I SA/Wa 2373/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2025-01-17
NSAAdministracyjneŚredniawsa
sąd administracyjnywłaściwość sąduskargaodrzucenie skargiprawo cywilneprawo administracyjnewykup mieszkaniainstytut badawczy

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę na pismo Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi dotyczące zgody na wykup mieszkania, uznając sprawę za cywilnoprawną i poza kognicją sądu administracyjnego.

Skarżący złożył skargę na pismo Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie zgody na wykup mieszkania. Minister w odpowiedzi wniósł o odrzucenie skargi, wskazując, że sprawa ma charakter cywilnoprawny, ponieważ dotyczy umowy najmu i sprzedaży lokalu, a nie aktu administracyjnego. Sąd administracyjny przychylił się do tego stanowiska, odrzucając skargę jako niedopuszczalną z powodu braku właściwości sądu administracyjnego.

Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na pismo Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 listopada 2024 r. w przedmiocie udzielenia zgody na wykup mieszkania. Organ administracji publicznej (Minister) w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, wyjaśniając, że pismem z tej samej daty udzielił skarżącemu odpowiedzi na wcześniejszą skargę dotyczącą pisma Instytutu z dnia 30 września 2024 r. w przedmiocie odmowy zawarcia umowy sprzedaży lokalu mieszkalnego. Minister podkreślił, że sprawa wykupu mieszkania ma charakter cywilnoprawny, ponieważ skarżącego i Instytut łączy umowa najmu, a ewentualna sprzedaż lokalu nie jest regulowana przepisami prawa administracyjnego i nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za niedopuszczalną i podlegającą odrzuceniu. Sąd powołał się na art. 3 § 1 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wskazując katalog spraw objętych właściwością sądów administracyjnych. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do jego właściwości. Sąd podkreślił, że sprzedaż lokali mieszkalnych przez Instytuty Badawcze odbywa się na podstawie umów prawa cywilnego, co potwierdza art. 17 ust. 2 ustawy o instytutach badawczych oraz art. 27 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który wymaga formy aktu notarialnego dla sprzedaży nieruchomości. Ponieważ sprawa ma charakter cywilnoprawny i nie zawiera elementu władztwa administracyjnego, nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej. W związku z tym, że Instytut nie był zobligowany do załatwienia sprawy w drodze decyzji administracyjnej lub postanowienia, skarga do sądu administracyjnego była niedopuszczalna i podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sprawa dotycząca zgody na wykup mieszkania ma charakter cywilnoprawny i nie podlega kognicji sądu administracyjnego, ponieważ nie zawiera elementu władztwa administracyjnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że sprzedaż lokalu mieszkalnego przez Instytut Badawczy odbywa się na podstawie umowy prawa cywilnego, a nie aktu administracyjnego. Brak elementu władztwa administracyjnego wyklucza właściwość sądu administracyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 58 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.i.b. art. 17 § 2

Ustawa o instytutach badawczych

u.g.n. art. 27

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.p.p. art. 46 § 4

Ustawa o przedsiębiorstwach państwowych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa ma charakter cywilnoprawny, a nie administracyjny. Sprzedaż lokalu mieszkalnego przez Instytut Badawczy odbywa się na podstawie umowy prawa cywilnego. Brak elementu władztwa administracyjnego w działaniu Instytutu.

Godne uwagi sformułowania

sprawa ma charakter cywilnoprawny nie podlega kontroli sprawowanej przez sąd administracyjny nie zawiera elementu administracyjnego – władczego nie należy do sfery administracji publicznej skarga jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu

Skład orzekający

Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie granicy między sprawami cywilnymi a administracyjnymi w kontekście wykupu nieruchomości przez instytucje państwowe."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji Instytutów Badawczych i wykupu mieszkań.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa jest ważna dla prawników procesowych, ale dla szerszej publiczności może być zbyt proceduralna i techniczna.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wa 2373/24 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-01-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-11-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 3 par.1 i 2, art 58 par. 1 pkt 1 i par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. D. na pismo Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 listopada 2024 r. w przedmiocie udzielenia zgody na wykup mieszkania postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
W. D. (dalej: "skarżący") pismem z 8 listopada 2024 r., wniósł
do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na pismo Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi (dalej: "organ") z 8 listopada 2024 r. w przedmiocie udzielenia zgody na wykup mieszkania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie i wskazał, że pismem
z 8 listopada 2024 r. udzielił skarżącemu odpowiedzi na jego skargę z 5 października 2024 r. dot. pisma Instytutu [...] (dalej: "Instytut") z 30 września 2024 r., w którym Dyrektor Instytutu podtrzymał swoje stanowisko wyrażone 27 stycznia 2021 r. w przedmiocie odmowy zawarcia ze skarżącym umowy sprzedaży lokalu nr 1 w budynku przy [...], który zajmowany jest przez skarżącego (lokal wchodzi w skład zasobu mieszkaniowego Instytutu). Organ wyjaśnił, że sprawa wykupu mieszkania, o co ubiega się skarżący, nie jest objęta kognicją sądu administracyjnego, sprawa ta ma charakter cywilnoprawny, co potwierdza okoliczność, że skarżącego oraz Instytut łączy umowa najmu przedmiotowego lokalu. W związku z powyższym ewentualna sprzedaż lokalu mieszkaniowego, będącego własnością Instytutu nie jest regulowana przepisami prawa administracyjnego, a tym samym nie podlega kontroli sprawowanej przez sąd administracyjny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Natomiast kognicja sądów administracyjnych określona została m. in. w art. 3 § 2 p.p.s.a., który zawiera szczegółowy katalog spraw objętych właściwością rzeczową sądów administracyjnych. Z jego treści wynika, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie
w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę
co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa,
z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych
w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają również w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), a także w sprawach,
w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę,
i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 2a i 3 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Wskazać należy, że sprzedaż lokali mieszkalnych w budynkach stanowiących własność Instytutu określa art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o instytutach badawczych (Dz. U. z 2024 r. poz. 534), zgodnie z którym Instytut sprzedaje innym podmiotom, na podstawie umów prawa cywilnego, składniki aktywów trwałych w drodze publicznego przetargu na zasadach określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 46 ust. 4 ustawy z dnia 25 września 1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych
(Dz. U. z 2023 r. poz. 437) i co do zasady ma charakter cywilny, a zatem nie zawiera elementu administracyjnego – władczego. Natomiast w zakresie właściwości sądów administracyjnych mieszczą się tylko takie akty lub czynności, które zawierają element władztwa administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie nie mamy do czynienia z taką sytuacją, gdyż zgodnie z art. 27 Ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2024 r. poz. 1145 z późn. zm.) sprzedaż nieruchomości albo oddanie w użytkowanie wieczyste nieruchomości gruntowej wymaga zawarcia umowy w formie aktu notarialnego. Zawarcie umowy cywilnej, przewidzianej
w powołanym przepisie, nie należy do sfery administracji publicznej,
a naruszenia przepisów w tym zakresie mogą być dochodzone przed sądem powszechnym (zob. postanowienie NSA z dnia 5 maja 2000 r., sygn. akt I SAB 8/00, LEX nr).
W związku powyższym sprzedaż nieruchomości stanowiącej własność Instytutu może nastąpić jedynie w drodze umowy cywilnoprawnej, a więc sprawa
ma charakter cywilnoprawny i z tych względów nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej. Skoro Instytut nie był zobligowany do załatwienia sprawy skarżącego, ani w drodze decyzji administracyjnej, ani postanowienia wydanego
w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, a także postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty albo innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, to również nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego.
W związku z powyższym uznać należy, iż niniejsza sprawa nie mieści
się we wskazanym katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego. Obowiązujący stan prawny nie upoważnia do zakwalifikowania przedmiotowej skargi do spraw, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a.
Wobec tego wniesiona skarga, jako niepodlegająca jurysdykcji sądów administracyjnych, nie może być przedmiotem oceny przez sąd administracyjny
i podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI