiązkiem zapewnienia operatu szacunkowego, wadliwego zawieszenia postępowania w oczekiwaniu na wykonanie przez wnioskodawcę zobowiązania, którego wykonaniem nie powinien być w ogóle obarczany, co w konsekwencji doprowadziło do wadliwego umorzenia postępowania;
2) art. 105 kpa w zw. z art. 98 § 2 kpa poprzez umorzenie postępowania wskutek de facto niewykonania przez wnioskodawcę zobowiązania do przedłożenia operatu szacunkowego w sytuacji, w której takim obowiązkiem w ogóle nie powinien być obciążany, co doprowadziło błędnego umorzenia postępowania w miejsce dalszego prowadzenia sprawy w celu rozpatrzenia wniosku PKP S.A.
Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania celem przeprowadzenie pozostałej części postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Sąd zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 105 § 1 kpa w zw. z art. 98 kpa. Ten ostatni stanowi, że organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz nie zagraża to interesowi społecznemu. Jeżeli w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania żadna ze stron nie zwróci się o podjęcie postępowania, żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane.
Upływ trzyletniego okresu zawieszenia postępowania, o którym mowa w art. 98 § 2 kpa bez zainicjowania przez stronę chęci jego kontynuacji, prowadzi do umorzenia postępowania. Takie bierne zachowanie strony traktowane jest jako skuteczne wycofanie żądania inicjującego owe postępowanie (wyrok WSA sygn. akt II SA/Rz 1071/23z dnia 16 stycznia 2024 r., LEX nr 3672679). Stan faktyczny sprawy, gdy chodzi o daty wniosku o zawieszenie postępowania, zapadnięcie postanowienia o zawieszeniu spornego postępowania i data umorzenia postępowania – nie budzą wątpliwości. Jak zasadnie podał minister, termin przewidziany w art. 98 § 2 kpa jest terminem prawa materialnego, nieprzywracalnym, liczonym od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania, którym organ i Sąd pozostają związani (por. wyrok NSA z 5 lipca 2023 r. I OSK 1389/22, LEX nr 3598309). Na tym etapie sprawy zarzut naruszenia art. 84 § kpa odnośnie do błędów proceduralnych organu w zakresie gromadzenia materiału dowodowego – pozostają bez wpływu na wynik sprawy. Istotna jest tylko data zawieszenia postępowania na wniosek strony i upływ trzech lat.
Skutkowało to oddaleniem skargi (art. 151 ppsa).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI